II SA/Wa 1870/18

WyrokWSA w Warszawie2019-05-21

Skład orzekający: Iwona Maciejuk, Izabela Głowacka-Klimas, Danuta Kania

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów prawidłowo utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału o odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego, pomimo zarzutów strony skarżącej dotyczących braku doręczenia recenzji i niewłaściwego doboru składu komisji habilitacyjnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów prawidłowo utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału o odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego. Sąd stwierdził, że strona skarżąca miała prawo wglądu do akt sprawy, a ustawa nie nakłada obowiązku doręczania recenzji z urzędu. Ponadto, zarzut dotyczący składu komisji habilitacyjnej nie był wystarczający do podważenia prawidłowości postępowania, zwłaszcza w kontekście jednoznacznie negatywnych recenzji.
Stan faktyczny
Skarżący J. R. złożył skargę na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów, która utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału o odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego. Skarżący zarzucił brak doręczenia mu recenzji jego pracy i dorobku naukowego, co uniemożliwiło mu odniesienie się do zarzutów. Podniósł również wątpliwości co do składu komisji habilitacyjnej. Centralna Komisja oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny uznali te zarzuty za niezasadne.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Danuta Kania, Protokolant specjalista Aleksandra Weiher, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2019 r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego - oddala skargę - Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów decyzją z dnia [...] maja 2018 r. nr [...], na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (t.j. Dz. U. z 2017 r.) po rozpatrzeniu odwołania dr J. R. utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału [...]Uniwersytetu im. [...] w P. z dnia [...] czerwca 2017 r. o odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego w dyscyplinie [...]. W uzasadnieniu CK podała, że Sekcja [...]Centralnej Komisji, po zapoznaniu się z odwołaniem dr. J. R. od uchwały Rady Wydziału [...] Uniwersytetu im. [...] w P. z dnia [...] czerwca 2017 r. o odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego w dyscyplinie [...] i po wysłuchaniu opinii recenzentów Centralnej Komisji, w głosowaniu tajnym, wypowiedziała się przeciw wnioskowi o uchylenie zaskarżonej uchwały Rady (wynik głosowania: za uchyleniem zaskarżonej uchwały - 0 głosów, przeciw - 31 głosów, wstrzymujących się -1 głos). Prezydium Centralnej Komisji w dniu [...]maja 2017 r., po zapoznaniu się ze stanowiskiem Sekcji w rozpatrywanej sprawne postanowiło, w głosowaniu tajnym, utrzymać w mocy zaskarżoną uchwałę Rady, której dotyczy odwołanie (wynik głosowania: za uchyleniem zaskarżonej uchwały - 0 głosów, przeciw -10 głosów, wstrzymujących się - 0 głosów). Centralna Komisja uznała, że brak jest podstaw formalnych i merytorycznych do przyjęcia odwołania dr. J. R. Organ wskazał, że w ramach postępowania, o którym mowa w art. 21 ustawy uzyskał opinie 2 recenzentów (recenzje negatywie). Sekcja [...] Centralnej Komisji, po zapoznaniu się z wnioskiem i materiałami postępowania w głosowaniu tajnym wyraźną większością odmówiła poparcia wniosku, w następstwie Prezydium Centralnej Komisji po zapoznaniu się ze stanowiskiem Sekcji i i dwoma opiniami recenzentów Centralnej Komisji, podjęło decyzję, także bardzo wyraźną większością głosów, o zatwierdzeniu stanowiska Sekcji i utrzymaniu w mocy zaskarżonej uchwały Rady. Organ wskazał, że odwołujący się wniósł o ponowne zbadanie jakości jego dorobku naukowego i uwzględnienie jego pionierskiego charakteru. Nie podniósł jednak zarzutów formalnych i nie kwestionował postępowania habilitacyjnego pod względem proceduralnym. W ocenie Centralnej Komisji brak jest podstaw do uwzględnienia odwołania. Centralna Komisja uznała, że Rada Wydziału miała formalne i merytoryczne kompetencje do przeprowadzenia postępowania habilitacyjnego, a w jego ramach do podjęcia zaskarżonej uchwały, działała w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami. Komisji habilitacyjnej i Radzie Wydziału nie można zarzucić wadliwego procedowania i wydania nieprawidłowej końcowej decyzji. Rada w ramach postępowania, o którym mowa w art. 18a ustawy z dnia 14 marca 2003 r., uzyskała 3 negatywne opinie recenzentów i negatywną opinię komisji habilitacyjnej. Recenzenci stwierdzili, że praca habilitacyjna zawiera poważne błędy metodologiczne i koncepcyjne, pomysł habilitanta był ciekawy, ale sposób realizacji był bardzo słabej jakości. Ponadto publikacje habilitanta nie są dziełami naukowymi, ale rozważaniami praktyka. Rada na podstawie opinii recenzentów i opinii komisji habilitacyjnej dokonała swojej oceny w samodzielnym głosowaniu. Osiągnięcia naukowe Habilitanta uzyskały w efekcie negatywną ocenę końcową w postępowaniu przed Radą. Odnosząc się do kwestionowania przez odwołującego się dokonanej oceny dorobku Centralna Komisja wskazała, że co do zasady, decydując się na wszczęcie określonej procedury kandydat poddał ocenie swój dorobek naukowy przez środowisko naukowe i musi przyjąć taką, a nie inną jego ocenę. Taka ocena została dokonana przez Radę Wydziału, które oceniła dotychczasowy dorobek naukowy kandydata pod kątem wymogów ustawy z dnia 14 marca 2003 r. Organ podał, że także uzyskał 2 negatywne opinie rzeczoznawców, którzy potwierdzili, że najsłabszym elementem osiągnięć naukowych habilitanta jest właśnie metodologia badań i realizacja obranej metody eksperymentu. Organ zaznaczył, że w ustaleniach Centralnej Komisji podjętych na podstawie opinii recenzenckich CK, potwierdzonych w dyskusji oraz przeprowadzonych głosowaniach, wady i słabości dorobku habilitanta zostały potwierdzone, z konkluzją stwierdzonego w postępowaniu dowodowym niewystarczająco dorobku naukowego oraz błędach metodologicznych i koncepcyjnych habilitanta. Organ odwoławczy stwierdził, że w kontekście art. 16 ust. 1 ustawy osiągnięcia habilitanta nie spełniają wymaganego warunku ustawowego znaczącego wkładu autora w rozwój danej dyscypliny naukowej, co stanowi uzasadnioną podstawę do odmowy. Decyzja Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] stała się przedmiotem skargi J. R. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wnosząc o unieważnienie postępowania habilitacyjnego podniósł, że podstawy prawne uchwały Rady Wydziału są wątpliwe. Do chwili obecnej nie otrzymał bowiem ani recenzji publikacji załączonej do wniosku o nadanie stopnia doktora habilitowanego, tj. monografii pt. [...]. Podniósł, że istnieją poważne wątpliwości, czy pisemnymi recenzjami jego rozprawy i dorobku dysponowała Rada Wydziału[...] UAM W P. przy podejmowaniu uchwały. Podał, że wobec nieotrzymania recenzji (nadmienił, że za postępowanie habilitacyjne, w tym i za sporządzenie recenzji wniósł opłatę), w złożonym odwołaniu nie mógł odnieść się do zarzutów postawionych przez recenzentów jego pracy i dorobkowi naukowemu. W ocenie skarżącego, w tym stanie rzeczy Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów podjęła decyzję jedynie w oparciu o uchwałę Rady Wydziału, nie wnikając w jej merytoryczne, a przede wszystkim formalno - prawne podstawy. Nie miała też ona możliwości uwzględnienia merytorycznie uzasadnionego stanowiska habilitanta, które z powodu braku recenzji nie mogło przez niego zostać wyrażone. Skarżący zarzucił, że procedowanie przedmiotowego postępowania habilitacyjnego przez Radę Wydziału [...] UAM w P. jest rażąco wadliwe, a jej uchwała tendencyjna. Skarżący zarzucił, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest w istocie sprawozdawczą prezentacją stanowiska, nie zawiera natomiast merytorycznych uzasadnień. W ocenie skarżącego taki sposób uzasadnienia, pozbawiony argumentacji merytorycznej, jest istotnym uchybieniem formalno – prawnym. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów, reprezentowana przez radcę prawnego, w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie. Pełnomocnik wskazał, że z akt sprawy nie wynika, aby skarżący składał wniosek do Rady Wydziału czy Centralnej Komisji o wydanie mu z akt sprawy odpisów recenzji rozprawy habilitacyjnej Podniósł, że zgodnie z art. 73 k.p.a. i ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki organ nie obowiązku wysyłania do strony kopii sporządzonych w aktach dowodów w postaci odpisów recenzji rozprawy habilitacyjnej, strona może zapoznać się z nimi w ramach prawa wglądu w akta w siedzibie organu lub przez złożenie wniosku do organu o wydanie mu z akt sprawy odpisów recenzji. Recenzje dorobku habilitacyjnego są częścią akt sprawy. Rada Wydziału [...] im. [...] podejmowała uchwałę z dnia [...] czerwca 2017 r. właśnie na podstawie złożonych opinii recenzentów. Także Centralna Komisja podejmowała uchwałę z dnia [...] maja 2018 r. na podstawie akt sprawy Rady Wydziału Studiów [...], w tym złożonych opinii recenzentów. Pełnomocnik wskazał, że uzasadnienie decyzji zawiera uzasadnienie merytoryczne i formalne utrzymania w mocy uchwały Rady Wydziału o odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego, odnosiło się przy tym do zarzutów odwołania. Zaznaczył, że uzasadnienie decyzji CK jako decyzji administracyjnej sporządzane wg reguł k.p.a. nie jest miejscem na przegląd prowadzonych polemik naukowych i przytaczania argumentów naukowych. Wskazał, że z materiału dowodowego wynika, że osiągnięcia naukowe skarżącego uzyskały negatywną ocenę w postępowaniu I instancji, podobnie w postępowaniu II instancji przed CK. Skarżący w piśmie procesowym z [...] grudnia 2018 r. podtrzymał zarzut nieprzekazania mu przez Wydział Studiów [...] UAM w P. recenzji przedstawionego dzieła (rozprawy habilitacyjnej) oraz dorobku naukowego. Wskazał m.in., że CK nie uwzględnia faktu, że postępowanie habilitacyjne jest "rodzajem wysoko wykwalifikowanej usługi, zamówionej przez klienta. Usługa ta powinna być wykonana kompetentnie, rzetelnie, szeroko i uwzględniać podmiotowość zleceniodawcy, który zaangażowanych do jej realizacji specjalistów wysoko wynagradza". Skarżący uważa, że jako "klient" powinien "otrzymać pełny pakiet dokumentów i informacji, które ukazują i precyzyjnie wyjaśniają sposób rozstrzygnięcia zleconej do rozpatrzenia sprawy". Skarżący podkreślił, że w złożonej do CK skardze na działania Wydziału Studiów [...] UAM w przedmiotowej sprawie, obok braku przekazanych mu recenzji podniósł również zarzut doboru recenzentów. Zaznaczył, że jego rozprawa habilitacyjna miała charakter interdyscyplinarny. Istotny zakres jej problematyki – obok [...]– stanowiły nauki o organizacji i zarządzaniu. Wskazał, że w skład komisji habilitacyjnej weszli wyłącznie [...] i jeden prawnik, nie powołano natomiast nikogo, kto reprezentuje nauki o organizacji i zarządzaniu. Podał, że do zarzutu dotyczącego "składu naukowego recenzentów" pod względem reprezentowanych przez nich dyscyplin i specjalności CK także się nie odniosła. Skarżący wniósł o unieważnienie przeprowadzonego postępowania habilitacyjnego oraz o zwrot poniesionych przez niego z tego tytułu kosztów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie podlegała uwzględnieniu, albowiem zaskarżona decyzja i uchwała organu I instancji nie naruszają prawa, tak materialnego, jak i procesowego. Zarzuty skargi Sąd uznał za niezasadne. W sprawie jest bezsporne, że w wyniku głosowania w dniu [...] czerwca 2017 r. w sprawie odmowy nadania dr J. R. stopnia naukowego doktora habilitowanego w dziedzinie [...] w dyscyplinie [...] Rada Wydziału Studiów [...] UAM w P. stwierdziła, że w trakcie głosowania obecnych było 26 osób, 16 osób głosowało za podjęciem uchwały o odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego (tak), 1 osoba była przeciw (nie), a 9 osób wstrzymało się od głosu. W związku z tym Rada Wydziału odmówiła nadania dr J. R. stopnia naukowego doktora habilitowanego w dziedzinie [...] w dyscyplinie [...]. W uchwale wprost stwierdzono, że osiągnięcia naukowe dr J. R. po uzyskaniu stopnia doktora nie spełniają wymagań określonych w art. 16 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz stopniach i tytule w zakresie sztuki. Rada Wydziału podjęła uchwałę po zapoznaniu się z wnioskiem, autoreferatem, recenzjami osiągnięć habilitanta oraz stanowiskiem Komisji Habilitacyjnej. Zgodzić należy się z Centralną Komisją, że Rada Wydziału miała formalne i merytoryczne kompetencje do przeprowadzenia postępowania habilitacyjnego i podjęcia uchwały o odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego. Zdaniem Sądu, biorąc pod uwagę akta sprawy, brak jest podstaw do zakwestionowania prawidłowości tego postępowania. Nie zachodzą przesłanki stwierdzenia jego nieważności. W sprawie tej nie ma wątpliwości, co do podstaw podjętej przez Radę Wydziału negatywnej uchwały. Rada Wydziału uzyskała w ramach postępowania habilitacyjnego trzy negatywne opinie recenzentów, którzy stwierdzili, że praca habilitacyjna zawiera poważne błędy metodologiczne i koncepcyjne, a publikacje habilitanta nie są dziełami naukowymi ale rozważaniami praktyka. Także Komisja Hablitacyjna wyraziła jednoznacznie negatywne stanowisko. Okoliczność niezapoznania się habilitanta z recenzjami nie wpływa na wynik niniejszej sprawy (v. wyrok NSA z dnia 2 grudnia 2010 r. sygn. akt I OSK 1614/10, orzeczenia.nsa.gov.pl). Zarzut niedoręczenia skarżącemu recenzji sporządzonych w postępowaniu habilitacyjnym stanowiące podstawę podjęcia negatywnej uchwały przez Radę Wydziału, nie jest zrozumiały. Habilitant jest stroną postępowania w sprawie nadania stopnia doktora habilitowanego i, jak zasadnie w odpowiedzi na skargę wskazał organ, ma prawo wglądu w akta sprawy. Z ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz stopniach i tytule w zakresie sztuki nie wynika obowiązek doręczenia habilitantowi z urzędu recenzji sporządzonych przez recenzentów w postępowaniu przed Radą Wydziału. Zgodnie z art. 29 ust. 1 zdanie pierwsze powołanej ustawy, w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora oraz nadania, ograniczenia, zawieszenia i pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Podniesione przez skarżącego w piśmie procesowym z dnia [...] grudnia 2018 r. uwagi dotyczące postępowania habilitacyjnego jako "odpłatnej usługi" nie mają wpływu na wynik niniejszej sprawy. Z akt sprawy nie wynika, aby habilitant zwracał się do organu o nadesłanie sporządzonych w postępowaniu habilitacyjnym recenzji, a organ odmówił ich udostępnienia. Zarzut braku możliwości odniesienia się do "zarzutów dotyczących (...) pracy i 20-letniego dorobku naukowego" nie jest tym samym zasadny. Opinie wydawnicze natomiast, na które skarżący powołał się w piśmie procesowym z dnia [...] grudnia 2018 r., odmienne od opinii recenzentów sporządzonych w postępowaniu habilitacyjnym, nie mogą stanowić podstawy do uwzględnienia skargi. W postępowaniu o nadanie stopnia naukowego zasadniczym dowodem i podstawą podejmowanych decyzji są recenzje przygotowane przez powołanych w tym celu recenzentów, będących specjalistami w określonej dziedzinie nauki. Z akt postępowania wynika, że skarżący uzyskał trzy negatywne recenzje dorobku. Recenzje te są jednoznaczne w swej treści co do tego, że osiągnięcia habilitanta nie spełniają w wystarczającym stopniu warunków uzyskania stopnia naukowego doktora habilitowanego. Postępowanie habilitacyjne prowadzone było w sprawie nadania stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie [...], w dyscyplinie [...]. Z akt sprawy nie wynika, aby dokonano niewłaściwego doboru recenzentów. Podniesiona w piśmie procesowym z [...] grudnia 2018 r. uwaga, że w składzie komisji habilitacyjnej nie było nikogo, kto reprezentuje "nauki o organizacji i zarządzaniu", nie oznacza, że skład komisji nie był właściwy w dziedzinie [...], w dyscyplinie [...]. Wprawdzie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie ma odniesienia się przez organ do tej kwestii, jednakże z opinii recenzentów CK wynika, że treść całego odwołania była przedmiotem rozważań. Zaskarżona decyzja Centralnej Komisji nie jest decyzją dowolną. Znajduje ona oparcie w materiale dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy, który jednoznacznie wskazuje, że osiągnięcia naukowe skarżącego po uzyskaniu stopnia doktora nie spełniają wymagań określonych w art. 16 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz stopniach i tytule w zakresie sztuki. Decyzje Centralnej Komisji należą do decyzji wydawanych przez organ kolegialny. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie wskazywano, że uzasadnienie decyzji Centralnej Komisji nie może być wyczerpujące i nie musi ściśle odpowiadać wymogom art. 107 § 3 k.p.a. (v. wyrok NSA z dnia 10 grudnia 2009 r. sygn. akt I OSK 902/09, wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2010 r. sygn. akt I OSK 1226/09, wyrok NSA z dnia 13 lipca 2018 r. sygn. akt I OSK 2222/16, orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, uzasadnienie zaskarżonej decyzji pozwala na stwierdzenie, że organ należycie rozpatrzył sprawę w postępowaniu odwoławczym. Organ odniósł się w wystarczającym stopniu do zarzutów odwołania, wskazał, że ani Radzie Wydziału ani Komisji Habilitacyjnej nie można zarzucić wadliwego procedowania. Sąd ocenę tę podziela. Z akt postępowania wynika, że recenzenci Centralnej Komisji przedstawili argumentację przeciwko przyjęciu odwołania. Recenzje te są jednoznaczne i nie pozostawiają wątpliwości, co do braku podstaw do uwzględnienia odwołania. Odmienna ocena skarżącego od oceny rozprawy habilitacyjnej i dorobku naukowego dokonanej przez recenzentów w postępowaniu habilitacyjnym nie stanowi podstawy do uwzględnienia skargi. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) orzekł, jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło