II SA/Wa 2215/16

WyrokWSA w Warszawie2017-06-08

Skład orzekający: Iwona Dąbrowska, Adam Lipiński, Janusz Walawski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy funkcjonariusz Służby Celnej może zostać zwolniony ze służby na podstawie art. 105 ust. 1 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej (tzw. "dobro służby") w sytuacji, gdy został zawieszony w czynnościach służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego, a zarzuty karne dotyczą jego służby?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zawieszenie funkcjonariusza w czynnościach służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego nie wyklucza możliwości jego zwolnienia ze służby na podstawie art. 105 ust. 1 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej (tzw. "dobro służby"). Instytucja zawieszenia ma na celu głównie gwarancję prawidłowości procesu karnego, podczas gdy zwolnienie ze służby z uwagi na dobro służby opiera się na odmiennych przesłankach, związanych z potrzebą ochrony interesu służby, nawet jeśli przyczyny zwolnienia są niezależne od funkcjonariusza lub niezawinione.
Stan faktyczny
Służba Celna zwolniła funkcjonariusza J. H. ze służby na podstawie art. 105 ust. 1 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej z powodu postawienia mu zarzutów karnych dotyczących przekroczenia uprawnień, nie dopełnienia obowiązków służbowych oraz poświadczenia nieprawdy. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy, wskazując na utratę nieposzlakowanej opinii i dobro służby. J. H. zaskarżył decyzję, argumentując naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, w tym stosowanie art. 105 ust. 1 pkt 9 zamiast art. 105 ust. 1 pkt 10 ustawy oraz błędne uznanie, że sam fakt postawienia zarzutów karnych uzasadnia zwolnienie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę J. H. na decyzję Szefa Służby Celnej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędziowie WSA Adam Lipiński (spr.), Janusz Walawski, Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi J. H. na decyzję Szefa Służby Celnej z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę. Szef Służby Celnej decyzja z dnia [...] października 2016 r., wydana na podstawie art. 138 § 1 kpt 1 Kpa, utrzymał w mocy decyzją Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] sierpnia 2016 r. zwalniającą J. H. ze służby. W uzasadnieniu decyzji Szef Służby Celnej wskazał, iż organ pierwszej instancji zwolnił J. H. ze Służby Celnej na podstawie art. 105 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r. poz. 990 ze zm.) z uwagi na postawienie funkcjonariuszowi w dniu [...] marca 2016 r. przez [...] Wydział Zamiejscowy Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej w R. w sprawie karnej o sygn. akt [...] zarzutów o popełnienie przestępstw z art. 231 § 1 w zbiegu z art. 271 § 3 w związku z art. 12 Kodeksu Karnego - tj. o to, że w związku z pełnioną przez niego służbą celną przekroczył uprawnienia funkcjonariusza publicznego, nie dopełnił obowiązków służbowych, działając na szkodę interesu publicznego oraz poświadczył nieprawdę co do okoliczności mającej znaczenie prawne, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej. Szef Służby Celnej ustalił, iż decyzja organu pierwszej instancji została poprzedzona postanowieniem z dnia [...] maja 2016 r. o wszczęciu z urzędu, w oparciu o przepis art. 61 § 1 i 4 Kpa, postępowania w sprawie zwolnienia ze służby J. H. na podstawie art. 105 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej, w związku z otrzymaniem przez ten organ wiadomości o postępowaniu karnym oraz w związku z postanowieniem [...] Wydziału Zamiejscowego Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej w R. z dnia [...] kwietnia 2016 r. o zawieszeniu J. H. w czynnościach służbowych. W dniu [...] czerwca 2016 r. Dyrektor Izby Celnej w P. powiadomił o fakcie wszczęcia powyższego postępowaniu administracyjnym działające przez Izbie Celnej w P. związki zawodowe, które pomimo otrzymania w dniu następnym pisma niniejszego nie zajęły w tej sprawie żadnego stanowiska. W dniu [...] lipca 2016 r. Dyrektor Izby Celnej w P. wydał decyzją o przedłużeniu J. H. okresu zawieszenia w czynnościach służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego. Szef Służby Celnej po rozpatrzeniu odwołania J. H. podzielił zasadność decyzji Dyrektora Izby Celnej w P., wskazując, iż materiał spawy uzasadnił zastosowanie wobec J. H. art. 105 ust. 1 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej, motywowanego dobrem służby. Organ omówił treść tego przepisu, akcentując zawarte w tym przepisie pojęcie "dobro służby" i stwierdził, iż na podstawie tego przepisu można rozwiązać stosunek służbowy z funkcjonariuszem, który w ocenie przełożonych nie powinien pełnić służby z przyczyn pozamerytorycznych a nie można zwolnić go ze służby na innej fakultatywnej lub obligatoryjnej podstawie prawnej określonej w ustawie o Służbie Celnej. Takimi przyczynami jest właśnie "dobro służby". Organ odwołał się w tym zakresie do wymogów jaki powinien spełniać funkcjonariusz celny (art. 76 ustawy), podkreślając tu wymóg nieposzlakowanej opinii oraz odwołał się do roty ślubowania (art. 83 ust. 1 ustawy). Wskazał także na zadania Służby Celnej (art. 2 ust. 1 ustawy), konkludując, iż ich prawidłowe wykonywania wymaga od funkcjonariuszy nieposzlakowanej opinii. W ocenie Szefa Służby Celnej, organ pierwszej instancji zasadnie uznał, iż bacząc na przedstawione funkcjonariuszowi zarzuty karne - w tym m.in. niedopełnienia obowiązków w trakcie wykonywania czynności służbowych funkcjonariusza celnego i niedopełnienie obowiązków – powoduje utratę przez funkcjonariusza przymiotu nieposzlakowanej opinii, co z kolei stoi w sprzeczności z charakterem pełnionej służby i specyfiką powierzonych zadań i obowiązków Służby Celnej. Utrata przez funkcjonariusza atrybutów koniecznych do pozostawania w szeregach Służby Celnej sprawiło, że w interesie służby leżało wydalenie go z jej szeregów. Organ odwoławczy za trafna w tym aspekcie uznał argumentację Dyrektora Izby Celnej w P., iż wobec niemożności rychłego zakończenia postępowania karnego (sprawa rozwojowa) oraz wobec faktu, iż zawieszony w czynnościach funkcjonariusz otrzymuje częściowe uposażenie (50%) oraz blokuje etat w Izbie (Izba obsługuje granicę Polski i UE), istnieją także względy natury organizacyjnej, przemawiające za zwolnieniem funkcjonariusza ze służby. Nie bez znaczenia jest tu także wyrażona w art. 19 ust. 1 ustawy zasada realizowania przez dyrektora danej izby celnej polityki kadrowej jak i celnej w taki sposób aby zadania Służby Celnej były realizowane oraz troska o wizerunek Służby Celnej. Fakt dalszego pozostawania w służbie funkcjonariusza, który utracił zaufanie, może wpływać demoralizująco na innych funkcjonariuszy oraz negatywnie oddziaływać na wizerunek Służby Celnej. Szef Służby Celnej, polemizując z zarzutami odwołania wskazał, iż wcześniejsze zawieszenie funkcjonariusza w pełnieniu obowiązków na okres do zakończenia postępowania karego nie stanowi przesłanki uniemożliwiającej jego zwolnienie ze służby przez upływem tego okresu na podstawie art. art. 105 ust. 1 pkt 9. Mając na uwadze wyjaśnienia strony dotyczące tego, że nie popełnił zarzucanych mu w postępowaniu karnym czynów, Szef Służby Celnej wyjaśnił, że kwestia winy nie jest badana w postępowaniu o zwolnienie funkcjonariusza w oparciu o art. 105 ust. 1 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej a przyczyną zwolnienia ze służby nie było uznanie funkcjonariusza winnym popełnienia zarzucanych mu czynów, lecz rozwiązanie stosunku służbowego ze względu na wyżej uzasadnione dobro służby. Wbrew twierdzeniom strony w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów art. 7, art. 77, art. 107 § 3 Kpa, które mogło by mieć wpływ na treść zaskarżonej decyzji. W toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego organ zgromadził wystarczający materiał dowodowy, w tym zasięgnął opinii związków zawodowych funkcjonariuszy, informując ich o zamiarze zwolnienia funkcjonariusza ze Służby Celnej. Dopiero po zebraniu odpowiedniego materiału dowodowego Dyrektor Izby Celnej w P., rozważając konsekwencje ewentualnego pozostawienia w służbie funkcjonariusza, ostatecznie podjął decyzję o zasadności rozwiązania stosunku służbowego. Szef Służby Celnej podkreślił, iż organ pierwszej instancji prawidłowo zważył interes służby ponad interes funkcjonariusza, kierując się prymatem interesu społecznego. J. H. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której decyzji Szefa Służby Celnej zarzucił: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 105 § 1 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej poprzez: - jego zastosowanie i uznanie, iż zaistniała inna, niż określona w pkt. 1-8 ważna przyczyna uzasadniająca zwolnienie skarżącego ze służby, tj. utrata nieposzlakowanej opinii będąca następstwem wszczęcia wobec niego postępowania karnego, - uznanie, iż zawieszenie w obowiązkach służbowych funkcjonariusza stanowi ważną przyczynę uzasadniającą zwolnienie go ze służby, - jego zastosowanie w sytuacji, gdy skarżący decyzją z dnia [...].07.2016 r. został zawieszony w pełnieniu obowiązków służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego, a więc z pominięciem art. 105 § 1 pkt 10 ustawy o Służbie Celnej, 2) naruszenie przepisów postępowania: art. 7 Kpa. poprzez przyjęcie, iż zaskarżona decyzja wydana została w granicach uznania administracyjnego, podczas gdy doszło do rażącego naruszenia przez organ zasady proporcjonalności i uznania, że interes społeczny ważniejszy jest od interesu funkcjonariusza; art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 Kpa, poprzez : błędne przyjęcie, iż już sam fakt podejrzenia naruszenia obowiązującego porządku prawnego może być uznany za sprzeniewierzenie się obowiązkom funkcjonariusza celnego i skutkować zwolnieniem ze Służby Celnej z powodu utraty przez niego nieposzlakowanej opinii, pominięcie i nieuwzględnienie pozytywnych opinii przełożonych skarżącego, dotychczasowego nienagannego przebiegu jego służby, obecnie posiadanego stopnia oraz cieszenia się przez skarżącego dobrą i nieposzlakowaną opinią wśród współpracowników oraz środowisku w którym żyje. Wskazując na powyższe zarzuty J. H. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu skargi J. H. argumentował, iż organ dokonał zwolnienia na podstawie art. 105 ust. 1 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej uznając, iż zawieszenie w obowiązkach służbowych stanowi ważną przyczynę, która powoduje, że dalsze pozostawanie funkcjonariusza w służbie nie gwarantuje należytego wykonywania obowiązków służbowych. Organ całkowicie pominął fakt, iż podstawę zwolnienia w takich przypadkach stanowi ewentualnie art. 105 ust. 1 pkt 10 ustawy o Służbie Celnej. Takie rozumowanie organu wypacza sens instytucji zawieszenia oraz powoduje, że art. 103 ust 3 ustawy o Służbie Celnej staje się fikcją, bowiem w każdej sytuacji, gdy funkcjonariuszowi zostaną przedstawione zarzuty karne organ będzie mógł od razu powołując się na dobro Służby Celnej zwolnić go ze służby z pominięciem instytucji zawieszenia. W tym kontekście rozstrzygnięcie organu jawi się jako celowe działanie nakierunkowane na jak najszybsze wydalenie funkcjonariusza ze służby i pozbawienie go możliwości powrotu do niej w przypadku późniejszego uniewinnienia, z pominięciem 12-miesięcznego okresu, o którym mowa w art. art. 105 ust. 1 pkt 10 ustawy o Służbie Celnej. Druga z decyzji o zawieszeniu wydana została na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy o Służbie Celnej, który stanowi, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach okres zawieszenia w pełnieniu obowiązków służbowych można przedłużyć do czasu zakończenia postępowania karnego. Organ zatem w dniu [...] lipca 2016 r. uznał, iż taki szczególnie uzasadniony przypadek zaistniał i przedłużył okres zawieszenia do czasu zakończenia postępowania karnego w sprawie. Po czym po ok. 1,5 miesiąca, ten sam organ zaskarżoną decyzją zwolnił funkcjonariusza ze służby z uwagi na "dobro Służby Celnej". W odpowiedzi na skargę Szef Służby Celnej wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, abowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi art. 105 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r. poz. 990 ze zm.), zgodnie z którym funkcjonariusza celnego można zwolnić ze służby w przypadku zaistnienia innej, niż określone w pkt 1-8, ważnej przyczyny, jeżeli dalsze pozostawanie w służbie nie gwarantuje należytego wykonywania obowiązków służbowych, w szczególności gdy wymaga tego dobro Służby Celnej lub gdy nastąpiła utrata zaufania niezbędnego do wykonywania obowiązków służbowych: zwolnienie funkcjonariusza ze służby może nastąpić w tym przypadku po zasięgnięciu opinii związku zawodowego funkcjonariuszy. Treść tego przepisu wskazuje, że decyzja o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby ma charakter fakultatywny i podejmowana jest w ramach uznania administracyjnego, świadczy o tym zawarte w analizowanym przepisie sformułowanie "można zwolnić". Decyzja taka wprawdzie pozostaje pod kontrolą sądu administracyjnego, jednak zakres tej kontroli jest ograniczony. Sąd administracyjny bada wyłącznie zgodność z prawem podjętego rozstrzygnięcia, nie wnikając natomiast w jego celowość. Z tego względu kontrola sądowa takich decyzji zmierza do ustalenia, czy na podstawie obowiązujących przepisów prawa dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, w ten sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. Badaniu podlega zatem, czy przy podjęciu decyzji spełniona została, zawarta w art. 7 Kpa, powinność uwzględnienia słusznego interesu społecznego i słusznego interesu strony oraz czy respektowana była konstytucyjna zasada równości wobec prawa. Z kolei użyte w tym przepisie sformułowanie "dobro służby" należy rozumieć i dokonywać wykładni tego pojęcia w kontekście stanu faktycznego sprawy. Niezbędne jest przy tym wykazanie realnie istniejącej przyczyny lub szeregu okoliczności czy zdarzeń świadczących łącznie o tym, że dalsze pozostawanie funkcjonariusza w służbie nie jest możliwe bez uszczerbku dla Służby Celnej. Stwierdzenie nieprzydatności funkcjonariusza do służby nie musi ograniczać się do przypadków naruszenia obowiązków służbowych ani innych zachowań zawinionych lub niezgodnych z prawem. Może ono dotyczyć wytworzenia pewnej sytuacji, która w powiazaniu z konkretnym funkcjonariuszem w sposób oczywisty niekorzystnie rzutuje na dobre imię Służby Celnej. Może być ono również uzasadnione każdym innym zachowaniem funkcjonariusza w służbie lub poza nią, o ile takie zachowanie uniemożliwia kontynuowanie służby bez uszczerbku dla jej ważnych interesów (wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 1999 r. sygn. akt II SA 426/99). Pojęcie "dobro służby" można również łączyć z koniecznością realizacji zadań nałożonych na Służbę Celną, jej specyfiki oraz obowiązków funkcjonariuszy. Jak wynika z treści art. 1 ustawy o Służbie Celnej - Służba Celna stanowi jednolitą umundurowaną formację, utworzoną w celu zapewnienia ochrony i bezpieczeństwa obszaru celnego całej Wspólnoty Europejskiej, w tym zgodności z prawem przywozu towarów na ten obszar oraz wywozu towarów z tego obszaru, a także wykonywania obowiązków określonych w przepisach odrębnych, w szczególności w zakresie podatku akcyzowego oraz podatku od gier. Przecież zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy, podejmując służbę składa ślubowanie, w którym zobowiązuje się do rzetelnego wykonywania powierzonych obowiązków oraz dbania o dobre imię służby. Potwierdzeniem powyższego jest pogląd Trybunału Konstytucyjnego wyrażony w wyroku z dnia 19 października 2004 r. - sygn. akt K 1/04, zgodnie z którym troska o dobro służby publicznej, w tym Służby Celnej, usprawiedliwia zastosowanie indywidualnych rygorów prawnych zdeterminowanych jej specyfiką, nawet jeżeli cechować je będzie duży stopień represyjności. Mianowanie do służby stałej zawiera bowiem ograniczenia i obowiązki nie znane w innych stosunkach prawnych. "Dobro służby" obejmuje zatem przyczyny zarówno obiektywne (wynikające z obiektywnej sytuacji) jak i subiektywne. Może ono mieć też charakter mieszany, jednak nieobjęty zakresami ustawodawczymi innych przepisów regulujących odrębne przesłanki zwolnieniowe (wyrok NSA z dnia 3 września 1993 r. sygn. akt II SA 1645/93 i z dnia 3 kwietnia 2000 r. sygn. akt II SA 2629/99 ). Reasumując, powyższe wywody, wskazać należy, iż sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany przez organ, w ramach przepisu art. 105 ust. 1 pkt 9 ustawy, na podstawie prawidłowo wskazanych przez ten organ kryteriów słuszności i celowości, pozostaje poza granicami kontroli sądowej. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organy obu instancji w sposób prawidłowy przeprowadziły postępowanie administracyjne i w sposób nie wykraczający poza granice uznania administracyjnego, prawidłowo wykazały zarówno potrzebę zwolnienia funkcjonariusza ze Służby Celnej jak i prawidłowo wykazały, iż potrzeba takiego zwolnienia wynika z dobra tej służby. Organy obu instancji trafnie wskazały w tym aspekcie na powagę zarzutów karnych postawionych funkcjonariuszowi przez [...] Wydział Zamiejscowy Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej w R. w sprawie karnej o sygn. akt [...], które wprost łączą się z pełniona dotychczas przez funkcjonariusza służbą. Dotyczą bowiem przekroczenia uprawnień funkcjonariusza celnego, nie dopełnienia przez niego obowiązków służbowych, działania na szkodę interesu publicznego oraz poświadczenia nieprawdę co do okoliczności mającej znaczenie prawne, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej. Sama konstatacja wagi tych zarzutów oraz bezpośredni ich związek z pełnioną dotychczas przez J. H. służbą, w zestawieniu z wymogami nieposzlakowanej opinii, jaką ustawa o Służbie Celnej nakłada na funkcjonariuszy celnych (art. 76), czy treścią ślubowania (art. 83 ust. 1) oraz celami Służby Celnej (art.1), wskazuje na prawidłowo uzasadniony przez organ cel i powody zwolnienia funkcjonariusza – z uwagi na dobro Służby Celnej. Trafnie organ wskazuje tu nadto na względy natury organizacyjnej (blokada etatu przez zawieszonego w służbie funkcjonariusza). Nie można tu także pominąć wizerunku Służby Celnej oraz obowiązków takiego jej zorganizowania przez dyrektora izby celnej, które sprawią efektywną realizację jej zadań (art. 19 ustawy). W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organy obu instancji przy wydawania przedmiotowych decyzji nie naruszyły także zasady proporcjonalności, albowiem trafnie, ważąc dobro funkcjonariusza oraz dobro interesu społecznego, dały prymat temu ostatniemu. Wszystkie wskazane wyżej zagadnienia zostały przez oba organy szczegółowo omówione i wyjaśnione w uzasadnieniu wydanych decyzji. Podkreślenia wymaga także, iż instytucja określona w art. 105 ust. 1 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej, gdy zostaje zastosowana wobec funkcjonariusza, wobec którego toczy się postepowania karne, nie odnosi się w ogóle do zagadnienia badania winy. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 19 października 2004 r., sygn. akt K 1/04 (OTK-A 2004/9/93) wyjaśnił, że chociaż umieszczenie w Konstytucji, pośród wolności i praw obywatelskich, przepisu dotyczącego domniemania niewinności może w prawdzie prowadzić do rozszerzenia zakresu stosowania tej zasady poza ramy procesu karnego, to jednak zasadniczą rolą zasady domniemania niewinności jest stworzenie oskarżonemu konkretnych gwarancji w procesie karnym. W wyroku z 17 grudnia 2003 r., sygn. akt SK 15/02 (OTK ZU 2003/9/A/103) Trybunał Konstytucyjny jednoznacznie stwierdził, że zamieszczenie w przepisach konstytucyjnych zasady procesu karnego, jaką jest domniemanie niewinności, nie oznacza rozciągnięcia tej gwarancji konstytucyjnej na procedury ustawowe, których celem nie jest ustalenie naganności zachowania ludzkiego i wymierzenie sankcji. W niniejszej sprawie właśnie z taka procedurą jest procedura przewidziana między innymi w ustawie o Służbie Celnej . Z tych wszystkich wyżej wskazanych względów zarzuty skargi opisane w pkt 1, kwestionujące zaistnienie przyczyny zwolnienia, jak i wszystkie zarzuty wskazane w pkt 2 skargi są chybione. W tym zakresie, szczególnie nietrafny jest zarzut wskazany w pkt 2 lit b) skargi w zakresie nienagannej służby skarżącego, gdy zważy się na odnotowany w aktach osobowych skarżącego fakt wcześniejszej ukarania skarżącego orzeczeniem dyscyplinarnym z dnia [...] października 2012 r. (które zostało utrzymane w mocy orzeczeniem drugiej instancji z [...] marca 2013 r. a skarga od tych orzeczeń została oddalona prawomocnym wyrokiem WSA w Rzeszowie z dnia 10 października 2013 r., sygn. akt II SA/Rz 498/13). Osobnego omówienia wymaga zarzut skargi dotyczący wydania decyzji o zwolnieniu ze służby, w czasie trwania stanu zawieszenia funkcjonariusza w czynnościach służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego. Zarzut ten także jest chybiony. Wskazane w skardze zagadnienie było już przedmiotem rozpoznania przez sądy administracyjne (porównaj wyroki WSA w Warszawie: z dnia 22 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 302/12 oraz z dnia 20 listopada 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 1386/12 a także późniejszy wyrok NSA z dnia 27 lutego 2013 r. sygn. akt I OSK 1457/12). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie rozpoznającym niniejsza sprawę w pełni podziela poglądy wyrażone w powyższych orzeczeniach. Istnienie w obrocie prawnym decyzji o zawieszeniu w pełnieniu obowiązków służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego nie uniemożliwia wydania decyzji o zwolnieniu ze służby. Okres zawieszenia w pełnieniu obowiązków służbowych nie jest bowiem okresem gwarancyjnym, w którym funkcjonariusz objęty jest ochroną przed zwolnieniem ze służby aż do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia jego sprawy w postępowaniu karnym. Zasadność powyższego poglądu wynika przede wszystkim z tego, iż instytucja zawieszenia funkcjonariusza w służbie z uwagi na toczącą się przeciwko niemu sprawę karną (niezależnie czy zostaje podjęta przez prokuratora w trybie przepisów Kpk, czy przez organ obligatoryjnie na podstawie art. 103 ust. 1 przepisów ustawy o Służbie Celnej), stanowi przede wszystkim gwarancję prawidłowości procesu karnego (np. obawa matactwa) i wynika z potrzeby odsunięcia tego funkcjonariusza od służby zwłaszcza gdy zarzucany czyn ma z nią przedmiotowy związek (a tak jest właśnie w niniejszej sprawie). Natomiast instytucja zwolnienia funkcjonariusza za służby na podstawie przepisu art. 105 ust. 1 pkt 9 ustawy, zwolnienie to uzależnia od wykazania, iż jest ono potrzebne dla dobra służby, a zatem decydują tu całkiem inne przesłanki – dobro służby. Z kolei norma art. 105 ust. 1 pkt 10 ustawy stanowi o możliwości zwolnienia ze służby funkcjonariusza, który pozostaje ponad 12 miesięcy w zawieszeniu w pełnieniu obowiązków służbowych, jeżeli przyczyny zawieszenia nie ustały i jak wynika z przywołanych wyżej wyroków (wyroki WSA w Warszawie: z dnia 22 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 302/12 i z dnia 20 listopada 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 1386/12 oraz wyrok NSA z dnia 27 lutego 2013 r. sygn. akt I OSK 1457/12), norma ta nie stanowi normy gwarantującej funkcjonariuszowi utrzymanie zatrudnienia w terminie 12 miesięcy. Możliwe jest zatem zastosowanie wobec funkcjonariusza normy art. 105 ust. 1 pkt 9 ustawy w każdym przypadku gdy jest to uzasadnione dobrem służby i wcześniejsze skorzystanie przez tego funkcjonariusza z instytucji zawieszenia go w czynnościach służbowych na podstawie art. 103 ustawy nie stanowi okoliczności eliminującej zastosowanie wobec niego normy art. 105 ust. 1 pkt 9 ustawy. Podnoszona w skardze sprzeczność takiego rozumowania jest pozorna. Abstrahuje bowiem od istoty i szczególnego charakteru instytucji zwolnienia funkcjonariusza ze służby z uwagi na jej dobro. Podkreślić tu także należ, iż potrzeba zwolnienia funkcjonariusza z tej przyczyny może ujawnić się niezależnie od przyczyn jego uprzedniego zawieszenia, może także być od funkcjonariusza całkowicie niezależna, jak i niezawiniona. Dla prawidłowego zastosowania art. 105 ust. 1 pkt 9 ustawy niezbędne jest jedynie wykazanie przez organ potrzeby zwolnienia z uwagi na dobro służby. Podjęte w niniejszej sprawie decyzje należy uznać za prawidłowe, zaś zarzuty podniesione w skardze za nieuzasadnione. Sąd nie dopatrzył się w działaniach organów uchybień, zarówno przy ustaleniu stanu faktycznego sprawy, jak i jego ocenie w świetle prawa materialnego, co oznacza, że Sąd nie stwierdził takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością uchylenia albo stwierdzenia nieważności zaskarżonych decyzji . Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło