II SA/Wa 2031/18
WyrokWSA w Warszawie2019-05-17
Skład orzekający: Sławomir Antoniuk, Piotr Borowiecki, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezes Instytutu Pamięci Narodowej prawidłowo utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału IPN o udostępnieniu kopii dokumentów dotyczących zmarłego męża wnioskodawczyni, mimo zarzutów dotyczących braku zgody na współpracę i nieprawidłowości formalnych decyzji?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzja Prezesa IPN o udostępnieniu kopii dokumentów dotyczących zmarłego męża wnioskodawczyni była zgodna z prawem. Sąd oparł się na wcześniejszej ocenie prawnej wyrażonej w wyroku WSA z dnia 21 lutego 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 1320/17, zgodnie z którą dokumenty te, mimo że wytworzone przez męża wnioskodawczyni w ramach czynności tajnego informatora, nie dotyczyły go w rozumieniu art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o IPN, a zatem nie powinny być udostępniane osobie najbliższej, z wyjątkiem konkretnego dokumentu (klatki nr [...]). Sąd uznał również, że zarzuty dotyczące nieczytelności daty i braku numeracji stron decyzji organu pierwszej instancji nie stanowiły wad skutkujących nieważnością decyzji, a żądanie zwrotu prywatnych listów nie mogło być rozpatrzone w trybie decyzji administracyjnej.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni M. L. złożyła wniosek o udostępnienie dokumentów dotyczących jej zmarłego męża, M. I. Dyrektor Oddziału IPN udostępnił część dokumentów w formie kopii. Po uchyleniu pierwszej decyzji przez Prezesa IPN i ponownym rozpatrzeniu wniosku, Dyrektor Oddziału IPN wydał decyzję o udostępnieniu kopii jednego dokumentu (klatki nr [...] z materiałów archiwalnych o sygnaturze [...]). Prezes IPN utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że dokument ten dotyczy M. I. w rozumieniu ustawy o IPN, podczas gdy inne dokumenty nie spełniają tego kryterium. Wnioskodawczyni zaskarżyła decyzję Prezesa IPN, podnosząc zarzuty dotyczące braku zgody męża na współpracę, nieprawidłowości formalnych decyzji oraz żądając wydania oryginałów listów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk (spr.), Sędzia WSA Piotr Borowiecki, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, , Protokolant specjalista Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2019 r. sprawy ze skargi M. L. na decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia kopii dokumentów oddala skargę.
Prezes Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (dalej jako Prezes IPN) decyzją z dnia [...] września 2018 r. nr [...], na podstawie 32 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1575 ze zm. – dalej jako ustawa o IPN), po rozpatrzeniu odwołania M. L. z dnia [...] sierpnia 2018 r., utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału IPN w [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...]o udostępnieniu M. L. do wglądu w formie kopii klatki nr [...] z materiałów archiwalnych o sygnaturze [...].
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że w dniu [...]grudnia 2016 r. M. L. złożyła w Oddziałowym Archiwum IPN w [...] wniosek o udostępnienie dokumentów zmarłego męża – M. I., na podstawie art. 30 ust. 1 w zw. z art. 35a ust. 4 ustawy o IPN.
Dyrektor Oddziału IPN w [...] decyzją z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] udostępnił M.L. strony nr 13, 15, 17-18, 20-21, 23-24, 26-27, 29, 32, 34-37, 39-43, 47, 49-55, 58-59, 61-65, 67-68, 71-73, 75- 78, 80-81, 83-84, 87-88, 91-92, 94-95, 97-98, 100-102, 104-106, 109-111, 114-117, 121-131, 133-151, 153-154, 157-160, 163-164, 166, 168, 170, 172, 180, 190-192, 210, 212-213, 287 z materiałów archiwalnych o sygnaturze IPN [...], strony nr 3-6, 8-38 z materiałów archiwalnych o sygnaturze [...], strony 61-63, 65, 75-84, 86- 94, 96-101, 105, 107-110, 115-116, 120, 122-123, 125-141, 143, 231-232 z materiałów archiwalnych o sygnaturze [...] oraz klatkę nr [...] z materiałów archiwalnych o sygnaturze [...] w formie kopii.
W dniu [...] czerwca 2017 r. M. L. złożyła odwołanie od powyższej decyzji.
Prezes IPN decyzją z dnia [...] lipca 2017r. nr [...] uchylił decyzję Dyrektora Oddziału IPN w [...] z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, wskazując, że dokumenty objęte zaskarżoną decyzją, oprócz dokumentu znajdującego się na klatce [...] w materiałach archiwalnych o sygn. [...], zostały wytworzone przez M. I. lub przy jego udziale w ramach czynności wykonywanych w charakterze tajnego informatora przy operacyjnym zdobywaniu informacji, jednak nie dotyczą jego w rozumieniu art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o IPN, a zatem nie powinny zostać udostępnione do wglądu M. L. jako osobie najbliższej.
Powyższe rozstrzygnięcie Prezesa IPN zostało zaskarżone przez wnioskodawczynię do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 21 lutego 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 1320/17 oddalił skargę.
Dyrektor Oddziału IPN w [...], po ponownym rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] grudnia 2016 r., wydał decyzję z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] o udostępnieniu M. L. do wglądu w formie kopii klatki nr [...] z materiałów archiwalnych o sygnaturze [...].
Pismem z dnia [...] sierpnia 2018 r. M. L. wniosła do Prezesa IPN odwołanie od powyższej decyzji, podając, że w aktach dotyczących zmarłego M. I. nie ma zgody męża na współpracę z organami bezpieczeństwa w charakterze tajnego współpracownika. Zarzuciła, że data wydania zaskarżonej decyzji jest nieczytelna, a strony decyzji nieponumerowane. Ponadto zażądała wydania kopii dokumentów dotyczących zaskarżonej decyzji, choć jak wspomniała, dokumenty te są w jej posiadaniu. Wskazała, że kopie tych dokumentów przydadzą się jej do porównania. Zażądała również zwrotu oryginałów prywatnych listów M. I., gdyż te które otrzymała są tylko kopiami. W odwołaniu potwierdziła, że otrzymała kopię klatki nr [...] z akt o sygn. [...] oraz zakwestionowała treść ww. dokumentu jako dowodu na współpracę.
Prezes IPN w [...], po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] września 2018 r. utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, że Dyrektor Oddziału IPN w [...] prawidłowo objął zaskarżoną decyzją i udostępnił w formie kopii dokument znajdujący się na klatce nr [...] z materiałów archiwalnych o sygn. [...], tj. pokwitowanie odbioru kwoty 1000 zł od pracownika SB w związku z wyjazdem do [...], podpisane w dniu [...] września 1960 r. pismem odręcznym "[...]". Jest to dokument dotyczący M. I. i wytworzony przez ww. w związku z czynnościami wykonywanymi w charakterze tajnego informatora przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa. Z dokumentu znajdującego się w aktach o sygn. [...] (raport Zastępcy Naczelnika Wydziału [...] KWMO w [...] [...]. A. W. z dnia [...] lipca 1960 r., klatka [...]) wynika, że M. I. pozostawał na kontakcie [...] A. W. z-cy Naczelnika Wydziału [...] SB KWMO w [...] jako kontakt poufny ps. "[...]". Z zapisów ewidencyjnych na karcie [...] wynika, że M. I. w dniu [...] grudnia 1960 r. został pozyskany jako tajny współpracownik pseudonim "[...]" przez [...] A. W.. Jak wskazał organ pierwszej instancji kontakt poufny był kategorią współpracy z organami bezpieczeństwa państwa, natomiast Wydział [...] SB KWMO w [...] stanowił terenową jednostkę SB, która zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy o IPN była organem bezpieczeństwa państwa. Zestawienie treści dokumentu objętego zaskarżoną decyzją (klatka nr [...] z materiałów archiwalnych o sygn. [...]) z wyżej przytoczonymi ustaleniami dotyczącymi traktowania M. I. przez organy bezpieczeństwa państwa jako kontaktu poufnego, a następnie rejestracji go jako tajnego współpracownika wskazuje na wytworzenie dokumentu w ramach działań operacyjnych związanych ze zdobywaniem informacji przez organy bezpieczeństwa państwa.
Odnosząc się do zarzutu podniesionego w odwołaniu dotyczącego daty zaskarżonej decyzji wskazał, że jest ona czytelna i jest to [...]sierpnia 2018 r. Podkreślił, że w przypadku wątpliwości, co do daty decyzji strona mogła powołać się na numer lub znak decyzji. Natomiast, co do zarzutu nieponumerowania stron zaskarżonej decyzji wyjaśnił, że numeracja stron nie jest wymogiem formalnym decyzji. Wśród elementów decyzji wymienionych w art. 107 § 1 k.p.a. nie została wymieniona numeracja stron. W orzecznictwie przyjmuje się, że pismo zawierające rozstrzygnięcie w sprawie załatwianej w drodze decyzji jest decyzją jeśli zawiera tylko minimum elementów niezbędnych dla zakwalifikowania go jako decyzji, takich jak: oznaczenie organu administracji państwowej wydającego akt, wskazanie adresata aktu, rozstrzygnięcie o istocie sprawy oraz podpis osoby reprezentującej organ administracji.
W zakresie zaś stwierdzenia M. L., że jej mąż nie wyraził pisemnej zgody na współpracę podał, że organ w postępowaniu w sprawie udostępnienia dokumentów nie orzeka o współpracy wnioskodawcy z organami bezpieczeństwa państwa, a jedynie bada, czy wśród dokumentów odnalezionych w archiwum IPN znajdują się dokumenty spełniające kryteria wymienione w art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o IPN. Mimo, że w odnalezionych aktach archiwalnych dotyczących M. I. brak jest pisemnego zobowiązania do podjęcia współpracy z organami bezpieczeństwa państwa, to odnalezione zapisy ewidencyjne i inne dokumenty (np. teczka pracy tw. ps. "[...]") wskazują, że dokument objęty zaskarżoną decyzją został wytworzony przez M. I. w ramach czynności wykonywanych przez niego w charakterze tajnego informatora organów bezpieczeństwa państwa, co wypełnia dyspozycję art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o IPN.
Prezes IPN wyjaśnił, że badanie czy osoba faktycznie była tajnym współpracownikiem organów bezpieczeństwa państwa, w rozumieniu art. 3 a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (Dz. U. z 2016 r. poz. 1721 ze zm.), odbywa się w postępowaniu lustracyjnym. Ustaleń takich dokonuje prokurator Biura Lustracyjnego IPN lub prokurator oddziałowego biura lustracyjnego, a także właściwy sąd, przed którym toczy się postępowanie lustracyjne. Weryfikowanie treści dokumentów organów bezpieczeństwa państwa i dokonywanie ustaleń zmierzających do wyjaśnienia, czy współpraca odpowiadała legalnej definicji ustanowionej w ustawie o ujawnianiu odbywa się w postępowaniu lustracyjnym w trybie, w którym ustanowione są szczególne gwarancje procesowe dla osoby lustrowanej (w takim samym zakresie jak dla oskarżonego w postępowaniu karnym).
Odnośnie zaś żądania M. L. co do ponownego wydania udostępnionych kopii dokumentów wskazał, że w aktach sprawy znajduje się protokół wydania wnioskodawczyni w dniu [...] kwietnia 2017 r. kopii udostępnionych dokumentów, w tym kopii dokumentu objętego zaskarżoną decyzją. Odbiór kopii M. L. potwierdziła własnoręcznym podpisem. Zaznaczył, że M. L. w odwołaniu podała, że jest w posiadaniu kopii wszystkich udostępnionych dokumentów, w tym kopii dokumentu znajdującego się na klatce nr [...] z materiałów archiwalnych o sygnaturze [...]. W związku z tym, że wydanie kopii dokumentów jest czynnością materialno - techniczną, która została już zrealizowana przez organ pierwszej instancji nie ma potrzeby ponownego ich wydania. W zaskarżonej decyzji rozstrzygnięto tylko o formie udostępnienia dokumentu, który został wydany wnioskodawczyni wcześniej.
Podniósł, że udostępnienie listów jej męża nie było przedmiotem rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji na podstawie art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o IPN.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. L. zakwestionowała decyzję Prezesa IPN z dnia [...] września 2018 r.
Skarżąca wskazała, że nie został jej udostępniony w formie kopii objęty zaskarżoną decyzją dokument, tj. klatka nr [...] z materiałów archiwalnych o sygn. [...]. Podkreśliła, że dokument ten został jej udostępniony protokołem z dnia [...] czerwca 2017 r., a nie tak jak podał Prezes IPN w dniu [...] kwietnia 2017 r. Ponownie wydana kopia klatki [...] może być pomocna do porównania "zrobionych nieprofesjonalnie nieczytelnie odbitek IPN-owskich". Skarżąca zażądała udostępnienia jej oryginałów dokumentów i zwrotu prywatnych listów męża. W dalszej części skargi podniosła ponownie kwestię nieczytelności daty decyzji Dyrektora Oddziału IPN w [...] oraz braku numeracji stron tej decyzji. Do skargi dołączyła kopie rozstrzygnięć i pism wydanych przez organ, kopie pism kierowanych przez nią do organu, kopię wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 1320/17 oraz protokół posiedzenia Sądu Okręgowego w [...] [...] Wydział [...] z dnia [...] września 2017 r. sygn. akt [...].
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne.
Pismami procesowymi z dnia [...] grudnia 2018 r., [...] stycznia 2019 r. i [...] lutego 2019 r. skarżąca podtrzymała zarzuty skargi akcentując rozbieżność pomiędzy faktycznymi danymi jej zmarłego męża M. I. a danymi uwidocznionymi na uzyskanych dokumentach oraz zakwestionowała wydanie jej kopii karty nr [...], albowiem pod tym nr akt znajduje się dokument nie będący pokwitowaniem odbioru kwoty pieniężnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.
Skarga oceniana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem decyzje wydane w przedmiotowej sprawie nie naruszają prawa.
Istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma regulacja zawarta w art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. Z 2018 r. poz. 1302 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.), zgodnie z którą ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Ponadto w myśl art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
Wyjaśnić przy tym należy, że ocena prawna, o której stanowi analizowany przepis, może dotyczyć zarówno samej wykładni prawa materialnego i procesowego, jak wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego. Zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach. W orzecznictwie podkreśla się przy tym, iż działania naruszające tę zasadę muszą być konsekwentnie eliminowane przez uchylanie wadliwych z tego powodu rozstrzygnięć administracyjnych, już chociażby z uwagi na związanie wcześniej przedstawioną oceną prawną także i samego sądu administracyjnego (por. wyroki NSA: z dnia 21 października 1999 r. sygn. akt IV SA 1681/97 i z dnia 1 września 2010 r. sygn. akt I OSK 920/10, dostępne w CBOSA pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem ocena prawna traci moc wiążącą tylko w przypadku zmiany prawa, zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy (ale tylko zaistniałych po wydaniu wyroku, a nie w wyniku odmiennej oceny znanych i już ocenionych faktów i dowodów) oraz w wypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia zawierającego ocenę prawną. Z tych względów przyjąć zatem należy, że "związanie wojewódzkiego sądu administracyjnego oceną prawną" w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania poprzez treść nowego wyroku (por. wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2018 r. sygn. akt I FSK 985/16, dostępny w CBOSA pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zatem, w istniejącym stanie sprawy nie można pominąć oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 1320/17, w którym to Sąd analizując art. 30 ust. 1 i ust. 2 pkt oraz art. 31 ust. 1 ustawy o IPN stwierdził, iż formę decyzji administracyjnej ustawodawca przewidział jedynie dla udostępnienia kopii dokumentów dotyczących wnioskodawcy i wytworzonych przez wnioskodawcę lub przy jego udziale w ramach czynności wykonywanych w związku z jego pracą lub służbą w organach bezpieczeństwa państwa albo w związku z czynnościami wykonywanymi w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji. "W świetle powyżej przytoczonych przepisów, w ocenie Sądu organ odwoławczy prawidłowo uznał, że dokumenty, które organ pierwszej instancji udostępnił skarżącej, a które dotyczyły M. I., nie powinny być udostępnione skarżącej, gdyż nie zostały spełnione warunki określone w art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o IPN".
Skoro zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił stanowisko organu II instancji zawarte w decyzji kasacyjnej z dna [...] września 2018 r. nr [...] wskazujące, iż dokumenty objęte zaskarżoną decyzją, oprócz dokumentu znajdującego się na klatce [...] z materiałów archiwalnych o sygn. akt [...], nie dotyczą M. I. w rozumieniu art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o IPN, mimo że są to dokumenty z nim związane (był źródłem informacji). Dokumenty te zostały przez niego wytworzone lub przy jego udziale w ramach czynności wykonywanych w charakterze tajnego informatora przy operacyjnym zdobywaniu informacji, jednakże nie dotyczą jego w rozumieniu powołanego przepisu, a zatem nie powinny zostać udostępnione do wglądu M. L., jako osobie najbliższej. To niewątpliwie wnioskodawczyni jest uprawniona jedynie do otrzymania kopii dokumentu oznaczonego jako klatka nr [...] z akt o sygn. akt [...]. Tak też w sprawie rozstrzygnął Dyrektor Oddziału IPN w [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 31 ust. 1 w zw. art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o IPN, będąc związanym ostateczną decyzją kasacyjną Prezesa IPN oraz oceną prawną Sądu wrażoną w uzasadnieniu powołanego wyroku z dnia 21 lutego 2018 r.
Powyższe oznacza, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja Dyrektor Oddziału IPN w [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r., wbrew zarzutom skargi, odpowiada prawu.
W nawiązaniu do zakwestionowanych przez skarżącą ustaleń organu dokonanych na podstawie wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dokumentów (zawierających nieścisłości zasygnalizowane przez wnioskodawczynię) odnoszących się do uznania M. I. za tajnego informatora należy podkreślić, iż IPN będąc zobowiązanym do udostępnienia dokumentów, o ile odnajdzie je w trakcie prowadzonej kwerendy, nie posiada jakichkolwiek uprawnień do badania ich autentyczności, co znajduje swoje uzasadnienie w stanowisku judykatury (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lipca 2015 r. sygn. akt I OSK 551/15 – publik. www.orzecznia.nsa.gov.pl). Innymi słowy, organ IPN w postępowaniu o udostępnienie kopii dokumentów nie mógł przychylić się do twierdzeń strony i ocenić prawdziwości treści zawartej w dokumentach znajdujących się w zasobach archiwalnych, o czym też organ poinformował skarżącą wskazując właściwy tryb rozpatrywania tego typy żądań.
Odnosząc się do zarzutów skargi należy zgodzić się ze skarżącą, że wpisana odręcznie data decyzji organu pierwszej instancji (miesiąc podany rzymską cyfrą) może budzić wątpliwości, jednakże tego typu wada nie przesądza o bycie prawnym decyzji. Po pierwsze bowiem wydana decyzja wywołuje skutki procesowe dopiero od daty jej ogłoszenia lub doręczenia stronie. Po wtóre, nawet brak daty nie pozbawia pisma waloru decyzji administracyjnej – jest to wadliwość możliwa do usunięcia w trybie art. 113 k.p.a. (wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 marca 2009 r. sygn. akt VI SA/Wa 2589/08, publik. LEX nr 1062397). Słusznie też Prezes IPN podnosi, iż numerowanie stron decyzji ma walor techniczny i wobec braku regulacji tej kwestii w przepisach procesowych, nie można czynić Dyrektorowi Oddziału [...] IPN skutecznego zarzutu naruszenia procedury administracyjnej.
Nie sposób też przyjąć, iż skarżącej wydano niewłaściwą kopię dokumentu oznaczonego jako klatka nr [...] z akt o sygn. [...], albowiem dokument ten został należycie opisany w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (jako pokwitowanie odbioru kwoty pieniężnej) i co do jego treści nie może być wątpliwości. Skarżąca nie kwestionuje też odbioru nie tylko kopii przedmiotowego dokumentu, ale i szeregu dokumentów z akt o sygn.: [...]– 286 kart, [...] – 76 kart, [...]– 250 kart oraz zawartych w mikrofilmie o sygn. akt [...], co potwierdziła własnoręcznym podpisem na protokole udostępnienia kopii dokumentów z dnia [...] czerwca 2017 r. znajdującym się w aktach administracyjnych i załączonym w formie kopii do skargi. W sytuacji gdy skarżącej przyznano prawo do wydania kopii dokumentu, co do którego treści nie ma wątpliwości, podnoszona przez skarżąca rozbieżność w numeracji dokumentów wg. liczby porządkowej akt nie ma większego znaczenia w sprawie. Wydanie kopii dokumentu jest jedynie czynnością materialno-techniczną realizującą uprawnienie nadane decyzją administracyjną, a ta określa o jaki dokument w sprawie chodzi.
Odnosząc się do zarzutu nierozpatrzenia przez organ IPN wniosku skarżącej o wydanie jej prywatnych listów męża znajdujących się w zasobach archiwalnych IPN należy przychylić się do stanowiska Prezesa IPN, iż to żądanie nie mogło być przedmiotem rozpoznania zakończonego decyzją wydaną na podstawie art. 30 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 31 ust. 1 ustawy o IPN. Podstawę materialną zwrotu takowych listów stanowi art. 33 ust. 2 ustawy o IPN, który określa, iż każdy, kto uzyskał wgląd w dokumenty, o których mowa w art. 30 ust. 1, ma prawo - na zasadach i w zakresie określonych w ustawie - do uzyskania kopii tych dokumentów oraz prawo do zwrotu przedmiotów znajdujących się w archiwum Instytutu Pamięci, które w momencie utraty stanowiły jego własność lub były w jego posiadaniu. W świetle zaś art. 34 ust. 5 tej ustawy, na pisemny wniosek osoby, o której mowa w art. 33 ust. 2, Instytut Pamięci wydaje znajdujące się w jego archiwum przedmioty, które w momencie utraty stanowiły jej własność lub były w jej posiadaniu. Jak wynika z powyższych przepisów ustawodawca nie przewidział dla zwrotu przedmiotu trybu decyzyjnego. Wydanie dokumentów następuje w formie czynności materialno-technicznej.
Na marginesie zauważyć należy, iż na gruncie powyższej regulacji prawnej zwrotowi podlegają jedynie przedmioty znajdujące się w archiwach IPN. Tymczasem, jak wynika z notatki dotyczącej sprawy [...] (k. 89 akt administracyjnych), nie ma możliwości zwrotu korespondencji męża skarżącej, bowiem w zasobie IPN nie ma oryginałów tej korespondencji, a jedynie ich zmikrofilmowane fotokopie, które w takiej formie zostały pozyskane z Wydziału [...] Biura "[...]". Obowiązujące zaś przepisy nie umożliwiają zwrot mikrofilmów.
Mając, zatem na uwadze treść powołanych na wstępie przepisów, a także okoliczności wynikające z przedstawionych akt administracyjnych w zakresie zgromadzonego materiału oraz przebiegu postępowania należy uznać, że zaskarżona decyzja Prezesa IPN odpowiada prawu. Została wydana przez organ właściwy do rozpatrzenia sprawy, w niezawierającym istotnych wad procesowych postępowaniu skutkujących uchyleniem, spełnia w szczególności wymogi wynikające z art. 7 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło