II SA/Wa 2052/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, sędzia WSA Bronisław Szydło, asesor WSA Przemysław Szustakiewicz (spr.), Protokolant Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa [...] SA na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w W. z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wypłaty należnego wynagrodzenia za pracę - oddala skargę - I SA/Wa 2052/04 UZASADNIENIE Inspektor Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy w W. Oddział w C. działając na podstawie art. 9 pkt 2a w związku z art. 21 pkt 1 oraz art. 2la ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 6 marca 1981 roku o Państwowej Inspekcji Pracy (t. j. Dz. U. z roku 2001, Nr 124 poz. 1362 ze zm.) po przeprowadzeniu kontroli, wydał w dniu [...] lipca 2004 r. nakaz nr [...] skierowany do Przedsiębiorstwa [...] S.A. ul. [...] w C. nakazujący wypłacenia 16 pracownikom spółki wynagrodzenia za pracę za miesiąc maj 2004 r.. W uzasadnieniu Inspektor Pracy podniósł, że pracownicy będący jednocześnie pracownikami spółki za miesiąc maj 2004 r. na mocy uchwały Zarządu nie otrzymali wynagrodzenia za pracę, co znalazło potwierdzenie w protokole kontroli. W dniu [...] lipca 2004 r. odwołanie od powyższego nakazu złożyło przedsiębiorstwo wskazując na przepis art. 624 § 2 Kodeksu spółek handlowych, który nakazał spółkom akcyjnym mającym siedzibę w Polsce zwiększenie kapitału, przy czym ustawodawca ustalił, że jeżeli spółki nie zwiększą kapitału wówczas na mocy orzeczenia sądu zostaną rozwiązane. Celem art624 § 1 Kodeksu spółek handlowych była ochrona wierzycieli spółek akcyjnych i przygotowanie ich do konkurencji z podobnymi organizmami gospodarczymi na Wspólnym Rynku po akcesji Polski do Unii Europejskiej. Odwołujący się wskazał także na treść art. 624 § 4 Kodeksu spółek handlowych, który zakazuje wypłaty akcjonariuszom spółek, do czasu ich dokapitalizowanie, wypłaty dywidendy oraz innych świadczeń. Tak, więc ratio legis cytowanego przepisu oraz doktryna prawa wskazują, że pod pojęciem "innych świadczeń" można uznać świadczenia wynikające ze stosunku pracy pracownika, który jest jednocześnie akcjonariuszem. Okręgowy Inspektor Pracy w W. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 16 ust. 1 pkt 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu organ podniósł, iż art. 624 § 4 Kodeksu spółek handlowych nie ma zastosowania w sprawie. Przedsiębiorstwo [...] S.A. jest pracodawcą w stosunku do zatrudnionych w nim pracowników w związku, z czym powinno przestrzegać wobec nich obowiązków wynikających z przepisów Kodeksu pracy, niezależnie od tego czy są oni także akcjonariuszami spółki, czy też nie. W dniu 21 września 2004 r. skargę na powyższą decyzję złożyło Przedsiębiorstwo [...] S.A.. Skarżący wskazał, że przepis art. 624§ 2 Kodeksu spółek handlowych nakazał w bezwzględny sposób zwiększenie kapitału spółkom akcyjnym, a w 624 § 4 zdanie drugie Kodeksu spółek handlowych wyraźnie" zabronił wypłaty akcjonariuszom świadczeń związanych z posiadanymi akcjami do czasu podwyższenia kapitału. Przepis mówi o "innych świadczeniach" dotyczy to również tych, które nie są inkorporowane w akcjach, a wynikają z różnych stosunków łączących akcjonariuszy ze spółką. Przepis zabrania wyprowadzania kapitału ze spółki poprzez np. podwyżki wynagrodzeń. Skarżący przyznaje, ze przepisy Kodeksu spółek handlowych i Kodeksu pracy są "równoległe", a stosunek pracy zwykłego pracownika i pracownika będącego jednocześnie akcjonariuszem nie różnią się, ale te różnice na gruncie przepisów dotyczących spółek należy uwzględnić. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na podstawie art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Rozpatrywana pod tym względem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Spór w rozpatrywanej sprawie dotyczy zagadnienia: jaki wpływ obowiązki i uprawnienia pracowników będących jednocześnie akcjonariuszami spółki ma na ich uprawnienia pracownicze? Odpowiedź na to pytanie leży w charakterze stosunków prawnych wynikających z prawa pracy i prawa spółek. Przepisy prawa pracy regulują kwestie związane ze świadczeniem pracy. Dotyczą jedynie kwestii, które znajdują przed wszystkim oparcie w przepisach Kodeksu pracy. Pracownik przedsiębiorstwa zgodnie z art. 22 § 1 Kp ma prawo do wynagrodzenia, a z zgodnie z art. 18 c § 1 Kp pracownicy mają prawo do jednakowego wynagrodzenia za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości. Pracownik będący akcjonariuszem nie może być, więc w żaden sposób dyskryminowany ani uprzywilejowany z tej racji, że posiada akcje przedsiębiorstwa. Natomiast zgodnie z art. 1 § 1 Kodeksu spółek handlowych reguluje on tworzenie, organizację, funkcjonowanie, rozwiązywanie, łączenie, podział i przekształcanie spółek handlowych. Przepis tej ustawy dotyczą praw i obowiązków akcjonariuszy, w tym także akcjonariuszy spółek akcyjnych, których prawa i obowiązki są określone w tytule III działu II rozdziału 2 Ksh. Jednak w tej części Kodeksu spółek handlowych, jak i innych nie ma rozwiązań dotyczących świadczenia pracy przez akcjonariuszy, bowiem świadczenie przez nich pracy podlega przepisom innej ustawy. Powoływany w odwołaniu i w skardze przepis art. 624 § 4 zdanie drugie dotyczy jedynie tych świadczeń, który wypływają ze stosunku łączącego spółkę z akcjonariuszem i w żaden sposób nie mogą dotyczyć innych stosunków prawnych. Tak, więc organy obu instancji w prawidłowy sposób zastosowały przepisy prawa i oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 w związku z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed s fami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.