II SA/Wa 2362/06

WyrokWSA w Warszawie2007-10-26

Skład orzekający: Janusz Walawski, Bronisław Szydło, Jarosław Trelka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku żołnierza zawodowego zwolnionego ze służby wojskowej przed dniem 1 lipca 2004 r., ale którego sprawa o ekwiwalent za niewykorzystany urlop nie została zakończona ostateczną decyzją przed tą datą, należy stosować przepisy dotychczasowe (ustawę o uposażeniu żołnierzy z 1974 r.) czy nowe (ustawę o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych z 2003 r.) do obliczenia wysokości tego ekwiwalentu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że w przypadku żołnierza zwolnionego ze służby wojskowej przed 1 lipca 2004 r., którego sprawa o ekwiwalent za niewykorzystany urlop nie została zakończona ostateczną decyzją przed tą datą, należy stosować przepisy dotychczasowe, zgodnie z art. 169 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych z 2003 r. Oznacza to, że wysokość ekwiwalentu powinna być obliczona na podstawie ustawy o uposażeniu żołnierzy z 1974 r., a nie ustawy pragmatycznej z 2003 r.
Stan faktyczny
Skarżący, kpt. rez. M. S., domagał się przyznania ekwiwalentu pieniężnego za 9 dni niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego za rok 2004 w wysokości wyliczonej według nowej ustawy pragmatycznej (1/22 części uposażenia). Organy administracji odmówiły, stosując przepisy dotychczasowej ustawy o uposażeniu żołnierzy (1/30 części uposażenia), argumentując, że skarżący został zwolniony ze służby wojskowej decyzją z czerwca 2004 r., a sprawa o ekwiwalent została wszczęta przed 1 lipca 2004 r. Skarżący zarzucił naruszenie art. 169 ustawy pragmatycznej i zastosowanie przepisów uchylonej ustawy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędzia WSA Bronisław Szydło (spr.), Asesor Jarosław Trelka, Protokolant Arkadiusz Koziarski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2007 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Ministra Obrony Narodowej - Dyrektora Departamentu Polityki Zbrojeniowej z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy oddala skargę Dyrektor Departamentu Polityki Zbrojeniowej Ministerstwa Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] listopada 2006 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 z późn. zm.), w dalszej treści uzasadnienia zwanej ustawą pragmatyczną, utrzymał w mocy decyzję Tymczasowego Kierownika Przedsiębiorstwa z dnia [...] września 2006 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 104 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy (tekst jedn.: Dz. U. z 2002 r. Nr 76, poz. 693 z późn. zm.) w związku z art. 169 powołanej ustawy pragmatycznej, odmawiającą przyznania kpt. rez. M. S. ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystanie 9 dni urlopu za rok 2004, w wysokości wyliczonej po 1/22 części miesięcznego uposażenia za każdy dzień. W uzasadnieniu podał, że skoro kpt. rez. M. S. zwolniony został ze służby zawodowej - decyzją Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] czerwca 2004 r., wyliczenia wysokości tego ekwiwalentu należało dokonać na podstawie art. 18 ust. 1 powołanej ustawy o uposażeniu żołnierzy, tzn.: w wysokości po 1/30 części uposażenia za każdy dzień niewykorzystanego urlopu, w kwocie 949,19 zł, a nie - jak tego domaga się oficer -zgodnie z art. 97 ustawy pragmatycznej, tzn. w wysokości po 1/22 części uposażenia za każdy dzień niewykorzystanego urlopu, w kwocie 1294,34 zł. Organ wyjaśnił ponadto, że ekwiwalent za niewykorzystanie 9 dni urlopu wypoczynkowego za rok 2004, w kwocie 949,19 zł, został kpt. rez. M. S. wypłacony. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. S. wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji, zarzucając naruszenie art. 169 ustawy pragmatycznej, zastosowanie przepisów ustawy uchylonej i przywołanie niezgodnego z prawdą stanu faktycznego. Zdaniem skarżącego organ przyjął błędną interpretację art. 169 ustawy pragmatycznej, albowiem przepis ten odnosi się do spraw kadrowych, podjętych przed dniem 1 lipca 2004 r., a nie do powołanej ustawy o uposażeniu żołnierzy, uchylonej z dniem 1 lipca 2004 r. Powołany w decyzji organu I instancji art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o uposażeniu żołnierzy mówi tylko, że żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej przysługuje ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy niewykorzystany w roku zwolnienia ze służby oraz urlopy zaległe, a nie określa zasady wyliczania ekwiwalentu. W odpowiedzi na odwołanie Dyrektor Departamentu Polityki Zbrojeniowej Ministerstwa Obrony Narodowej, powołując się na ustalony stan faktyczny i prawny, wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodność z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Rozpatrując skargę kpt. rez. M. S. pod tym kątem, Sąd nie stwierdził, aby organy I oraz II instancji, podejmując zaskarżone decyzje w przedmiocie odmówienia temu oficerowi wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystane przez niego 9 dni urlopu wypoczynkowego za 2004 r., w wysokości 1294,34 zł, dopuściły się naruszenia prawa materialnego, ewentualnie przepisów postępowania administracyjnego, w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik postępowania. Przedmiot sporu koncentruje się wokół interpretacji zastosowanego w sprawie przez organy przepisu art. 169 ustawy pragmatycznej, wedle którego sprawy wszczęte, lecz niezakończone ostateczną decyzją przed dniem 1 lipca 2004 r. prowadzi się według przepisów dotychczasowych. Innymi słowy istota sporu sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, na podstawie jakich przepisów organy wojskowe zobowiązane były orzec w sprawie ekwiwalentu za 9 dni niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego za rok 2004 r., czy przepisów obowiązujących do dnia 1 lipca 2004 r., czy też obowiązujących po dniu 1 lipca 2004 r. Konstrukcja przepisu art. 169 ustawy pragmatycznej, w którym ustawodawca zawarł ogólną normę stosowanie dotychczasowych przepisów do spraw wszczętych, lecz niezakończonych ostateczną decyzją przed dniem 1 lipca 2004 r., determinuje zakres jego wykładni przez organy stosujące prawo w taki sposób, że wymaga uwzględnienia materii danego stosunku prawnego, którego konkretna sprawa dotyczy. Wprawdzie przepis art. 169 ustawy pragmatycznej nie może być traktowany przez organy jako przepis uniwersalny, jednakże tylko w zakresie, w jakim inne regulacje międzyczasowe, dotyczące innych szczegółowo określonych spraw, nie zostały w przepisach niniejszego rozdziału uregulowane. Brak bowiem regulacji zawierających szczegółowe wytyczne załatwienia poszczególnych spraw indywidualnych w odniesieniu do normowanych kategorii spraw objętych pragmatyką zawodowej służby wojskowej, powoduje konieczność zastosowania ogólniejszych reguł intertemporalnych. W rozdziale "Przepisy przejściowe, dostosowujące i końcowe" ustawy pragmatycznej ustawodawca jasno określił sposób obliczania nagrody rocznej (art. 185), uposażenia dla niektórych kategorii żołnierzy (art. 178 ust. 1, ust. 2). Nie przesądza to jednak o zasadach i sposobie naliczania wszystkich należności pieniężnych uregulowanych w pragmatyce służby żołnierzy zawodowych. Z treści art. 178 ust. 1, ust. 2 ustawy pragmatycznej w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że ustawodawca dokonał oceny sytuacji uposażeniowej w powiązaniu ze statusem żołnierzy zawodowych, na grupę, która na mocy odpowiednich decyzji objęła stanowiska na zasadach określonych w ustawie pragmatycznej oraz na grupę (do której należy skarżący), która na podstawie ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie żołnierzy zawodowych (tekst jedn.: Dz. U. z 1997 r. Nr 10, poz. 55 z późn. zm.) została przeniesiona do rezerwy kadrowej, w stan nieczynny, do dyspozycji właściwego organu, którą zwalnia się ze służby po upływie odpowiedniego okresu. Ta grupa żołnierzy, do której należy skarżący od dnia 1 lipca 2004 r., otrzymuje uposażenie zasadnicze wraz z dodatkami o charakterze stałym, należne za miesiąc czerwiec 2004 r. W sprawie bowiem jest bezspornym, że decyzją Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] czerwca 2004 r., wydaną na podstawie art. 74 ust. 1, art. 75 ust. 1 pkt 7 w związku z art. 78 ust. 2 pkt 2 i art. 79 ust. 4 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 1997 r. Nr 10, poz. 55 z późn. zm.), skarżący zwolniony został ze służby wojskowej i przeniesiony do rezerwy wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego dokonanego przez organ wojskowy. Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że nie jest możliwe stosowanie przepisów powołanej ustawy pragmatycznej z dnia 11 września 2003 r. do żołnierzy zawodowych o statusie analogicznym do skarżącego, co wyklucza również naliczenie w sposób określony w art. 97 tej ustawy ekwiwalentu za niewykorzystanie 9 dni urlopu wypoczynkowego za 2004 r. W związku z tym organy obu instytucji prawidłowo uznały, że ustalenie wysokości winno być dokonane na gruncie ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. - o uposażeniu żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2002 r. Nr 76, poz. 693 z późn. zm.), do której odsyła art. 84 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn.: Dz. U. z 1997 r. Nr 10 poz. 55 z późn. zm.). Powołana ustawa o uposażeniu żołnierzy w art. 2 ust. 2 pkt 6 wymienia wśród innych należności pieniężnych, należności w związku ze zwolnieniem ze służby wojskowej, konkretyzując w art. 18 ust. 1 pkt 2, że żołnierzom zwolnionym ze służby wojskowej, niezależnie od odprawy, przysługuje ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy niewykorzystany w roku zwolnienia ze służby oraz urlopy zaległe. Samo więc nabycie prawa do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy następuje po spełnieniu warunków ustawowych, natomiast ocena spełnienia warunków następuje w momencie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do rezerwy wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego dokonanego przez organ wojskowy. W realiach badanej sprawy te fakty prawotwórcze miały miejsce pod rządami obowiązywania ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn.: Dz. U. z 1997 r. Nr 10, poz. 55 ze zm.) i należały do kategorii spraw wszczętych, lecz niezakończonych ostateczną decyzją przed dniem 1 lipca 2004 r., w związku z tym nie ma wątpliwości, że przepis art. 169 ustawy pragmatycznej miał zastosowanie. Przepis ten bowiem jednoznacznie stanowi, że sprawy wszczęte, lecz niezakończone ostateczną decyzją przed dniem 1 lipca 2004 r., prowadzi się według przepisów dotychczasowych. Wypowiedzenie stosunku służbowego kpt. rez. M. S. decyzją Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. wszczęło postępowanie administracyjne w przedmiocie jego zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, obejmujące wszystkie kwestie z tym związane, a więc i sprawy wysokości i wypłaty należności pieniężnych przysługujących stronie w związku ze zwolnieniem ze służby. Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop w rzeczywistości dotyczy spraw objętych powołaną decyzję Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. (por. także wyrok NSA z dnia 7 września 2006 r., sygn. akt: I OSK 363/06 niepubl.). Na tej podstawie Sąd uznał, że działanie organów administracji wojskowej polegające na wydaniu decyzji odmawiającej wypłaty wyrównania ekwiwalentu za 9 dni niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego w żądanej przez skarżącego wysokości, jest zgodne z obowiązującymi przepisami prawa. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło