II SA/Wa 2419/04
PostanowienieWSA w Warszawie2008-05-16
Skład orzekający: Wojciech Wiktorowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Jaka jest wysokość wynagrodzenia za zastępstwo prawne z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w szczególności w przypadku sporządzenia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Wynagrodzenie za zastępstwo prawne z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w tym za sporządzenie skargi kasacyjnej, powinno być ustalane na podstawie przepisów rozdziału 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. (nie rozdziału 3 dotyczącego spraw cywilnych, pracy i ubezpieczeń społecznych). Stawka minimalna w pierwszej instancji wynosi 240 zł, a w drugiej instancji za skargę kasacyjną 50% tej stawki (nie mniej niż 120 zł), przy czym w przypadku, gdy pełnomocnik nie prowadził sprawy w pierwszej instancji, stawka wynosi 75% stawki minimalnej. Do ustalonego wynagrodzenia dolicza się podatek VAT i zwraca udokumentowane wydatki.Stan faktyczny
Radca prawny Z. K., ustanowiony z urzędu jako pełnomocnik K. C. w sprawie odmowy przyznania emerytury specjalnej, złożył wniosek o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy. Pełnomocnik domagał się kwoty 2.213 zł, argumentując, że wartość przedmiotu sporu wynosi 6.000 zł, co uzasadnia stawkę minimalną 1.200 zł, a następnie 150% tej kwoty ze względu na charakter sprawy i sporządzenie skargi kasacyjnej. Sąd uznał, że stawka minimalna nie jest ustalana według zasad dla spraw cywilnych, a zgodnie z przepisami dotyczącymi postępowań sądowoadministracyjnych.Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu Z. K. wynagrodzenie w kwocie 180 zł tytułem zastępstwa prawnego z urzędu, 39,60 zł tytułem podatku VAT oraz 17 zł tytułem zwrotu wydatków.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego Z. K. z dnia 5 maja 2008 r. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w sprawie ze skargi K. C. na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania emerytury specjalnej postanawia: przyznać radcy prawnemu Z. K. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 180 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz kwotę 39,60 zł stanowiącą 22 % podatku od towarów i usług, a także kwotę 17 zł tytułem zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków
W dniu 9 maja 2008 r. radca prawny Z. K. – pełnomocnik z urzędu K. C. – złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej w sprawie ze skargi K. C. na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania emerytury specjalnej. W treści wniosku pełnomocnik zawarł oświadczenie, że ww. koszty nie zostały pokryte w całości lub w części. Powołując się na treść § 6 w zw. z § 15 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) pełnomocnik wystąpił o przyznanie mu wynagrodzenie w kwocie 2.213 zł. Pełnomocnik wskazał, że skarga dotyczyła przyznania emerytury specjalnej w kwocie 500 zł miesięcznie, a zatem wartość pieniężna dochodzonego roszczenia okresowego, stanowiąca jednocześnie podstawę do obliczenia stawki minimalnej opłat za czynności radców prawnych, wynosi dwunastokrotność tej kwoty, czyli 6.000 zł. To zaś oznacza, że stawka minimalna wynagrodzenia wynosi 1.200 zł. Natomiast ze względu na charakter sprawy i wkład pracy obejmujący sporządzenie skargi kasacyjnej stawka ta winna wynieść 150 % należnej kwoty, co łącznie, po podwyższeniu o stawkę podatku od towarów i usług i doliczeniu kwoty uiszczonej opłaty skarbowej od złożonego pełnomocnictwa daje kwotę 2.213 zł.
W myśl zaś art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ppsa, wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Wynagrodzenie przyznaje wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 ww. ustawy.
Z akt sprawy wynika, że wyznaczony przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w W., jako pełnomocnik z urzędu K. C., radca prawny Z. K. sporządził i wniósł w imieniu skarżącego skargę kasacyjną od wydanego w sprawie wyroku, a tym samym dokonał czynności, której koszty ponosi Skarb Państwa według zasad określonych w ww. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r.
Niemniej jednak, wbrew twierdzeniu pełnomocnika, stawka minimalna w niniejszej sprawie nie wynosi 1.200 zł, bowiem § 6 powołanego rozporządzenia dotyczy stawek minimalnych w sprawach cywilnych, ze stosunku pracy i ubezpieczeń społecznych - rozdział 3 rozporządzenia - i nie ma zastosowania w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, do którego to postępowania stosuje się przepisy rozdziału 4 rozporządzenia, a w szczególności zamieszczony w tym rozdziale § 14.
Nie można przy tym podzielić stanowiska pełnomocnika, że w sprawie jego mocodawcy dochodzone jest świadczenie okresowe o ściśle określonej wysokości, ponieważ – po pierwsze – przedmiotem zaskarżenia jest decyzja odmowna, tzn. decyzja, która ani nie nakłada obowiązku zwrotu określonej kwoty pieniężnej, ani nie stanowi podstawy do wypłaty (źródła uprawnienia) świadczenia o określonej kwocie – po drugie zaś – wysokość emerytury specjalnej przyznawanej przez Prezesa Rady Ministrów nie jest zależna od kwoty wymienionej we wniosku osoby ubiegającej się o przyznanie takiego świadczenia i pozostaje, w ramach uznania administracyjnego, w gestii organu rozpoznającego sprawę. Z tych względów nie można również zastosować § 6 na podstawie odesłania zawartego w § 14 ust. 2 pkt 1 lit. "a".
Otóż w myśl § 14 ust. 2 pkt 1 lit. "c" oraz pkt 2 lit. "b" tego rozporządzenia, stawka minimalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji wynosi 240 zł, a w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam radca prawny w drugiej instancji - 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł.
W niniejszej sprawie wynagrodzenie adwokata ustanowionego z urzędu wynosi 180 zł (§ 14 ust. 2 pkt 1 lit. "c" i ust. 2 pkt 2 lit. "b" ww. rozporządzenia), bowiem nie prowadził on sprawy skarżącego przed Sądem I instancji. Natomiast stosownie do treści § 2 ust. 3 powołanego rozporządzenia, w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach.
Z kolei o zwrocie udokumentowanych wydatków, w postaci uiszczonej opłaty skarbowej (k. 544, tom III akt sprawy), należało orzec na podstawie art. 250 ppsa i § 15 pkt 2 rozporządzenia. Z tych względów, uznano, że pełnomocnikowi należy przyznać wynagrodzenie za zastępstwo prawne w kwocie 180 zł podwyższając powyższą kwotę o stawkę podatku od towarów i usług w oparciu o art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) w zw. z powołanym § 2 ust. 3 cyt. rozporządzenia oraz przyznać kwotę 17 zł tytułem zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Wobec powyższego, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło