II SA/Wa 211/12

WyrokWSA w Warszawie2012-03-27

Skład orzekający: Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędzia WSA Waldemar Śledzik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dodatek mieszkaniowy może zostać przyznany osobie, której powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego przekracza normatywną powierzchnię o więcej niż 30%, pomimo trudnej sytuacji życiowej i finansowej?
Ratio decidendi
Dodatek mieszkaniowy nie przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego przekracza normatywną powierzchnię o więcej niż 30% (lub 50% pod określonymi warunkami). Przepisy ustawy o dodatkach mieszkaniowych nie przewidują uznania administracyjnego w tym zakresie, co oznacza, że trudna sytuacja życiowa i finansowa wnioskodawcy nie może stanowić podstawy do przyznania świadczenia wbrew ustawowym kryteriom.
Stan faktyczny
M. K. złożyła wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Prezydent odmówił przyznania świadczenia, wskazując, że wnioskodawczyni nie spełnia ustawowych przesłanek. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, stwierdzając, że powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego (49,40 m²) przekracza normatywną powierzchnię dla jednej osoby (35 m²) o więcej niż 30%. M. K. wniosła skargę do WSA, podkreślając swoją trudną sytuację życiową i finansową oraz problemy ze sprzedażą mieszkania z powodu toczącego się postępowania spadkowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2011 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2011 r. w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk Sędziowie WSA Anna Mierzejewska (spr.) Waldemar Śledzik Protokolant referent stażysta Katarzyna Skurzyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2012 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego W. B. kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) oraz kwotę 55,20 zł (słownie: pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) stanowiącą 23% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., decyzją z dnia [...] lipca 2011 r., na podstawie art. 127 § 2 w związku z art. 17 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U z 2001 r., Nr 79 poz. 856 ze zm.) oraz art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania M. K. od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2011 r. w sprawie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w dniu [...] kwietnia 2011 r. M. K. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Prezydent [...] odmówił ww. dodatku mieszkaniowego, wskazując, że wnioskodawczyni nie spełnia ustawowo określonych przesłanek, uprawniających do przyznania tego świadczenia. Od powyższej decyzji M. K. wniosła odwołanie. W uzasadnieniu odwołania podkreśliła swoją szczególnie trudną sytuację. Podała, że jest wdową, a mieszkanie jest jej spadkiem po mężu i nie może go sprzedać z uwagi na toczące się od 12 lat postępowanie spadkowe. Rozpoznając sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało odwołanie za niezasadne. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 lipca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.), dodatek mieszkaniowy przysługuje: 1) najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych, 2) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, 3) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych, 4) innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem, 5) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny. Organ wskazał, że dodatek mieszkaniowy przysługuje na podstawie tylko jednego z powołanych tytułów prawnych. Podniósł, że M. K. zajmuje lokal mieszkalny nr [...] położony w [...] przy ulicy [...], na podstawie spółdzielczego własnościowego prawa. Powierzchnia użytkowa mieszkania wynosi 49,40 m. Wnioskodawczyni prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Organ podał, że zgodnie z art. 5 ust. 1 powołanej ustawy, normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego lub budynku mieszkalnego, w którym znajduje się ten lokal, nie może przekraczać 35 m na osobę. W przypadku ww. powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego przekracza powierzchnię normatywną. Natomiast stosownie do treści art. 5 ust. 5 tej ustawy, dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż: 1. 30%, albo 2. 50% pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%. Organ wskazał, że powołany przepis dopuszcza przekroczenie powierzchni normatywnej o 30% (tj. do 45,50 m, albo 50% z tym, że w tym ostatnim przypadku pod warunkiem że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%.). W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., organ I instancji prawidłowo ustalił, że w przypadku skarżącej powierzchnia lokalu przekracza o więcej niż 30% powierzchnię normatywną. Wobec powyższego brak jest przesłanek do przyznania dodatku mieszkaniowego. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi M. K., wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżąca podniosła swoją trudną sytuację i podkreśliła, że nie może sprzedać mieszkania z uwagi na niezakończone, a trwające od 12 lat postępowanie spadkowe. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje; Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) do rozpoznawania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. –Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja, w ocenie Sądu, nie narusza przepisów prawa. Materialną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 2 i art. 5 oraz art. 21 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.). Zgodnie z art. 2 cytowanej, ustawy dodatek mieszkaniowy, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 3 i 4, przysługuje: 1) najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych, 2) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, 3) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych, 4) innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem, 5) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny. Dodatek mieszkaniowy przysługuje na podstawie tylko jednego z tytułów wymienionych w ust. 1. Natomiast zgodnie z art. 5 tej ustawy, ww. normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego lub budynku mieszkalnego, w którym znajduje się tylko jeden lokal mieszkalny (dom jednorodzinny), zwana dalej "normatywną powierzchnią", w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego nie może przekraczać: 1) 35 m2 - dla 1 osoby, 2) 40 m2 - dla 2 osób, 3) 45 m2 - dla 3 osób, 4) 55 m2 - dla 4 osób, 5) 65 m2 - dla 5 osób, 6) 70 m2 - dla 6 osób, a w razie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym większej liczby osób dla każdej kolejnej osoby zwiększa się normatywną powierzchnię tego lokalu o 5 m2. Zgodnie z ust. 3, normatywną powierzchnię powiększa się o 15 m2, jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje osoba niepełnosprawna poruszająca się na wózku lub osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. O wymogu zamieszkiwania w oddzielnym pokoju orzekają powiatowe zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności, o których mowa w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776, ze zm.). Wydatki na normatywną powierzchnię zajmowanego lokalu mieszkalnego oblicza się, dzieląc wydatki za ten lokal przez jego powierzchnię użytkową i mnożąc uzyskany w ten sposób wskaźnik przez normatywną powierzchnię, o której mowa w ust. 1. Dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż: 1) 30%, albo 2) 50% pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%. Przechodząc na grunt niniejszej sprawy, należy wskazać, że jak ustalił organ, skarżąca jest osobą samotną i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Lokal zajmuje na podstawie spółdzielczego własnościowe prawa do lokalu mieszkalnego. Powierzchnia użytkowa lokalu wynosi 49,40 m2, w tym powierzchnia pokoi i kuchni (82,9%) tj. 40,80 m2. Zgodnie z brzmieniem art. 5 ust. 1 ustawy, powierzchnia normatywna dla jednej osoby wynosi 35,00 m. Dopuszcza się przekroczenie powierzchni lokalu o 30%. W stosunku do skarżącej powierzchnia użytkowa lokalu przekracza normatywną powierzchnię, przypadającą na jednego członka rodziny gospodarstwa domowego, o więcej niż 30%. W tych warunkach organ prawidłowo ustalił, że w związku z art. 5 ust. 5 pkt 1 i 2 ustawy dodatek mieszkaniowy skarżącej nie przysługuje. Należy podkreślić, że decyzja w sprawie dodatku mieszkaniowego nie jest wydawana w ramach uznania administracyjnego organu administracji, a więc organ nie może oceniać tych uprawnień w oparciu o inne kryteria niż podane w przepisie ustawy, np. z uwagi na ciężką sytuację. Wobec powyższego, podane przez skarżącą okoliczności, jak trudna sytuacja życiowa i finansowa, ciągnąca się sprawa spadkowa i w związku z tym brak możliwości sprzedaży mieszkania, nie mogły mieć wpływu na treść zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1 sentencji. Wynagrodzenie dla pełnomocnika z urzędu przyznano, na podstawie art. 250 powołanej wyżej ustawy, w związku § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c, a także w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło