II SA/Wa 1981/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-12-13

Skład orzekający: Iwona Malicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona wykazuje przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę jej sytuację materialną, dochody, zobowiązania oraz obowiązki rodzinne wynikające z Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Pomimo niskich dochodów, strona korzystała z pomocy rodziny, a jej sytuacja materialna nie została oceniona w oderwaniu od obowiązków małżeńskich wynikających z Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, w szczególności obowiązku wzajemnej pomocy i przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny.
Stan faktyczny
E. H., przez pełnomocnika, wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazała, że jedynym dochodem jest jej renta w wysokości 642,58 zł netto, a stałe zobowiązania (opłaty za mieszkanie, media, telefon, leki, żywność) znacznie przekraczają jej dochody. Podniosła, że korzysta z pomocy rodziny i ciotki w zakresie kosztów pełnomocnika. Sąd ocenił jej sytuację materialną w kontekście obowiązków rodzinnych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono E. H. przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2013 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku E. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. H. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie wezwania do opróżnienia lokalu postanawia: odmówić E. H. przyznania prawa pomocy. E. H., działając, przez pełnomocnika z wyboru, wystąpiła w niniejszej sprawie o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. We wniosku wskazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z dorosłym synem, który jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Podniosła, że jedyny dochód gospodarstwa domowego stanowi jej renta z tytułu niezdolności do pracy w wysokości 738 zł brutto – 642,58 zł netto. Podała, że do jej stałych zobowiązań należą opłaty za mieszkanie w wysokości 950 zł miesięcznie, opłaty za energię elektryczną – 90 zł, za gaz – 100 zł, za abonament telefoniczny - 49,40 zł, a także koszty związane z zakupem leków - 50 zł oraz żywności - 300 zł. Oświadczyła, że samodzielnie uiszcza opłaty za gaz, energię elektryczną, jedzenie i leki, natomiast w pozostałym zakresie korzysta z pomocy rodziny, natomiast koszty związane z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru ponosi jej ciotka. Wskazała, że jej mąż nie prowadzi z nią wspólnego gospodarstwa domowego i utrzymuje się we własnym zakresie. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Stosownie do art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko zwolnienie od kosztów sądowych. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na obecnym etapie postępowania skarżąca obowiązana jest do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, który wynosi - stosownie do § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) - 200 zł. Należy podkreślić, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w tym postępowaniu, chyba że strona wykaże iż nie może ich w danej sprawie ponieść. Jak wynika ze złożonego wniosku PPF oraz załączonych dokumentów, chociaż wnioskodawczyni ma bardzo niskie dochody, faktycznie wraz z synem pozostaje na utrzymaniu dalszej rodziny. Skarżąca nie ponosi również kosztów niniejszego postępowania w zakresie ustanowienia pełnomocnika z wyboru. Ponadto, oceniając sytuację majątkową i możliwości płatnicze strony, nie można uczynić tego w oderwaniu od treści art. 23 ustawy z dnia 25 lutego 1965 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 ze zm. – powoływanej dalej jako krio), jako że zgodnie z tym przepisem małżonkowie są zobowiązani do wzajemnej pomocy, a także treści art. 27 krio, który konkretyzuje obowiązek przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny i rozkłada go w równym stopniu na oboje małżonków z tą dodatkową uwagą, że sam zakres obowiązku małżonków przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny wyznaczają ich siły, tj. możliwości wypełnienia obowiązku, wynikające ze stanu fizycznego i psychicznego każdego z małżonków oraz możliwości zarobkowe i majątkowe każdego z nich. Obowiązki te mają zatem podstawowe znaczenie dla rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy. Należy podkreślić, że skarżąca nie wykazała, że prowadzi gospodarstwo domowe z wyłączeniem faktycznej i finansowej pomocy męża (orzeczona separacja czy rozwód). Wnioskodawczyni ma z mężem wspólne konto bankowe i chociaż podnosi, że korzysta z niego jedynie w zakresie własnych wpływów, nie stanowi to, w świetle powyższych rozważań podstawy do przyznania prawa pomocy. Z uwagi na powyższe należy stwierdzić, że skarżąca nie wykazała, że w jej sytuacji zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło