II SA/Wa 2069/15

WyrokWSA w Warszawie2016-10-28

Skład orzekający: Adam Lipiński, Janusz Walawski, Maria Werpachowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o opróżnieniu lokalu służbowego, wydana na podstawie ustawy o Biurze Ochrony Rządu, jest zgodna z prawem, gdy osoba zajmująca lokal utraciła tytuł prawny do jego posiadania?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzja o opróżnieniu lokalu służbowego była zgodna z prawem. Utrata przez skarżącą prawa do renty rodzinnej skutkowała utratą tytułu prawnego do zajmowanego lokalu, co zgodnie z art. 86 ust. 1 pkt 10 ustawy o BOR stanowi podstawę do wydania nakazu jego opróżnienia. Sąd podkreślił, że trudna sytuacja materialna i rodzinna skarżącej nie ma wpływu na ocenę legalności decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych utrzymującą w mocy decyzję Szefa Biura Ochrony Rządu nakazującą opróżnienie lokalu mieszkalnego. Lokal był pierwotnie przydzielony emerytowanemu funkcjonariuszowi BOR, a po jego śmierci i śmierci żony, skarżąca nabyła do niego prawo na czas posiadania renty rodzinnej. Prawo do renty ustało, co skutkowało utratą tytułu prawnego do lokalu. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, nieuwzględnienie materiału dowodowego i błędną ocenę stanu faktycznego, podnosząc trudną sytuację materialną i rodzinną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński, Sędziowie WSA Janusz Walawski (sprawozdawca), Maria Werpachowska, Protokolant referent-stażysta Agnieszka Cudna, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2016 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego oddala skargę Minister Spraw Wewnętrznych, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.) w zw. z art. 86 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 16 marca 2001 r. o Biurze Ochrony Rządu (Dz. U. z 2014 r. poz. 170 z późn. zm.) – dalej jako ustawa o BOR, w dniu [...] września 2015 r. wydał decyzję [...], którą utrzymał w mocy decyzję Szefa Biura Ochrony Rządu z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] nakazującej K. S. opróżnienie wraz z córką W. T. lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...]. Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji podał, że decyzja organu I instancji została wydana na podstawie art. 86 ust. 2 i 3 w zw. z art 86 ust. 1 pkt 10 ustawy o Biurze Ochrony Rządu, albowiem przedmiotowy lokal mieszkalny zajmowany jest bez tytułu prawnego, jak również długotrwale nieuiszczany był czynsz za ten lokal, w którym odwołująca się wraz z córką nie zamieszkiwała. Przedmiotowy lokal mieszkalny, jako mieszkanie funkcyjne, został przydzielony decyzją administracyjną nr [...] z dnia [...] grudnia 1987 r. emerytowi BOR M.S., jako głównemu najemcy, który zmarł w [...] lutego 2007 r. W lokalu pozostała jego żona H. S., która zmarła [...] lutego 2007 r. Szef BOR, na podstawie art. 87 ust. 2 pkt 2 ustawy o BOR, wydał decyzję stwierdzającą nabycie przez córkę zmarłych – . S. prawa do lokalu na czas posiadania renty rodzinnej. Prawo do renty ustało z dniem [...] kwietnia 2014 r. i BOR wystąpił do ww. o zwolnienie zajmowanego lokalu. Po bezskutecznych wezwaniach, w dniu [...] marca 2015 r. zostało wszczęte postępowanie administracyjne w przedmiocie opróżnienia lokalu służbowego zajmowanego bez tytułu prawnego. Następnie, w dniu [...] maja 2015 r. organ zawiesił postępowanie do czasu rozstrzygnięcia przez Komisję Mieszkaniową działającą przy Urzędzie Dzielnicy [...] wniosku K. S. o najem lokalu mieszkalnego z zasobu miasta. Po podjęciu zawieszonego postępowania Szef BOR w dniu [...] lipca 2015 r. wydał decyzję o opróżnieniu przedmiotowego lokalu przez ww. i jej córkę W. T.. W ustalonym stanie faktycznym nie ulega wątpliwości, że lokal zajmowany jest bez tytułu prawnego, zaś z pisemnej informacji Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...], wynika, iż w przedmiotowym lokalu zainteresowana nie zamieszkuje. Na dzień [...] maja 2014 r. kwota zadłużenia z tytułu nieuiszczania opłat czynszowych wynosiła 79 387,31 zł. K. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] września 2015 r. nr [...] zarzucając organowi naruszenie przepisów postępowania, tj. art 77 § 1 w zw. art. 80 k.p.a., poprzez nieuwzględnienie całości materiału dowodowego i brak jego właściwej oceny, co miało wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Skarżąca podniosła, iż w przedmiotowym lokalu zamieszkiwała od dziecka, a obecnie zamieszkuje w nim z małoletnią córką. Nie posiada innego lokalu, a z uwagi na trudną sytuację materialną – brak pracy – nie stać jej na opłacanie czynszu. Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji obu organów i wstrzymanie wykonania decyzji. Minister Spraw Wewnętrznych w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W tym miejscu podać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 17 czerwca 2016 r. sygn. akt I OZ 627/16 oddalił zażalenie skarżącej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2016 r. sygn. akt II SA/Wa 2069/15 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) oraz art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżony akt, nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania przed właściwymi organami. Podkreślenia wymaga, że sąd administracyjny posiada wyłącznie uprawnienia kasacyjne, nie może natomiast orzekać za organ w sposób merytoryczny przyznając stronie określone uprawnienia lub zwalniając z nałożonych obowiązków. W ocenie Sądu, skarga analizowana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zarówno zaskarżona, jak i decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 86 ust. 1 pkt 10 oraz ust. 3 ustawy z dnia 16 marca 2001 r. o Biurze Ochrony Rządu (Dz. U. z 2014 r. poz. 170), funkcjonariusz jest obowiązany do opróżnienia lokalu, o którym mowa w art. 83 ust. 1 pkt 1, jeżeli zajmuje lokal bez tytułu prawnego. Decyzję o opróżnieniu lokalu wydaje się w stosunku do wszystkich osób zamieszkałych w tym lokalu. Decyzję o opróżnieniu lokalu wydaje Szef BOR (ust. 2 i 3 powołanego przepisu). Z powyżej przytoczonych przepisów jednoznacznie wynika nakaz opuszczenia lokalu, jeżeli zajmowany jest bez tytułu prawnego, to jest bez wymaganej decyzji administracyjnej o przydziale lokalu lub o nabyciu prawa do lokalu na czas posiadania uprawnień do renty rodzinnej lub też umowy najmu. Prawo do lokalu mieszkalnego, określone w ust. 1, przysługuje również członkom rodzin uprawnionym do renty rodzinnej po funkcjonariuszach, którzy w chwili śmierci spełniali warunki wymagane do uzyskania emerytury lub renty policyjnej, oraz po zmarłych emerytach i rencistach. Obowiązek funkcjonariusza jak też członka rodziny uprawnionego do renty rodzinnej po funkcjonariuszu dotyczący opróżnienia lokalu mieszkalnego skorelowany jest z obowiązkiem Szefa BOR wydania decyzji o opróżnieniu lokalu. Decyzję organ winien wydać niezwłocznie w przypadku wystąpienia przesłanki do opróżnienia lokalu. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżąca posiadała uprawnienia do przedmiotowego lokalu mieszkalnego na mocy decyzji Szefa BOR z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] o nabyciu przez skarżącą prawa do lokalu na okres posiadania uprawnień do renty rodzinnej. Jednak skarżąca definitywnie utraciła prawo do renty rodzinnej w dniu [...] kwietnia 2014 r. i z tym dniem zaistniała przesłanka określona w art. 86 ust. 1 pkt 10 ustawy o Biurze Ochrony Rządu. Wobec tego stwierdzić należy, że stan faktyczny sprawy odpowiada treści art. 86 ust. 1 pkt 10 ustawy o BOR, a zatem organy zasadnie uznały, ze skarżąca nie posiada tytułu prawnego do przedmiotowego lokalu i należało wydać decyzję o jego opróżnieniu w stosunku do skarżącej i jej córki. Podkreślić nadto trzeba, że każda z przesłanek określonych w art. 86 ust. 1 ustawy o BOR ma samodzielny byt prawny, tzn. zaistnienie którejkolwiek z nich powoduje obowiązek opróżnienia lokalu. Z akt sprawy wynika, że przedmiotowy lokal jest bardzo zadłużony w związku z nieopłacaniem przez skarżącą czynszu oraz, że skarżąca z córką w nim nie zamieszkują. Okoliczności te wskazują, że w sprawie zachodzą również inne przesłanki z art. 86 ust. 1 powołanej ustawy. Nadto, wbrew twierdzeniu skarżącej organ nie naruszył wskazanych w skardze przepisów postępowania, czyli art. 77 § 1 w zw. art. 80 Kpa. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie materiał dowodowy został wyczerpująco zebrany i rozpatrzony, umożliwiając organom obydwu instancji podjęcie zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji. Sama skarżącą również nie wskazała żadnej okoliczności, która mogłaby podważyć wiarygodność ustaleń przeprowadzonych w sprawie lub też mienić ocenę stanu faktycznego w zakresie spełnienia przez nią przesłanek umożliwiających uregulowanie tytułu prawnego do lokalu zgodnie z żądaniem skarżącej, nie wyjaśniła także wszystkich zarzucanych jej przez organ nieprawidłowości związanych z korzystaniem z lokalu. Natomiast podnoszona przez skarżącą trudna sytuacja materialna i rodzinna nie ma wpływu na ocenę prawidłowości postępowania organów orzekających w tej konkretnej sprawie, co wynika wprost z treści powołanego wyżej art. 86 ust. 1 pkt 10 ustawy o BOR. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło