II SA/Wa 1845/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Szustakiewicz (spr.), Sędziowie WSA Sławomir Fularski, Stanisław Marek Pietras, Protokolant specjalista Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2018 r. sprawy ze skargi A. W. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o zdolności do zawodowej służby wojskowej – oddala skargę – Centralna Wojskowa Komisja Lekarska, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 j.t.), § 11 ust. 1 oraz § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2012 r. poz. 1013), a także § 7 pkt 1 i § 22 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2015 r. poz. 761 z późn, zm.) uchyliła orzeczeniem nr [...] z dnia [...] września 2017 r. orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji [...] w [...] (dalej: RWK[...]) nr [...] z dnia [...] lipca 2017 r. w sprawie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej A.W. w zakresie stwierdzonych rozpoznań i ich kwalifikacji orzeczniczej oraz utrzymała w zakresie ustalonej kategorii zdolności do zawodowej służby wojskowej. W uzasadnieniu organ wskazał, że RWK[...] w wydanym orzeczeniu uznała orzekanego za niezdolnego do pełnienia zawodowej służby wojskowej z powodu zniekształcenia powierzchni stawowej nasady bliższej kości piszczelowej prawej po przebytym wieloodłamowym złamaniu jej bliższej części i leczeniu operacyjnym ([...]. 11. 2016 r. - zespolenie otwarte z użyciem płyty AO i śrub), znacznie upośledzające sprawność ustroju - § 77 pkt 3. Od orzeczenia tego żołnierz złożył odwołanie do Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej, w którym nie uargumentował w żaden sposób swojego stanowiska. Do odwołania nie dołączono też dokumentacji medycznej. Organ II instancji podkreślił, że wojskowe komisje lekarskie, tak pierwszej jak i drugiej instancji, orzekając o zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej zobowiązane są do ścisłego stosowania obowiązujących przepisów, wynikających z rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach. Wskazał, że RWK[...] w [...] przeprowadziła rzetelne badania specjalistyczne orzekanego, w tym konsultację ortopedyczną, na podstawie której ustalono, że w wyniku następstw urazu należy rozpoznać: zniekształcenie powierzchni stawowej nasady bliższej kości piszczelowej prawej po przebytym wieloodłamowym złamaniu jej bliższej części i leczeniu operacyjnym, znacznie upośledzające sprawność ustroju. Rozpoznanie to znajduje uzasadnienie w przeprowadzonych przez komisję badaniach specjalistycznych, jak i w przedstawionej przez orzekanego dokumentacji medycznej z długotrwałego leczenia (w tym badanie tomograficzne z dnia [...]. 06. 2017 r). Dlatego, w opinii zespołu orzeczniczego CWKL, nie ma podstaw do przeprowadzania dalszych badań, czy hospitalizacji dla celów orzeczniczych, a odwołanie rozpatrzono na podstawie zebranej dokumentacji. Ponadto, w ocenie organu, komisja pierwszej instancji prawidłowo przywołała przepisy rozporządzenia MON z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach. Jednocześnie jednak stwierdzonemu schorzeniu pourazowemu kończyny dolnej prawej, ze względu na stopień upośledzenia sprawności ustroju w kontekście wymagań zawodowej służby wojskowej, nieprawidłowo przyporządkowano § 77 pkt 3. Dlatego CWKL uchyliła zaskarżone orzeczenie w zakresie ustalonego rozpoznania i jego kwalifikacji orzeczniczej i wydała niniejsze z zastosowaniem adekwatnej kwalifikacji wg § 77 pkt 4. Organ również podniósł, że ze względu na brak dokumentacji powypadkowej, RWK[...] słusznie orzekła o braku związku stwierdzonego schorzenia ze służbą wojskową. W dniu 25 października 2017 r. skargę na powyższe orzeczenie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył A.W., wnosząc o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości. Zarzucił on Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej: 1) naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 7, art. 8, art. 77 w zw. z art. 107 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez niedokładne i niewnikliwe wyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy, błędną interpretację zebranego materiału dowodowego, poprzez niezastosowanie i nieuwzględnienie wniosków wynikających z przedłożonej przez skarżącego dokumentacji medycznej, a w konsekwencji naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz poprzez nieprawidłowe wskazanie podstawy prawnej wydanej decyzji; b) art. 11 k.p.a. poprzez nielogiczną i sprzeczną z osnową decyzji treść uzasadnienia; c) art. 77 § 1 w zw. z art. 8 k.p.a., poprzez ich niezastosowanie i nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego w taki sposób, aby dostatecznie i obiektywnie stwierdzić, czy skarżący jest zdolny do służby wojskowej, przez co organ naruszył zasadę prawdy obiektywnej; d) art. 80 k.p.a. w zw. z § 23 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, poprzez ich niezastosowanie i zaniechanie podjęcia wszystkich czynności zmierzających do wyjaśnienia sprawy w sytuacji, gdy znajdujące się w aktach sprawy dowody wzajemnie sobie zaprzeczały, w szczególności poprzez nieprzeprowadzenie z urzędu ponownych badań lekarskich lub badań specjalistycznych, które pozwoliłyby jednoznacznie stwierdzić, czy schorzenie skarżącego powoduje znaczne upośledzenie narządu ruchu; e) art. 138 § 2 k.p.a. poprzez zaniechanie wydania rozstrzygnięcia o uchyleniu zaskarżonej decyzji Rejonowej Wojskowej Komisji [...] w [...] z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji; f) art. 107 § 1 pkt 9 k.p.a. poprzez zaniechanie wskazania w treści pouczenia wysokości wpisu od skargi; g) art. 15 k.p.a. poprzez zmianę podstawy materialnej rozstrzygnięcia, wskutek czego zmianie uległa przedmiotowa tożsamość sprawy; 2) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: a) § 77 pkt 4 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, poprzez dokonanie nieprawidłowej subsumcji. Zdaniem skarżącego, postępowanie prowadzone było w sposób nierzetelny, a organ II instancji, pomimo odmiennego wskazania w sentencji decyzji, nie uchylił decyzji w zakresie stwierdzonych rozpoznań, a jedynie w zakresie ich kwalifikacji prawnej, zmieniając podstawę prawną orzeczenia z § 77 pkt 3 na § 77 pkt 4, przy organy nie wskazały w treści orzeczenia, jakiego aktu prawnego ww. przepisy są częścią. W ocenie skarżącego z uwagi na powyższe, obydwie decyzje wydane w przedmiotowej sprawie naruszają art. 107 § 1 k.p.a., w myśl którego, decyzja powinna zawierać, między innymi: powołanie podstawy prawnej, uzasadnienie faktyczne i prawne. Z kolei zaś według § 3 powołanego przepisu, uzasadnienie prawne jest wyjaśnieniem podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywanej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Analizując skargę według wskazanych kryteriów Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że nie jest zasadna. Stosownie do treści art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 173 ze zm.), zdolność psychiczną i fizyczną do pełnienia zawodowej służby wojskowej ustala wojskowa komisja lekarska wydając w tej sprawie orzeczenie, które jest decyzją. Od orzeczenia służy odwołanie, a następnie od orzeczenia wydanego w wyniku odwołania - skarga do sądu administracyjnego. Orzeczenie o zaliczeniu danego żołnierza do jednej z kategorii zdolności do zawodowej służby wojskowej, właściwe komisje lekarskie wydają na podstawie badania lekarskiego fizycznej i psychicznej zdolności tej osoby do służby w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych i rodzajach wojsk oraz na poszczególnych stanowiskach służbowych, z uwzględnieniem wyników badań specjalistycznych, a w razie potrzeby również obserwacji szpitalnej (art. 5 ust. 7 tej ustawy). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że kontrola orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej przez sąd administracyjny w powyższym zakresie ma charakter ograniczony i sprowadza się w istocie do jej badania pod względem formalnym. Oznacza to, że sąd administracyjny ocenia jedynie, czy orzeczenie wydała właściwa komisja lekarska, czy jej skład był zgodny z wymogami określonymi w przepisach aktów wykonawczych regulujących te kwestie, a ponadto czy stwierdzone schorzenia dawały podstawę do zawartego w orzeczeniu określenia kategorii zdolności do służby wojskowej. Innymi słowy, chodzi tu o stwierdzenie zgodności zaskarżonego orzeczenia z wymogami zawartymi w przepisach rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości oraz rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach. W § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2015 r., poz. 761 ze zm.) określono wykaz chorób lub ułomności uwzględniany przy orzekaniu o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz do służby poza granicami państwa oraz wykaz chorób i ułomności uwzględniany przy orzekaniu o zdolności do pełnienia służby w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych i rodzajach wojsk oraz na poszczególnych stanowiskach służbowych wymagających szczególnych predyspozycji zdrowotnych wraz ze wskazaniem kategorii zdolności do zawodowej służby wojskowej. Natomiast § 2 rozporządzenia stanowi, że wykazy chorób lub ułomności, o których mowa w § 1 i 3, określa załącznik nr 1 do rozporządzenia. Wykaz chorób lub ułomności, o którym mowa w § 1 pkt 2, określa załącznik nr 2 do rozporządzenia. Przepisy wskazanego rozporządzenia nie zawierają odesłania do stosowania w sprawach nieregulowanych odpowiednio przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.), dalej k.p.a., jednak w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się na ich zastosowanie (v. wyrok NSA z dnia 26 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 851/14, orzeczenia.nsa.gov.pl). Rozpoznane u skarżącego schorzenie, w postaci zniekształcenia w obrębie dużych stawów, zostało prawidłowo przyporządkowane do odpowiedniego paragrafu - § 77 pkt 4 - ujętego w załączniku Nr 1 kolumna 6 wykazu do rozporządzenia z dnia 3 czerwca 2015 r. – niezdolny. Ten przepis rozporządzenia jednoznacznie przesądza o niezdolności skarżącego do pełnienia służby wojskowej, ponieważ Grupa II (kolumna piąta wykazu) obejmuje żołnierzy zawodowych, a litera N oznacza niezdolnego do służby. W sprawie nie doszło do takiego naruszenia przepisów postępowania, które miałoby wpływ na treść orzeczenia w zakresie zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz do służby poza granicami państwa. Nie została naruszona zasada dwuinstancyjności postępowania. Organy rozpoznały i rozstrzygnęły sprawę w dwóch instancjach. Zaskarżone orzeczenie zostało prawidłowo uzasadnione, zawiera wymagane elementy, które wynikają z § 24 ust. 1 rozporządzenia z dnia 3 czerwca 2015 r., tzn. rozpoznanie schorzenia i ustalenie kategorii zdolności do pełnienia służby wojskowej. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów art. 7, art. 8, art. 80 i art. 107 K.p.a. Zebrany w sprawie materiał dowodowy jest kompletny i prawidło oceniony, a uzasadnienie orzeczenia - zrozumiałe. Nie można również Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej zarzucić naruszenia art. 138 § 2 K.p.a. Przypomnieć w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 138 § 2 K.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Taka treść ww. przepisu oznacza, że organ odwoławczy ma obowiązek uchylić decyzję organu I instancji, gdy zostaną spełnione łącznie dwie przesłanki: 1) wydanie takiej decyzji przez organ odwoławczy warunkowane jest ustaleniem, że decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, 2) konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Podkreślić również należy, że decyzja kasacyjna powinna stanowić wyjątek od merytorycznego rozpoznania sprawy, którą zgodnie z wyrażoną w art. 12 § 1 K.p.a. zasadą szybkości i prostoty postępowania należy rozpoznać jak najszybciej. Reasumując, zaskarżone orzeczenie CWKL w [...] nie narusza prawa. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. poz. 1302) orzekł, jak w sentencji wyroku.