II SA/Wa 2099/12

WyrokWSA w Warszawie2013-01-24

Skład orzekający: Ewa Pisula-Dąbrowska, Stanisław Marek Pietras, Andrzej Kołodziej

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ Policji jest związany ostatecznym orzeczeniem lekarskim stwierdzającym brak zdolności fizycznej i psychicznej do dysponowania bronią, nawet jeśli strona kwestionuje rzetelność przeprowadzonego badania?
Ratio decidendi
Organ Policji jest związany ostatecznym orzeczeniem lekarskim wydanym w trybie odwoławczym, stwierdzającym brak zdolności fizycznej i psychicznej do dysponowania bronią. Negatywne orzeczenie lekarskie stanowi wystarczającą przesłankę do cofnięcia pozwolenia na broń, a kwestionowanie rzetelności badania nie może wpłynąć na rozstrzygnięcie organu, jeśli kontrola potwierdziła zgodność badania z przepisami.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej. Organ pierwszej instancji cofnął pozwolenie na podstawie negatywnego orzeczenia lekarskiego wydanego w trybie odwoławczym, stwierdzającego brak zdolności fizycznej i psychicznej do dysponowania bronią. Skarżący kwestionował rzetelność badania, podnosząc zarzuty o pomyłkę lekarza i nierzetelność procedury. Organ drugiej instancji utrzymał decyzję w mocy, wskazując na wiążący charakter orzeczenia lekarskiego. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie procedury i pozbawienie prawa do zapoznania się z materiałem dowodowym.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska, Sędziowie WSA Stanisław Marek Pietras, Andrzej Kołodziej (spr.), , , Protokolant specjalista Elwira Sipak, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi A.R. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską - oddala skargę - Decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. wydaną na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 2 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji – tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 576 (dalej u.b.a.), a także art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity z 2000 r. Dz. U. nr 98, poz. 1071 ze zm. (dalej k.p.a.), [...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] (dalej KWP w [...]) cofnął A. R. (dalej skarżący) pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji podniósł, że w związku z informacją uzasadniającą podejrzenie, iż skarżący może należeć do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 4 u.b.a., pismem z dnia [...] lutego 2012 r. zobowiązał skarżącego do przedłożenia aktualnych orzeczeń: lekarskiego i psychologicznego stwierdzających, że może on dysponować bronią. Skarżący dostarczył aktualne orzeczenia stwierdzające jego zdolność do dysponowania bronią, jednak organ od orzeczenia lekarskiego złożył odwołanie do Instytutu Medycyny Pracy w [...]. Na podstawie badania lekarskiego przeprowadzonego w trybie odwoławczym stwierdzono, iż skarżący nie posiada zdolności fizycznej i psychicznej do dysponowania bronią w myśl art. 15 u.b.a. Wobec powyższego, organ wszczął postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń skarżącemu, o czym go zawiadomił, informując jednocześnie o przysługujących mu uprawnieniach wynikających z k.p.a., w tym m.in. o możliwości udziału w każdym stadium postępowania, zapoznania z materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do tego materiału przed wydaniem decyzji administracyjnej. Skarżący w piśmie z dnia [...] czerwca 2012 r. przekazał organowi odwołanie od orzeczenia lekarskiego wydanego w trybie odwoławczym oraz przedłożył oświadczenia znających go osób, iż nie nadużywa alkoholu. Natomiast w dniu [...] czerwca 2012 r. skarżący zapoznał się z aktami sprawy, oświadczając, iż zrezygnuje z prawa zapoznania się z materiałem dowodowym przed wydaniem decyzji administracyjnej. Pismem z dnia [...] czerwca 2012 r. organ poinformował skarżącego o niedopuszczalności odwołania od orzeczenia lekarskiego wydanego w trybie § 8 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 września 2000 r. w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń - Dz. U. nr 789, poz. 898 ze zm. (dalej rozporządzenie), jak również wskazał procedurę w przypadku