II SA/Wa 2159/16
WyrokWSA w Warszawie2017-05-29
Skład orzekający: Janusz Walawski, Sławomir Antoniuk, Adam Lipiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej o trwałej niezdolności do zawodowej służby wojskowej z powodu zespołu paranoidalnego, ustalone na podstawie hospitalizacji psychiatrycznych, jest zgodne z prawem, a w szczególności czy nie narusza przepisów proceduralnych i materialnych dotyczących orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz ustalania związku schorzeń ze służbą?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że orzeczenia wojskowych komisji lekarskich o niezdolności do zawodowej służby wojskowej z powodu zespołu paranoidalnego były prawidłowe. Schorzenie to, ustalone na podstawie wielokrotnych hospitalizacji psychiatrycznych i konsultacji, zostało prawidłowo zakwalifikowane jako podstawa do orzeczenia kategorii N (niezdolność do zawodowej służby wojskowej) zgodnie z § 70 pkt 5 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej. Sąd uznał, że zespół paranoidalny jest schorzeniem endogennym, niezwiązanym ze służbą wojskową, a postępowanie przed organami obu instancji było zgodne z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego i rozporządzeń wykonawczych.Stan faktyczny
Skarżący, D. M., został uznany za trwale niezdolnego do zawodowej służby wojskowej (kategoria N) z powodu zespołu paranoidalnego oraz 12% utraty zdolności żucia. Skarżący odwołał się, twierdząc, że schorzenie psychiczne ujawniło się w trakcie służby i kwestionował prawidłowość postępowania przed wojskowymi komisjami lekarskimi. Po uchyleniu przez WSA wcześniejszego orzeczenia Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej (CWKL) z powodu naruszenia przepisów proceduralnych, CWKL ponownie utrzymała w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej (RWKL). Skarżący złożył kolejną skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów KPA i rozporządzeń wykonawczych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk, Adam Lipiński (spr.), , Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Duszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2017 r. sprawy ze skargi D. M. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej oddala skargę
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w W. orzeczeniem
z dnia [...] października 2016 r. po rozpatrzeniu odwołania [...] D. M., utrzymała w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w Z. z dnia [...] marca 2015 r., Nr [...], w sprawie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej, ustalającego Kategorię N: Załącznik I; Grupa II - trwale niezdolny do zawodowej służby wojskowej.
Orzeczenie organu drugiej instancji zostało wydane na podstawie art. 138 §1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz przepisów § 3 oraz § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2012 r., poz. 1013) a także § 12 pkt 1 i § 30 ust. 1, 2 i 3 w związku z § 21 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2010 r. Nr 15, poz. 80 ze zm.).
W uzasadnieniu powyższego orzeczenia CWKL wskazała, iż projekt orzeczenia Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w Z. z dnia [...] grudnia 2014 r. nie został zatwierdzony protokołem z posiedzenia zespołu orzeczniczego Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w W. z dnia [...] lutego 2015 r.
W dniu [...] marca 2015 r. RWKL, w miejsce niezatwierdzonego orzeczenia, wydała orzeczenie Nr [...] rozpoznające u D. M., w punkcie 8, następujące schorzenia:
Schorzenie powodujące niezdolność do zawodowej służby wojskowej:
Zespół paranoidalny - §70 pkt 5,
Schorzenie współistniejące:
2. 12% utraty zdolności żucia - § 24 pkt 1.
- Kategoria zdolności do zawodowej służby wojskowej: Kategoria N Załącznik 1, Grupa II - trwale niezdolny do zawodowej służby wojskowej.
- Związek poszczególnych chorób lub ułomności z czynną służbą wojskową: Schorzenia nr 1,2 nie pozostają w związku ze służbą wojskową.
- Określenie inwalidztwa:
a) Zalicza się badanego do drugiej grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia. Data powstania inwalidztwa - grudzień 2014 r.,
Nie zalicza się badanego do żadnej grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową,
Data powstania inwalidztwa - nie dotyczy,
Nie zalicza się badanego do żadnej grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową powstałego wskutek wypadku/choroby, z tytułu którego przysługują świadczenia odszkodowawcze,
Inwalidztwo istnieje od grudzień 2014 r.,
Zdolność do pracy - badany jest częściowo niezdolny do pracy,
Niezdolność do samodzielnej egzystencji - nie dotyczy,
Termin badania kontrolnego - grudzień 2016 r.
- Schorzenia w pkt. 1 i 2 rozpoznania nie pozostają w związku ze służbą wojskową.
W odwołaniu D. M. wskazał, iż schorzenie opisane w punkcie 1 ujawniło się w czasie szkolenia poligonowego, w warunkach silnego stresu psychicznego oraz w ciężkich warunkach bytowych (mała ilość przyjmowanych płynów, wysoka temperatura powietrza, mała ilość snu). Podkreślił, że w 2013 r. w RWKL
w Z. przeszedł badania lekarskie do służby we wszystkich strefach klimatycznych
i wówczas uznano go za w pełni zdrowego, a badania obejmowały również konsultacje psychiatryczną.
Wydane po rozpatrzeniu tego odwołania orzeczenie CWKL z dnia
[...] lipca 2015 r. zostało uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie z dnia 27 maja 2016 r. - sygn. Akt II SA/Wa 1506/15, w wyniku skargi D. M. W uzasadnieniu wyroku sąd administracyjny wskazał na naruszenie przez organ drugiej instancji przepisów art. 24 – art. 27 Kpa, albowiem w składzie orzeczniczym brał udział lekarz, biorący wcześniej udział w rozpatrzeniu tej sprawy przez organ pierwszej instancji.
Po ponownym rozpatrzeniu odwołania od orzeczenia RWKL z dnia [...] marca 2015 r. i stosując się do wytycznych zawartych w wyroku WSA w Warszawie, Centralna Wojskowa Komisji Lekarskiej w W. orzeczeniem z dnia [...] października 2016 r. utrzymała w całości orzeczenie organu pierwszej instancji.
Centralna Wojskowa Komisji Lekarskiej wskazała, że [...] D. M. przed wcieleniem do wojska, jak wynika z treści jego oświadczenia z dnia [...] grudnia 2014 r., nie był leczony farmakologicznie. Z kolei z danych zawartych w opisie przebiegu służby i pracy cywilnej wynika, że w okresie od [...] sierpnia 2013 r. do [...] sierpnia 2013 r. pełnił służbę wojskową jako [...] Wyższej Szkoły [...] w W. ([...]), następnie od [...] listopada 2013 r. do chwili orzekania przez RWKL na stanowisku dowódcy plutonu w JW [...] w K. w stopniu [...].
Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] w K. w dniu [...] grudnia 2014 r. skierował [...] D. M. do RWKL w Z., w celu określenia zdolności do zawodowej służby wojskowej. Dowódca nie wymienił żadnego rozpoznania, jedynie w punkcie 9 skierowania podał, cyt.: "badanie po leczeniu szpitalnym i długotrwałym zwolnieniu lekarskim".
Z dokumentacji medycznej wynika, że w trakcie szkolenia poligonowego w czerwcu 2014 r., z powodu dziwnego zachowywania się, [...] D. M. został przewieziony do SOR w E. a następnie do Oddziału Ogólnopsychiatrycznego Szpitala Psychiatrycznego SPZOZ w W., gdzie w karcie informacyjnej ([...]), po okresie obserwacji od [...] czerwca do [...] lipca 2014 r. rozpoznano: pierwszy epizod psychotyczny (zespół paranoidalny). Następnie badany dwukrotnie był hospitalizowany w Oddziale [...] w W. w okresie od [...] lipca do [...] września 2014 r. (nr hist. chor. [...]) oraz w okresie od [...] września do [...] października 2014 r. (nr hist. chor. [...])
z ostatecznym rozpoznaniem: zespół paranoidalny, obecnie remisja F20.
Schorzenie wymienione w pkt. 1 orzeczenia RWKL (zespół paranoidalny), zostało ustalone na podstawie wielokrotnych hospitalizacji i obserwacji w oddziałach psychiatrycznych, a także zostało potwierdzone konsultacjami psychiatryczno-psychologicznymi z dnia [...] grudnia 2014 r., zleconymi w ramach postępowania orzeczniczego RWKL. Rozpoznanie to nie budzi żadnych wątpliwości. Natomiast schorzenie w punkcie 2 rozpoznania: tj. 12% utraty zdolności żucia zostało ustalone na podstawie konsultacji stomatologicznej z dnia [...] grudnia 2014 r. i orzekany nie wniósł w tej kwestii żadnych zastrzeżeń.
Obowiązujące, w dniu wydania orzeczenia RWKL, rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2010 r. Nr 80, poz. 15 ze zm.) w swojej konstrukcji prawnej posiada dwa załączniki zawierające wykazy chorób i ułomności.
Załącznik Nr 1 zawiera wykaz chorób lub ułomności uwzględniany przy orzekaniu o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz do służby poza granicami państwa, a także o ograniczonej zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej w poszczególnych rodzajach sił zbrojnych i rodzajach wojsk oraz na określonych stanowiskach służbowych. Innymi słowy na podstawie tego załącznika określa się czy dana osoba jest w ogóle zdolna do zawodowej służby wojskowej lub nie.
Załącznik Nr 2 zawiera wykaz chorób lub ułomności uwzględniany przy ocenie zdolności fizycznej i psychicznej do pełnienia służby wojskowej w powietrzu, służbie naziemnego zabezpieczenia lotów i służbie inżynieryjno-lotniczej oraz na okrętach wojennych i innych jednostkach pływających Marynarki Wojennej, a także w charakterze nurków i płetwonurków.
Powyższa rozpatrywana jest na podstawie załącznika Nr 1 rozporządzenia MON z dnia 8 stycznia 2010 r. Stwierdzony w punkcie 8.1 orzeczenia zespół paranoidalny, zgodnie z załącznikiem Nr 1, należy kwalifikować wg § 70 pkt 5, do którego zaliczane są zaburzenia psychotyczne endogenne. W grupie II osób kwalifikowanych (żołnierze zawodowi) § 70 pkt 5 skutkuje jednoznacznie orzeczeniem kategorii
N - niezdolność do zawodowej służby wojskowej.
RWKL zgodnie z dyspozycją Dowódcy JW i obowiązującymi przepisami, orzekła o trwałej niezdolności [...] D. M. do zawodowej służby wojskowej. Orzeczenie niezdolności do zawodowej służby wojskowej w tym przypadku obligowało również RWKL do zaliczenia orzekanego do jednej z grup inwalidztwa. Z uwagi na rodzaj choroby, która charakteryzuje się występowaniem trudnymi do przewidzenia okresami zaostrzeń i remisji objawów chorobowych oraz ich częstotliwości, należało uznać orzekanego za częściowo niezdolnego do pracy i zaliczyć do drugiej grupy inwalidztwa.
Z kolei związki przyczynowe schorzeń ze służbą wojskową oraz grupy inwalidztwa i ich związki lub brak związku ze służbą wojskową wojskowe komisje lekarskie ustalają w oparciu o następujące podstawy prawne. Stosownie do zapisu art. 19 ustawy z dnia 10 grudnia1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich rodzin (t. j. Dz. U z 2013 r. poz. 666 ze. zm.) renta inwalidzka przysługuje żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej, który stał się inwalidą wskutek stałego lub długotrwałego naruszenia sprawności organizmu:
1. w czasie pełnienia służby albo
2. w ciągu 3 lat po zwolnieniu ze służby, jeżeli inwalidztwo jest następstwem urazów doznanych w czasie pełnienia służby wojskowej lub chorób powstałych w tym czasie;
3. w ciągu 3 lat po zwolnieniu ze służby wojskowej, jeżeli inwalidztwo jest następstwem wypadku pozostającego w związku z pełnieniem czynnej służby wojskowej albo choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej.
Natomiast w art. 20 tej ustawy:
1. Ustala się trzy grupy inwalidztwa żołnierzy całkowicie niezdolnych
do służby:
1) I grupę - obejmującą całkowicie niezdolnych do pracy;
2) II grupę - obejmującą częściowo niezdolnych do pracy;
3) III grupę - obejmujących zdolnych do pracy.
2. W zależności od przyczyn powstania inwalidztwa pozostaje ono w związku lub nie pozostaje w związku ze służbą wojskową.
3. Inwalidztwo pozostaje w związku ze służbą wojskową, gdy powstało wskutek:
1) Zranienia, kontuzji lub innych obrażeń doznanych w czasie wykonywania obowiązków służbowych;
2) Wypadku pozostającego w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych;
3) Chorób zakaźnych panujących w miejscu służbowego pobytu żołnierza;
4) Chorób powstałych w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby;
5) Chorób lub schorzeń, które istniały przed powołaniem do służby, lecz uległy pogorszeniu lub ujawniły się w czasie trwania służby wskutek szczególnych właściwości lub warunków służby na określonych stanowiskach.
Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zdrowia i ministrem właściwym do spraw zabezpieczenia społecznego, określi, w drodze rozporządzenia, wykaz chorób i schorzeń, o których mowa w ust. 3 pkt 4 i 5, oraz właściwości i warunki służby powodujące ich ujawnienie lub pogorszenie stanu zdrowia, z uwzględnieniem w szczególności rodzaju schorzeń, rodzaju pełnionej służby mającej wpływ na stan zdrowia żołnierza, dokumentacji potwierdzającej istnienie schorzenia oraz jego związku z rodzajem wykonywanych obowiązków służbowych.
Inwalidztwo nie pozostaje w związku ze służbą wojskową, jeżeli:
1) powstało z innych przyczyn niż określone w ust. 3;
2) jest następstwem wypadku lub choroby, których wyłączną przyczyną było udowodnione przez jednostkę wojskową umyślne lub rażąco niedbałe działanie albo zaniechanie żołnierza naruszające obowiązujące przepisy lub rozkazy, jeżeli jego przełożeni zapewnili warunki odpowiadające tym przepisom i rozkazom i sprawowali we właściwy sposób nadzór nad ich przestrzeganiem, a żołnierz posiadał potrzebne umiejętności do wykonania określonych czynności i rozkazów i był należycie przeszkolony w zakresie ich znajomości;
3) jest następstwem wypadku, którego wyłączną przyczyna było zachowanie się żołnierza spowodowane nadużyciem alkoholu;
4) zranienie, kontuzja, obrażenia lub choroba zostały spowodowane przez żołnierza rozmyślnie.
Na podstawie delegacji (art. 20 ust. 4 cytowanej ustawy) wydane zostało rozporządzenie Ministra Obrony narodowej z dnia 31 marca 2003 r. w sprawie ustalenia wykazu chorób powstałych w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej oraz chorób i schorzeń, które istniały przed powołaniem do służby wojskowej, lecz uległy pogorszeniu lub ujawniły się w czasie trwania służby wskutek szczególnych właściwości lub warunków służby na określonych stanowiskach (Dz. U. Nr 62, poz. 567) ze zmianą w dniu 17 marca 2009 r. (Dz. U. z 2009 r. Nr 52, poz. 425).
Powyższe rozporządzenie zawiera dwa załączniki: Zał. Nr 1 - to jest wykaz chorób powstałych w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej. Z powodu schorzeń wymienionych w załączniku Nr 1 - przysługują świadczenia odszkodowawcze. Natomiast Zał. Nr 2 jest wykazem chorób i schorzeń, które istniały przed powołaniem do służby wojskowej, lecz uległy pogorszeniu lub ujawniły się w czasie trwania służby wskutek szczególnych właściwości lub warunków służby na określonych stanowiskach. Przepis ten stanowi, że schorzenie wymienione w załączniku Nr 2 pozostaje w związku ze służbą wojskową ale nie powoduje świadczeń odszkodowawczych.
Należy również wyjaśnić, że jeżeli powodem niezdolności do zawodowej służby wojskowej jest schorzenie wymienione w Zał. Nr 1 i Nr 2 cytowanego rozporządzenia - wówczas inwalidztwo pozostaje w związku ze służbą wojskową. Dodać należy, że oprócz wymienionego w katalogu schorzenia, muszą również występować na danym stanowisku szczególne właściwości i warunki służby wojskowej powodujące chorobę (Zał. Nr 1) lub szczególne właściwości i warunki służby wojskowej powodujące ujawnienie schorzenia w czasie trwania służby (Zał. Nr 2).
Zespół paranoidalny nie jest wymieniony w żadnym z załączników rozporządzenia MON z dnia 31 marca 2003 r., dlatego schorzenie to nie pozostaje w związku ze służbą wojskową. Jest schorzeniem endogennym, uwarunkowanym osobniczo i warunki służby wojskowej nie miały wpływu na jego ujawnienie. Sam fakt ujawnienia się schorzenia w trakcie pełnienia służby wojskowej nie jest czynnikiem wystarczającym do stwierdzenia związku przyczynowo-skutkowego z tą służbą. Ponieważ zespół paranoidalny pozostaje bez związku ze służbą wojskową, to również powodowane nim inwalidztwo drugiej grupy nie pozostaje w związku ze służbą wojskową. Dlatego w orzeczeniu RWKL prawidłowo zaliczono orzekanego do drugiej grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowiu oraz do żadnej grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową.
Reasumując. RWKL w Z. działając na skierowanie Dowódcy JW [...] w K. była właściwa terytorialnie i uprawniona do wydania orzeczenia o zdolności do zawodowej służby wojskowej. Dochowano zatem właściwości rzeczowej i miejscowej art. 19, art. 20 i art. 21 Kpa - zgodnie z rozporządzeniem MON z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2012 r., poz. 1013). RWKL prawidłowo przeprowadziła postępowanie orzecznicze, zlecając stosowne badania i konsultacje specjalistyczne, a następnie na ich podstawie oraz zgromadzonej dokumentacji z leczenia, ustaliła prawidłowo jednostki chorobowe, a także ich kwalifikację orzeczniczą w oparciu o obowiązujące przepisy prawa, jak również dokonała właściwych ustaleń w kwestii związków schorzeń ze służbą wojskową oraz grupy inwalidztwa.
Do odwołania skarżący nie dołączył żadnej dokumentacji medycznej wskazującej na inny stan faktyczny, niż orzekła to RWKL.
W związku z powyższym, CWKL nie znajduje merytorycznych oraz prawnych podstaw do uchylenia orzeczenia RWKL w Z. Nr [...] z dnia [...] marca 2015 r. postanowiła jak na wstępie.
D. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w W. z dnia [...] października 2016 r., utrzymujące w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisja Lekarskiej w Z. Nr [...] z dnia [...] marca 2015 r. - w części dotyczącej określenia zdolności do zawodowej służby wojskowej.
Orzeczeniom tym zarzucił:
Naruszenie przez organ I instancji art. 107 § 3 Kpa, poprzez zaniechanie zawarcia szczegółowego uzasadnienia prawnego i faktycznego zajętego stanowiska w sprawie, ograniczając się jedynie do lakonicznego zacytowania ogólnych przepisów prawa, bez wskazania jakim dowodom nie dał wiary i dlaczego (por. wyrok WSA w Warszawie z roku 2007, sygn. akt VI SA/Wa 2028/2007 - "Decyzja urzędu wydana z uzasadnieniem tak lakonicznym, że sąd nie może ocenić argumentów, na których się ona opiera, podlega uchyleniu" oraz wyrok NSA - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z dnia 10 lipca 1985 r. sygn. akt SA/Kr 579/85 - "Wymienienie przez organ w uzasadnieniu decyzji tylko numeracji artykułów (paragrafów, ustępów) przepisów prawnych przyjętych za jej podstawę prawną nie spełnia warunku przytoczenia popisów prawa, o jakim mówi art. 107 § 3 Kpa.")
Naruszenie art. 7-9 w zw. z art. 10 § 1 i w zw. z art. 81 Kpa, poprzez przeprowadzenie postępowania orzeczniczego (odwoławczego), z rażącym naruszeniem zasady prawa strony (orzekanego), do czynnego udziału w tym postępowaniu, w szczególności zaniechanie zawiadomienia go o miejscu i terminie, w którym będzie on mógł zapoznać się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, umożliwienia skorzystania z realnego prawda do złożenia wniosków dowodowych w postaci nowych dokumentów medycznych, które to mogłyby wpłynąć na ostateczny wynik w sprawie, jak również skorzystania z prawa do ponownego jego przebadania przez komisję lekarską II instancji, co w sposób oczywisty naruszyło zasadę postępowania dwuinstancyjnego, tym bardziej że w sprawie na nowo orzekał całkowicie inny skład komisji lekarskiej, któremu to (skarżący) miał pn. prawo przedstawić w pełni swoje stanowisko w sprawie, gdy został w sposób pisemny zawiadomiony o miejscu i terminie oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (por. Wyrok NSA - Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach z dnia 11 października 2001 r. sygn. akt I SA/Ka 1547/2000 - "Nie można pozbawić strony prawa wypowiedzenia się w sprawie zebranych dowodów przed wydaniem decyzji, nawet w takich przypadkach, w których wynik rozstrzygnięcia zdaje się być oczywisty, chyba że istnieje wyraźna ku temu podstawa prawna ...").
Naruszenie art. 15 w zw. z art. 107 § 3 Kpa, poprzez niedopuszczalne konwalidowanie przez organ odwoławczy uchybień popełnionych przez organ pierwszej instancji w zakresie wywiązania się z obowiązku właściwego uzasadnienia prawnego i faktycznego wydanego orzeczenia lekarskiego, a tym samym naruszeniu zasady dwuinstancyjności.
Naruszenie art. 136 § 1 w zw. z art. 15 Kpa, poprzez zaniechanie przeprowadzenia ponownego postępowania dowodowego w postaci badań specjalistycznych, a ograniczenie się jedynie do oceny legalności prawidłowości orzeczenia wyłącznie na dokumentacji medycznej (por. Wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 23 lutego 2012 r. sygn. akt II SA/Wr 831/11.).
Naruszenie przepisów § 25 ust. 6 rozporządzenia MON z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, poprzez zaniechanie złożenia na orzeczeniu organu pierwszej instancji podpisów członków komisji wskazanych na pierwszej stronie orzeczenia, który to błąd został powielony również w orzeczeniu organu drugiej instancji, a które to naruszenie może powodować uznanie orzeczeń obu instancji za nieważne (por. Wyrok WSA w Opolu z dnia 19 kwietnia 2011r. sygn. akt. II SA/Op 59/11).
W konkluzji skargi D. M. wniósł o:
Zobowiązanie CWKL w W. do przekazania do Sądu całości akt postępowania orzeczniczego.
Na podstawie art. 145 § 1 pkt. 2) w zw. z art. 135 p.p.s.a w zw. z art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postepowaniu przez sądami administracyjnymi oraz w zw. z art. 156 § 1 pkt. 2) Kpa w razie uznania, że zaskarżonego orzeczenia zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa - stwierdzenie nieważności orzeczeń obu instancji w części dotyczącej orzeczenia o zdolności do służby, ewentualnie: uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1) lit. a) orzeczenia w W. oraz orzeczenia RWKL w Z. -
w części dotyczącej orzeczenia o zdolności do służby.
Na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1) lit. c) ustawy - Prawo o postepowaniu przez sądami administracyjnymi uchylenie orzeczenia CWKJL w W. oraz poprzedzającego orzeczenia RWKL w Z., w części dotyczącej orzeczenia
o zdolności do służby.
Zawarcie w treści wydanego wyroku wytycznych i wskazówek, które będą wiązać organ przy ponownym rozpoznaniu spraw.
W odpowiedzi na skargę Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w W. wniosła o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia oraz zaprzeczając zaistnienie okoliczności wskazanych w skardze, które mogły by skutkować wskazanym w niej naruszeniem norm procesowych oraz prawa materialnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga, kwestionująca orzeczenia organów obu instancji, w zakresie określenia przez nie zdolności skarżącego do zawodowej służby wojskowej, nie jest zasadna.
W przedmiotowej sprawie organy obu instancji rozpoznały u skarżącego zespół paranoidalny.
Schorzenie to zostało ustalone na podstawie wielokrotnych hospitalizacji
i obserwacji w oddziałach psychiatrycznych, a także zostało potwierdzone konsultacjami psychiatryczno-psychologicznymi z dnia [...] grudnia 2014 r., zleconymi w ramach postępowania orzeczniczego RWKL i nie budzi żadnych wątpliwości dla organów orzeczniczych.
Zespół paranoidalny, zgodnie z załącznikiem Nr 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2010 r. Nr 80, poz. 15 ze zm.), należy kwalifikować wg § 70 pkt 5, do którego zaliczane są zaburzenia psychotyczne endogenne. W grupie II osób kwalifikowanych (żołnierze zawodowi, a do tej grupy należy skarżący) § 70 pkt 5 skutkuje jednoznacznie orzeczeniem kategorii
N - niezdolność do zawodowej służby wojskowej.
Jeżeli na moment orzekania wyniki badań skarżącego stwierdzają ewidentnie występowanie konkretnego schorzenia powiązanego z określona kategorią zdrowia - to jest on niezdolny do zawodowej służby wojskowej (porównaj m.in. wyroki WSA
w Warszawie: z dnia 27 stycznia 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 1921/14; z dnia 28 kwietnia 2016 r. sygn. akt II SA/Wa 11/16). Dlatego w niniejszej sprawie organ nie mógł inaczej zakwalifikować tego schorzenia, jak jedynie skutkującego niezdolnością skarżącego do zawodowej służby wojskowej - kategoria N.
Nadto organ w sposób jasny i przekonywujący uzasadnił dlaczego dokonał takiego rozpoznania tego schorzenia, wskazując na wyniki badań oraz wyniki obserwacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie podzielił zasadności zarzutów skargi, co do każdego z zagadnień w niej wyszczególnionych.
RWKL w Z. rozpatrzyła sprawę, zgodnie ze skierowaniem wystawionym przez Dowódcę JW [...] w K. Była zatem właściwa miejscowo
i rzeczowo do rozpatrzenia sprawy i wydania orzeczenia o zdolności skarżącego do zawodowej służby wojskowej. Powyższe ustalenie wynika z treści art. 19, art. 20 i art. 21 Kpa oraz z rozporządzenia MON z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U.
z 2012 r., poz. 1013).
RWKL prawidłowo przeprowadziła postępowanie orzecznicze, zlecając stosowne badania i konsultacje specjalistyczne, a następnie na ich podstawie oraz zgromadzonej dokumentacji z leczenia, ustaliła prawidłowo jednostki chorobowe, a także ich kwalifikację orzeczniczą w oparciu o obowiązujące przepisy prawa, jak również dokonała właściwych ustaleń w kwestii związków schorzeń ze służbą wojskową.
Wydane przez CWKL orzeczenie, utrzymujące w mocy orzeczenie RWKL
w Z., zawiera obszerne uzasadnienie faktyczne i prawne, dotyczące rozpoznanych schorzeń, ich związku ze służbą wojskową oraz ustalenia kategorii zdolności orzekanego do zawodowej służby wojskowej. Dlatego zarzut skargi powyższym przedmiocie jest chybiony.
Skarżący brał czynny udział w procesie orzeczniczym m.in. wykonywał specjalistyczne badania lekarskie na potrzeby orzecznicze, zatem chybiony jest również zarzut o tym, że nie brał czynnego udziału w sprawie, ani nie znał wyników badań i rozpoznania schorzeń.
Chybiony jest także zarzut naruszenia zasady dwuinstancyjności bowiem
w pierwszej instancji orzekała RWKL w Z., zaś w drugiej CWKL w W. CWKL zgodnie z zapisem § 25 ust. 4 zdanie pierwsze rozporządzenia MON z 8 stycznia 2010 r., zajęła stanowisko na podstawie obszernej dokumentacji medycznej zebranej przez organ pierwszej instancji (w tym trzech wypisów z leczenia szpitalnego) nie było zatem żadnej potrzeby przeprowadzania dodatkowych badań lekarskich albo obserwacji.
Zgodnie z zapisem § 25 ust. 4 ww. rozporządzenia, wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia zajmuje stanowisko na podstawie otrzymanej dokumentacji. Dopiero w razie potrzeby wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia może przeprowadzić ponowne (dodatkowe) badanie lekarskie i badania specjalistyczne oraz skierować żołnierza na obserwację szpitalną, a także przeprowadzić dodatkowe postępowanie
w celu uzupełnienia dokumentów. W omawianym przypadku CWKL takiej potrzeby nie stwierdziła. Skarżący także nie przedłożył innych wyników badań, które mogły by
w przypadku sprzeczności rozpoznania, stanowić podstawę do uzupełnienia materiału orzeczniczego sprawy o nowe badania czy też obserwacje.
Chybiony jest także zarzut wydania orzeczenia bez podpisów składu orzekającego. Zgodnie § 24 ust. 1 ww. rozporządzenia MON orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej powinno zawierać w szczególności rozpoznanie i ustalenie kategorii zdolności fizycznej i psychicznej do pełnienia zawodowej służby wojskowej, a w razie stwierdzenia chorób i ułomności - określenie ich związku lub braku związku
z zawodową służbą wojskową - przy czym zgodnie z pkt. 5. Wzór orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej w sprawie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej określa załącznik nr 5 do rozporządzenia. Orzeczenie RWKL w Z. jak też orzeczenie CWKL w W. zostały wydane w zgodzie z obowiązującym wzorem orzeczenia i zawierają podpisy składu orzekającego członków wojskowej komisji lekarskiej, wymienionych z imienia i nazwiska.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się naruszenia prawa przez przy podejmowaniu powyższych orzeczeń które mogłyby skutkować
ich uchyleniem albo stwierdzeniem nieważności i dlatego, na mocy art. 151 ustawy - Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło