II SA/Wa 1884/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Pisula – Dąbrowska Sędzia WSA Ewa Grochowska - Jung (spr.) Sędzia WSA Janusz Walawski Protokolant ref.staż. Eliza Kusy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi W. U. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej oddala skargę Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] września 2010 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a kpa oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52. poz. 525 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Komendanta Policji z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] cofającą W. U. pozwolenie na broń palną myśliwską. W sprawie ustalono następujący stan faktyczny. Komendant Policji z uwagi na uzyskaną informację o toczącym się przeciwko W. U. postępowaniu karnym o popełnienie przestępstwa z art. 207 § 1 kk, tj. przeciwko rodzinie i opiece, wszczął postępowanie w sprawie cofnięcia mu pozwolenia na broń palną myśliwską. Biorąc zaś pod uwagę podane w wywiadzie środowiskowym przez byłą żonę W. U. informacje, że jest on alkoholikiem wszczyna awantury, w trakcie których jest agresywny a także to, iż został on skazany za znęcanie się nad nią, organ wezwał ją na przesłuchanie. Zeznała ona, iż w dalszym ciągu jej były mąż stosuje wobec niej przemoc, głównie psychiczną, w nocy często spożywa alkohol i czyści broń będąc pod jego wpływem, także w obecności dziecka, ponadto straszy ją bronią, w związku z czym boi się ona o życie swoje i dziecka. Organ wezwał również stronę do poddania się badaniom: lekarskiemu i psychologicznemu oraz przedłożenia wydanych na ich podstawie orzeczeń potwierdzających, iż może dysponować bronią. W odpowiedzi na powyższe wezwanie strona przedstawiła w dniu [...] kwietnia 2009 r. orzeczenie lekarskie potwierdzające jej zdolność do dysponowania bronią, a następnie w dniu [...] września 2009 r. ostateczne orzeczenie psychologiczne stwierdzające, iż nie należy on do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 3 ustawy o broni i amunicji może dysponować bronią. W dniu [...] lipca 2009 r. organ ponownie przesłuchał była żonę w obecności W. U., która podtrzymała swoje poprzednie zeznania, a następnie w dniu [...] września 2009 r. przesłuchał w charakterze świadka syna strony, który wskazał, iż nie widział, ani nie słyszał, aby jego ojciec groził pozbawieniem życia lub wyrządzeniem krzywdy jego matce, wskazał natomiast, iż gdy tylko jego rodzice się spotkają, to od razu dochodzi do kłótni, a podczas nich to jego mama odgraża się ojcu i podnosi głos. Ponadto nie widział, aby jego ojciec robił cokolwiek z bronią będąc po spożyciu alkoholu. Organ wystąpił również do Sądu Rejonowego [...] o udostępnienie akt sprawy karnej W. U. i dokonał kserokopii niezbędnych materiałów, m. in. protokółu przyjęcia zawiadomienia o przestępstwie, protokółów przesłuchania podejrzanego i świadków, obdukcji byłej żony, wykonanej przez specjalistę chirurga z dnia [...] listopada 2003 r., a także protokółów z rozpraw, z których wynika, iż strona stosowała wobec żony przemoc fizyczną i psychiczną. Mając na uwadze powyższy materiał dowodowy organ I instancji stwierdził, że daje on podstawy do zaliczenia W. U. do osób, wobec których istnieje obawa, iż mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, w związku z czym na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. cofnął mu pozwolenie na broń myśliwską. W odwołaniu od powyższej decyzji W. U. zarzucił jej naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, obrazę przepisów postępowania administracyjnego i błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę decyzji, mający istotny wpływ na jej treść. W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] września 2010 r. utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji Komendant Główny Policji stwierdził, iż nie znalazł podstaw do jej zmiany lub uchylenia. Wyjaśnił, iż zgodnie z art. 18 ust 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń osobom, w stosunku do których zachodzi uzasadniona obawa że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Komendant wskazał, iż w rozpoznawanej sprawie zaistniały powyższe przesłanki do cofnięcia stronie pozwolenia na broń. Stwierdził, iż katalog wymieniony powyższej nie ma charakteru zamkniętego, stąd też podejrzenie popełnienia przestępstwa z art. 207 § 1 kk również może rodzić uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zwłaszcza w sytuacji, gdy cechy charakteru posiadacza broni, tak jak wykazane w niniejszej sprawie – agresja, znęcanie się psychiczne i fizyczne, niejako potwierdzają tą obawę. Organ wskazał też, że dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie ma znaczenia, iż w wyniku apelacji obrońcy oskarżonego sprawa przeciwko W. U. o czyn z art. 207 § 1 kk została skierowana do Sądu Rejonowego [...] do ponownego rozpatrzenia. Zarzuty wobec niego nie zostały bowiem zmienione, jakkolwiek faktem jest, iż w wyroku Sądu Okręgowego uchylającym pierwotny wyrok Sądu Rejonowego zwrócono m.in. uwagę, że zebrany materiał dowodowy nie pozwala na ustalenie, czy pomiędzy stroną a jego żoną dochodziło tylko do "zwykłych kłótni małżeńskich", czy też doszło do występku "znęcania się nad żoną". Organ wyjaśnił również, iż z uwagi na rodzaj popełnionego przestępstwa, a także przedstawione negatywne cechy charakteru i skłonności organ był zobligowany do cofnięcia pozwolenia na broń, bez względu na pozytywne opinie koła łowieckiego, czy fakt prawidłowego przechowywania broni. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję W. U. zarzucił im obrazę przepisów postępowania mającą istotny wpływ na jej treść, tj. art. 67 § 1 i 2 pkt 2, art. 75 § 1, art. 78 § 1 i 2, art. 79 § 1 i 2, art. 80, art. 84 § 1, art. 86 i art. 107 § 3 kpa oraz naruszenie podstawowych zasad procesowych zawartych w art. 7, art. 8, art. 10 i art. 11 kpa. Wniósł o uchylenie decyzji obu instancji. Zarzucił organom, iż przywiązały nadmierną uwagę do faktu skierowania przeciwko niemu aktu oskarżenia o czyn z art. 207 § 1 kk oraz okoliczności w nim wskazanych, pomijając to, iż akt oskarżenia jest dowodem wyłącznie tego, że toczy się przeciwko niemu postępowanie karne, a nie dowodem popełnienia zarzucanego czynu. Zarzucił też organom częściową ocenę zebranego materiału dowodowego. Wskazał, iż główny dowód będący podstawą do wydania zaskarżonej decyzji, czyli zeznania jego byłej żony budzi wątpliwości, co do ich prawdziwości i szczerości. Ponadto wskazał, iż organ nie przeprowadził dowodów zmierzających do weryfikacji zeznań jego byłej żony, a nie rozpoznanie jego wniosków procesowych i poprzestanie na ogólnikowym stwierdzeniu organu, iż nie mają one znaczenia w sprawie, pozbawiły go prawa do czynnego udziału w postępowaniu. Zarzucił też organowi pominięcie korzystnych dla niego zeznań jego syna. Stwierdził też, że organ w sposób nieuprawniony postanowił o przyjęciu jego broni do depozytu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga W. U. analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 18 ust 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.). Stosownie do art. 18 ust 1 pkt 2 właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Zgodnie zaś z art. 15 ust 1 pkt 6 pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Z treści przytoczonych powyżej przepisów wynika, iż w przypadku skazania osoby legitymującej się pozwoleniem na broń prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo w przypadku toczącego się postępowania karnego o popełnienie takiego przestępstwa przez osobę legitymującą się zezwoleniem na posiadanie broni palnej, organ zobowiązany jest cofnąć pozwolenie na broń (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09). Należy jednak zwrócić uwagę, iż cytowany przepis art. 15 ust 1 pkt 6 nie stanowi zamkniętego katalogu sytuacji, które mogą skutkować cofnięciem pozwolenia na broń. Organ administracji dokonując więc oceny istnienia uzasadnionej obawy, co do użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, może stwierdzić, że fakt popełnienia innych przestępstw, nieznajdujących się w powyższym katalogu, daje podstawy do przyjęcia, iż taka obawa zachodzi. Uznanie takie z kolei, jako element ocenny, wymaga rzetelnego wykazania bezpośredniego związku pomiędzy popełnionym przez skarżącego czynem, za który został on skazany i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które mogłyby stworzyć obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego (wyrok NSA z dnia 22 lutego 2008 r., sygn. II OSK 67/07, LEX nr 453431). Natomiast pojęcie uzasadnionej obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, należy rozumieć jako prognozę zachowań posiadacza broni. Może ona wynikać z dotychczasowego postępowania osoby jak: nadużywanie alkoholu, awanturnictwo, bójki lub inne chuligańskie zachowania (ujemne cechy charakteru jak: porywczość, niezrównoważenie psychiczne). W niniejszej sprawie przesłanką cofnięcia W. U. pozwolenia na broń była ocena dotychczasowego jego zachowania skutkująca uznaniem, iż w stosunku do skarżącego zachodzi uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Powyższej oceny organ dokonał w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, tj. fakt oskarżenia W. U. o popełnienie przestępstwa z art. 207 § 1 kk i toczącego się w tej sprawie postępowania karnego, okoliczności jego popełnienia ustalone na podstawie zeznań świadków oraz samego zainteresowanego, a także ocena jego osoby, dokonana na podstawie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego [...] z dnia [...] 01.2007 r., sygn. akt [...] orzekającego rozwód małżonków U. oraz akt sprawy karnej o czyn z art. 207 § 1 kk. Rację ma organ stwierdzając, iż z przytoczonych dokumentów wynika, iż zarówno skarżący, jak i jego była żona są osobami impulsywnymi, które w sytuacji stresowej reagują agresją, co w ich przypadku przejawiało się wszczynaniem awantur, rękoczynami, wulgaryzmami itp. O ile ocena zachowania byłej żony nie ma znaczenia w niniejszym postępowaniu, o tyle sylwetka i charakter skarżącego była podstawą do wywiedzenia w niniejszej sprawie tezy, iż w przypadku skarżącego zachodzi podstawa do cofnięcia mu pozwolenia na broń palną myśliwską. Stąd też wnioski i zarzuty skarżącego dotyczące nie wyjaśnienia przez organ, czy była żona była wiarygodnym świadkiem, czy też próbowała wprowadzić w błąd organy, co do postawy skarżącego nie zasługują na uwzględnienie. Należy wyjaśnić skarżącemu, iż w postępowaniu dotyczącym cofnięcia mu pozwolenia na broń oceniana była postawa skarżącego, a nie jego żony. Niezasadny jest też zarzut skarżącego, iż oparł swoje rozstrzygnięcie na zeznaniach byłej żony. Organy zebrały bowiem szeroki materiał dowodowy i na jego podstawie wydały rozstrzygnięcie. Zeznania żony były tylko jednym z elementów materiału dowodowego, ocenianym na tle całej sprawy. Organ zebrał również w sprawie stanowiska osób życzliwych skarżącemu, np. jego matki, opiekunki syna K. O., czy też syna. Jednak również z tych dokumentów wynika, iż skarżący, jak i jego żona, są osobami skłonnymi do konfliktów, impulsywnymi nie panującymi nad emocjami i reagującymi agresją w sytuacjach krytycznych. Dla przykładu matka skarżącego określiła go jako osobę nerwową i wybuchową ([...] ). Natomiast opiekunka syna ([...] ) i sam syn państwa U. ([...] ) ocenili ich jako osoby kłótliwe. Co prawda powyższe stwierdzenie odniosła również do żony skarżącego, jednak jak już podkreślono wcześniej, dla niniejszej sprawy ocena postawy żony nie ma znaczenia. Należy podkreślić, iż to skarżący posiadał pozwolenie na broń i tylko jego zachowanie podlega analizie z punktu widzenia przepisów ustawy o broni amunicji. Nie ma racji skarżący wskazując, iż organ oparł swoje rozstrzygnięcie jedynie o fakt postawienia mu zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 207 § 1 kk, bowiem ocenę, czy skarżący rzeczywiście jest winny popełnienia tego czynu, czy też organ słusznie pozostawia właściwemu sądowi, przed którym prowadzone jest postępowanie karne. Ponadto od prawomocnego wyroku i ostatecznego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy organ nie uzależnia swojego rozstrzygnięcia. O ile bowiem okoliczność postawienia skarżącemu zarzutu i prowadzenia w tej sprawie postępowania karnego była podstawą wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń, o tyle w trakcie prowadzonego postępowania organ gromadził kolejny materiał dowodowy, a rozstrzygnięcie oparł o jego całokształt, czemu wyraz dał w uzasadnieniu decyzji I i II instancji. Dodatkowo wydając zaskarżoną decyzję miał na uwadze fakt, iż wyrok w sprawie karnej został uchylony przez sąd wyższej instancji i przekazany do ponownego rozpatrzenia. Należy bowiem jeszcze raz przypomnieć, iż podstawą cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń była ocena jego zachowania rodząca uzasadnioną obawę użycia broni, nie zaś wyrok karny skazujący bądź uniewinniający. Takie działanie organu było uprawnione, bowiem ustawa o broni i amunicji w 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 nie nakazuje organom Policji udowodnić, iż posiadacz broni użyje jej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a jedynie nakłada obowiązek bezwzględnego cofnięcia przedmiotowego uprawnienia w przypadku zaistnienia uzasadnionej obawy użycia broni. Powyższe okoliczności, zdaniem Sądu, taką obawę rodzą. Stąd też rozstrzygnięcie organu zarówno I, jak i II instancji jest prawidłowe. Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia przez organy prowadzące postępowanie administracyjne art. 7, art. 8, art. 10 i art. 11 kpa. W ocenie Sądu, przy wydaniu zaskarżonej decyzji organ uwzględnił wszelkie rygory procedury administracyjnej, określające jego obowiązki w zakresie sposobu przeprowadzenia postępowania, a następnie końcowego rozstrzygnięcia sprawy. Organ zebrał dowody mające w sprawie istotne znaczenie, ocenił zebrany w toku postępowania materiał dowodowy (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa), ustosunkował się do twierdzeń skarżącego i zapewnił mu, poprzez jego pełnomocnika, czynny udział w postępowaniu (art. 10 kpa), a także uzasadnił wyczerpująco swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 11 i 107 § 3 kpa. Należy podkreślić, iż uprawnienie do posiadania broni w polskim systemie prawnym jest ściśle reglamentowane i ograniczone przepisami ustawy o broni i amunicji w interesie bezpieczeństwa i porządku publicznego, a ustawodawstwo w tym zakresie ewoluuje w kierunku zaostrzenia wymogów stawianych osobom posiadającym broń lub ubiegającym się o jej posiadanie. Oznacza to, iż pozwolenie na broń palną jest uprawnieniem wyjątkowym, będącym atrybutem władztwa państwowego i z tego względu jego posiadacz musi być osobą dającą rękojmię, iż swoim postępowaniem nie zagrozi bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu. Stąd też osoby posiadające takie uprawnienie powinny w sposób szczególny unikać wchodzenia w kolizje z prawem, a nawet unikać sytuacji stawiających ich w negatywnym świetle. W niniejszej sprawie z całokształtu zebranego materiału dowodowego wynika, iż skarżący swoim postępowaniem w takiej sytuacji się znalazł. Reasumując, Komendant Główny Policji dokonał wyczerpujących ustaleń i prawidłowo ocenił, że w przypadku skarżącego zachodzi uzasadniona obawa, iż może on użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.