II SA/Wa 2080/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk po rozpoznaniu w dniu 28 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego, uiszczenia należnych opłat i odszkodowania postanawia przywrócić termin do wniesienia skargi. Postanowieniem z dnia 1 lutego 2011 r. o sygn. akt II SA/Wa 2080/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę G. K. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego i uiszczenia stosownych opłat oraz odszkodowania. W motywach rozstrzygnięcia wskazał, że zaskarżoną decyzję strona skarżąca otrzymała w dniu 4 maja 2010 r., zatem ostatni dzień trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi upływał w dniu 3 czerwca 2010 r. Skarżący wniósł wprawdzie skargę w dniu 1 czerwca 2010 r., jednak pomimo prawidłowego pouczenia zawartego w zaskarżonej decyzji, skierował ją bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który w dniu 11 czerwca 2010 r. przekazał ją do organu właściwego. Okoliczność ta dowodzi, iż skarga została złożona do Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z uchybieniem trzydziestodniowego terminu, przewidzianego do jej wniesienia, co skutkuje jej odrzuceniem. Sąd podkreślił, iż w procedurze administracyjnej, zgodnie z art. 65 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione z zachowaniem terminu. Jednakże skarga, w odróżnieniu od podania składanego na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego, podlega rygorom wynikającym z ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Oznacza to, że w przypadku wniesienia skargi do niewłaściwego organu, termin do jej wniesienia jest zachowany tylko wówczas, gdy skarga zostanie przed upływem trzydziestodniowego terminu przekazana organowi właściwemu, czyli temu, za pośrednictwem którego skarżący winien ją skierować do właściwego sądu administracyjnego. Ewentualne ryzyko przekroczenia ww. terminu procesowego oraz skutki z tym związane (odrzucenie skargi) obciążają stronę postępowania. Od powyższego postanowienia G. K., działający przez ustanowionego w sprawie pełnomocnika – adwokata J. R., wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu autor skargi kasacyjnej podniósł, że w dniu 15 czerwca 2010 r. uzyskał wiadomość o złożeniu skargi bezpośrednio do WSA w Warszawie i przekazaniu skargi przez Sąd do organu właściwego. W dniu 22 czerwca 2010 r. został złożony, za pośrednictwem organu, wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi, który jednakże nie został rozpoznany. W jego ocenie, brak rozpoznania ww. wniosku został prawdopodobnie spowodowany tym, iż Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nie przekazał go Sądowi wraz z aktami sprawy. Do skargi kasacyjnej strona załączyła kopię wniosku z dnia 22 czerwca 2010 r., wraz z dowodem jego nadania. Postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2011 r. o sygn. akt I OSK 550/11 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną G. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 lutego 2011 r. o sygn. akt II SA/Wa 2080/10. W motywach rozstrzygnięcia wskazał, że z akt sprawy bezspornie wynika, że skarga G. K. wpłynęła bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a zatem podlegała ogólnej regulacji przewidzianej w art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Nie ulega też wątpliwości, że organ należycie pouczył stronę o sposobie i terminie wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Skarga dotyczyła decyzji Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, a zatem powinna zostać wniesiona za pośrednictwem tego organu, w związku z czym Sąd I instancji prawidłowo przyjął, że dla oceny dochowania terminu do wniesienia skargi decydująca była data nadania jej w urzędzie pocztowym przez Sąd do organu. W konsekwencji prawidłowo też uznał, że skarga ta, jako wniesiona z uchybieniem terminu, podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że przedmiotem zaskarżonego postanowienia była wyłącznie kwestia zachowania ustawowego terminu do wniesienia skargi. Wbrew opinii autora skargi kasacyjnej, podstawa odrzucenia nie jest uzależniona od zawinionego czy niezawinionego działania skarżącego, ale jedynie od ustalenia, czy skarżący, pomimo ciążącego na nim obowiązku i pomimo prawidłowego pouczenia, wniósł skargę – za pośrednictwem organu – w terminie. Okoliczność ta nie została w skardze kasacyjnej podważona, zaś powołany w niej przepis art. 86 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie stanowił podstawy zaskarżonego postanowienia. Sąd I instancji nie stosował tego przepisu i zastosować go nie mógł, zważywszy na charakter wydanego rozstrzygnięcia. W dniu 5 sierpnia 2011 r. Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kopię wniosku G. K. z dnia 22 czerwca 2010 r. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego i uiszczenia stosownych opłat oraz odszkodowania. Jednocześnie wyjaśnił, że organ nie dysponuje oryginałem ww. pisma z uwagi na fakt, że kancelaria zewnętrzna, obsługująca Agencję w zakresie spraw sądowoadministracyjnych, nie dołożyła należytej staranności w przekazaniu przedmiotowego wniosku we właściwym terminie, o czym Agencja dowiedziała się dopiero w lipcu bieżącego roku. We wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi pełnomocnik skarżącego podniósł, że projekt skargi został sporządzony przez aplikanta adwokackiego A. B., która w dniu 1 czerwca 2010 r. omyłkowo zaadresowała przesyłkę pocztową, zawierającą skargę, bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zamiast do Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Błędne zaadresowanie koperty było oczywistą omyłką, bowiem w skardze adresata wskazano prawidłowo. Pomyłka ta została spowodowana nieuwagą i rozkojarzeniem, które zostały wywołane otrzymaniem przez A. B. wiadomości o gwałtownym pogorszeniu się stanu zdrowia babci po przebytej operacji, skutkiem którego była jej śmierć kilka dni później. Pełnomocnik skarżącego wskazał, że wiadomość ta spowodowała rozstrój emocjonalny pracownika, który przełożył się na efekty wykonywanej przez niego pracy i pomyłkę w zaadresowaniu koperty. W jego ocenie, uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło z powodu przeszkody o charakterze obiektywnym i niezależnym od skarżącego i jego pełnomocnika, której nie można było usunąć nawet przy użyciu największego, w danych warunkach, wysiłku. Na potwierdzenie powyższego załączono do wniosku potwierdzenie uczestnictwa A. B. w uroczystościach pogrzebowych I. B. w dniu [...] czerwca 2010 r. Ponadto, strona podała, iż o uchybieniu terminu do wniesienia skargi dowiedziała się w dniu 15 czerwca 2010 r., tj. w momencie doręczenia jej pisma Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, informującego o przesłaniu skargi do Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Stosownie natomiast do treści art. 87 § 1 i § 2 powołanej ustawy, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, zaś w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W myśl zaś art. 87 § 3 ustawy, wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi składa się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Ponadto, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4). Po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych (art. 87 § 5). Powyższe oznacza, że Sąd może przywrócić termin jedynie pod warunkiem wniesienia prośby o jego przywrócenie w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu z równoczesnym dopełnieniem czynności, dla której termin był określony oraz uprawdopodobnieniem przez wnioskodawcę braku winy w uchybieniu terminu. W pierwszej kolejności Sąd zobowiązany jest zatem zbadać, czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w zakreślonym przez ustawodawcę, w art. 87 § 1 powołanej ustawy, terminie. Moment ustania przyczyny uchybienia terminu należy odnieść do daty doręczenia stronie skarżącej pisma Sądu z dnia 11 czerwca 2010 r., przy którym przekazano skargę G. K. do Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, a które przesłano do wiadomości pełnomocnikowi skarżącego. Datą ustania przyczyny uchybienia terminu w przedmiotowej sprawie będzie zatem dzień 15 czerwca 2010 r. (dowód – zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach sprawy). Wobec tego stwierdzić należy, że skarżący dochował siedmiodniowego terminu, bowiem przedmiotowy wniosek złożył w dniu 22 czerwca 2010 r. Równocześnie z wnioskiem wniósł również ponownie skargę. Mając zaś na uwadze treść art. 87 § 5 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podkreślenia wymaga, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony przez stronę już w dniu 22 czerwca 2010 r., zaś wyłącznie z winy organu został on przekazany do Sądu dopiero w dniu 5 sierpnia 2011 r. Przechodząc z kolei do oceny okoliczności podanych przez pełnomocnika skarżącego w uzasadnieniu wniosku, wskazać należy, iż jest on zasadny, albowiem w sposób wystarczający uprawdopodobnił on, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony i z przyczyn od niej niezależnych. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 86 § 1 oraz art. 87 § 1, 2 i 4 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji postanowienia.