II SA/Wa 2310/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk Sędziowie WSA Anna Mierzejewska (spr.) Waldemar Śledzik Protokolant referent stażysta Katarzyna Skurzyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2012 r. sprawy ze skargi S. W. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę Postanowieniem z dnia [...] września 2010 r. nr [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej, działając na podstawie art. 58 § 1 i 2 w związku z art. 59 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej jako k.p.a), po rozpatrzeniu wniosku S. W. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2008 r. znak [...] orzekającej o stwierdzeniu nieważności decyzji Starosty K. z dnia [...] czerwca 2000 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia od dnia [...] maja 2000 r. prawa do zasiłku przedemerytalnego, odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2008 r. znak [...]. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ w pierwszej kolejności wyjaśnił, że Starosta K. decyzją z dnia [...] czerwca 2000 r. nr [...] orzekł o zawieszeniu S. W. od dnia [...] maja 2000 r. prawa do zasiłku przedemerytalnego. Decyzją z dnia [...] maja 2008 r. znak [...] Wojewoda [...] stwierdził nieważność ww. decyzji Starosty K. nr [...]. Decyzja zawierała pouczenie, zgodnie z którym S. W. mógł wnieść skargę, za pośrednictwem Wojewody [...], do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w [...], w terminie 30 dni od jej otrzymania. Strona nie złożyła jednak skargi na ww. decyzję. Pismem zaś z dnia [...] lipca 2010 r. S. W. wniósł do ministra właściwego do spraw pracy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2008 r. W dalszej części uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia organ wskazał, że zasadnicze znaczenie w niniejszej sprawie ma fakt, iż decyzja z dnia [...] maja 2008 r. znak [...] zawierała błędne pouczenie, zgodnie z którym S. W. mógł wnieść od niej skargę do WSA w [...], a nie odwołanie do ministra właściwego do spraw pracy. Natomiast zgodnie z art. 112 k.p.a błędne pouczenie w decyzji, co do przysługującego od niej środka prawnego nie może szkodzić stronie. W judykaturze przyjmuje się, że jeżeli w decyzji organu pierwszej instancji zawarto nieprawidłowe pouczenie, co do przysługującego od niej środka prawnego, to okoliczność ta nie ma wpływu na bieg terminu do wniesienia odwołania, ale może stanowić podstawę przywrócenia uchybionego terminu. W doktrynie przyjmuje się zaś, że jeżeli strona zastosowała się do błędnego pouczenia i złożyła odwołanie w terminie oznaczonym w tym pouczeniu, to należy uznać, że termin został zachowany a organ odwoławczy będzie obowiązany rozpatrzyć odwołanie bez potrzeby składania wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. Niedopuszczalne jest bowiem przerzucanie na stronę negatywnych konsekwencji zastosowania się do pouczenia zawartego w decyzji odnośnie do terminu złożenia środka zaskarżenia. Osoba, która działa w zaufaniu do organu administracji, uznaje, że zamieszczone w decyzji pouczenie jest prawidłowe, zatem stosując się do niego w przypadku jego wadliwości (błędnego pouczenia), nie może być obciążana dodatkowymi czynnościami, takimi jak złożenie wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy organ wskazał, że S. W. nie zastosował się do błędnego pouczenia zawartego w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2008 r., bowiem nie złożył skargi do WSA w [...]. Powyższa okoliczność, zdaniem organu powoduje, że nie ma zastosowania omówiony wyżej art. 112 k.p.a. Dla strony miarodajne winno być bowiem pouczenie zawarte w decyzji organu. Organ powołał się przy tym na wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 23 kwietnia 2008 r. sygn. akt II SA/Rz 881/07, LEX 479012 z którego wynika, że "tylko w przypadku zastosowania się do błędnego pouczenia, ale zawartego w decyzji organu, nie może szkodzić to stronie, jeżeli stosowała się do wadliwego pouczenia udzielonego przez organ administracji publicznej. W innym przypadku strona ponosi skutki swego wadliwego działania". Tym samym, zdaniem organu brak jest podstaw do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2008 r. znak [...] orzekającej o stwierdzeniu nieważności decyzji Starosty K. z dnia [...] czerwca 2000 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia od dnia [...] maja 2000 r. prawa do zasiłku przedemerytalnego. Od powyższego rozstrzygnięcia Ministra Pracy i Polityki Społecznej S. W. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu powołał się na liczne uchybienia organów zatrudnienia, które miały miejsce po jego zarejestrowaniu się w Powiatowym Urzędzie Pracy (PUP) w K. w styczniu 2000 r. Wskazał również na swoje problemy zdrowotne. Postanowieniem z dnia [...] października 2010 r. nr [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3, art. 59 i art. 144 k.p.a orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu w całości powtórzył argumentację zawartą w swoim poprzednim postanowieniu. Postanowienie stało się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której S. W. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] maja 2008 r., alternatywnie uznanie, że skarżącemu przysługiwało prawo do zasiłku przedemerytalnego na mocy wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] listopada 2010 r. sygn. akt [...] przyznającego mu prawo do emerytury w warunkach szczególnych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 maja 2011 r. w sprawie sygn. akt II SA/Wa 79/11 uchylił zaskarżone postanowienie, ze względów procesowych. W uzasadnieniu wyroku Sąd podał, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy jest rodzajem odwołania, należy zapewnić wnioskodawcy niezbędny, zbliżony do obowiązującego w postępowaniu odwoławczym, standard ochrony jego interesów i uprawnień. Do standardów tych niewątpliwie należy obiektywizm i bezstronność. Przy dwukrotnym rozpoznaniu tej samej sprawy, należy dążyć do tego, aby sprawa rozpatrywana była przez inny skład osobowy, a taka właśnie sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. Minister Pracy i Polityki Społecznej, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3, art. 59 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.) po rozpatrzeniu wniosku Pana S. W. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] września 2010 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2008 r., orzekającej o stwierdzeniu nieważności decyzji Starosty K. z dnia [...] czerwca 2000 r. w przedmiocie zawieszenia od dnia [...] maja 2000 r. prawa do zasiłku przedemerytalnego oraz kierując się wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 maja 2011 r. ,sygn. akt II SA/Wa 79/11, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] sierpnia 2008 r. W uzasadnieniu podniósł, że orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym NSA, stwarza możliwości przywrócenia uchybionego terminu wskutek nieprawidłowego pouczenia. Okoliczność błędnego pouczenia zawartego przez organ w jego decyzji nie może mieć wpływu na bieg terminu do wniesienia odwołania. Organ administracji publicznej nie może w sposób dogmatyczny i bezduszny zamykać skarżącemu drogi dochodzenia należnego prawa wskutek dowolnej interpretacji wykładni sądowej. Fakt, że skarżący nie skorzystał z należnego mu uprawnienia w 2008 r. (tj. złożenia skargi do WSA w [...]) jest tylko reperkusją ciągu zdarzeń, wynikających z uchybień organów i złej woli urzędników PUP. Skarżący nie ma wiedzy w zakresie procedur i przyznaje dzisiaj, że wykazał daleko idącą naiwność, przyjmując w dobrej wierze informację pracownika urzędu, że skarga na decyzję Wojewody nie ma żadnych szans, bo organy zawsze będą miały rację. Za kuriozalne należy uznać, że organ udaremnił skarżącemu dochodzenie przysługujących mu uprawnień do zasiłku przedemerytalnego, a jednocześnie zdaje się nie dostrzegać rażących uchybień prawa organów, które nadzoruje w zakresie swoich kompetencji. Związek przyczynowy, skutkujący brakiem złożenia przez skarżącego odwołania od decyzji w 2008 r. a działaniami urzędników PUP, konsekwentnie naruszających obowiązujące procedury jest zaś nad wyraz ewidentny. Bezspornym bowiem dowodem, że skarżącemu przysługiwało prawo do zasiłku przedemerytalnego jest wyrok Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] listopada 2010 r. sygn. akt [...], potwierdzający przysługujące mu uprawnienia do emerytury w warunkach szczególnych, który należałoby zastosować per analogia do zasiłku przedemerytalnego. Skarżący przepracował bowiem ponad 35 lat, w tym 15 lat w warunkach szczególnych. Wskutek zaś błędów i uchybień urzędniczych, których skutkami prawnymi organy próbują obciążyć skarżącego, pozostawał on blisko przez 10 lat bez środków do życia. W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości dotychczasową argumentację w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego i to z przepisami obowiązującymi w dacie jego wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. W myśl zaś art. 127 § 3 k.p.a., od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Zgodnie natomiast z art. 58 § 1 k.p.a., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). Oceniając, czy skarżący spełnił określoną w art. 58 § 2 k.p.a. przesłankę do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2008 r. [...], należy stwierdzić, iż organ prawidłowo odmówił stronie przywrócenia terminu do dokonania tej czynności. Wprawdzie zaskarżona decyzja z dnia [...] maja 2008 r. zawierała błędne pouczenie o przysługującym od niej środku odwoławczym, jednak stosownie do treści art. 112 k.p.a., błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że skarżącemu, w związku z błędnym pouczeniem, przysługuje prawo do złożenia do organu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wskazać też trzeba, że decyzja Wojewody [...] została wydana w dniu [...] maja 2008 r., a w dniu 16 maja 2008 r. została stronie doręczona. Z błędnego pouczenia wynika, że S. W. mógł wnieść od niej skargę za pośrednictwem Wojewody [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] w terminie 30 dni od jej otrzymania. Skarżący powyższą decyzję zaskarżył w styczniu 2010 r., a więc ponad rok od jej otrzymania, co oznacza, że nie zastosował się do błędnego pouczenia o przysługujących środkach zaskarżenia, a także nie wskazał na przyczynę uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Pisma składane przez skarżącego zawierają jedynie zarzuty merytoryczne w stosunku do działania organu oraz treści wydawanych decyzji. Reasumując, zaskarżone postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej nie narusza prawa. Organ prawidłowo bowiem przywołał i zastosował przepisy leżące u podstawy podjętego rozstrzygnięcia. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji wyroku.