jakichkolwiek zastrzeżeń co do sposobu przeprowadzania badań lekarskich. Organ pierwszoinstancyjny podkreślił, że orzeczenie wydane przez Instytut Medycyny Pracy w [...] jest ostateczne i wiążące organ wydający pozwolenia na broń. W obszernym odwołaniu od powołanej na wstępie decyzji KWP w [...] skarżący zarzucił organowi pogwałcenie podstawowych zasad i przepisów procedury administracyjnej, w szczególności art. 7 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 94 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez przedwczesne wydanie decyzji i nierozpatrzenie wszystkich okoliczności sprawy oraz oparcie się jedynie na orzeczeniu wydanym przez Instytut Medycyny Pracy w [...]. W dalszej kolejności skarżący podniósł, iż organ nie ustosunkował się do przedstawionego przez niego orzeczenia lekarskiego, w którym nie wykluczono możliwości posiadania przez niego broni myśliwskiej i wykonywania polowania, a także nie uwzględnił pozytywnej opinii skarżącego wśród członków Koła Łowieckiego [...] i w miejscu zamieszkania. Skarżący wskazał też, o czym zawiadomił organ pierwszej instancji w toku postępowania, iż ma zastrzeżenia co do rzetelności i prawidłowości powtórnego badania przeprowadzonego w dniu [...] czerwca 2012 r. przez lekarza M. R., który pomylił go z inną osobą. Dlatego skarżący wystąpił do Wojewody [...] o wszczęcie kontroli dotyczącej prawidłowości działania ww. lekarza. Dopiero bowiem rozstrzygnięcie pokontrolne zweryfikuje badanie lekarskie skarżącego stanowiące podstawę decyzji cofającej mu pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej. Po rozpoznaniu odwołania, Komendant Główny Policji, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 2 u.b.a., decyzją z dnia [...] października 2012 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu tej decyzji KGP wskazał, iż w dniu [...] lutego 2012 r. do organu pierwszej instancji wpłynęło pismo od łowczego z Koła Łowieckiego nr [...] w B. informujące, iż skarżący bardzo często nadużywa alkoholu, a będąc pod jego wpływem jest agresywny w stosunku do otaczających go osób. Skarżący na żądanie organu przedstawił pozytywne orzeczenia: lekarskie nr [...] z dnia [...] marca 212 r. i psychologiczne nr [...] z dnia [...] marca 2012 r., od których organ wniósł odwołanie, stosownie do treści § 8 ust. 1- 3 i ust. 4 pkt 1 rozporządzenia. W dniu [...] kwietnia 2012 r. do organu wpłynęło ostateczne orzeczenie psychologiczne nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. stwierdzające, iż skarżący nie należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 3 u.b.a. i może dysponować bronią. Natomiast w dniu [...] czerwca 2012 r. organ otrzymał ostateczne orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. stwierdzające, iż skarżący nie posiada zdolności fizycznej i psychicznej do dysponowania bronią w myśl art.15 u.b.a. W toku postępowania organ pierwszej instancji uzyskał również wydruk z Krajowego Rejestru Karnego, w który skarżący nie figuruje, pozytywną opinię o skarżącym z Zarządu Okręgowego w P. Polskiego Związku Łowieckiego i z miejsca zamieszkania oraz protokół zgodnego z przepisami przechowywania broni przez skarżącego. W ocenie organu odwoławczego, decyzja KWP w [...] jest zasadna. KGP podniósł, iż organ Policji jest zobligowany cofnąć pozwolenie na broń, jeśli uzyska o jego posiadaczu informację, iż wykazuje on zaburzenia psychiczne, o których mowa w ustawie z dnia 19 sierpnia 1984 r. o ochronie zdrowia psychicznego lub ma znaczenie ograniczoną zdolność psychofizyczną. Taką informację stanowi orzeczenie lekarskie wydane przez lekarza upoważnionego do badań osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń. Jak wynika z pisma Wojewódzkiego Centrum Zdrowia w [...], ostateczne orzeczenie lekarskie – negatywne dla skarżącego – jest zgodne z wymogami rozporządzenia, a przyczyna wydania tego orzeczenia jest inna niż uzależnienie od alkoholu. Powyższe orzeczenie ma zatem decydujące znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Jest ono bezwzględnie wiążące dla organu. Dlatego na zmianę sposobu rozstrzygnięcia nie może wpłynąć pozytywna opinia o skarżącym z miejsca zamieszkania czy z koła łowieckiego, jak też jego dotychczasowy tryb życia. Organ drugiej instancji wskazał również, iż informację dotyczącą wniosku strony o przeprowadzenie kontroli prawidłowości wydania orzeczenia lekarskiego KWP w [...] otrzymał już po wydaniu decyzji, jednakże nie jest to okoliczność uzasadniająca zawieszenie postępowania. KGP postanowieniem z dnia [...] września 2012 r. wyznaczył jedynie nowy termin zakończenia postępowania do czasu uzyskania informacji z przeprowadzonej kontroli badań lekarskich dotyczących skarżącego. Od powyższej decyzji KGP skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę, wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi podał, że w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji został pozbawiony prawa do zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Skarżący podniósł też, że jest myśliwym z wieloletnim stażem, cieszy się dobrą opinią w środowisku myśliwych i w społeczności lokalnej, a broń palną posiada od wielu lat. W toku postępowania nie stwierdzono, by skarżący dopuścił się jakichkolwiek uchybień w posługiwaniu się bronią. Nie potwierdził się też zarzut nadużywania alkoholu czy agresywnego zachowania. Dlatego decyzja KGP jest dla skarżącego niezrozumiała. Skarżący bowiem nie wie jaka jest przyczyna negatywnego orzeczenia lekarskiego poza tym, że jest ona inna niż uzależnienie od alkoholu. Zdaniem skarżącego, podczas trwającego pięć minut badania nie można stwierdzić czy ktoś jest zdolny do dysponowania bronią. Cofnięcie pozwolenia na broń powinno być poprzedzone wnikliwym sprawdzeniem wszystkich okoliczności faktycznych. Tymczasem on został pozbawiony pozwolenia na broń na skutek donosu, po pięciominutowym badaniu. W odpowiedzi na skargę KGP wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Dodał, iż do organu pierwszej instancji wpłynęło oficjalne pismo łowczego koła łowieckiego, a nie donos. Wskazał również, że organy Policji nie znają przyczyn wydania skarżącemu negatywnego orzeczenia lekarskiego, a przepisy nie upoważniają ich do uzyskania jakichkolwiek informacji na ten temat. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada akty lub czynności z zakresu administracji publicznej pod kątem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Ponadto w świetle art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga, analizowana w kontekście podanych wyżej kryteriów kontroli decyzji administracyjnych przez Sąd, podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja pierwszoinstancyjna nie naruszają prawa. W niniejszej sprawie stan faktyczny jest bezsporny. Natomiast istota sporu między stronami sprowadza się do oceny skutków prawnych orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. stwierdzającego, że skarżący nie posiada zdolności fizycznej i psychicznej do dysponowania bronią w myśl art. 15 u.b.a. Przedmiotowe orzeczenie zostało wydanie na podstawie badania lekarskiego przeprowadzonego zgodnie z § 8 rozporządzenia, na skutek odwołania wniesionego przez KWP w [...] od pozytywnego orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...] marca 2012 r. Stosownie do treści przepisów § 8 ust. 1 – 1 i ust. 9 rozporządzenia, od orzeczenia lekarskiego lub orzeczenia psychologicznego osobie ubiegającej się o wydanie pozwolenia na broń oraz właściwemu organowi Policji przysługuje odwołanie wnoszone na piśmie. Osoba ubiegająca się wnosi odwołanie wraz z jego uzasadnieniem w terminie 30 dni, a właściwy organ Policji w terminie 45 dni, od dnia otrzymania orzeczenia. Odwołanie wnoszone jest za pośrednictwem lekarza lub psychologa, którzy wydali orzeczenie, odpowiednio do: 1) jednostki badawczo-rozwojowej, wymienionej w § 5 ust. 4, najbliższej ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się lub siedzibę Policji, 2) psychologa wyznaczonego przez właściwego wojewodę, po zasięgnięciu opinii Polskiego Towarzystwa Psychologicznego lub Stowarzyszenia Psychologów Sądowych w Polsce. Lekarz lub psycholog, za którego pośrednictwem wnoszone jest odwołanie, przekazuje je, wraz z dokumentacją badań, do podmiotu odwoławczego w terminie 7 dni od dnia otrzymania odwołania. Powtórne badanie przeprowadza lekarz jednostki badawczo-rozwojowej lub psycholog, o którym mowa w pkt 2, w terminie nie dłuższym niż 30 dni - licząc od dnia otrzymania odwołania przez podmiot odwoławczy. Lekarz lub psycholog przeprowadzający badanie w trybie odwołania musi posiadać upoważnienie do ich wydawania w rozumieniu przepisów rozporządzenia. Orzeczenie lekarskie lub psychologiczne wydane w trybie odwołania jest ostateczne. Według skarżącego, powtórne badanie lekarskie zostało przeprowadzone nierzetelnie i bez zachowania staranności zwykle stosowanej w tego rodzaju sytuacjach. Lekarz twierdził, że zna skarżącego, chociaż skarżący był u niego pierwszy raz. Dlatego skarżący przypuszcza, iż został z kimś pomylony. W rezultacie skarżący (pismem z dnia [...] lipca 2012 r.) w trybie § 9 rozporządzenia wystąpił do Wojewody [...] o przeprowadzenie kontroli wykonywania i dokumentowania badań lekarskich, na podstawie których zostało wydane orzeczenie lekarskie z dnia [...] czerwca 2012 r. W odpowiedzi na ww. pismo Wojewoda [...], w oparciu o wyniki kontroli, poinformował organ, że wykonanie i udokumentowanie badania oraz wydane na tej podstawie orzeczenie [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. jest zgodne z rozporządzeniem. Dokumentacja zbiorcza nie potwierdza, aby skarżący był wcześniej badany w Instytucie Medycyny Pracy w [...], a zarzut nierzetelnego przeprowadzenia badania nie znajduje potwierdzenia w indywidualnej dokumentacji medycznej pacjenta. Badanie zostało przeprowadzone z zachowanie wszystkich wymogów określonych w rozporządzeniu. W myśl art. 18 ust. 1 pkt 2 u.b.a., właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 6 u.b.a. Natomiast zgodnie z przepisem art. 15 ust. 1 pkt 2 u.b.a., pozwolenia na broń nie wydaje się osobom z zaburzeniami psychicznymi, o których mowa w ustawie z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz. U. z 2011 r. nr 231, poz. 1375), lub o znacznie ograniczonej sprawności psychofizycznej. W orzecznictwie sądów administracyjnych wielokrotnie akcentowano związanie organu Policji ostatecznym orzeczeniem lekarskim. Co więcej, związanie organów Policji ostatecznym orzeczeniem lekarskim (jak i psychologicznym) wydanym na podstawie § 8 rozporządzenia wyklucza możliwość przeprowadzenia w postępowaniu o wydanie lub cofnięcie pozwolenia na broń dowodu z opinii biegłego na okoliczności objęte treścią tych orzeczeń. Skutkiem szczególnego uregulowania zakresu i sposobu przeprowadzania badań lekarskich i psychologicznych oraz wydawania orzeczeń lekarskich i psychologicznych jest wyeliminowanie udziału biegłych w ustalaniu merytorycznej poprawności tych orzeczeń (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1273/04, Lex nr 189224 oraz wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z dnia 15 grudnia 2009 r., sygn. akt II SA/Wa 1358/09, Lex nr 583155 i z dnia 14 czerwca 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 657/07, Lex nr 356425). Skoro zatem orzeczenie lekarskie wydane w trybie odwołania jest ostateczne, o czym mówi wprost § 8 ust. 9 rozporządzenia, i wiąże ono organ Policji, to w sytuacji negatywnego orzeczenia lekarskiego – jak w niniejszej sprawie - organ jest zobligowany cofnąć pozwolenie na broń palną myśliwską. Podkreślić należy, iż ostateczne negatywne rozstrzygnięcie lekarskie bądź psychologiczne stanowi wystarczającą przesłankę obligującą właściwy organ do odmowy lub cofnięcia pozwolenia na broń. Natomiast pozytywny wynik takiego badania nie przesądza jeszcze o przyznaniu lub pozostawieniu zainteresowanemu pozwolenia na posiadanie broni, lecz stanowi jeden z kilku warunków, od spełnienia, których zależy uzyskanie bądź utrzymanie pozwolenia na broń. Pozwolenie na broń palną jest bowiem uprawnieniem wyjątkowym, będącym atrybutem władztwa państwowego i dostęp do niego jest ściśle reglamentowany. W ocenie Sądu, organy orzekające w sprawie dokładnie wyjaśniły stan faktyczny i prawny sprawy, wszechstronnie analizując zebrany materiał dowodowy. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.ps.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło