II SA/Wa 2243/16

WyrokWSA w Warszawie2017-09-29

Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Ewa Kwiecińska, Andrzej Góraj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może wydać postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania bez uprzedniego rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, który otrzymał odwołanie wniesione po terminie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, jest zobowiązany w pierwszej kolejności rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu. Dopiero po jego rozpatrzeniu może wydać postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu lub przywrócić termin i rozpoznać sprawę merytorycznie. Wydanie postanowienia o uchybieniu terminu bez rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu jest błędem proceduralnym.
Stan faktyczny
J. M. wniósł odwołanie od orzeczenia Rejonowej Komisji Lekarskiej MSW z uchybieniem terminu. Centralna Komisja Lekarska MSW stwierdziła uchybienie terminu, uznając, że odwołanie zostało doręczone matce skarżącego, która odebrała je nieświadomie. Skarżący wniósł skargę do WSA, podnosząc, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy i dołączył oświadczenie matki.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie WSA Piotr Borowiecki, Ewa Kwiecińska (spr.), Andrzej Góraj, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 września 2017 r. sprawy ze skargi J. M. na postanowienie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie. Centralna Komisja Lekarska Ministerstwa Spraw Wewnętrznych postanowieniem z dnia [...] października 2016 r. nr [...] wydanym na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.), w związku z art. 4 oraz art. 43 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz.U. z 2014 r. poz. 1822) stwierdziła uchybienie terminu do wniesienia przez J. M. odwołania. W uzasadnieniu postanowienia Centralna Komisja nadmieniła, że orzeczenie [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej MSW w [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] zostało doręczone J. M. w dniu 12 września 2016 r. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru widnieje, podpis M. M. – mamy orzekanego, którą pracownik Poczty Polskiej wskazał jako osobę uprawnioną. Pismem z dnia 30 września 2016 r. J. M. wniósł odwołanie od orzeczenia Rejonowej Komisji Lekarskiej MSW z dnia [...] września 2016 r. Odwołanie zostało nadane w dniu 3 października 2016 r. listem poleconym za pośrednictwem Poczty Polskiej w S. (data stempla pocztowego 03.10.2016 r.). Zgodnie z art. 43 ust. 1 ustawy o komisjach lekarskich, odwołanie wnosi się na piśmie do Centralnej Komisji Lekarskiej za pośrednictwem Rejonowej Komisji Lekarskiej, która wydała orzeczenie, w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia Rejonowej Komisji Lekarskiej. Zdaniem organu w niniejszej sprawie termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 26 września 2016 r. Wobec powyższego termin ten został przekroczony o 7 dni. J. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę w ww. postanowienie Centralnej Komisji Lekarskiej. Skarżący stwierdził, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. W sytuacji gdyby pozostawiono awizo sam odebrałby przesyłkę i złożył odwołanie w terminie. Podniósł, że załączone do skargi oświadczenie jego matki jest dostatecznym uprawdopodobnieniem tego, że niedopełnienie czynności procesowej było niezawinione. Do skargi skarżący dołączył oświadczenie podpisane przez matkę – M. M. W treści oświadczenia stwierdzone zostało, iż syn J. M. bez wiedzy matki podał Komisji Lekarskiej w [...] jej adres dla doręczeń. M. M. stwierdziła, że jej syn nie mieszka w tym miejscu, a jest w nim jedynie zameldowany. Matka skarżącego podała również, że decyzję Komisji Lekarskiej odebrała nieświadomie, nie zdając sobie sprawy z jej ważności i przekazała ją synowi wiele dni później. Nadmieniła, że syn nie upoważnił jej do odbioru przesyłek adresowanych do niego z Komisji Lekarskiej. W odpowiedzi na skargę organ stwierdził, że skarga jest bezzasadna i wniósł o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zwarzył, co następuje: Przedmiotem niniejszego postępowania jest kontrola legalności postępowania Centralnej Komisji lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych stwierdzającego, że odwołanie J. M. od orzeczenia [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej MSW w [...] z dnia [...] września 2016 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 129 § 1 k.p.a. Podstawę zaskarżonego postanowienia stanowił art. 134 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Przepis ten ma charakter bezwarunkowy, działanie organu nie jest zależne od zaistnienia w stanie faktycznym innych przesłanek niż złożenie odwołania po terminie. W niniejszej sprawie Centralna Komisja Lekarska MSW zaskarżonym postanowieniem stwierdziła uchybienie przez orzekanego terminu do wniesienia odwołania od ww. orzeczenia Rejonowej Komisji Lekarskiej MSW w [...], wskazując, że początek biegu terminu do wniesienia odwołania należy liczyć od 13 września 2016 r. Ostatnim dniem złożenia odwołania był zatem dzień 26 września 2016 r. a orzekany odwołanie wniósł w dniu 30 września 2016 r. Z akt sprawy wynika jednak, że orzekany wystąpił do organu odwoławczego z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. orzeczenia Rejonowej Komisji Lekarskiej MSW w [...], do którego to wniosku załączył odwołanie, dokonując tym samym czynności, co do której uchybił terminowi. Treść wniosku jest jednoznaczna i nie nasuwa żadnych wątpliwości co do jego charakteru. Zauważyć zatem należy, że złożenie odwołania (wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) po terminie, powodować może różne skutki procesowe w zależności od tego czy odwołujący się złożył jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia środka zaskarżenia (art. 58 § 1 i 2 k.p.a.), czy też z prośbą taką nie wystąpił. W orzecznictwie wskazuje się, że jeżeli wraz z odwołaniem (wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy) strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu, to wówczas organ odwoławczy jest zobowiązany w pierwszej kolejności wniosek ten rozpoznać, a następnie w zależności od oceny okoliczności i przyczyn wniesienia spóźnionego środka zaskarżenia, bądź to wydać postanowienie, w którym stwierdzi, iż odwołanie zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu, bądź też, także w drodze postanowienia, przywrócić termin do złożenia odwołania i rozpoznać sprawę merytorycznie. Jeśli natomiast wnoszący odwołanie (wniosek o ponowne rozpatrzenie) nie wystąpił jednocześnie z prośbą o przywrócenie terminu do jego złożenia, wówczas organ odwoławczy jest zobowiązany do wydania postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania (por. np. WSA w Łodzi w wyroku z dnia 3 lutego 2017 r., sygn. akt II SA/Łd 697/16, dostępne CBOSA nsa.gov.pl) Wypada w tym miejscu przypomnieć, że zgodnie z art. 58 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. W myśl art. 59 § 2 k.p.a. o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia. Wskazać także należy, na przyjmowany przez judykaturę pogląd, że jeżeli strona wnosi odwołanie po terminie i składa wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia, to badanie okoliczności związanych z terminowością odwołania, a także związanych z uchybieniem terminu i zasadnością jego przywrócenia następuje w ramach trybu określonego w art. 58 i art. 59 § 2 k.p.a. Wydanie postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu, o którym mowa w art. 134 k.p.a. odnosi się natomiast do sytuacji gdy strona składa odwołanie po terminie, ale nie domaga się przywrócenia terminu do dokonania tej czynności. Wówczas badanie terminowości odwołania następuje przy zastosowaniu trybu określonego w art. 134 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2008 r., sygn. akt I OSK 1490/07, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 24 listopada 2011 r., sygn. akt IV SA/Wr 506/11, wyrok WSA w Lublinie z dnia 2 lutego 2017 r. sygn. akt 1065/16 dostępne CBOSA nsa.gov.pl). Uzasadniając stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w niniejszej sprawie organ, między innymi wskazał, że niedopuszczalne jest rozpatrzenie odwołania złożonego z uchybieniem terminu. Podzielając to stanowisko, Sąd zauważa jednak, że błędem jest wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania bez uprzedniego rozpatrzenia wniosku o przywrócenie tego terminu. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ uwzględni poglądy prawne zawarte w uzasadnieniu Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło