II SA/Wa 2062/12
WyrokWSA w Warszawie2013-02-12
Skład orzekający: Anna Mierzejewska, Ewa Grochowska-Jung, Sławomir Antoniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej, który następnie został przywrócony do służby i ponownie zwolniony, przysługuje świadczenie pieniężne za okres po ponownym zwolnieniu, jeśli wcześniej otrzymywał już takie świadczenie, a jednocześnie wybrał świadczenie emerytalne?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zgodnie z art. 96 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w przypadku zbiegu uprawnień do świadczenia pieniężnego po zwolnieniu ze służby i świadczenia emerytalnego, żołnierzowi przysługuje, według jego wyboru, tylko jedno z tych świadczeń. Skoro skarżący wybrał świadczenie emerytalne, organ prawidłowo odmówił przyznania świadczenia pieniężnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania R. B. świadczenia pieniężnego należnego przez okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej. R. B. był już wcześniej zwolniony ze służby i otrzymywał świadczenie, następnie został przywrócony do służby i ponownie zwolniony. Złożył wniosek o wypłatę świadczenia pieniężnego za okres po ponownym zwolnieniu, ale jednocześnie złożył wniosek o ustalenie uprawnień do emerytury wojskowej. Po otrzymaniu pisma z prośbą o wybór świadczenia, R. B. wybrał emeryturę wojskową. Organ odmówił przyznania świadczenia pieniężnego, co zostało utrzymane w mocy przez Ministra Obrony Narodowej. R. B. zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym twierdząc, że przysługuje mu świadczenie uzupełniające.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Anna Mierzejewska Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung (sprawozdawca) Sędzia WSA Sławomir Antoniuk Protokolant referent stażysta Katarzyna Skurzyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lutego 2013 r. sprawy ze skargi R. B. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pieniężnego należnego przez okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej – oddala skargę –
Minister Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] września 2012 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 95 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. nr 90, poz. 593 ze zm.), po rozpoznaniu odwołania R. B. od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w B. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r., odmawiającej wymienionemu prawo do świadczenia pieniężnego przez okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji Minister wskazał, że decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. zwolnił zainteresowanego z dniem [...] czerwca 2007 r. z zawodowej służby wojskowej i przeniósł do rezerwy wskutek niewyznaczenia na stanowisko służbowe na kolejną kadencję.
Wskutek powyższego Dowódca [...] Dywizji Zmechanizowanej decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. przyznał wymienionemu prawo do świadczenia należnego z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, o którym mowa w art. 95 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. nr 90, poz. 593 ze zm.).
W dniu [...] lipca 2007 r. zainteresowany złożył do Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w B. wniosek o wypłatę powyższego świadczenia, comiesięcznie za okres od dnia [...] lipca 2007 r. do dnia [...] czerwca 2008 r. Pierwsza wyplata nastąpiła w dniu [...] lipca 2007 r.
Następnie Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. wskutek wniosku R. B. z dnia [...] czerwca 2007 r. ustalił nową datę zwolnienia odwołującego się na dzień [...] września 2007 r.
Dowódca [...] Dywizji Zmechanizowanej decyzją nr [...] z dnia [...] września 2007 r. przyznał ponownie prawo do świadczenia należnego żołnierzowi przez okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej.
W dniu [...] listopada 2007 r. zainteresowany złożył wniosek o niewypłacanie tego świadczenia, należnego w okresie od [...] grudnia 2007 r. do [...] lutego 2008 r. Od [...] marca 2008 r. Wojskowe Biuro Emerytalne podjęło wypłatę świadczenia pieniężnego.
W dniu [...] lipca 2008 r. wpłynęło do Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w B. pismo zainteresowanego o przywróceniu go do zawodowej służby wojskowej z dniem [...] kwietnia 2008 r. w następstwie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lutego 2008 r. (sygn. akt II SA/Wa 1954/07), który uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r.
Następnie, decyzją Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] września 2011 r., zainteresowany został zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] października 2011 r. i przeniesiony do rezerwy wskutek niewyznaczenia na stanowisko służbowe w czasie pozostawania w rezerwie kadrowej.
W dniu [...] listopada 2011 r. R. B. złożył do Wojskowego Biura Emerytalnego w B. wniosek dotyczący wypłaty jednorazowo z góry świadczenia pieniężnego, o którym mowa w art. 95 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych za okres od [...] listopada 2011 r. do [...] października 2012 r., jak również wniosek o ustalenie uprawnień do emerytury wojskowej.
W tej sytuacji Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego pismem z dnia [...] listopada 2011 r. zwrócił się do zainteresowanego z prośbą o złożenie oświadczenia dotyczącego wyboru, o którym mowa w art. 96 ust. 3 wojskowej ustawy pragmatycznej.
Pomimo braku odpowiedzi ze strony zainteresowanego, wojskowy organ emerytalny, przedwcześnie decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2011 r., przyznał świadczenie pieniężne wypłacane jednorazowo z góry za okres od [...] listopada 2011 r. do [...] października 2012 r. Decyzję tę skarżący otrzymał w dniu [...] listopada 2011 r.
Pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. R. B. wniósł o wypłatę świadczenia emerytalnego począwszy od [...] listopada 2011 r.
W dniu [...] grudnia 2011 r. zainteresowany, za pośrednictwem wojskowego organu emerytalnego, złożył odwołanie do Ministra Obrony Narodowej od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w B. nr [...] z dnia [...] listopada 2011 r.
Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Dyrektorowi Wojskowego Biura Emerytalnego w B.
Od tej decyzji wyżej wymieniony złożył skargę na decyzję Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 10 maja 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 496/12, oddalił skargę.
Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w B. decyzją Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. odmówił przyznania wyżej wymienionemu świadczenia pieniężnego przez okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej.
Od powyższej decyzji R. B. złożył odwołanie.
Minister Obrony Narodowej rozpoznając odwołanie nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia. Wskazał, iż na podstawie art. 95 pkt 1 wyżej cyt. ustawy, żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej niezależnie od odprawy, o której mowa w art. 94 wymienionej ustawy, przysługuje przez okres jednego roku po zwolnieniu ze służby wypłacane co miesiąc świadczenie pieniężne w wysokości kwoty uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnego w ostatnim dniu pełnienia służby. Powyższe świadczenie pieniężne przysługuje żołnierzowi, z zastrzeżeniem art. 96 ust. 2-4 wymienionej wyżej ustawy, który pełnił nieprzerwanie zawodową służbę wojskową przez okres co najmniej 15 lat.
Zgodnie z art. 96 ust. 3 cyt. wyżej ustawy, w razie zbiegu uprawnień do świadczenia pieniężnego, o którym mowa w art. 95 pkt 1 i świadczenia emerytalnego żołnierzowi przysługuje, według jego wyboru, tylko jedno z tych świadczeń.
Zainteresowany w dniu [...] grudnia 2012 r. odpowiedział na pismo Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w B. i oświadczył, że wybiera do wypłaty emeryturę wojskową.
W świetle powyższego Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego postąpił prawidłowo odmawiając zainteresowanemu przyznania świadczenia pieniężnego, ponieważ zainteresowany podjął decyzję o wypłacie świadczenia emerytalnego.
Organ wskazał ponadto, iż skarżący został po raz pierwszy zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] września 2007 r. (decyzja o zwolnieniu z dniem [...] czerwca 2007 r. została zmieniona na dzień [...] września 2007 r.). Z tego tytułu Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w B. wypłacił zainteresowanemu w okresie od dnia [...] lipca 2007 r. do dnia [...] listopada 2007 r. i od dnia [...] marca 2008 r. do dnia [...] lipca 2008 r. świadczenie pieniężne, albowiem zainteresowany spełniał przesłankę warunkującą posiadanie co najmniej 15-letniego nieprzerwanego okresu zawodowej służby wojskowej.
W związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lutego 2008 r. (sygn. akt II SA/Wa 1954/07), który uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. o zwolnieniu zainteresowanego z zawodowej służby wojskowej, nastąpiło "reaktywowanie" stosunku służbowego.
Z utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych jednoznacznie wynika, iż wypłata świadczeń pieniężnych w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej, obwarowana jest zastrzeżeniem jednorazowości. Treść art. 95 pkt 1 oraz art. 96 cyt. ustawy, ze swojej istoty zakładają jednorazowość otrzymania przez żołnierza świadczenia pieniężnego przez okres roku po zwolnieniu ze służby. Nie ma bowiem możliwości wypłaty dwóch należności z tytułu zwolnienia bez spełnienia ustawowych kryteriów.
Organ podniósł, iż w przypadku świadczenia z art. 95 pkt 1 ustawy, osobie, która podjęła służbę może przysługiwać kolejna odprawa jeżeli w dacie kolejnego zwolnienia posiada co najmniej 15-letni, nieprzerwany okres zawodowej służby wojskowej. Natomiast ze stanu faktycznego niniejszej sprawy wynika, że odwołujący nie spełnia podstawowego kryterium, jakim jest pełnienie służby wojskowej przez okres 15 lat, bowiem zainteresowany nie spełnia powyższego kryterium jeśli weźmiemy pod uwagę jego drugi okres pełnienia służby. Organ wskazał, że art. 96 ust. 1 ustawy jednoznacznie wskazuje, iż przedmiotowe świadczenie pieniężne przysługuje żołnierzowi, który pełnił służbę nieprzerwanie przez okres co najmniej 15 lat, natomiast w przypadku skarżącego ten warunek nie został spełniony, bowiem w okresie od [...] października 2007 r. do [...] kwietnia 2008 r. nie pełnił zawodowej służby wojskowej. Jako żołnierz zwolniony z dniem [...] września 2007 r. korzystał z pełni praw przysługujących żołnierzom zwalnianym z tej służby - czego wyrazem była m.in. wypłata świadczenia pieniężnego na podstawie art. 95 pkt 1 cyt. ustawy. Nie ulega zatem wątpliwości, że nie może być traktowany jako osoba pełniąca zawodową służbę wojskową w tym okresie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję R. B. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, której zarzucił naruszenie:
- art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 77 § 1 k.p.a.,
- art. 95 pkt 1 i art. 96 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t.j. Dz. U. z 2010 r. nr 90, poz. 593 ze zm.).
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, iż w jego ocenie powinien otrzymać:
a) świadczenie pieniężne wypłacane przez okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej za okres od [...] listopada 2011 r. do [...] października 2012 r. w wysokości [...] zł (bez żadnych potrąceń), a od [...] listopada 2012 r. emeryturę, ewentualnie
b) świadczenie pieniężne za okres ód [...] listopada 2011 r. do [...] grudnia 2011 r. w wysokości [...] zł (jako wyrównanie (do 12 miesięcy) świadczenia pieniężnego wypłaconego za [...] miesięcy w łatach 2007 r. i 2008 r. a świadczenia przysługującego po zwolnieniu w 2011 r.), a od [...] stycznia 2012 r. emeryturę . W tej sytuacji powinna być jednak wyrównana różnica uposażenia niewypłaconego w latach 2007 i 2008.
Skarżący podniósł, iż po raz pierwszy został zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] września 2007 r. i z tego tytułu otrzymał świadczenie pieniężne przez okres [...] miesięcy , a nic [...] miesięcy, jak nakazuje przepis art. 95 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t.j. Dz. U. z 2010 r. nr 90. poz. 593 ze zm.). Oznacza to, że nie otrzymał należnego świadczenia pieniężnego za [...] miesiące.
Zdaniem skarżącego przyjęcie, że świadczenie pieniężne z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej ma charakter świadczenia jednorazowego nie oznacza, że wyłączone jest prawo żołnierza do świadczenia uzupełniającego. Żołnierz, który otrzymał świadczenie pieniężne w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej, a następnie przywrócony został do służby wskutek uchylenia poprzedniej decyzji, po czym ponownie został zwolniony z zawodowej służby wojskowej nabywa prawo do świadczenia pieniężnego uzupełniającego, stanowiącego różnicę pomiędzy pełnym świadczeniem należnym z tytułu zwolnienia przez okres [...] miesięcy, a uprzednio wypłaconym z tego samego tytułu przez [...] miesięcy. W takiej sytuacji, zdaniem skarżącego, uprawnionemu należy się świadczenie pieniężne od dnia [...] listopada 2011 r. przez okres [...] miesięcy (jako świadczenie uzupełniające), a od [...] stycznia 2012 r. emerytura.
Jednocześnie skarżący wskazał, iż w dniu [...] listopada 2011 r. złożył do Wojskowego Biura Emerytalnego wniosek o wypłatę świadczenia pieniężnego w oparciu o art. 95 ust. 1 ustawy, będąc przekonanym, że przysługuje mu świadczenie pieniężne za okres pełnego roku w pełnej wysokości. W sytuacji, gdy decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w B. przyznał mu tylko kwotę [...] zł odwołał się od tej decyzji, natomiast z ostrożności prawnej w dniu [...] grudnia 2011 r. wystąpił o wypłatę emerytury bez cofnięcia wniosku o wypłatę świadczenia pieniężnego wypłacanego przez okres jednego roku po zwolnieniu.
W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd administracyjny sprawuje sądową kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta ogranicza się do zakresu określonego ustawą z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej w skrócie jako p.p.s.a.) oraz do spraw, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę.
Stosownie do treści art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zakres tej kontroli precyzuje § 2 i § 3 powołanego przepisu.
Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie.
Przede wszystkim wskazać należy, że zgodnie z brzmieniem art. 95 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t.j. Dz. U. z 2010 r. nr 90, poz. 593 ze zm.), żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej, niezależnie od odprawy, o której mowa w art. 94, przysługuje przez okres jednego roku po zwolnieniu ze służby, wypłacane co miesiąc, świadczenie pieniężne w wysokości kwoty uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnego w ostatnim dniu pełnienia służby.
W myśl art. 96 ust. 1 i 2, powyższe świadczenie pieniężne przysługuje żołnierzowi, z zastrzeżeniem art. 96 ust. 2-4 cyt. ustawy, który pełnił nieprzerwanie zawodową służbę wojskową przez okres co najmniej 15 lat. Świadczenie pieniężne, o którym mowa w art. 95 pkt 1 ustawy pragmatycznej, przysługuje również żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej, pełnionej jako służba stała, który pełnił zawodową służbę wojskową przez okres krótszy niż piętnaście lat, jeżeli został zwolniony wskutek:
1. upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, dokonanego przez właściwy organ;
2. orzeczenia przez wojskową komisję lekarską niezdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej, w razie gdy utrata tej zdolności została spowodowana wypadkiem pozostającym w związku z pełnieniem czynnej służby wojskowej albo chorobą powstałą w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej;
3. niewyznaczenia na stanowisko służbowe w czasie pozostawania w rezerwie kadrowej;
4. niewyznaczenia na stanowisko służbowe na kolejną kadencję.
Zgodnie z art. 96 ust. 3 cyt. ustawy, w razie zbiegu uprawnień do świadczenia pieniężnego, o którym mowa w art. 95 pkt 1 i świadczenia emerytalnego żołnierzowi przysługuje, według jego wyboru, tylko jedno z tych świadczeń.
W świetle art. 96 ust. 4, świadczenie pieniężne, o którym mowa w art. 95 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, nie przysługuje żołnierzowi w przypadkach, o których mowa w art. 94 ust. 5 i 6, tj. w przypadku gdy żołnierza zawodowego zwolniono na podstawie art. 111 pkt 1, 6, 15 i 16 albo wskutek wypowiedzenia przez żołnierza stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, jeżeli pełnił on zawodową służbę wojskową przez okres krótszy niż 10 lat.
W dniu [...] listopada 2011 r. R. B. złożył do Wojskowego Biura Emerytalnego w B. wniosek dotyczący wypłaty jednorazowo z góry świadczenia pieniężnego, o którym mowa w art. 95 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych za okres od [...] listopada 20.11 r. do [...] października 2012 r., jak również wniosek o ustalenie uprawnień do emerytury wojskowej.
W tej sytuacji Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego pismem z dnia [...] listopada 2011 r. zwrócił się do skarżącego z prośbą o złożenie oświadczenia dotyczącego wyboru świadczenia, o którym mowa w art. 96 ust. 3 wojskowej ustawy pragmatycznej. W piśmie tym organ wskazał, iż świadczenie pieniężne za okres od [...] listopada 2011 r. do [...] października 2012 r. wynosi [...] zł i zostanie pomniejszone o kwotę wypłaconą po wcześniejszym zwolnieniu ze służby w wysokości [...] zł. Wskazano również pozostałą do wypłaty kwotę brutto. Jednocześnie organ wskazał wysokość brutto emerytury wojskowej.
Pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. (które wpłynęło do organu w dniu [...] grudnia 2011 r.) R. B. wniósł o wypłatę emerytury wojskowej począwszy od [...] listopada 2011 r.
W tej sytuacji prawidłowo Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w B. decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. odmówił skarżącemu przyznania świadczenia pieniężnego przysługującego po zwolnieniu ze służby. Prawidłowo również Minister Obrony Narodowej utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] sierpnia 2012 r., bowiem zainteresowany dokonał wyboru świadczenia emerytalnego.
W tej sytuacji, zdaniem Sądu, dalsze wywody zarówno organu, jak i zarzuty zawarte w skardze w przedmiotowej sprawie, nie mają znaczenia, bowiem skarżącemu zgodnie z art. 96 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych przysługiwało według jego wyboru tylko jedno z tych świadczeń.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło