II SA/Wa 1884/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.), Sędziowie WSA Ewa Kwiecińska, Ewa Marcinkowska, Protokolant specjalista Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2018 r. sprawy ze skargi K.S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego – oddala skargę – Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257), w dniu [...] września 2017 r. wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję poprzedzającą nr [...] z dnia [...] lipca 2017 r. o odmowie stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] maja 1993 r. utrzymującego w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w C. nr [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r. w przedmiocie zwolnienia K. S. ze służby w Policji. Organ w uzasadnieniu decyzji podał, że kwestionowane rozstrzygnięcia zostały wydane przez organ administracji publicznej właściwy w ówczesnym stanie prawnym. Zgodnie z art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. Nr 30, poz. 179 z późn. zm.), oficerów zwalnia ze służby Komendant Główny Policji: to samo dotyczy także innych policjantów zwalnianych z przyczyn określonych w art. 41 ust. 2 pkt 5. W pozostałych przypadkach decyzje personalne, o których mowa w art. 37-41, podejmuje właściwy komendant wojewódzki Policji (ust. 2). Zgodnie z art. 6 ust. 5 ustawy o Policji, komendanci wojewódzcy i rejonowi są przełożonymi wszystkich policjantów na terenie swojego działania. Komendant Główny Policji działał w przedmiotowej sprawie jako organ wyższego stopnia w stosunku do komendanta wojewódzkiego Policji. Podstawę prawną kwestionowanego rozkazu personalnego stanowił art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji, zgodnie z którym policjanta zwalnia się ze służby w przypadku wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Orzeczeniem nr [...] z dnia [...] marca 1993 r. Komendant Rejonowy Policji w P. uznał policjanta winnym zarzucanego mu czynu i wymierzył karę wydalenia ze służby. Orzeczeniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r. Komendant Wojewódzki Policji w C. utrzyma w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 12 kwietnia 1995 r. sygn. akt II SA 382/94 odrzucił skargę kasacyjną na postanowienie organu odwoławczego. W związku z powyższymi orzeczeniami Komendanta Wojewódzki Policji w C. rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r. zwolnił policjanta ze służby w Policji z dniem [...] maja 1993 r.. Rozkaz ten został utrzymany w mocy rozkazem personalnym Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] maja 1993 r. Powyższe rozkazy personalne zostały wydane w związku z ostatecznym orzeczenie dyscyplinarnym w związku z zaistnieniem obligatoryjnej przesłanki z art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji. W kontrolowanych aktach sprawy brak jest dokumentu potwierdzającego doręczenie kwestionowanego rozstrzygnięcia. To nie oznacza jednak, że policjant nie wiedział o tym rozstrzygnięci i że nie wywołało ono skutków prawnych. W aktach znajduje się świadectwo służby z dnia [...] maja 1993 r. zawierające datę i podstawę zwolnienia ze służby oraz jego podpis pod pouczeniem o przysługującym mu prawie do sprostowanie przedmiotowego świadectwa. W niniejszej sprawie brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności kwestionowanego rozstrzygnięcia na podstawie art. 156 § 1 K.p.a., a także do stwierdzenia że zostało wydane z naruszeniem prawa. K. S., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nr [...] z dnia [...] września 2017 r. Pełnomocnik skarżącego zarzucił organowi, że do wydania zaskarżonej decyzji doszło w warunkach naruszenia art. 156 § 1 1 pkt 2 w zw. z art. 158 K.p.a., poprzez ich nie zastosowanie, mimo że rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] maja 1993 r. utrzymujący w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w C. nr [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r. w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby rażąco narusza prawo, w ty. Art. 109 § 1 w zw. z art. 14 § 1, art. 110 § 1 czy art. 10 § 1 K.p.a. Podnosząc powyższe zarzuty, pełnomocnik skarżącego wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej ewentualnie o ich uchylenie i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż zgodnie z art. 16 § 1 K.p.a. decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji zostały wyczerpująco wymienione w art. 156 § 1 K.p.a., a jedną z nich, wymienioną w pkt 2 § 1 art. 156 K.p.a., jest między innymi wydanie decyzji bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Zestawienie przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a. stanowi katalog zamknięty przyczyn stwierdzenia nieważności. Redakcja przepisu oraz nadzwyczajny charakter tej instytucji nie pozwala na stosowanie wykładni rozszerzającej i dlatego działanie organu w trybie stwierdzenia nieważności wymaga innego podejścia do sprawy i zasadniczo różni się od postępowania prowadzonego w trybie zwykłym. Przedmiotem postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji jest wyłącznie zbadanie, czy w danej sprawie wystąpiła przesłanka określona w art. 156 § 1 K.p.a. Rozstrzygnięcie kończące takie postępowanie może polegać na stwierdzeniu nieważności decyzji lub odmowie stwierdzenia nieważności (art. 158 § 1 K.p.a.) albo na stwierdzeniu wydania decyzji z naruszeniem prawa (art. 158 § 2 K.p.a.). Nie jest dopuszczalne w ramach postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji rozpatrywanie innych zagadnień, w szczególności organ nadzorczy nie może rozstrzygać, co do meritum zagadnień będących przedmiotem postępowania w trybie zwykłym. Tryb kontroli sądowoadministracyjnej decyzji wydanej w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest zawężony i odbywa się w oparciu o przepisy prawa obowiązujące w dniu wydania decyzji, której postępowanie dotyczy. K.p.a. nie zawiera legalnej definicji rażącego naruszenia prawa, chociaż jest to jedna z przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji, wymieniona w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Treść pojęcia "rażące naruszenie prawa" ukształtowana została przez orzecznictwo i doktrynę. W orzecznictwie podkreśla się, że z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia wtedy, gdy treść decyzji jest jednoznacznie sprzeczna z treścią określonego przepisu prawa i gdy rodzaj tego naruszenia powoduje, iż decyzja taka nie może być akceptowana jako rozstrzygniecie wydane przez organy praworządnego państwa (patrz: B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz". Wyd. C.H. BECK, Warszawa 2006 str. 743). Rozstrzygające dla oceny, czy zachodzą przesłanki stwierdzenia nieważności z powodu rażącego naruszenia jest stan prawny z dnia wydania decyzji. Na taką ocenę nie może mieć wpływu ani późniejsza zmiana prawa, ani tym bardziej zmiana interpretacji prawa. Analogiczne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 czerwca 2007 r., sygn. akt I OSK 996/06 (LEXnr 354687) stwierdzając, że przy ustalaniu cech rażącego naruszenia prawa należy uwzględniać zasadę trwałości decyzji administracyjnej oraz istotę zastosowania sankcji nieważności decyzji administracyjnej, której zastosowanie powoduje pozbawienie mocy prawnej decyzji ze skutkiem ex tunc. Nie każde zatem naruszenie przepisów prawa jest naruszeniem rażącym. Rażące naruszenie prawa to naruszenie normy prawnej niebudzące wątpliwości interpretacyjnych. Oceniając zaskarżone decyzje w tak zakreślonej materii Sąd stwierdza, iż są one prawidłowe, brak jest bowiem podstaw prawnych do stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] maja 1993 r. w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji. W sprawie bezspornym jest, iż powyżej określony rozkaz personalny, co do którego złożony został wniosek o stwierdzenie nieważności, wydany został w postępowaniu zwykłym, na skutek ostatecznego orzeczenia dyscyplinarnego o wydaleniu skarżącego ze służby uchylenia przez sąd administracyjny wcześniej podjętych w przedmiotowej sprawie rozstrzygnięć. Sąd za właściwe uznaje ustalenia organów, iż rozkaz personalny, o którego unieważnienie wnosił skarżący organu nie spełniała ustawowych przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a., warunkujących stwierdzenie jego nieważności. Analizując sprawę w tym kontekście stwierdzić należy, iż rozkaz ten nie został wydany z naruszeniem przepisów o właściwości Sporne rozstrzygnięcie nie zostało wydane bez podstawy prawnej, bowiem podstawę prawna stanowił art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji. Powyższa regulacja w odniesieniu do przedmiotu sprawy omówiona została w sposób prawidłowy w uzasadnieniach decyzji organu. Sąd orzekający w niniejszym postępowaniu w pełni akceptuje stanowisko organu, iż stan faktyczny sprawy został ustalony zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami postępowania, a ustalenia te determinowały obowiązek organu do wydania decyzji o odmowie stwierdzenia nieważności kwestionowanego przez skarżącego rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby w Policji. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze, wskazać należy, że rażące naruszenie przepisów procesowych to takie ich naruszenie, które przekłada się bezpośrednio na treść decyzji i w sposób oczywisty sprzeczność z przepisami prawa nie jest do pogodzenia z założeniami działania organu praworządnego państwa. Do przypadków rażącego naruszenia prawa procesowego przykładowo można zaliczyć naruszenie zasad ogólnych procedury administracyjnej, przy tym o tym, czy miało miejsce rażące naruszenie prawa, decyduje przede wszystkim oczywistość tego naruszenia. Za rażące ich naruszenie uznać należy oczywiste niezastosowanie lub nieprawidłowe zastosowanie zasad ogólnych postępowania administracyjnego określonych w art. 6-11 K.p.a. w stopniu powodującym istotne ograniczenie uprawnień strony w postępowaniu, z wyjątkiem przepisów dających podstawę do wznowienia postępowania. Analizując wydane przez organ w niniejszym postępowaniu decyzje Sąd wskazuje, że nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania ani prawa materialnego, które skutkowałyby ich uchyleniem, czy też stwierdzeniem ich nieważności. Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.