II SA/Wa 2584/19
PostanowienieWSA w Warszawie2020-01-16
Skład orzekający: Sędzia WSA Tomasz Szmydt
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie komisji lekarskiej ustalające związek schorzeń ze służbą w Policji do celów odszkodowawczych lub rentowych podlega kontroli sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Orzeczenia komisji lekarskich ustalające związek schorzeń ze służbą w Policji do celów odszkodowawczych lub rentowych nie podlegają kontroli sądu administracyjnego, ponieważ nie mają samodzielnego bytu i stanowią jedynie orzeczenie wstępne w postępowaniach przed sądami powszechnymi w sprawach świadczeń emerytalno-rentowych lub odszkodowawczych. Sąd administracyjny właściwy jest do kontroli orzeczeń komisji lekarskich dotyczących wyłącznie zdolności do służby w Policji.Stan faktyczny
Skarżący, D. R., były funkcjonariusz Policji, zaskarżył orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej dotyczące ustalenia związku jego schorzeń ze służbą. Komisja ta, uchylając wcześniejsze orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej, uznała, że niektóre schorzenia nie pozostają w związku ze służbą, podczas gdy inne, w tym te wynikające z wypadków w służbie, tak. Skarżący kwestionował ustalenie braku związku jego inwalidztwa ze służbą, wskazując na nadciśnienie tętnicze figurujące w odpowiednim rozporządzeniu. Sąd administracyjny uznał skargę za niedopuszczalną.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Szmydt po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. R. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia związku choroby z pełnioną służbą odrzucić skargę.
[...] Rejonowa Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w K. orzeczeniem z dnia [...] grudnia 2018 r., [...], dokonanym na podstawie skierowania Komendanta Miejskiego Policji w Z., rozpoznała u D. R. (dalej "skarżący") 1/ [...] §43 p2 lit. C; 2/ zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa [...], §64 p1 lit.B; 3/ Skrzywienie prawostronne kręgosłupa lędźwiowego i początkowe zmiany zwyrodnieniowe trzonów lędźwiowych §64 p1 lit.B; 4/ [...] §27 p2 lit.B; 5/ [...] §34 p1 lit.B; 6/ Przebyte skręcenie stawu skokowego lewego – wypadek w służbie 2000 r. §71 p1 lit.A; 7/ Przebyte stłuczenie dłoni prawej – wypadek w służbie 2004 r. §71 p1 lit.A.
Wobec powyższego Rejonowa Komisja Lekarska uznała skarżącego za trwale niezdolnego do służby w Policji i w pkt 13 orzekła, że na podstawie Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 października 2018 r. (Dz. U. z 2018 r., poz. 2035) wymienione w ppkt 2,4,6,7 schorzenia lub ułomności pozostają w związku ze służbą, a wymienione w ppkt 1, 3, 5 nie pozostają.
Orzeczenie to zostało uchylone w całości przez Centralną Komisję Lekarską podległą Ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych i administracji orzeczeniem nr [...] z dnia [...] maja 2019 r. Komisja Centralna rozpoznała u D. R: 1/ [...] § 1 p.4C; 2/ [...] §51 p.1B; 3/ [...] § 79 p5B; 4/ [...] §37 p1.B, 5/ Zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa [...] § 64 p1.B; 6/ Skrzywienie prawostronne kręgosłupa lędźwiowego i początkowe zmiany zwyrodnieniowe trzonów lędźwiowych § 64 p1.B; 7/ [...] §27 p.2B; 8/ [...] § 34p1.B, 9/ Przebyte skręcenie stawu skokowego lewego – wypadek w służbie 2000 r. §71 p1 lit.A; 10/ Przebyte stłuczenie dłoni prawej – wypadek w służbie 2004 r. §71 p1 lit.A.
Wobec powyższego Centralna Komisja Lekarska uznała skarżącego za trwale niezdolnego do służby w Policji i w pkt 13 orzekła, że nie istnieje związek schorzeń wymienionych w ppkt 1,2,3,4,5,6,7,8 ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby. Rozpoznanie odnośnie p. 9 i 10 jest natomiast w ocenie organu skutkiem wypadku w służbie. W uwagach komisji lekarskiej w pkt 15 zaskarżonego orzeczenia wskazano ponadto, że schorzenia wymienione w ppkt. 2,5,7 pozostaje w związku ze służbą w Policji ze względu na długoletnią służbę w różnych porach dobry i ujemnych warunkach atmosferycznych z narażeniem na zwiększony wysiłek fizyczny i stres oraz nienormowany czas służby, na podstawie załącznika nr 2 lp. 9,2,3 do Rozporządzenia MSWIA z dnia 29 września 2005 r. w sprawie wykazy schorzeń i chorób pozostających w związku ze służbą w Policji, Straży Granicznej, Biurze Ochrony Rządu i Państwowej Straży Pozarnej oraz na podst. Przebiegu i warunków służby z dnia 2 lipca 2018 r. podpisanego przez Komendanta Miejskiego Policji w Z. Wskazano również, że Schorzenia wymienione w ppkt 3,4,6,8 nie pozostają w związku ze służbą w Policji ponieważ nie figurują w ww. Rozporządzeniu.
D. R., pismem z dnia [...] października 2018 r. wniósł na powyższe orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W uzasadnieniu zaznaczył, że w jego ocenie przyznana mu trzecia grupa inwalidztwa błędnie została uznana za niemającą związku ze służbą. Wniósł by Sąd ustalił, że jego "inwalidztwo pozostaje w związku ze służbą, ponieważ schorzenie w postaci nadciśnienia tętniczego powodujące inwalidztwo figuruje" ww. Rozporządzeniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga wniesiona w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej MSWiA wydane na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2019 r., poz 345).
Na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 161 ze zm.), zdolność fizyczną i psychiczną do służby ustalają komisje lekarskie podległe ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych. Z przepisów ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 345) wynika, że komisje lekarskie orzekają o zdolności danej osoby do służby w Policji i o zaliczeniu jej do określonej kategorii tej zdolności, orzekają także o związku schorzeń i ułomności ze służbą, uszczerbku na zdrowiu, inwalidztwie i jego związku ze służbą w Policji.
Z przepisów tych wynika, że komisje lekarskie, są organami administracji publicznej i rozstrzygnięcia podejmują w formie decyzji administracyjnych, nazywanych orzeczeniami. Orzeczenia tych komisji dzielą się na dwie zasadnicze grupy.
Jedna grupa orzeczeń dotyczy zagadnień zdolności do służby w Policji w ramach powołanej ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. Te orzeczenia komisji lekarskich mają byt w pełni autonomiczny: ostateczne orzeczenie komisji w tym przedmiocie jest wiążące dla innych organów administracyjnych właściwych w sprawach powołania określonej osoby do służby lub zwolnienia ze służby, przy czym powołanie do służby w Policji lub zwolnienie z tej służby następuje w trybie administracyjnym przez wydanie decyzji administracyjnej, podlegającej zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
Druga grupa orzeczeń, to orzeczenia ustalające schorzenia danej osoby, ich związek ze służbą i stopień inwalidztwa, m.in. dla celów emerytalno-rentowych. Podstawą tych orzeczeń są odrębne przepisy: rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 września 2005 r. w sprawie wykazu schorzeń i chorób pozostających w związku ze służbą w Policji, Straży Granicznej, Biurze Ochrony Rządu i Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. Nr 206, poz. 1723), uchylone z dniem 7 czerwca 2019 r.; rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 26 czerwca 2014 r. w sprawie ustalania uszczerbku na zdrowiu funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej i Biura Ochrony Rządu (Dz. U. z 2014 r., poz. 866), uchylone z dniem 20 maja 2019 r.
Takie orzeczenia nie mają samodzielnego bytu. Są one poddawane kontroli przez sądy powszechne w ramach odwołań od decyzji, wydawanych w innych postępowaniach przez organy właściwe w sprawach odszkodowawczych lub emerytalno-rentowych. Orzeczenia z tej drugiej grupy mają wyłącznie charakter orzeczenia wstępnego, jako jedna z przesłanek ustalenia prawa do określonych świadczeń, ich zakresu i wysokości. W konsekwencji nie podlegają one zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż sprawy orzekania o inwalidztwie i związku schorzeń ze służbą nie należą do jego właściwości (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 30 kwietnia 2010 r. sygn. akt I OSK 93/10, z dnia 29 maja 2008 r. sygn. akt II OSK 667/08, uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 1998 r. sygn. akt OPS 8/97, postanowienie WSA w Warszawie z dnia 21 września 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1116/17, postanowienie WSA w Warszawie z dnia 19 maja 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 108/17).
Powyższa analiza prowadzi do wniosku, że od ostatecznych orzeczeń komisji lekarskich MSW, o których mowa w art. 26 ust. 1 ustawy o Policji, w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia funkcjonariusza na potrzeby ustalenia zdolności do służby w Policji, przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Są one uznawane za decyzje administracyjne – władcze rozstrzygnięcia w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej. Natomiast od orzeczeń wspomnianych komisji lekarskich, ale w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia funkcjonariusza i ustalenia związku stwierdzonych schorzeń ze służbą w Policji do celów odszkodowawczych lub zaopatrzenia emerytalnego, czy rentowego, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje.
Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy, należy wskazać, że skarżący przedmiotem skargi uczynił orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] maja 2019 r. Zaskarżone orzeczenie zostało wydane w wyniku badania lekarskiego, na które skarżący został skierowany przez Komendanta Miejskiego Policji w Z. celem uznania funkcjonariusza zwolnionego ze służby za inwalidę lub za niezdolnego do samodzielnej egzystencji. Oznacza to, że powyższe orzeczenie należy do drugiej omawianej grupy orzeczeń, niemających samodzielnego bytu i niepodlegających kontroli sądów administracyjnych.
Zaskarżone orzeczenie wydane zostało zatem w przedmiocie inwalidztwa, a nie ustalenia kategorii zdolności do służby kandydata czy funkcjonariusza w celu oceny, czy jest on zdolny do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku. Skarżący jest byłym funkcjonariuszem Policji, został zwolniony ze służby w dniu [...] lipca 2018 r. Zaskarżone orzeczenie nie podlega więc kontroli sądu administracyjnego. Tego rodzaju orzeczenia, jak już wskazano, nie mają samodzielnego bytu i poddawane są kontroli przez sądy powszechne w ramach odwołań od decyzji wydawanych w innych postępowaniach przez organy właściwe w sprawach emerytalno-rentowych lub odszkodowawczych.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło