II SA/Wa 2207/20

WyrokWSA w Warszawie2021-05-19

Skład orzekający: Sławomir Antoniuk, Izabela Głowacka-Klimas, Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy lista podwykonawców, stanowiąca załącznik do umowy zawartej przez podmiot publiczny, może zostać uznana za tajemnicę przedsiębiorcy i tym samym wyłączona z zakresu dostępu do informacji publicznej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych był uprawniony do odmowy udostępnienia informacji publicznej w zakresie listy podwykonawców, ponieważ informacje te spełniały przesłanki tajemnicy przedsiębiorcy. Wykonawca podjął działania w celu zachowania poufności tych informacji, nadając im klauzulę tajemnicy przedsiębiorstwa i szczegółowo uzasadniając jej zasadność, co potwierdziło istnienie zarówno formalnych, jak i materialnych przesłanek ochrony.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie zwróciło się do ZUS o udostępnienie skanu umowy na system teleinformatyczny do obsługi Polskiego Bonu Turystycznego, w tym listy podwykonawców. ZUS udostępnił umowę, ale odmówił ujawnienia listy podwykonawców, powołując się na tajemnicę przedsiębiorcy. Stowarzyszenie wniosło skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów o dostępie do informacji publicznej i błędną wykładnię pojęcia tajemnicy przedsiębiorcy.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę Stowarzyszenia.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.), Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 maja 2021 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę W piśmie z dnia [...] sierpnia 2020 r. Stowarzyszenie S. O. W. P. – Skarżący, powołując się na ustawę z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2019 r. poz. 1429), dalej "u.d.i.p.", zwrócił się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – ZUS o udzielenie informacji publicznej w zakresie udostępnienia umowy (jej scanu) zawartej przez ZUS na system teleinformatyczny do obsługi Polskiego Bonu Turystycznego. W piśmie z dnia [...] września 2020 r., po uprzednim poinformowaniu Wnioskodawcy o przedłużeniu terminu do udzielenia odpowiedzi, na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy u.d.i.p., Organ udzielił odpowiedzi i udostępnił żądane we wniosku dokumenty – scan umowy na system teleinformatyczny do obsługi Polskiego Bonu Turystycznego, z wyłączeniem dokumentów, co do których zachodziły podstawy do odmowy udostępnienia informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy (art. 5 ust. 2 u.d.i.p), tj. załącznika nr 6 do umowy zawierającego "Listę podwykonawców". Decyzją z dnia [...]września 2020 r. nr [...] ([...]) Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmówił udostępnienia wnioskowanych dokumentów w zakresie załącznika nr 6 do umowy na system teleinformatyczny do obsługi Polskiego Bonu Turystycznego w postaci "Listy podwykonawców". W uzasadnieniu decyzji wskazano między innymi, że prawo do informacji publicznej podlega w niniejszej sprawie ograniczeniu ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy zgodnie z art. 5 ust. 2 u.d.i.p.. Organ wyjaśnił, że w obowiązujących przepisach brak jest definicji pojęcia tajemnica przedsiębiorcy, wyprowadza się ją więc z legalnej definicji tajemnicy przedsiębiorstwa zawartej w art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. - o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz.U. z 2019 r. poz. 1010 z późn. zm.). Przepis ten stanowi, że przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, które jako całość lub w szczególnym zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji albo nie są łatwo dostępne dla takich osób, o ile uprawniony do korzystania z informacji lub rozporządzania nimi podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich w poufności. Prezes ZUS podkreślił, że spółka A. P.S.A. w załączniku nr 6 do umowy nr [...] oświadczyła, że informacje zawarte w załączonych dokumentach, tj. w liście podwykonawców mają zostać potraktowane jako objęte tajemnicą przedsiębiorstwa (tajemnicą przedsiębiorcy) i nie mogą podlegać udostępnieniu jako informacja publiczna. Organ uznał, że powyższe zastrzeżenie tajemnicy przedsiębiorcy jest skuteczne, a objęte nią informacje podlegają ochronie przed ujawnieniem. W dokumencie "Lista podwykonawców" (załącznik nr 6 do umowy) zawarte są nazwy podmiotów, którym Wykonawca powierza podwykonawstwo w zakresie realizacji części przedmiotu umowy. Informacja o podwykonawcach, przy udziale których A. P. S.A. zrealizuje usługę zasługuje na zachowanie jej w poufności, ponieważ jest indywidualną informacją organizacyjną, jak i posiadającą wartość gospodarczą, gdyż dzięki tym podwykonawcom oraz ich doświadczeniu Wykonawca jest w stanie wykonać przedmiotowe zamówienie, a ponadto w innych postępowaniach składać konkurencyjne oferty. Fakt współpracy z podwykonawcami wskazanymi w załączniku nr 6 do umowy nie był wcześniej przez Wykonawcę ujawniany. Wiedzę o współpracy posiada wąski krąg pracowników Wykonawcy, zobowiązanych do zachowania poufności. Informacje dotyczące przedmiotowych podwykonawców posiadają walor tajemnicy przedsiębiorstwa, ponieważ w razie ich bezprawnego udostępnienia innym podmiotom obniżyłyby konkurencyjność Wykonawcy, którego przewaga konkurencyjna polega między innymi na tym, że dysponuje wiedzą, jak skompletować podwykonawców, którzy w najwyższym stopniu zapewniają należytą realizację zamówienia, a jednocześnie oferują A. bardzo korzystne warunki handlowe. Ponadto po wpłynięciu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, wystosowano do A.P.S.A. pismo o wskazanie szczegółowego uzasadnienia zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa przez A. P. S.A. w zakresie Załącznika nr 6 do Umowy na przygotowanie systemów informatycznych KSI ZUS oraz Portalu PUE do zadań wynikających z realizacji ustawy o Polskim Bonie Turystycznym. Dnia [...] września 2020 r. Organ otrzymał odpowiedź drogą mailową, w której Dyrektor umowy Wykonawcy "A. P. S.A." wskazał szczegółowe uzasadnienie w ww. zakresie stwierdzając o prawidłowej kwalifikacji przedmiotowych informacji oraz wykazał zachowanie wszystkich przesłanek poprawności zakwalifikowania przedmiotowych informacji jako tajemnicy przedsiębiorstwa. W związku z powyższym, mając na uwadze ochronę tajemnicy przedsiębiorcy - przesłanki określonej w art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, należało odmówić udostępnienia wnioskowanych dokumentów w opisanym wyżej zakresie. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiodło Stowarzyszenie. Stowarzyszenie zarzuciło naruszenie: I. prawa materialnego: - art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dz.U. 1997 nr 78, poz. 483) i art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6,ust. 1 pkt 2 lit. f, art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a oraz art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. f ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2019 r. poz. 1429 t.j., dalej jako: u.d.i.p.) poprzez niezastosowanie polegające na nieudostępnieniu wnioskowanej przez skarżącego informacji publicznej wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2020 r., - art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w związku z art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji poprzez błędną wykładnię pojęcia "tajemnicy przedsiębiorcy" wyrażającą się w bezpodstawnym twierdzeniu, iż "Lista podwykonawców" (załącznik nr 6 do umowy) gdzie zawarte są nazwy podmiotów, którym Wykonawca powierza pod wykonawstwo w zakresie realizacji części przedmiotu umowy, nie może zostać udostępniona skarżącemu, podczas gdy informacje te nie wypełniają przesłanek do uznania ich za tajemnicę przedsiębiorstwa tegoż przepisu, a ponadto z uwagi na fakt, że bezpośrednio dotyczą zadania realizowanego ze środków publicznych, a co za tym idzie, nie mogą stanowić tajemnicy przedsiębiorstwa wykonawcy, II. przepisów postępowania: - art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., dalej jako: k.p.a.) w zw. z art. 16 ust. 1 i 2 oraz 17 ust. 1 u.d.i.p. przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na arbitralnym stwierdzeniu, że żądane informacje publiczne stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p., w sytuacji gdy okoliczność ta nie została w sposób dostatecznie wyjaśniona ani należycie umotywowana, jak wymagają tego przepisy wskazane w niniejszym zarzucie, - art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. przez ich niezastosowanie i nieudostępnienie w terminach określonych w tych przepisach wnioskowanej przez skarżącego informacji publicznej niebędącej, zdaniem skarżącego, informacją podlegającą ograniczeniu wynikającemu z art. 5 ust. 2 u.d.i.p.. W związku z powyższym Stowarzyszenie wnosiło o uchylenie zaskarżonej decyzji administracyjnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz c p.p.s.a. oraz zasądzenie na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a w zw. z art. 21 u.d.i.p. od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi Stowarzyszenie rozwinęło poszczególne zarzuty. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Ponadto w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej p.p.s.a.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że Sąd nie może w ocenie legalności zaskarżonej decyzji ograniczać się jedynie do zarzutów sformułowanych w skardze, ale także powinien wadliwość kontrolnego aktu podnieść z urzędu. Skarga oceniana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia stała się decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiająca udostępnienia informacji publicznej z powołaniem się na ograniczenie dostępu ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy. Dla porządku należy wskazać, iż zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), każda informacja w sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w niniejszej ustawie. Zakres przedmiotowy informacji publicznej wymienia art. 6 ustawy. Na podstawie powyższych regulacji przyjmuje się, iż każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz, podmiotów sprawujących funkcje publiczne albo odnosząca się do innych podmiotów, wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa stanowi informację publiczną podlegającą udostępnieniu. Wyjątki od powyższej zasady wprowadza art. 5 ustawy. W myśl ust. 1 powołanego przepisu, prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. Stosownie natomiast do ust. 2 wymienionego przepisu, prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa. Jak wynika z treści powołanego przepisu, a także z art. 61 ust. 3 Konstytucji RP, dostęp do informacji publicznej nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniom, zaś ograniczenie to może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w tym przepisie okoliczności. Wydając decyzję odmowną z powołaniem się na "tajemnicę przedsiębiorcy" należy uwzględnić, iż ustawa o dostępie do informacji publicznej, nie zawiera definicji tego pojęcia. Orzecznictwo sądowoadministracyjne i doktryna stoi na stanowisku, że dokonując wykładni zawartego w art. 5 ust. 2 ustawy terminu "tajemnica przedsiębiorcy" należy posiłkowo odwołać się do rozumienia "tajemnicy przedsiębiorstwa" na gruncie ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zakazie nieuczciwej konkurencji (vide np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 23 kwietnia 2013 r. sygn. akt II SAB/Lu 85/13). W doktrynie wskazuje się, że pojęcia te w istocie stanowią synonimy (M. Jaśkowska dostęp do informacji publicznej w świetle orzecznictwa NSA, Toruń 2002 r. str. 78). Istotą sporu w niniejszej sprawie jest kwestia zasadności odmowy udostępnienia żądanej informacji publicznej, w zakresie załącznika nr 6 do umowy na system teleinformatyczny do obsługi Polskiego Bonu Turystycznego zawierającego "Listę podwykonawców". Terminem "tajemnica przedsiębiorstwa" ustawodawca posługuje się w przepisach dotyczących zwalczania nieuczciwej konkurencji. Zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1010) przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, które jako całość lub w szczególnym zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji albo nie są łatwo dostępne dla takich osób, o ile uprawniony do korzystania z informacji lub rozporządzania nimi podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich w poufności. Dla uruchomienia ochrony wskazanej w cytowanym przepisie konieczne jest zatem, aby dana informacja była poufna, a więc nieujawniona. W tym celu powinna być odpowiednio zabezpieczona. W orzecznictwie jednolicie przyjmuje się, że ze względu zarówno na znaczenie społeczne takich informacji, jak i mając na uwadze interes chronionego w powyższy sposób przedsiębiorcy, zastrzeżenie tajemnicy stanowi wyjątek od zasady jawności informacji publicznej i z tego względu podmiot zobowiązany do jej udostępnienia nie może ograniczyć się do zdawkowego oświadczenia o jej istnieniu (wyroki - WSA w Poznaniu z 10 października 2013 r., IV SA/Po 467/13, WSA w Warszawie z 10 lipca 2013 r., II SA/Wa 296/13 oraz NSA z 12 lutego 2015 r., I OSK 759/14). Powołany przepis art. 5 ust. 2 zd. 1 ustawy określa bowiem wyjątek od zasady, jawności informacji publicznych (art. 61 Konstytucji RP, art. 1 ust. 1 oraz art. 2 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), nie może zatem być interpretowany w sposób naruszający tą zasadę. W konsekwencji, wykładnia dopuszczająca możliwość objęcia tajemnicą przedsiębiorstwa informacji publicznej na podstawie wyłącznie samej arbitralnej decyzji przedsiębiorcy musi być uznana za wadliwą. Przyjęcie takiego stricte formalistycznego stanowiska czyniłoby bowiem fikcyjnym konstytucyjnie chronione prawo obywatela do uzyskania informacji publicznej, ponieważ dla pozbawienia go dostępu do szerokiego kręgu informacji wystarczające byłoby formalne i niepodlegające jakiejkolwiek kontroli zadeklarowanie przez przedsiębiorcę zastrzeżenie, że określone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Złożone zatem przez niego zastrzeżenie może stać się skuteczne dopiero w sytuacji, gdy podmiot zobowiązany do ujawnienia informacji, po przeprowadzeniu stosownego badania, zgodnie z obowiązującym prawem ustali, że zastrzeżone informacje mają rzeczywiście charakter tajemnicy przedsiębiorcy. Podkreślenia wymaga, że w orzecznictwie sądów administracyjnych podnosi się, że nie wystarczy samo przekonanie podmiotu dysponującego informacją o działalności przedsiębiorcy, że posiadane przez niego dane mają charakter poufny (wyrok NSA z 10 stycznia 2014 r., I OSK 2112/13) a na tajemnicę przedsiębiorcy składają się łącznie dwa elementy: formalny – rozumiany jako wyrażenie woli utajnienia danych informacji, przejawiającej się w formie podjętych czynności, przedsięwziętych przez przedsiębiorcę w celu zapewnienia poufności określonych danych – oraz kolejny element równie istotny – aspekt materialny. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 stycznia 2014 r., sygn. akt I OSK 2112/13 wyjaśnił, że aby dana informacja podlegała ochronie na podstawie przepisu art. 11 ust. 4 musi zostać spełniona zarówno przesłanka formalna jak i materialna. Przesłanka formalna jest spełniona wówczas, gdy zostanie wykazane, iż przedsiębiorca podjął działania w celu zachowania poufności tych informacji. Nie wystarczy samo przekonanie podmiotu dysponującego informacją o działalności przedsiębiorcy, że posiadane przez niego dane mają charakter poufny. Poufność danych musi być wyraźnie lub w sposób dorozumiany zamanifestowana przez samego przedsiębiorcę. To na nim bowiem spoczywa, w razie sporu, ciężar wykazania, że określone dane stanowiły tajemnicę przedsiębiorcy. Ponadto musi zostać spełniona przesłanka materialna, tzn. aby określone informacje mogły zostać objęte tajemnicą przedsiębiorcy muszą, ze swej istoty dotyczyć kwestii, których ujawnienie obiektywnie mogłoby negatywnie wpłynąć na sytuację przedsiębiorcy z wyłączeniem informacji, których upublicznienie wynika np. z przepisów prawa (zob. Lex nr 1456979). Poczynając od analizy elementu formalnego tajemnicy przedsiębiorcy wypada wskazać, że stanowić ją mogą z zasady informacje znane jedynie określonemu kręgowi osób i związane z prowadzoną przez przedsiębiorcę działalnością, wobec których podjął on wystarczające środki ochrony w celu zachowania ich w poufności. Informacje utajnione muszą przy tym posiadać określoną wartość dla przedsiębiorcy i nie są składnikiem wiedzy powszechnej, ogólnie lub łatwo dostępnej. Nie musi to jednak być wyłącznie wartość gospodarcza, lecz może to być szerzej rozumiana wartość, określona w każdej wymiernej postaci. Informacja staje się tajemnicą przedsiębiorcy, kiedy przedsiębiorca przejawi wolę zachowania jej jako niepoznawalnej dla osób trzecich. Nie traci natomiast swojego charakteru przez to, że wie o niej pewne ograniczone grono osób zobowiązanych do dyskrecji (np. pracownicy przedsiębiorstwa, czy też osoby ściśle z przedsiębiorstwem współpracujące przy realizowaniu określonej umowy). Utrzymanie danych informacji jako tajemnicy wymaga więc podjęcia przez przedsiębiorcę działań zmierzających do wyeliminowania możliwości dotarcia do nich przez osoby trzecie w normalnym toku zdarzeń, bez konieczności podejmowania szczególnych starań. Ustawodawca nie przesądził przy tym, jakie to mają być działania, lecz w doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że chodzi o każdy sposób działania, który wskazuje, że określone informacje są traktowane jako poufne. Z tego względu ustawowe wymaganie podjęcia niezbędnych działań spełni także podjęcie pewnych czynności konkludentnych, jak np. dopuszczenie do informacji jedynie określonego kręgu osób, a także odniesieniu do informacji dotyczących treści umów zawieranych przez przedsiębiorców - zastrzeżenie przez strony danej umowy warunki w zakresie poufności określonych postanowień umownych. Jednocześnie nie są tajemnicą przedsiębiorstwa informacje, z którymi można się bez przeszkód zapoznać. Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego "przepis art. 11 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji wyklucza objęcie tajemnicą informacji, które osoba zainteresowana może uzyskać w zwykłej i dozwolonej drodze" (por. wyrok SN z dnia 5 września 2001 r. sygn. akt I CKN 1159/00, LEX nr 49482). W aspekcie materialnym, z art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji wynika, że tajemnicę przedsiębiorcy stanowi poufna informacja posiadająca szeroko rozumianą wartość gospodarczą, a w szczególności informacja techniczna, technologiczna lub organizacyjna. Zastrzeżenie tajemnicy winno zatem dotyczyć informacji mających taki walor, a nie jakichkolwiek. Rodzaj informacji chronionych przez art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, a co za tym idzie, także art. 5 ust. 2 u.d.i.p., jest zatem różny, albowiem niektóre mają charakter techniczny lub technologiczny, a inne dotyczą szeroko rozumianej organizacji przedsiębiorstwa (jego struktury, przepływu dokumentów, sposobu kalkulacji cen, zabezpieczenia danych itp.). Wyliczenie ustawowe zawarte w art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji nie jest przy tym wyczerpujące. W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że w ramach analizy organ rozpoznający wniosek o udostępnienie informacji publicznej winien ocenić, czy istnieją przesłanki zarówno formalne, jak i materialne dla uznania, że dana informacja stanowi tajemnicę przedsiębiorcy i czy możliwe jest zastosowanie art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji dla odmowy jej udostępnienia. Nie jest w tym wypadku decydująca wyłącznie subiektywna wola przedsiębiorcy co do nadania danej informacji klauzuli poufności oraz uznanie jej za mającą walor tajemnicy i sprzeciwianie się przez niego udostępnianiu informacji. W takim przypadku organ musi szczegółowo określić, biorąc pod uwagę podstawy ochrony danych i tajemnicy przedsiębiorcy, z czego wywodzi daną przesłankę i w czym znajduje ona uzasadnienie (por. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej, Komentarz, Wolters Kluwer, Warszawa 2016, s. 119 i powołane tam orzecznictwo). Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji tajemnicę przedsiębiorstwa należy rozumieć w niniejszej sprawie jako nieujawnione do wiadomości publicznej informacje organizacyjne przedsiębiorstwa (lista podwykonawców) posiadające wartość gospodarczą, które jako całość lub w szczególnym zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji albo nie są łatwo dostępne dla takich osób, o ile uprawniony do korzystania z informacji lub rozporządzania nimi podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich w poufności. Spółka A. P.S.A. w załączniku nr 6 do umowy nr [...] na etapie jej zawarcia oświadczyła, że informacje znajdujące się w załączonych dokumentach, tj. w liście podwykonawców mają zostać potraktowane jako objęte tajemnicą przedsiębiorstwa (tajemnicą przedsiębiorcy) i nie mogą podlegać udostępnieniu jako informacja publiczna. Podkreślenia wymaga również fakt, że Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych po wpłynięciu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, wystosował do A. P.S.A. pismo o wskazanie szczegółowego uzasadnienia zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa przez A. P.S.A. w zakresie Załącznika nr 6 do Umowy na przygotowanie systemów informatycznych KSI ZUS oraz Portalu PUE do zadań wynikających z realizacji ustawy o Polskim Bonie Turystycznym. W odpowiedzi na powyższe pismo A. P.S.A. wskazało, że co do zasady informacja o podwykonawcach, przy udziale których A. P. S.A. zrealizuje usługę, z całą pewnością zasługuje na zachowanie jej w poufności, ponieważ jest indywidualną informacją organizacyjną, jak i posiadającą wartość gospodarczą, gdyż dzięki tym podwykonawcom oraz ich doświadczeniu Wykonawca jest w stanie wykonać przedmiotowe zamówienie, a ponadto w innych postępowaniach składać konkurencyjne oferty. Fakt współpracy z podwykonawcami wskazanymi w Załączniku nr [...] do Umowy nie był wcześniej przez Wykonawcę ujawniany. Wiedzę o współpracy posiada wąski krąg pracowników Wykonawcy, zobowiązanych do zachowania poufności. Wskazać należy, że na wartość gospodarczą wskazuje między innymi fakt, że A. P. S.A. odnosi wymierne korzyści związane ze skorzystaniem z tych konkretnych podwykonawców. Korzyścią tą jest oszczędność, jaką A. uzyska, co przełożyło się na obniżenie ceny. Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych był uprawniony do odmowy udzielenia informacji publicznej w zakresie Załącznika nr [...] – Listy podwykonawców do umowy na system teleinformatyczny do obsługi Polskiego Bonu Turystycznego. W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że do stworzenia systemu teleinformacyjnego do obsługi Polskiego Bonu Turystycznego konieczne są informacje techniczne, technologiczne, a także organizacyjne posiadające wartość gospodarczą, które jako całość lub w szczególnym zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji. Nie ulega również wątpliwości, że spółka A.P.S.A., będąca kontrahentem ZUS przy umowie na stworzenia systemu teleinformacyjnego do obsługi Polskiego Bonu Turystycznego, podjęła jeszcze w trakcie podpisywania umowy działania mające na celu zachowanie w poufności Załącznika nr [...] – Listy podwykonawców do umowy, nadając temu załącznikowi klauzulę tajemnicy przedsiębiorstwa, a następnie szczegółowo uzasadniła przyczyny nadania tej klauzuli. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło