II SA/Wa 2066/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L. K. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie niezakwalifikowania i nieumieszczenia na liście osób zakwalifikowanych do udzielenia pomocy mieszkaniowej poprzez wydanie skierowania do zawarcia umowy najmu lokalu postanawia -odrzucić skargę- Wnioskiem z dnia 10 kwietnia 2012 r. L. K. wystąpił do Zarządu Dzielnicy [...] o uregulowanie tytułu prawnego do zajmowanego lokalu po opuszczeniu przez najemców. Zarząd Dzielnicy [...] uchwałą z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] rozstrzygnął o niezakwalifikowaniu i nieumieszczeniu na liście osób zakwalifikowanych do udzielenia pomocy mieszkaniowej poprzez wydanie L. K. skierowania do zawarcia umowy najmu lokalu nr [...] przy ul. [...] w W.. Jako podstawę prawną uchwały wskazano § 6 ust. 1 pkt 2, § 45 pkt 5 i § 50 ust. 1 Statutu Dzielnicy [...] miasta stołecznego Warszawy stanowiącego załącznik nr 7 do Uchwały Nr LXX/2182/2010 Rady m. st. Warszawy z dnia 14 stycznia 2010 r. w sprawie nadania Statutów dzielnicom miasta (Nr 32,poz. 453 ze zm.), § 6 pkt 8 Uchwały Nr XLVI/1422/2008 Rady miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. Warszawy z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie przekazania dzielnicom do wykonywania zadań i kompetencji m.st. Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 220, poz. 9485), § 24 oraz § 22 ust. 5 w związku z § 22 ust. 2 pkt 5 lit.b Uchwały Nr LVIII/1751/2009 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 9.07.2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu m. st. Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 132, poz. 3937 ze zm.). W dniu 9 września 2013 r. wpłynęło do organu wezwanie do usunięcia naruszenia prawa wniesione przez skarżącego. Odpowiedź organu na powyższe wezwanie została udzielona pismem z dnia 16 września 2013 r. Pismo to zostało doręczone wnioskodawcy w dniu 24 września 2013 r. L. K. wniósł na powyższą uchwałę skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (3 § 3 powołanej ustawy). Przedmiotem skargi L. K. jest uchwała Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie niezakwalifikowania i nieumieszczenia na liście osób zakwalifikowanych do udzielenia pomocy mieszkaniowej poprzez wydanie skierowania do zawarcia umowy najmu lokalu. Uchwała ta została wydana po rozpatrzeniu wniosku skarżącego o uregulowanie tytułu prawnego do zajmowanego lokalu po wyprowadzeniu się najemców. Sprawa o takim przedmiocie nie należy do właściwości sądów administracyjnych. Zasady gospodarowania mieszkaniowym zasobem gminy zostały uregulowane w ustawie z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266 ze zm.). Zgodnie z art. 4 ust. 1 tej ustawy, tworzenie warunków do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej należy do zadań własnych gminy. W celu realizacji zadań, o których mowa w art. 4 ustawy gmina może tworzyć i posiadać zasób mieszkaniowy (art. 20 ust. 1 ustawy). W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lipca 2008 r. sygn. akt I OPS 4/08 (ONSAiWSA 2008/6/90) wskazano, że postępowanie w zakresie udzielania pomocy mieszkaniowej przez gminę ma dwa etapy. W pierwszym, wnioskujący o najem lokalu składa wniosek, który podlega analizie i weryfikacji przez właściwy organ gminy bądź osobę upoważnioną oraz zaopiniowaniu przez komisję lokalową. Następnie wydawane jest rozstrzygnięcie o zakwalifikowaniu i umieszczeniu na liście oczekujących na najem lokalu, bądź o odmowie zakwalifikowania i umieszczenia na liście. Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, że działanie zarządu dzielnicy w pierwszym etapie nie stanowi ani oferty zawarcia umowy, ani negocjacji umowy. Ma charakter administracyjnoprawny, ponieważ rozstrzyga o tym, czy określonej osobie może być udzielona pomoc w zakresie zaspokojenia jej potrzeb lokalowych z wykorzystaniem lokali znajdujących się w mieszkaniowym zasobie gminy. Uchwała odmawiająca zakwalifikowania określonej osoby do wynajęcia lokalu oraz umieszczenia na liście osób zakwalifikowanych do zawarcia umowy najmu nie ma charakteru cywilnoprawnego, lecz wręcz rozstrzyga o tym, że ta osoba nie spełnia warunku do ubiegania się o wynajęcie jej lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy. W niniejszej sprawie wniosek skarżącego z dnia 10 kwietnia 2012 r. skierowany do władz Dzielnicy [...] nie dotyczył zakwalifikowania go do zawarcia umowy najmu lokalu z zasobu mieszkaniowego gminy (dzielnicy), a treścią jego było uregulowanie na rzecz wnioskodawcy tytułu prawnego do konkretnego lokalu, to jest do lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., po opuszczeniu przez najemców, potwierdza to treść zaskarżonej uchwały, w której organ rozpoznał wniosek skarżącego o uregulowanie tytułu prawnego do konkretnego lokalu mieszkalnego zajmowanego przez dotychczasowych najemców – rodziców skarżącego. Mimo zatem powołanych podstaw prawnych dotyczących zakwalifikowania i umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu mieszkalnego organ rozstrzygnął w istocie kwestie nabycia uprawnień przez wnioskodawcę, jako potencjalnej strony umowy najmu. Wprawdzie okoliczność tę organ wyjaśnił w odpowiedzi na skargę, to zarówno treść wniosku skarżącego, jak i treść uchwały nie budzi w tym zakresie wątpliwości. W kwestii zaskarżania uchwał zarządu dzielnicy rozpatrujących wnioski tego typu wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny, w postanowieniu z dnia 31 stycznia 2013 r. sygn. akt I OSK 2137/12 (publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl). W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd wskazał, m.in. że relacja pomiędzy dysponentem lokalu a osobą, która występuje o zawarcie z nią umowy najmu tego lokalu po jego opuszczeniu albo po śmierci jego dotychczasowego najemcy, ma wszelkie cechy cywilnoprawnego stosunku oferty, której przyjęcie przez dysponenta lokalu prowadzi bezpośrednio do zawarcia umowy najmu. (...) Chodzi wyłącznie o wyrażenie przez dysponenta lokalu woli zawarcia umowy najmu. Zaskarżona w niniejszej sprawie uchwała nie ma zatem charakteru uchwały z zakresu administracji publicznej, w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.) a zatem nie mieści się w katalogu spraw podlegających kognicji sądu administracyjnego, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tego rodzaju uchwała zawiera jedynie stanowisko władz dzielnicy, będące odpowiedzią na propozycję (ofertę) lokatora konkretnego lokalu, dotyczącą zawarcia z nim umowy najmu ściśle określonego, zindywidualizowanego lokalu. W przypadku więc nie wyrażenia zgody przez zarząd dzielnicy na złożoną mu propozycję, lokator może ubiegać się o pomoc gminy w zaspokojeniu jego potrzeb mieszkaniowych – na zasadach ogólnych i w tym przypadku przepisy prawa zapewniają mu możliwość domagania się skontrolowania przez sąd administracyjny podjętej przez zarząd dzielnicy uchwały w sprawie zakwalifikowania i umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela powyższy pogląd. Stąd też należy uznać, że sprawa nie podlega właściwości sądu administracyjnego i dlatego skargę jako niedopuszczalną należało odrzucić. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.