II SA/Wa 1916/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk (spr.) WSA Przemysław Szustakiewicz Protokolant Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową - oddala skargę - Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] września 2009 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (tekst jednolity Dz. U. z 2004r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Komendanta [...] Policji z dnia [...] lipca 2009r. nr [...] orzekającą o cofnięciu J. P. pozwolenia na broń palną sportową do celów sportowych. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ odwoławczy podniósł, iż Komendant [...] Policji wydał ww. decyzję z dnia [...] lipca 2009 r. w związku z ustaleniem, że wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia [...] czerwca 2006 r. sygn. akt [...] J. P. został skazany za przestępstwo z art. 56 § 2 k.k.s. (uszczuplenie podatku), następnie wyrokiem tego samego Sądu z dnia [...] października 2006r. sygn. akt [...] został skazany za dwa czyny z art. 77 § 2 k.k.s. (niewpłacenie pobranego podatku) oraz z dnia [...] września 2008 r. sygn. akt [...] ponownie z art. 56 § 2 k.k.s., a wyrokiem Sądu Rejonowego [...] z dnia [...] sierpnia 2006 r. sygn. akt [...] został skazany za przestępstwo z art. 272 k.k., tj. wyłudzenie poświadczenia nieprawdy. Organ I instancji ustalił ponadto, że przeciwko wymienionemu toczą się postępowania karne o czyny z art. 218 § 1 k.k., tj. przeciwko prawom pracowniczym oraz z art. 284 § 2 k.k., tj. o przywłaszczenie rzeczy powierzonej. Z powodu wielokrotności karalności za czyny prawem zabronione oraz ze względu na toczące się postępowanie karne o przestępstwo przeciwko mieniu organ I instancji uznał stronę za osobę, w stosunku do której zachodzi uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co dało mu podstawę do cofnięcia jej pozwolenia na broń palną sportową (oraz myśliwską, co orzekł odrębną decyzją) w myśl art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Dodatkowo w podstawie prawnej decyzji organ I instancji wskazał przepis art. 18 ust. 4 ustawy, bowiem strona nie przedstawiła dokumentów potwierdzających czynne uprawianie strzelectwa sportowego. J. P. wniósł od tej decyzji w ustawowym terminie odwołanie do Komendanta Głównego Policji odnosząc się obszernie do swych spraw karnych. Wyjaśnił, iż były one następstwem trudności finansowych, w które popadł z powodu niewywiązywania się ze zobowiązań przez jego kontrahentów, w tym przedstawicieli instytucji państwowych. Podkreślił, iż skazania ulegną zatarciu za kilka lat, a ponadto wszystkie wskazane wyżej czyny nie wiązały się z użyciem przemocy, bądź stworzeniem zagrożenia związanego z bronią. Dlatego też strona uważa, iż w jej przypadku obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, nie występuje, a tym samym nie było podstaw do cofnięcia jej pozwolenia na broń sportową. Odnośnie tej broni wskazała, iż chce zbyć pistolety i rewolwer, ponieważ rzadko ich używa, natomiast przy pomocy karabinka sportowego ćwiczy umiejętności strzeleckie przydatne jej również jako myśliwemu. Komendant Główny Policji nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania i decyzją z dnia [...] września 2009 r. utrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy. Uzasadniając podjętą decyzję organ wskazał, iż stosując wykładnię językową przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, stwierdzić należy, że uzasadniająca cofnięcie pozwolenia na broń obawa możliwości użycia broni w celu sprzecznym z prawem istnieje w szczególności wobec osób prawomocnie skazanych za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których chociażby toczy się postępowanie karne o takie przestępstwa, co oznaczą iż w takim przypadku organy Policji z woli ustawodawcy zobowiązane są cofnąć pozwolenie na broń, i to niezależnie od innych dowodów, nawet świadczących o jego posiadaczu pozytywnie, tj. opinia środowiska lokalnego czy wieloletnie, zgodne z prawem dysponowanie bronią. Przedmiotową prawidłowość organ I instancji wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podkreślając, iż przeciwko J. P. toczy się postępowanie karne o przestępstwo z art. 284 § 2 k.k., a więc o czyn godzący w mienie. Nadto organ ten uwzględnił, że wymieniony popełnił kilka przestępstw skarbowych oraz toczy się przeciwko niemu inne jeszcze postępowanie karne o czyn z art. 218 § 1 k.k. Organ odwoławczy stanowisko organu I instancji w pełni podzielił, wskazując na umyślność wszystkich tych przestępstw, implikującą stwierdzenie, że strona nie może powoływać się na "przypadkowość" ich popełnienia. Trudno bowiem kłopotami natury finansowej tłumaczyć chociażby niezgodne z prawdą oświadczenia składane przed notariuszem co do ewentualnych obciążeń nieruchomości. Sąd orzekający w tej sprawie karnej uznał argumentację strony za przewrotną, stwierdzając iż działała ona z góry powziętym zamiarem. Zatem osoba mająca ",liczne kłopoty z prawem" nie może zachować pozwolenia na broń i to niezależnie od faktu, iż żadne z przestępstw, które popełniła lub którego popełnienie jej zarzucono nie było związane z używaniem broni. Ustawodawca w art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nie ustanowił bowiem warunku, zgodnie z którym cofnięcie pozwolenia na broń byłoby dopuszczalne wyłącznie w przypadku użycia jej do popełnienia przestępstwa. Komendant Główny Policji wskazał, iż w jego przekonaniu brak jest podstaw do cofnięcia J. P. pozwolenia na broń palną sportową z mocy art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji, jak to przyjął organ I instancji. Przepis ten stanowi podstawę do fakultatywnego cofnięcia przez właściwy organ Policji wydanego uprzednio pozwolenia na broń w przypadku, kiedy ustały okoliczności faktyczne stanowiące podstawę wydania tego pozwolenia. Strona, ubiegając się w 1992 r. o pozwolenie na broń sportową, we wniosku o jego wydanie wskazała, iż od dwóch lat jest członkiem klubu strzeleckiego, a posiadanie własnej broni umożliwi jej podnoszenie "poziomu sportowego", co należy odczytywać jako możliwość ćwiczenia umiejętności strzeleckich. Decyzja Komendanta [...] Policji z dnia [...] kwietnia 1992 r. nie zawiera uzasadnienia faktycznego, a więc wnioskować należało, iż podstawą wydania stronie pozwolenia były podnoszone przez nią okoliczności. Biorąc powyższe pod uwagę, Komendant Główny Policji zauważył, że z pisma strony z dnia [...] czerwca 2009 r. oraz z treści odwołania wynika, iż nadal trenuje ona strzelanie, choć w zasadzie tylko z karabinka sportowego, korzystając ze strzelnicy [...]. Organ I instancji nie ustalił, aby było inaczej, nie można zatem uznać, że ustały okoliczności stanowiące podstawę wydania ww. pozwolenia na broń palną sportową. W świetle bowiem tej pierwotnej decyzji nie ma znaczenia, że strona nie uprawia kwalifikowanego strzelectwa sportowego, nie bierze udziału w zawodach i nie posiada aktualnych dokumentów uprawniających ją do tego (patent strzelecki skarżącego utracił ważność z końcem 2005 r. w myśl art. 5 ust. 2 ustawy o zmianie ustawy o kulturze fizycznej oraz ustawy o żegludze śródlądowej - Dz. U. Nr 85, poz. 726 ze zm.), ponieważ ubiegając się o pozwolenie na tę broń nie z tych okoliczności wywodziła ona potrzebę uzyskania omawianego uprawnienia. Organ I instancji tego nie zauważył, a więc rozstrzygnął sprawę w tej kwestii pozostając w błędzie co do okoliczności faktycznych i prawnych mających zasadnicze znaczenie dla podjęcia prawidłowej oceny wystąpienia przesłanek omawianego przepisu prawa. Tym samym organ I instancji naruszył w omawianym zakresie dyspozycję art. 7, 77 i 80 k.p.a., bowiem de facto brak jest przesłanek do cofnięcia stronie pozwolenia na podstawie art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji. Nie miało to jednak decydującego znaczenia dla końcowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy co do jej istoty, tj. co do prawa J. P. do dysponowania bronią palną sportową. Pomimo bowiem odrzucenia przez Komendanta Głównego Policji fakultatywnej podstawy cofnięcia wymienionemu pozwolenia na broń, w ocenie organu słusznym i celowym jest skorzystanie z dyspozycji art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, który to przepis ma z woli ustawodawcy charakter obligatoryjny. Powyższa decyzja Komendanta Głównego Policji stała się przedmiotem skargi wniesionej przez pełnomocnika J. P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art.18 ust.1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji oraz błędną wykładnię art.15 ust.1 pkt 6 ustawy obroni i amunicji, strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca podniosła, iż J. P. nie stanowi i nigdy nie będzie stanowił zagrożenia dla porządku publicznego. Skarżący wykonując od 1992 r. uprawnienie posiadania broni palnej nigdy nie stworzył żadnego zagrożenia związanego z posiadaną bronią, tym samym udowodnił, że jego osoba daje rękojmię, że nie posłuży się bronią palną w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Wobec tego należy uznać, że organ II instancji, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, postąpił contra legem, gdyż z ustawy o broni palnej i amunicji wynika, że do cofnięcia pozwolenia na broń nie wystarczy samo stwierdzenie faktu skazania czy prowadzenia przeciwko zainteresowanemu postępowania karnego, lecz koniecznym jest również udowodnienie, że posiadanie przez taką osobę broni zagraża porządkowi prawnemu. Skarżący stoi na stanowisku, że powołane w uzasadnieniach decyzji prowadzone przeciwko niemu postępowanie karne oraz wyroki karne nie świadczą o tym, że tezy organu administracji są zgodne z rzeczywistością. Skarżący bowiem został skazany za przestępstwa skarbowe przeciwko obowiązkom podatkowym i rozliczeniom z tytułu dotacji lub subwencji oraz za przestępstwo przeciwko wiarygodności dokumentów. Jak wynika z powyższego, brak wśród tych przestępstw czynów, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Ponadto Komendant Główny Policji nie uwiarygodnił, a tym bardziej nie udowodnił, że posiadanie przez skarżącego broni stanowi jakiekolwiek zagrożenie dla porządku prawnego. Skarżący jest przedsiębiorcą i całe swoje dorosłe życie był obywatelem terminowo regulującym wszelkie zobowiązania oraz zawsze uczciwie wykazywał swoje zyski. Cechy jego osobowości oraz dotychczasowe postępowanie wskazują jednoznacznie, że skarżący nie posiada cech dyskwalifikujących go jako posiadacza broni, takich jak skłonność do wszczynania awantur, brak kontroli nad swoimi działaniami, czy nadużywanie alkoholu, albowiem nie posiada żadnych nałogów. Nadto skarżący posiada pozytywną opinię w miejscu swojego zamieszkania, dał się poznać jako osoba kulturalna oraz świadcząca innym niezbędną pomoc, co potwierdzają osoby będące z nim we wspólnocie domowej oraz sąsiedzi. Ponadto, z opinii [...] Koła Łowieckiego [...] wynika, iż J. P. aktywnie uczestniczył w pracach społecznych na rzecz koła oraz był etycznym i koleżeńskim myśliwym. Zatem zebrany w sprawie materiał oraz uzasadnienie Komendanta Głównego Policji w żadnym wypadku nie uzasadniają zaliczenia skarżącego do grona osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 powołanej ustawy. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie oraz w całości podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając zaskarżoną decyzję według powyższych kryteriów uznać należy, iż nie narusza ona prawa. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy zostały spełnione w stosunku do skarżącego przesłanki uzasadniające cofnięcie mu pozwolenia na broń. Zgodnie z treścią art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, który znajduje zastosowanie w sprawie niniejszej w myśl regulacji zawartej w art. 18 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Mając na względzie powołany przepis należy stwierdzić, iż aby możliwym było cofnięcie pozwolenia na broń, jej posiadacz musi należeć do kategorii osób skazanych prawomocnym wyrokiem za ww. przestępstwa, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Treść omawianego przepisu wskazuje na to, iż szczególną kategorią są osoby skazane lub wobec których toczy się postępowanie karne dotyczące oskarżenia o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Wobec tej grupy posiadaczy broni (lub kandydatów do posiadania tego uprawnienia) nie jest bowiem konieczne prowadzenie specjalnego postępowania dowodowego, mającego na celu ustalenie, czy cechy charakteru lub sposób postępowania konkretnego człowieka budzą obawę co do użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Sam fakt, iż czyn za popełnienie którego zostali skazani lub o popełnienie którego zostali oskarżeni, należy do kategorii wymienionych w omawianym przepisie przestępstw sprawia, iż istnieje obawa użycia przez te osoby broni w celu sprzecznym z interesem porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Ustawodawca wprowadził bowiem w przedmiotowym przepisie swoistego rodzaju automatyzm w ustalaniu skutków ściśle oznaczonych zachowań. Wyżej przytoczona wykładnia art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jest zgodna z ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych, m. in. przedstawionym w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2009 r. w sprawie o sygn. akt II OSK 330/08, w którym to Sąd przesądził, iż: "w świetle dyspozycji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji osoby skazane za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu lub wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw należy uznać za stwarzające uzasadnioną obawę użycia posiadanej broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego". Podkreślenia także wymaga to, iż prawo do posiadania broni nie należy w Polsce do kategorii praw i wolności obywatelskich. Jest to bowiem uprawnienie ściśle reglamentowane i to także w zakresie korzystania z prawa przyznanego już wcześniej prawomocną decyzją administracyjną. Z powyższego punktu widzenia, warunki uzyskania pozwolenia na broń i jej posiadania winny być badane w sposób restrykcyjny. Możliwość cofnięcia pozwolenia na broń nie może zaś być postrzegana jako zamach na swobody obywatela, a jedynie jako działanie prewencyjne, zmierzające do zapewnienia szeroko rozumianego bezpieczeństwa (patrz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 października 2008 r. sygn. akt II OSK 1296/07). W niniejszej sprawie wszczęto postępowania o cofnięcie pozwolenia na broń palną w stosunku do osoby, która w sposób świadomy wielokrotnie naruszyła porządek prawny. To z kolei czyni ze skarżącego osobę, wobec której podjęcie środków prewencyjnych należało uznać za celowe. W ocenie Sądu, organ administracji prawidłowo zakwalifikował rodzaj popełnionego przez skarżącego przestępstwa, jako spełniającego dyspozycję przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, a więc w konsekwencji, jako budzącego uzasadnioną obawę, iż posiadacz broni może jej użyć w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Wobec skarżącego toczy się bowiem postępowanie karne o popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu. Prokurator - jako organ władny do oceny popełnionego czynu w kategoriach przestępstwa – postawił stronę w stan oskarżenia, a więc stwierdził podstawy do przypisania mu winy popełnienia czynu wymienionego w powołanym przepisie ustawy o broni i amunicji. Ta zaś okoliczność sprawia, iż po stronie organu administracji istniała obligatoryjna przesłanka uzasadniająca cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni. W świetle powyższego, za nietrafny uznać należy zarzut skargi, iż organ nie zbadał tego, czy przestępstwo, o popełnienie którego skarżący został oskarżony, ma związek z bronią i czy może to budzić obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Taka obawa wynika już bowiem z faktu oskarżenia o popełnienie tego rodzaju przestępstwa. W tym stanie sprawy, uznając iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy oraz iż przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.).