II SA/Wa 2146/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Sędzia WSA – Agnieszka Góra – Błaszczykowska Sędzia WSA – Olga Żurawska – Matusiak Protokolant – referent stażysta Eliza Kusy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi M. W. na rozkaz personalny Komendanta [...] Policji z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zwolnienia ze stanowiska i przeniesienia do dyspozycji 1. uchyla zaskarżony rozkaz personalny i utrzymaną nim w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...]; 2. zaskarżony rozkaz personalny nie podlega wykonaniu w całości; Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2011 r. [...] o zwolnienie [...] M. W. z zajmowanego stanowiska i przeniesienie do dyspozycji [...]. Komendant [...] rozkazem personalnym z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...], działając na podstawie art. 32 ust. 1 i art. 37 a ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.), z dniem 16 lutego 2011 r. zwolnił skarżącą M. W. ze stanowiska [...] tejże Komendy w [...] grupie uposażenia zasadniczego z mnożnikiem [...] kwoty bazowej oraz z dodatkiem służbowym i z dniem [...] lutego 2011 r. przeniósł do dyspozycji Komendanta [...], bez zmiany składników uposażenia. Jednocześnie na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. decyzji tej nadał rygor natychmiastowej wykonalności. W wyniku odwołania z dnia [...] lutego 2011 r., Komendant [...] Policji rozkazem personalnym z dnia [...] marca 2011 r. nr [...], uchylił zaskarżony rozkaz w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, a w uzasadnieniu zarzucono organowi pierwszej instancji, że stan faktyczny i prawny sprawy w znacznej części wymaga przeprowadzenia przez organ postępowania wyjaśniającego, jak również nie określono w nim czasookresu pozostawania w dyspozycji. Z kolei Komendant [...] rozkazem personalnym z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...], działając na podstawie art. 32 ust. 1, art. 101 ust. 1, art. 104 ust. 3, art. 106 ust. 1 ustawy o Policji, zwolnił skarżącą M. W. z dniem [...] kwietnia 2011 r. ze stanowiska [...] i z dniem [...] kwietnia 2011 r. mianował na równorzędne stanowisko [...], bez zmiany składników uposażenia i której nadano rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu powołano się na potrzeby służby i na wprowadzone zmiany struktury organizacyjnej pionu [...] w związku z likwidacją z dniem [...] marca 2011 r. Referatu [...]. W odwołaniu od powyższego rozkazu skarżąca stwierdziła, że zmiana struktury organizacyjnej pionu prewencji, polegająca na tym, że z dniem [...] marca 2011 r. uległ likwidacji Referat [...], w miejsce którego utworzono Wydział [...], dotyczyła jedynie zmiany nazwy komórki, bowiem w nowo utworzonym wydziale wręcz zwiększono liczbę etatów policyjnych. Dodała, że oprócz niej nikt nie został mianowany na stanowisko w innej komórce organizacyjnej oraz, że nikogo nie przeniesiono do dyspozycji Komendanta [...]. Wskazała też, że żaden z policjantów mających ograniczenia w służbie nie został odsunięty od wykonywania dotychczasowych obowiązków w Referacie [...]. Podkreśliła, iż mianowanie jej w Wydziale [...] będzie wiązało się z koniecznością odbycia przeszkolenia [...], gdyż jest to komórka zajmująca się odmienną od dotychczas wykonywanej przez nią problematyką. Podniosła, że podjęta wobec niej decyzja jest nieuzasadniona, a zgodnie z przyjętą linią orzecznictwa sądów administracyjnych, przeniesienie policjanta na inne równorzędne stanowisko służbowe wymaga wykazania słusznego interesu strony i interesu społecznego, czego organ nie uczynił. Komendant [...] Policji rozkazem personalnym z dnia [...] maja 2011 r. nr [...], mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 2 k.p.a. oraz art. 32 ust. 1 ustawy o Policji, utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...]. Po złożeniu skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 listopada 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1681/11, uchylił zaskarżony rozkaz personalny oraz utrzymany nim w mocy rozkaz personalny organu pierwszej instancji z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...]. W jego uzasadnieniu wskazano m.in., że: "W rozpoznawanej jednak sprawie – organy administracji nie wyjaśniły w dostateczny sposób przyczyn przeniesienia skarżącej na nowe stanowisko służbowe, w kontekście uwarunkowań wynikających z wydanego przez lekarza medycyny pracy zaświadczenia z dnia [...] stycznia 2011 r. Wskazać należy, że zgodnie z tym zaświadczeniem, które znajduje się w aktach sprawy i, na które zwracał uwagę pełnomocnik organu, praca którą skarżąca może wykonywać winna być pracą wewnętrzną, jednozmianową i nieprzekraczającą 8 godzin dnia i bez służby w godzinach wieczornych i nocnych". W międzyczasie, tj. po wydaniu przez Komendanta [...] Policji cytowanego już wyżej rozkazu personalnego z dnia [...] maja 2011 r. nr [...], Komendant [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...], działając na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., umorzył postępowanie administracyjne w sprawie przeniesienia skarżącej do jego dyspozycji. W uzasadnieniu podał m.in., że skarżąca pismem z dnia [...] stycznia 2011 r. została powiadomiona o wszczęciu postępowania i przedstawiając opisany już powyżej stan faktyczny (poza faktem wydania cytowanego już wyżej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 listopada 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1681/11) stwierdził, że w nowo zaistniałym stanie faktycznym i prawnym postępowanie administracyjne w przedmiocie zwolnienia skarżącej ze stanowiska [...] tejże Komendy i przeniesienie do dyspozycji, stało się bezprzedmiotowe. W odwołaniu z dnia [...] czerwca 2011 r. do Komendanta [...] Policji, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...]. W uzasadnieniu natomiast podała, że organ I instancji bezzasadnie uznał, iż postępowanie administracyjne w przedmiocie jej zwolnienia ze stanowiska [...] i przeniesienia jej do dyspozycji przełożonego właściwego w sprawach osobowych, stało się bezprzedmiotowe po wydaniu decyzji Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] maja 2011 r. Z tego mianowicie powodu, że od wymienionej decyzji Komendanta [...] Policji nr [...] przysługuje stronie skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na złożenie której ma 30 dni od dnia doręczenia jej decyzji, a zatem postępowanie administracyjne zakończone w II instancji wspomnianym rozstrzygnięciem Komendanta [...] Policji nr [...], nie zostało zakończone. Podniesiono ponadto, że na mocy ostatecznej decyzji Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. w sprawie uchylenia w całości rozkazu personalnego Komendanta [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2011 roku i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, został przywrócony stan prawny obowiązujący przez wydaniem uchylonego rozstrzygnięcia. Stąd też Komendant [...] nie wykonał rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji nr [...] i nie rozpatrzył sprawy ponownie, bowiem nie została ona przywrócona na stanowisko [...], tylko nadal wykonywała obowiązki w grupie oficera dyżurnego w okresie od dnia wydania wspomnianej decyzji Komendanta [...] Policji do dnia doręczenia jej rozkazu personalnego Komendanta [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 roku. Dodano również, iż z prawnego punktu widzenia zwolnienie z zajmowanego stanowiska służbowego i przeniesienie do dyspozycji właściwego przełożonego nie miało miejsca, zaś powyższe postępowanie administracyjne jest postępowaniem odrębnym i niezależnym od postępowania dotyczącego zwolnienia policjantki ze stanowiska [...] i mianowania na równorzędne stanowisko [...] tejże komendy. W tym stanie rzeczy umorzenie postępowania dotyczącego zwolnienia z zajmowanego stanowiska służbowego i przeniesienia do dyspozycji Komendanta [...], jest całkowicie bezzasadne. Komendant [...] Policji rozkazem personalnym z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 2, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu – powołując się na opisany powyżej stan faktyczny – podał, że skoro ostateczną decyzją, tj. rozkazem personalnym z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] Komendant [...] Policji uchylił w całości rozkaz personalny Komendanta [...] z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...], to tym samym wskazany rozkaz personalny został wyeliminowany z obrotu prawnego i co oznacza, że skarżąca nadal zajmowała stanowisko [...]. Ponadto, skoro rozkazem personalnym Komendanta [...] Policji z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] zostało ostatecznie zakończone postępowanie w sprawie zwolnienia skarżącej z dniem [...] kwietnia 2011 r. ze stanowiska [...] i mianowania jej z dniem [...] kwietnia 2011 r. na równorzędne stanowisko [...], to wobec określenia statusu służbowego wymienionej, brak było przesłanek do ponownego rozpoznawania sprawy zwolnienia jej z zajmowanego stanowiska służbowego i przeniesienia do dyspozycji przełożonego właściwego w sprawach osobowych, skoro stanowiska tego już nie zajmuje. Dodano, że bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego może być także skutkiem zmian w okolicznościach faktycznych sprawy, co obliguje organ do umorzenia postępowania z urzędu i taka sytuacja zaistniała w rozpatrywanej sprawie. Ponadto postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia policjantki z dniem [...] kwietnia 2011 roku ze stanowiska [...] i mianowania jej z dniem [...] kwietnia 2011 roku na równorzędne [...] do walki z [...] w wyniku wniesionego przez stronę odwołania, zostało zgodnie z art. 15 k.p.a., dwukrotnie rozpoznane i rozstrzygnięte, zarówno w pierwszej, jak i w drugiej instancji, co oznacza jego ostateczne zakończenie w administracyjnym toku instancji. Dlatego też zarzut, iż przedmiotowa sprawa nie została zakończona, bowiem stronie przysługuje prawo do złożenia skargi na decyzję Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] maja 2011 r. do Sądu, jest chybiony i godzi w art. 15 k.p.a. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżąca zarzuciła zaskarżonemu rozkazowi personalnemu naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. naruszenie art. 105 § 1 k.p.a., poprzez nieuzasadnione i bezprawne przyjęcie przez Komendanta [...] Policji, iż utrzymanie w mocy rozkazu personalnego Komendanta nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. (na podstawie rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] maja 2011 r.), wydanego w postępowaniu dotyczącym zwolnienia jej ze stanowiska [...] mianowania na równorzędne stanowisko [...], stanowiło przesłankę do umorzenia – jako bezprzedmiotowego – postępowania w przedmiocie przeniesienia do dyspozycji Komendanta [...], tj. postępowania wszczętego rozkazem personalnym Komendanta [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. Wobec powyższego wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego rozkazu personalnego i utrzymującej go w mocy decyzji Komendanta [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania, z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego, wedle norm przepisanych. W uzasadnieniu – powołując się na zarzuty i argumentację zawartą w odwołaniu – podkreśliła, że postępowanie dotyczące zwolnienia z zajmowanego stanowiska i przeniesienia jej do dyspozycji Komendanta [...] (wszczęte rozkazem personalnym Komendanta [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r.) oraz postępowanie dotyczące zwolnienia ze stanowiska [...] i mianowanie na równorzędne stanowisko [...] (wszczęte rozkazem personalnym Komendanta [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r.), to są dwa zupełnie odrębne postępowania. Pierwsze dotyczy kwestii bowiem przeniesienia do dyspozycji Komendanta [...], podczas gdy drugie dotyczy mianowania na inne stanowisko. Zatem Komendant [...] wydał rozkaz personalny wszczynający "drugie" postępowanie bez uprzedniego zakończenia "pierwszego", co podkreśla, że obydwa te postępowania były traktowane przez organy administracji odrębnie. W odpowiedzi na skargę Komendant [...] Policji wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 8) Kodeksu postępowania administracyjnego, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że Komendant [...] Policji zaskarżonym rozkazem personalnym z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję Komendanta [...] z dnia [...] czerwca [...] r. nr [...], mocą której umorzono – jako bezprzedmiotowe – postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia skarżącej ze stanowiska [...] i przeniesienia jej do dyspozycji na podstawie rozkazu personalnego Komendanta [...] z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...], który następnie został uchylony w całości i przekazany organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania rozkazem personalnym Komendanta [...] Policji z dnia [...] marca 2011 r. nr [...]. Nie budzi również wątpliwości, że uzasadniając bezprzedmiotowość postępowania powołano się fakt wydania rozkazu personalnego przez Komendanta [...] Policji z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] utrzymującego w mocy rozkaz personalny Komendanta [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...], na podstawie którego z dniem kwietnia 2011 r. zwolniono skarżącą ze stanowiska [...] i z dniem [...] kwietnia 2011 r. mianowano na równorzędne stanowisko [...]. Poza sporem pozostaje również fakt, że te ostatnie rozkazy personalne, tj. Komendanta [...] Policji (z dnia [...] maja 2011 r. nr [...]) oraz utrzymany nim w mocy rozkaz personalny Komendanta [...] (z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...]), zostały uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 1681/11. Reasumując, zaskarżony rozkaz personalny Komendanta [...] Policji z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...], utrzymujący w mocy decyzję Komendanta [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...], został wydany w oparciu rozkaz personalny, który został następnie wyrokiem Sądu uchylony. Zatem zachodzi tu przesłanka wznowieniowa, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 8) k.p.a. Skoro zaś tak, to ma tu zastosowanie przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w myśl którego sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W pełni bowiem Sąd w niniejszym składzie utożsamia się z następującym poglądem zawartym w Komentarzu Andrzeja Kabata do art. 145 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, a mianowicie: "Odmienne stanowisko zajmują w tej kwestii B. Adamiak (w: B. Adamiak, J. Borkowski, Postępowanie administracyjne..., 2007, s. 452, 453) i T. Woś (w: T. Woś (red.), H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu..., 2005, s. 453). Wskazani autorzy uważają, że sąd administracyjny jest obowiązany uchylić decyzję (postanowienie), jeżeli stwierdzi jedną z przesłanek wznowienia postępowania. Podobne stanowisko zajmuje T. Kiełkowski (Naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego jako przesłanka uchylenia decyzji przez sąd administracyjny, PPP 2008, nr 4, s. 59 i n.). Autor przyznaje, że termin "naruszenie prawa", użyty w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b, można kojarzyć wyłącznie z sytuacją, w której organowi orzekającemu w sprawie administracyjnej można zarzucić działanie sprzeczne z obowiązującymi go przepisami prawa procesowego lub wyjątkowo materialnego. Jednakże według T. Kiełkowskiego, możliwe jest również rozumienie tego pojęcia w sposób bardziej zobiektywizowany, "nawiązujący do szeroko pojmowanych wad w konkretyzacji uprawnień i obowiązków, które mogą być następstwem okoliczności niezależnych od organu orzekającego, a nawet okoliczności poniekąd zewnętrznych wobec danego postępowania jurysdykcyjnego (np. wadliwego prejudykatu). W takim wypadku każda podstawa wznowienia postępowania administracyjnego jest tożsama z "naruszeniem prawa", a zatem powinna być brana pod uwagę w toku sądowej kontroli decyzji" (T. Kiełkowski, Naruszenie prawa..., s. 61). Autor uważa, że za przyjęciem, iż każda podstawa wznowienia postępowania administracyjnego może być przesłanką uchylenia decyzji przez sąd, przemawia również to, że takie rozwiązanie przyspieszy i uprości osiągnięcie zgodnego z prawem rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej (tamże, s. 62). Zbliżone stanowisko zajmuje J.P. Tarno (Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi..., 2008, s. 360–361)". W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 w zw. z art. 132 cytowanej już wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji wyroku.