II SA/Wa 1841/12

WyrokWSA w Warszawie2013-10-02

Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Adam Lipiński, Olga Żurawska-Matusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy radca prawny zatrudniony na umowę zlecenia w urzędzie miasta może być członkiem komisji konkursowej powołanej przez burmistrza do wyłonienia kandydata na stanowisko dyrektora szkoły, mimo że przepisy ustawy o radcach prawnych ograniczają możliwość polecania mu czynności wykraczających poza zakres pomocy prawnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że radca prawny zatrudniony na umowę zlecenia w urzędzie miasta może być członkiem komisji konkursowej, ponieważ przepisy ustawy o radcach prawnych ograniczające możliwość polecania mu czynności wykraczających poza zakres pomocy prawnej nie mają zastosowania do osób zatrudnionych na podstawie umów cywilnoprawnych. Ponadto, udział w komisji nie stanowi czynności wykraczającej poza zakres pomocy prawnej, a jego powołanie jako przedstawiciela organu prowadzącego szkołę było zgodne z prawem.
Stan faktyczny
Skarżąca, kandydatka na stanowisko dyrektora szkoły, zakwestionowała legalność zarządzenia Burmistrza Miasta powołującego komisję konkursową, w której skład wszedł radca prawny zatrudniony w urzędzie miasta na umowę zlecenia. Skarżąca argumentowała, że udział radcy prawnego w komisji narusza przepisy ustawy o radcach prawnych, które ograniczają możliwość polecania mu czynności wykraczających poza zakres pomocy prawnej. Burmistrz odmówił unieważnienia konkursu, uznając zarzuty za bezzasadne. Skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego, domagając się uchylenia zarządzenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędziowie WSA Adam Lipiński, Olga Żurawska-Matusiak (spr.), Protokolant Referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2013 r. sprawy ze skargi L.S. na zarządzenie Burmistrza Miasta W. z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie powołania Komisji Konkursowej do przeprowadzenia konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora szkoły oddala skargę Zarządzeniem Nr [...] z [...] lipca 2012 r. Burmistrz Miasta [...] powołał Komisję Konkursową do przeprowadzenia konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...] w [...]. Pismem z [...] lipca 2012 r. L. S. (dalej jako skarżąca), biorąca udział w przeprowadzonym [...] lipca 2012 r. konkursie jako kandydatka na stanowisko dyrektora, wezwała Burmistrza Miasta [...] do usunięcia naruszenia prawa polegającego na powołaniu w skład Komisji Konkursowej, jako członka organu prowadzącego radcę prawnego S. C., zatrudnionego na podstawie umowy o pracę w Urzędzie Miasta [...] . Odwołując się do przepisów ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 10, poz. 65 ze zm.) skarżąca uznała, że Burmistrz nie mógł polecić radcy prawnemu wykonywania czynności wykraczających poza zakres pomocy prawnej. Zdaniem skarżącej stwierdzenia wypowiadane przez S. C. mogły spowodować jej dyskredytację w oczach pozostałych członków komisji. Wobec powyższych zarzutów skarżąca domagała się unieważnienia konkursu przeprowadzonego [...] lipca 2012 r. W odpowiedzi na powyższe wezwanie Burmistrz Miasta [...], pismem z [...] sierpnia 2012 r., odmówił unieważnienia konkursu na Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...] w [...]. Organ nie podzielił zastrzeżeń skarżącej co do składu komisji konkursowej, uznając, że przepisy Rozporządzenia Ministra Edukacji z dnia 8 kwietnia 2010 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora szkoły lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej (Dz. U. Nr 60, poz. 373 ze zm.) nie wskazują, kto może brać udział w komisji konkursowej, a kto nie. Wobec stanowiska zajętego przez organ skarżąca wystąpiła ze skargą, sprecyzowaną pismem z 6 marca 2013 r., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na zarządzenie Nr [...] Burmistrza Miasta [...] z [...] lipca 2012 r., wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu skargi skarżąca podtrzymała swoje zarzuty co do udziału w pracach Komisji Konkursowej radcy prawnego S. C., zatrudnionego na umowę o pracę w Urzędzie Miasta [...] . Zdaniem skarżącej S. C. z racji wykonywanego zawodu radcy prawnego nie mógł być członkiem Komisji Konkursowej, co wynika z art. 6 ust. 1 i art. 9 ust. 9 ustawy o radcach prawnych. W ocenie skarżącej takie działanie Burmistrza [...] narusza jej interes prawny i legitymuje do złożenia skargi w trybie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. Nadto skarżąca wskazała, że w sprawie legalności powołania i udziału radcy prawnego S. C. w Komisji Konkursowej zwróciła się do OIRP w [...], lecz nie otrzymała odpowiedzi. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta [...] wnosił o jej odrzucenie lub oddalenie. Jako powód wniosku o odrzucenie skargi wskazał, iż skarżone zarządzenie nie jest aktem, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 lub 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ocenie organu zarządzenie ma charakter techniczny określający skład osobowy komisji do przeprowadzenia konkursu na Dyrektora Szkoły Podstawowej w [...], dla której organem prowadzącym jest Miasto [...]. W zakresie wniosku o oddalenie skargi organ podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko o braku przeciwwskazań do udziału S. C. w pracach Komisji Konkursowej. Wskazał, że Rzecznik OIRP w [...], postanowieniem z [...] września 2012 r., odmówił wszczęcia dochodzenia w sprawie naruszenia przez radcę prawnego S. C. prawa lub etyki radców prawnych poprzez udział w Komisji Konkursowej. Nadto organ wyjaśnił, że S. C. jest zatrudniony w Urzędzie Miejskim w [...] na podstawie umowy zlecenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie zaś z treścią art. 3 § 1 i 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270, zwana dalej jako P.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosuje środki przewidziane w ustawie, przy czym kontrola ta obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego oraz inne akty tych organów lub ich związków podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Rolą sądu administracyjnego w niniejszej sprawie jest zatem ocena zaskarżonego zarządzenia z punktu widzenia jego zgodności z prawem. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 P.p.s.a sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując oceny dopuszczalności skargi L. S. Sąd uznał, że została ona wniesiona w wymaganym terminie, z zachowaniem poprzedzających jej wniesienie wymogów proceduralnych w postaci wezwania do usunięcia naruszenia prawa oraz pochodzi od podmiotu mającego legitymację skargową w rozumieniu art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, przyjmując za zasadne w tej ostatniej kwestii argumenty powoływane przez skarżącą, której interes prawny jako osoby kandydującej na stanowisko dyrektora szkoły w konkursie będącym przedmiotem skargi, został naruszony zaskarżonym aktem. Sąd przyjął również, że skarżone zarządzenie jest aktem, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a. Przez zarządzenie wójta/burmistrza/prezydenta należy rozumieć wszystkie akty podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, poza decyzjami administracyjnymi. W orzecznictwie przyjęty jest pogląd, że zarządzenie w sprawie powołania komisji konkursowej stanowi jeden z etapów postępowania konkursowego, ukierunkowanego na wyłowienie kandydata na stanowisko dyrektora szkoły lub placówki oświatowej (por. wyrok NSA z 29 stycznia 2010 r., I OSK 1525/09, wyrok WSA w Szczecinie z 14 kwietnia 2010 r., II SA/Sz 153/10, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 8 ustawy o samorządzie gminnym sprawy edukacji publicznej należą do zadań własnych gminy, zaś stosownie do art. 30 ust. 2 pkt 5 ww. ustawy do zadań wójta/burmistrza/prezydenta należy m.in. zatrudnianie i zwalnianie kierowników jednostek organizacyjnych gminy. Przeprowadzenie postępowania konkursowego, w tym powołanie komisji konkursowej, stanowi realizację zadań organu samorządu terytorialnego w zakresie oświaty. Jest zatem aktem samorządu terytorialnego podjętym w sprawie z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a. i w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się kognicję tych sądów w tego typu sprawach (por. wyroki NSA z 29 stycznia 2010 r., I OSK 1525/09 i z 6 marca 2013 r., III SA/Kr 1062/12, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl) Przystępując do merytorycznej oceny legalności zaskarżonego zarządzenia, sąd uznał zarzuty skargi za pozbawione usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 36a ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2009 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.) stanowisko dyrektora szkoły lub placówki powierza organ prowadzący szkołę lub placówkę. Kandydata na stanowisko dyrektora szkoły lub placówki wyłania się w drodze konkursu (ust. 2 art. 36a ww. ustawy). Stosownie do przepisu art. 36a ust. 6 ustawy o systemie oświaty w celu przeprowadzenia konkursu organ prowadzący szkołę lub placówkę powołuje komisję konkursową w składzie: 1) trzech przedstawicieli organu prowadzącego szkołę lub placówkę; 2) dwóch przedstawicieli organu sprawującego nadzór pedagogiczny; 3) po jednym przedstawicielu: a) rady pedagogicznej, b) rady rodziców, c) zakładowych organizacji związkowych, przy czym przedstawiciel związku zawodowego nie może być zatrudniony w szkole lub placówce, której konkurs dotyczy z zastrzeżeniem ust.7. W rozpoznawanej sprawie skarżąca zakwestionowała udział w pracach Komisji Konkursowej radcy prawnego S. C. jako przedstawiciela organu prowadzącego szkołę, uzasadniając swoje stanowisko treścią art. 9 ust. 9 ustawy o radcach prawnych, zgodnie z którym radcy prawnemu nie można polecać wykonywania czynności wykraczającej poza zakres pomocy prawnej. Sąd zastrzeżeń skarżącej nie podziela. W pierwszej kolejności zaznaczenia wymaga, że postanowienia art. 9 ustawy o radcach prawnych odnoszą się do radcy prawnego wykonującego zawód w ramach stosunku pracy. Ma on więc zastosowanie do radcy prawnego zatrudnionego na podstawie umowy o pracę, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę (ewentualnie powołania). S. C. wykonuje w Urzędzie Miejskim w [...] zawód radcy prawnego na podstawie umowy cywilnoprawnej – umowy zlecenia. Oznacza to, że postanowienia art. 9 ustawy o radcach prawnych nie mają do niego zastosowania. Zwrócić jednakże należy uwagę, że ust. 9 art. 9 ww. ustawy, na który to przepis powołuje się skarżąca, ma charakter gwarancyjny dla radcy prawnego wykonującego zawód w ramach stosunku pracy. Jego celem jest stworzenie dla radcy prawnego gwarancji niezależności. Zakaz wydawania poleceń wykonania przez radcę prawnego czynności wykraczających poza zakres pomocy prawnej jest adresowany do pracodawcy zatrudniającego go na stanowisku radcy prawnego. Wynika z niego również powinność radcy prawnego, by takich poleceń nie przyjmować. W wyniku zawiadomienia skarżącej kwestia udziału S. C. w Komisji Konkursowej była przedmiotem badania przez Rzecznika Dyscyplinarnego OIRP, który nie dopatrzył się żadnych nieprawidłowości w działaniach S. C. i odmówił wszczęcia dochodzenia. Uwzględniając powyższe nie można podzielić stanowiska skarżącej, że S. C., z uwagi na treść art. 9 ust. 9 ustawy o radcach prawnych, nie mógł być wyznaczony na członka Komisji Konkursowej, tym bardziej, że z okoliczności sprawy nie wynika aby Burmistrz [...] wydawał S. C. polecenia uczestniczenia w pracach Komisji Konkursowej. S. C., świadcząc pomoc prawną w Urzędzie Miejskim w [...], mógł zostać powołany jako przedstawiciel Miasta [...] – organu prowadzącego szkołę, do Komisji Konkursowej do przeprowadzenia konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...] w [...]. Osoby będące przedstawicielami organu prowadzącego desygnował Burmistrz w ramach przysługujących mu w tym zakresie uprawnień i wobec przeszkód prawnych we wskazaniu S. C. do uczestnictwa w pracach Komisji, uznać należy że skład Komisji Konkursowej powołanej zaskarżonym zarządzeniem odpowiadał wymogom zawartym w art. 36a ust. 6 o systemie oświaty. Mając powyższe względy na uwadze, Sąd uznał zarzuty skargi za nieusprawiedliwione i skargę na zasadzie art. 151 P.p.s.a. oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło