II SA/Wa 2084/16
WyrokWSA w Warszawie2017-06-29
Skład orzekający: Andrzej Góraj, Ewa Marcinkowska, Sławomir Antoniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń palną do celów sportowych osobie, która uzyskała je przed wejściem w życie nowelizacji art. 10 ust. 3 pkt 3 ustawy o broni i amunicji, z powodu braku aktualnej licencji PZSS lub patentu strzeleckiego, mimo że nadal aktywnie uprawia strzelectwo sportowe w ramach stowarzyszenia niebędącego polskim związkiem sportowym?Ratio decidendi
Organy Policji błędnie zastosowały art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji, cofając pozwolenie na broń do celów sportowych z powodu braku aktualnej licencji PZSS lub patentu strzeleckiego. Przepis ten dotyczy sytuacji, gdy ustały okoliczności faktyczne stanowiące podstawę wydania pozwolenia, a nie gdy zmieniły się podstawy prawne jego udzielenia. Osoby, które uzyskały pozwolenie przed wejściem w życie obecnego brzmienia art. 10 ust. 3 pkt 3 ustawy o broni i amunicji, nie mają obowiązku przedkładania dokumentów wymaganych przez ten przepis, chyba że ustawa nowelizująca wprost taki obowiązek przewiduje. Ponadto, ustawa o sporcie nie ogranicza definicji sportu strzeleckiego wyłącznie do współzawodnictwa organizowanego przez Polski Związek Strzelectwa Sportowego, co oznacza, że aktywność w ramach innych stowarzyszeń również może być uznana za uprawianie sportu strzeleckiego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia P. L. pozwolenia na broń palną do celów sportowych przez Komendanta Wojewódzkiego Policji, co zostało utrzymane w mocy decyzją Komendanta Głównego Policji. Powodem cofnięcia było nieposiadanie przez P. L. aktualnej licencji sportowej PZSS lub patentu strzeleckiego, co organy uznały za ustanie okoliczności faktycznych stanowiących podstawę wydania pozwolenia. P. L. i Towarzystwo Strzeleckie zaskarżyły decyzje, argumentując, że skarżący nadal aktywnie uprawia strzelectwo sportowe w ramach stowarzyszenia, a organy błędnie zastosowały przepisy dotyczące wymogów licencyjnych do pozwolenia wydanego przed nowelizacją przepisów.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Głównego Policji oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji, zasądzając jednocześnie od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędziowie WSA Ewa Marcinkowska (spr.), Sławomir Antoniuk, Protokolant starszy specjalista Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2017 r. sprawy ze skarg P. L. oraz [...] Towarzystwa Strzeleckiego [...] z siedzibą w [...] na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną do celów sportowych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] czerwca 2016 r.; 2. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego P. L. kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz strony skarżącej [...] Towarzystwa Strzeleckiego [...] z siedzibą w [...] kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] września 2016 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 18 ust. 4 w zw. z art. 10 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U z 2012 r. poz. 576 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] czerwca
2016 r. nr [...] cofającą P. L. pozwolenie na broń palną do celów sportowych.
Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniu [...] listopada 2015 r. Komendant Wojewódzki Policji w B. wszczął postępowanie w sprawie cofnięcia P. L. pozwolenia na posiadanie broni palnej do celów sportowych.
W toku postępowania Komendant Wojewódzkiego Policji w B. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2015 r. dopuścił do udziału w postępowaniu na prawach strony [...] Towarzystwo Strzeleckie "[...]" z siedzibą w B.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w B., działając na podstawie art. 18 ust. 4 w zw. z art. 10 ust. 3 pkt 3 i art. 20 ustawy o broni i amunicji cofnął P. L. pozwolenie na posiadanie broni palnej do celów sportowych. W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że P. L. nie posiada aktualnej licencji sportowej uprawniającej go do udziału we współzawodnictwie w sporcie strzeleckim. W związku z tym ustały okoliczności faktyczne, które stanowiły podstawę do wydania stronie tego pozwolenia.
Od tej decyzji pełnomocnik strony złożył odwołanie, w którym wniósł o jej uchylenie oraz przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W odwołaniu podniósł zarzut naruszenia art. 6, art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 107 § 1, art. 155 K.p.a. oraz art. 1, art. 10 ust. 3 pkt 3 i art. 18 ust 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. Wskazując na czasochłonność i koszty procedury dotyczącej uzyskania z PZSS licencji sportowej, a także powołując się na opinię Katedry Prawa Administracyjnego [...] w T. w zakresie regulacji ustawy o broni i amunicji oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2016 r. sygn. akt II OSK 2462/14, pełnomocnik strony stwierdził, że organ I instancji nie ma prawa żądać od jego mocodawcy dokumentów, o których mowa w art. 10b ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, co może stanowić przestępstwo z art. 231 K.k.
Komendant Główny Policji, w wyniku rozpoznania powyższego odwołania, decyzją z dnia [...] września 2016 r. utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] czerwca 2016 r.
W uzasadnieni decyzji organ wskazał, że pismem z dnia [...] lipca 2016 r. wezwał stronę do przesłania orzeczeń Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego o przyznaniu jej patentu strzeleckiego i aktualnej licencji na uprawianie sportu strzeleckiego lub potwierdzenia wystąpienia do Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego o ich wydanie. W odpowiedzi pełnomocnik strony pismem z dnia [...] września 2016 r. poinformował, że nadal nie posiada ona licencji PZSS, lecz uprawia strzelectwo sportowe, o czym świadczy dokumentacja szkoleniowa [...]TS [...]. Ponadto zarzucił, że Komendant Główny Policji nie ustosunkował się do prośby strony o wyznaczenie terminu zakończenia postępowania odwoławczego w sposób umożliwiający uzyskanie patentu i licencji, więc z obawy o ewentualną stratę 1000 zł nadal oczekuje na zajęcie przez Komendanta Głównego Policji stanowiska w tej sprawie.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wskazał, że postępowanie w niniejszej sprawie prowadzone jest w trybie zwykłym, a nie nadzwyczajnym na podstawie art. 155 K.p.a., stąd też zarzut naruszenia tego przepisu jest niezrozumiały. Podniósł także, że powołany w odwołaniu wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego wydany został w innym stanie faktycznym.
Organ zaznaczył, że strona, ani jej pełnomocnik, a także podmiot dopuszczony do postępowania, nie uprawdopodobnili w toku postępowania przed organem I bądź II instancji, że strona uprawia strzelectwo sportowe w ramach rywalizacji sportowej. W ocenie organu decydują o tym nie władze stowarzyszenia sportowego, lecz w myśl art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz. U. z 2016 r., poz. 176) - wyłącznie polski związek sportowy (PZSS). Organ podkreślił, że wolą ustawodawcy jest też, aby w myśl art. 10b ust. 1 ustawy o broni i amunicji - uprawianie wszelkich sportów o charakterze strzeleckim (a więc nie tylko strzelectwa sportowego, tj. uprawianego zawodniczo, w ramach rywalizacji sportowej) odbywało się po uzyskaniu "odpowiednich kwalifikacji potwierdzonych stosownym dokumentem", który wydaje (ust. 2), po przeprowadzeniu egzaminu polski związek sportowy (PZSS). W związku z tym osoby nie posiadające tego dokumentu (patentu strzeleckiego), zdaniem organu, nie powinny uprawiać żadnego sportu strzeleckiego, ponieważ nie posiadają odpowiednich kwalifikacji. Komendant Główny Policji stwierdził, że ustawodawca jest w tym względzie konsekwentny od lat. Na podstawie art. 53 ust. 2 ustawy z dnia 18 stycznia 1996 r. o kulturze fizycznej (Dz. U. Nr 25, poz. 113 ze zm.) Rada Ministrów wydała rozporządzenie z dnia 27 listopada 2001 r. w sprawie uprawiania sportów o charakterze strzeleckim (Dz. U. Nr 141, poz. 1586), w którym wprowadziła wymóg posiadania patentu strzeleckiego do uprawiania strzelectwa (§ 3), przez które rozumiała sporty o charakterze strzeleckim: kulowe, śrutowe i z broni pneumatycznej, uprawiane zarówno w ramach współzawodnictwa sportowego, jak i rekreacyjnie (§ 2). Organ podniósł, że w myśl § 23 tego rozporządzenia osoby uprawiające strzelectwo były obowiązane, w terminie sześciu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia (co nastąpiło 27 grudnia 2001 r.), złożyć wniosek o wydanie patentu strzeleckiego. Patenty takie zachowały moc do czasu ich wygaśnięcia, ale nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2005 r., co wynika z art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 kwietnia 2005 r. o zmianie ustawy o kulturze fizycznej oraz ustawy o żegludze śródlądowej (Dz. U. Nr 85, poz. 726), która przepisem art. 1 pkt 24 z dniem 31 maja 2005 r. (data wejścia w życie) wprowadziła do ustawy z dnia 18 stycznia 1996 r. o kulturze fizycznej przepis art. 53b. W myśl tego przepisu (ust. 1) uprawianie sportów o charakterze strzeleckim wymaga posiadania odpowiednich kwalifikacji potwierdzonych stosownym dokumentem oraz przestrzegania zasad bezpieczeństwa obowiązujących w tej dziedzinie sportu. W ust. 3 wskazano, iż posiadanie tego dokumentu stanowi potwierdzenie kwalifikacji sportowych, jakie powinna spełniać osoba ubiegająca się o wydanie pozwolenia na broń do celów sportowych na podstawie przepisów o broni i amunicji.
Organ wyjaśnił, że ustawa o kulturze fizycznej utraciła moc (z wyjątkiem art. 43 dot. rehabilitacji itp.) z dniem 16 października 2010 r., kiedy weszła w życie uchylająca ją ustawa z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz. U. Nr 127, poz. 857). Uchylony więc został w ten sposób także art. 53b, ale jego treść przeniesiono do ustawy o broni i amunicji w postaci art. 10b (obowiązuje od 16 października 2010 r.). Tymczasem strona nigdy patentu nie uzyskała, także w toku niniejszego postępowania, które organ I instancji wszczął w dniu [...] listopada 2015 r. Komendant Główny Policji zaznaczył, że nawet na jego żądanie strona nie wskazała i nie potwierdziła, że wystąpiła o wydanie takiego dokumentu. W ocenie organu strona nie może zatem skutecznie podnosić, iż organy Policji nie dały jej "szansy" uzyskania wymaganych przepisami prawa kwalifikacji, ani skutecznie zasłaniać się czasochłonnością procedury obowiązującej przy ubieganiu się w PZSS o przyznanie tych kwalifikacji. Strona miała wystarczająco dużo czasu (8 miesięcy) na podjęcie starań i uzyskanie patentu strzeleckiego. Także pełnomocnik strony, który jest - jak wynika z akt sprawy - prezesem towarzystwa strzeleckiego, którego jest ona członkiem, miał dość czasu oraz możliwość przedłożyć - w odpowiedzi na pisma organów Policji - stosowne dokumenty wskazujące na realizowanie przez stronę celu, do którego zostało wydane jej pozwolenie na broń. Organ zarzucił, że twierdzenia pełnomocnika w toku całego postępowania sprowadzają się do kwestionowania zasadności żądania przedstawienia przez stronę patentu i licencji PZSS, wskazywania na czasochłonność procedury stosowanej przez PZSS przy wydawaniu tych dokumentów oraz grożenia konsekwencjami wynikającymi z art. 231 K.k.
Komendant Główny Policji wyjaśnił, że strona w 1996 r. wystąpiła do Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. o wydanie pozwolenia na broń sportową o kal. 5, 6 mm. W uzasadnieniu swojego wniosku wskazała, iż jest członkiem [...]TS [...]. Do wniosku tego zostało dołączone m. in. zaświadczenie Prezesa tego Związku z dnia [...] maja 1996 r. o jej członkostwie i czynnym uprawianiu przez nią strzelectwa sportowego. Komendant Wojewódzki Policji w B. uwzględnił powyższy wniosek przyznając stronie pozwolenie na broń sportową.
Organ wskazał, że Polski Związek Strzelectwa Sportowego, właściwy w myśl przywołanej wyżej ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie w zakresie sportów o charakterze strzeleckim, na podstawie art. 13 ust. 1 pkt 2 tej ustawy uchwalił nowy regulamin przyznawania i pozbawiania licencji zawodniczych uprawniających do uczestnictwa we współzawodnictwie sportowym w dyscyplinach wchodzących w skład sportu strzeleckiego. Regulamin ten obowiązuje od dnia 1 maja 2012 r. Wskazano w nim m. in., iż do uprawiania strzelectwa sportowego wymagana jest licencja wydawana przez PZSS. Uzyskać ją mogą osoby legitymujące się patentem strzeleckim, który to dokument zgodnie z art. 10b ustawy o broni i amunicji potwierdza posiadanie odpowiednich kwalifikacji do uprawiania tego sportu. Ustalając reguły jego uprawiania, a tym samym realizując uprawnienia przyznane mu przez ustawodawcę, PZSS wkroczył w materię objętą przepisami ustawy o broni i amunicji, która w art. 10b ust. 1 stanowi, iż uprawnianie sportów o charakterze strzeleckim wymaga - jak już wskazano - posiadania odpowiednich kwalifikacji potwierdzonych stosownym dokumentem (patentem strzeleckim).
Komendant Główny Policji powołał się również na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 2016 r., sygn. akt II OSK 2265/14, w którym stwierdzono, że osoba posiadająca pozwolenie na broń, wydane na podstawie przepisów wcześniej obowiązującej ustawy musi spełnić warunki określone w art. 10 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 3 pkt 3 ustawy o broni i amunicji, w tym warunek posiadania stosownej licencji. Zdaniem organu stanowisko to potwierdza, że wbrew zarzutom pełnomocnika strony organy policji, żądając od niej przedłożenia ważnego patentu i licencji PZSS, nie naruszają zasady praworządności, określonej w art. 6 K.p.a.
W ocenie Komendanta Głównego Policji w niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że strona nie posiada aktualnej, ważnej licencji zawodniczej uprawniającej ją do udziału we współzawodnictwie w sporcie strzeleckim. Organ wskazał, że pomimo wstrzymania się z wydaniem decyzji w sprawie, do czasu wydania niniejszej decyzji, strona nie wykazała, że podjęła jakiekolwiek starania w celu uzyskania docelowo przedmiotowej licencji.
Skoro więc strona nie posiada dokumentu wymaganego do uprawiania strzelectwa sportowego, tj. aktualnej licencji strzeleckiej, a nawet patentu, który jest wymagany do uprawiania sportu strzeleckiego w ogóle (art. 10b ustawy o broni i amunicji), to zdaniem organu, zasadne jest skorzystanie w jej przypadku z dyspozycji przepisu art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, który daje organom Policji, działającym w ramach uznania administracyjnego, możliwość cofnięcia przyznanego wcześniej uprawnienia do posiadania broni w sytuacji, gdy ustały okoliczności stanowiące podstawę do jego wydania. W ocenie Komendanta Głównego Policji spełnione zostały przesłanki wskazane w tym przepisie albowiem strona nie uprawia strzelectwa sportowego, co zostało stosownie wyjaśnione.
Zdaniem organu stanowiska tego nie zmienia powołanie się przez pełnomocnika na bliżej nie określoną opinię Katedry Prawa Administracyjnego [...] w T. Pełnomocnik nie załączył tego dokumentu do odwołania, lecz z przytoczonych przez niego treści wynika, że ma ona charakter prywatnej opinii, natomiast organy administracji publicznej rozpatrując i rozstrzygając sprawy dotyczące pozwoleń na broń mają na względzie nie prywatne opinie bądź jednostkowe orzeczenia sądów (które co do zasady wiążą tylko w sprawach, w których były wydane), lecz przeważające stanowisko judykatury dotyczące spraw o podobnym stanie faktycznym i prawnym, jak w przypadku sprawy strony. Stanowisko to dotychczas nie uległo zmianie.
Organ stwierdził również, że interes społeczny sprzeciwia się zachowaniu stronie prawa do posiadania broni sportowej, skoro nie wykorzystuje ona tej broni do celu, do którego ją uzyskała, tj. do uprawiania sportu strzeleckiego we współzawodnictwie sportowym. Co więcej, nie posiada do tego niezbędnych kwalifikacji (art. 10b ustawy o broni i amunicji). Zdaniem organu istotą interesu społecznego jest między innymi, by pozwolenie na broń posiadały tylko te osoby, które korzystają z broni zgodnie z jej przeznaczeniem - w przypadku strony - do celów sportowych. W tej sytuacji, w ocenie organu, cofnięcie stronie pozwolenia na podstawie fakultatywnego przepisu art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji jest słuszne i celowe, realizuje to bowiem założenia tej ustawy, w myśl których pozwoleń na broń nie powinno być więcej, niż to wynika z konieczności określonej celem, do którego broń ma służyć.
Dodatkowo Komendant Główny Policji wskazał, że sprzeczne z zasadą równości wobec prawa byłyby działania organów Policji polegające na egzekwowaniu wymogów prawnych niezbędnych do posiadania broni sportowej tylko od osób, które uzyskały pozwolenie na broń do celów sportowych po wejściu w życie przepisów art. 10b ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, co miało miejsce 16 października 2010 r., bądź obecnie ubiegają się o pozwolenie na ten rodzaj broni i jednoczesne odstąpienie od nich w przypadku osób, które pozwolenie uzyskały pod rządami "starej ustawy". Zdaniem organu zachowanie ważności wydanych wówczas pozwoleń nakłada na ich posiadaczy obowiązek sprostania aktualnym wymogom. Strona zaś nie wykazała, na żądanie Komendanta Głównego Policji, iż podjęła kroki w celu przystąpienia do egzaminu na patent strzelecki i uzyskania docelowo aktualnej licencji uprawniającej ją do używania broni w celu, do jakiego ją posiada. Z tego względu pozwolenia na broń zachować nie może. W przeciwnym razie, doszłoby do zastosowania w przypadku strony aktu (ustawy z 1961 r.), który utracił już moc obowiązującą, co byłoby sprzeczne z obowiązującą ustawą o broni i amunicji, a która z woli ustawodawcy cechuje się - w interesie społecznym - szczególnymi wymaganiami wobec posiadaczy pozwoleń na broń.
Decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2016 r. stała się przedmiotem skarg wniesionych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez P. L. oraz [...] Towarzystwo Strzeleckie "[...]" z siedzibą w B. Sprawa ze skargi P. L. została zarejestrowana pod sygnaturą akt II SA/Wa 2084/16, natomiast sprawa ze skargi [...] Towarzystwa Strzeleckiego "[...]" została zarejestrowana pod sygnaturą akt II SA/Wa 2085/16.
P. L. oraz [...] Towarzystwo Strzeleckie "[...]" w skargach wnieśli o uchylenie zaskarżonych decyzji w całości oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Decyzjom organów I i II instancji zarzucili naruszenia art. 1, art. 10 ust. 3 pkt 3, art. 18 ust. 4 oraz art. 52 ustawy o broni i amunicji, a także art. 6, art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 107 § 1 i art. 155 K.p.a. w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.
W uzasadnieniu swojej skargi Stowarzyszenie podniosło, iż przesłankami formalnymi wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej były: pozytywnie zdany egzamin przed organem Policji, czynne uprawianie strzelectwa sportowego, przynależność do sekcji strzeleckiej w ramach [...]TS [...]. Stowarzyszenie zarzuciło, że organ nie wyjaśnił różnicy pomiędzy sportem, a rekreacją. Zaznaczono przy tym, że P. L. w chwili obecnej jest członkiem stowarzyszenia o charakterze strzeleckim i czynnie uprawia strzelectwo sportowe, co potwierdza dokumentacja źródłowa znajdująca się w dyspozycji macierzystego stowarzyszenia strzeleckiego. Spełnia więc wymogi wynikające z treści art. 10 ustawy o broni i amunicji. Ustawa nie wprowadziła natomiast zasady obowiązkowej weryfikacji dotychczas wydanych pozwoleń. Zdaniem Stowarzyszenia skarżący dalej posiada ważną przyczynę posiadania broni palnej sportowej, albowiem jest członkiem stowarzyszenia o charakterze strzeleckim, czynnie uprawia strzelectwo sportowe według regulaminów i zasad określonych przez to stowarzyszenie, legalnie posiada broń sportową, a organ Policji w przeszłości zweryfikował jego wiedzę i kompetencje w zakresie posiadanych kwalifikacji sportowych i organ nie neguje oficjalnie tych kwalifikacji w chwili obecnej. Stowarzyszenie podkreśliło, iż na gruncie obowiązujących przepisów każdy ma prawo uprawiać określoną dyscyplinę sportu bez konieczności zrzeszenia się w PZSS. Dopuszczone jest działanie klubów sportowych poza strukturami PZSS, a Polski Związek Strzelectwa Sportowego nie posiada monopolu na prowadzenie działalności sportowej. Pogląd organu, zgodnie z którym brak licencji PZSS przesądza o tym, że strona nie uprawia strzelectwa sportowego jest zatem błędny oraz sprzeczny z orzecznictwem NSA (np. wyrok z dnia 15 czerwca 2016 r. sygn. akt II OSK 2462/14).
Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargi wniósł o ich oddalenie, powołując się na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne. W ocenie Komendanta Głównego Policji organy Policji przeprowadziły postępowanie zgodnie z regułami określonymi w art. 6, 7, 75 § 1 i 77 § 1 K.p.a., a ich decyzje zawierają wszystkie elementy wymagane przez art. 107 § 1 K.p.a., zaś przepis art. 155 K.p.a. nie miał zastosowania, gdyż przepis ten dotyczy trybu nadzwyczajnego, a sprawa skarżącego procedowana była w trybie zwykłym.
Na rozprawie w dniu 29 czerwca 2017 r. Sąd, działając na podstawie art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, połączył sprawy o sygn. II SA/Wa 2084/16 oraz II SA/Wa 2085/16 w celu ich łącznego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia pod sygnaturą II SA/Wa 2084/16.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Na wstępie wskazać należy, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy w stanie faktycznym i prawnym, istniejącym w dniu wydania decyzji, organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie natomiast z treścią art. 134 § ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skargi zasługują na uwzględnienie, choć niewątpliwie nie można podzielić zarzutu naruszenia art. 155 K.p.a., albowiem przepisu tego organy orzekające w sprawie nie stosowały.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 576 ze zm.) zgodnie z którym, właściwy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń, jeżeli ustały okoliczności faktyczne, które stanowiły podstawę do jego wydania. Ponadto organ powołał się w podstawie prawnej swojego rozstrzygnięcia na art. 10 ust. 3 pkt 3 tej ustawy wskazujący, iż za ważną przyczynę, o której mowa w art. 10 ust. 1 ustawy (tj. ważną przyczynę posiadania broni stanowiącą przesłankę do wydania pozwolenia na broń), uważa się w szczególności udokumentowane członkostwo w stowarzyszeniu o charakterze strzeleckim, posiadanie kwalifikacji sportowych, o których mowa w art. 10b, oraz licencji właściwego polskiego związku sportowego - dla pozwolenia na broń do celów sportowych.
Organ uznał w stanie faktycznym niniejszej sprawy, że skarżący nie posiada dokumentu wymaganego do uprawiania strzelectwa sportowego, tj. aktualnej licencji strzeleckiej, ani patentu, który jest wymagany do uprawiania sportu strzeleckiego w świetle art. 10b ustawy o broni i amunicji. Przepis ten stanowi, że uprawianie sportów o charakterze strzeleckim wymaga posiadania odpowiednich kwalifikacji potwierdzonych stosownym dokumentem oraz przestrzegania zasad bezpieczeństwa obowiązujących w tych sportach (art. 10b ust. 1 ustawy). W świetle zaś ust. 2 zdanie pierwsze tego artykułu dokument taki wydaje, po przeprowadzeniu egzaminu, polski związek sportowy, o którym mowa w ustawie z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz. U. Nr 127, poz. 857, z późn. zm.).
W ocenie Sądu organy Policji błędnie zastosowały w niniejszej sprawie art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. Organy Policji przepis ten zastosowały bowiem w ten sposób, że oceniały, czy skarżący spełnia obecnie obowiązujące przesłanki wydania pozwolenia na broń palną do celów sportowych, ustalone w art. 10 ust. 3 pkt 3 ustawy o broni i amunicji. Zdaniem Sądu nie ma jednak żadnych podstaw prawnych do tego, aby twierdzić, że osoby, które uzyskały pozwolenie na broń do celów sportowych przed wejściem w życie tego przepisu w obecnym brzmieniu, co nastąpiło – jak wynika z ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz.U. nr 38, poz. 195 ze zm.) – w dniu 10 marca 2011 r., miały obowiązek przedłożenia dokumentu, o którym mowa w art. 10b ust. 1 ustawy o broni i amunicji, oraz licencji właściwego polskiego związku sportowego, czyli PZSS.
Obowiązku takiego nie można wyprowadzać z faktu, że pozwolenia na broń wydane przed nowelizacją powołanego przepisu albo – jak w przypadku skarżącego – jeszcze pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy, nadal obowiązują i ich posiadacze są zobowiązani do przestrzegania aktualnie obowiązujących przepisów. Nie ulega wątpliwości, że osoby posiadające pozwolenie na broń muszą przestrzegać obecnie obowiązujące przepisy prawa niezależnie od tego, kiedy otrzymały to pozwolenie. Jednakże organy administracji pominęły to, że art. 10 ust. 3 pkt 3 ustawy o broni i amunicji dotyczy wydawania pozwoleń na broń do celów sportowych, a więc siłą rzeczy ma zastosowanie do pozwoleń na broń, które są wydawane w czasie, gdy ten przepis obowiązuje, a nie do pozwoleń na broń wydanych przed jego wejściem w życie, albo pod rządami tego przepisu w innym brzmieniu. Zatem dokumentów, o których mowa w powołanym przepisie w jego obecnym brzmieniu, organy Policji mogą domagać się od osób, które ubiegają się o pozwolenie na broń do celów sportowych.
Zauważyć należy, że organy Policji nie powołały żadnych przepisów, które obowiązek ten rozciągałyby także na osoby, które już posiadają pozwolenie na broń do celów sportowych. Takich przepisów nie ma w szczególności w ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym, którą wprowadzono obecne brzmienie art. 10 ust. 3 pkt 3 ustawy o broni i amunicji. Wręcz przeciwnie, znajduje się w niej art. 4 o treści wskazującej na potwierdzenie zachowania ważności dotychczas nabytych uprawnień. Podobnym przepisem jest art. 52 ustawy o broni i amunicji, który ma znaczenie w rozpoznawanej sprawie z tego powodu, że skarżący posiada pozwolenie na broń wydane przed wejściem w życie tej ustawy. Takim przepisem nie jest również art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji, z którego wprost wynika, że pozwolenie na broń może być cofnięte, jeżeli ustały okoliczności faktyczne, które stanowiły podstawę do jego wydania, a nie wtedy, gdy zmienią się podstawy prawne udzielenia pozwolenia na broń.
W ocenie Sądu nie można też wskazanego obowiązku wyprowadzać z ogólnych idei przyświecających ustawie o broni i amunicji, mianowicie dążenia w interesie publicznym do tego, aby pozwolenie na broń posiadały tylko te osoby, dla których broń jest niezbędna. Sąd nie widzi przeszkód, aby ustawodawca wprowadzając bardziej restrykcyjne przepisy dotyczące udzielania pozwoleń na broń do celów sportowych przewidział obowiązek dostosowania się przez osoby posiadające już takie pozwolenia w oparciu o łagodniejsze przepisy do aktualnego stanu prawnego. Jednakże powinno to być wyraźnie w ustawie nowelizującej przewidziane. Skoro taki obowiązek nie został wyraźnie wprowadzony, to nie można go wyprowadzać w drodze wykładni (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 kwietnia 2017 r., sygn. akt II OSK 1385/15, opubl. orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sąd dostrzega, że w rozpoznawanej sprawie istnieje także inny aspekt stosowania art. 10 ust. 3 pkt 3 ustawy o broni i amunicji w zw. z art. 18 ust. 4 tej ustawy. Otóż można twierdzić, że skoro w świetle art. 10b ust. 1 ustawy o broni i amunicji uprawianie sportów o charakterze strzeleckim wymaga posiadania odpowiednich kwalifikacji potwierdzonych stosownym dokumentem (tak zwany patent strzelecki), a dokument ten wydaje – jak wynika z art. 10b ust. 2 powołanej ustawy – polski związek sportowy, o którym mowa w ustawie z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 176 z późn. zm.), czyli PZSS, to ktoś, kto nie posiada tego dokumentu, nie uprawia sportów o charakterze strzeleckim, co z kolei mogłoby uzasadniać cofnięcie pozwolenia na broń do celów sportowych na podstawie art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji. Na tym, jak należy sądzić, zasadza się rozróżnienie przez organy administracji uprawiania sportów strzeleckich
o charakterze współzawodnictwa sportowego oraz o charakterze rekreacyjnym i wiązania skutków w postaci uzasadnienia dla zachowania pozwolenia na broń do celów sportowych tylko z tym pierwszym rodzajem aktywności. Jednakże w ocenie Sądu, w świetle ustawy o sporcie brak podstaw do takiego rozróżnienia. Z art. 13 ust. 1 pkt 1 tej ustawy wynika, że każdy polski związek sportowy, a więc także PZSS, ma wyłączne prawo do organizowania i prowadzenia współzawodnictwa sportowego o tytuł Mistrza Polski oraz o Puchar Polski. Ponadto – w myśl art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy o sporcie - polski związek sportowy ma wyłączne prawo do ustanawiania i realizacji reguł sportowych, organizacyjnych i dyscyplinarnych we współzawodnictwie sportowym organizowanym przez związek. Oznacza to, że PZSS nie ma wyłączności na organizowanie i prowadzenie współzawodnictwa sportowego oraz na ustanawianie i realizację reguł sportowych, organizacyjnych i dyscyplinarnych we współzawodnictwie sportowym na innym, niższym szczeblu. Na tym niższym szczeblu inne podmioty mogą zatem organizować i prowadzić współzawodnictwo sportowe według własnych reguł i nie można odmówić osobom biorącym udział w takich zawodach tego, że uprawiają sport strzelecki. Nie można w każdym razie różnicować uprawiania sportu w ramach polskiego związku oraz poza takim związkiem. Należy bowiem mieć na uwadze także to, że w art. 2 ust. 1 ustawy o sporcie stanowi się, że sportem są wszelkie formy aktywności fizycznej, które przez uczestnictwo doraźne lub zorganizowane wpływają na wypracowanie lub poprawienie kondycji fizycznej i psychicznej, rozwój stosunków społecznych lub osiągnięcie wyników sportowych na wszelkich poziomach. Sportem nie jest więc tylko współzawodnictwo zorganizowane, ale też doraźne i na wszelkich poziomach, a nie tylko na poziomie krajowym (Mistrzostwa Polski i Puchar Polski). Nie są więc przekonujące argumenty organów administracji, w których podkreśla się konieczność wykazania współzawodnictwa w zawodach organizowanych przez PZSS i przeciwstawia się tego rodzaju zawody "rekreacyjnemu" uprawianiu strzelectwa (por. powołany wyżej wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 kwietnia 2017 r., sygn. akt II OSK 1385/15).
Skarżący w 1996 r. otrzymał pozwolenie na broń z tego powodu, że uprawiał sporty strzeleckie. Skarżący bowiem do podania o wydanie mu pozwolenia na broń sportową dołączył zaświadczenie [...] Towarzystwa Sportowego "[...]" stwierdzające, że czynnie uprawia strzelectwo sportowe. W uzasadnieniu decyzji o wydaniu skarżącemu pozwolenia na broń sportową stwierdzono, że przedstawione przez stronę w podaniu okoliczności faktyczne uzasadniają potrzebę posiadania broni sportowej. Organ w ramach niniejsze postępowania nie dokonał ustaleń, które wskazywałyby na to, że skarżący obecnie nie uprawia tego rodzaju sportu, w zawodach organizowanych przez inne podmioty niż PZSS. W tych okolicznościach, w ocenie Sądu, brak było podstaw do wydania na podstawie art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji decyzji o cofnięciu skarżącemu pozwolenia na broń do celów sportowych z tego powodu, że ustały okoliczności faktyczne, które stanowiły podstawę do wydania tego pozwolenia.
Z powyższych względów zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji podlegają uchyleniu.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.
O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło