II SA/Wa 269/15
WyrokWSA w Warszawie2015-06-22
Skład orzekający: Janusz Walawski, Iwona Maciejuk, Sławomir Antoniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żądana informacja publiczna dotycząca podatku od nieruchomości jest informacją prostą czy przetworzoną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, oraz czy organ prawidłowo odmówił jej udostępnienia z powodu braku wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący po modyfikacji wniosku żądał informacji prostej, a nie przetworzonej, ponieważ udostępnienie informacji w formie zanonimizowanych kopii dokumentów nie wymaga intelektualnego przetworzenia danych. Organ błędnie zakwalifikował żądanie jako dotyczące informacji przetworzonej i nieprawidłowo odmówił udostępnienia informacji z powodu braku wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego. W konsekwencji decyzje organów zostały uchylone.Stan faktyczny
Wnioskodawca A. Z. złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej podatku od nieruchomości za rok 2013 dla konkretnego budynku, w tym danych o kwotach wpłat, liczbie podatników, stawkach podatku, decyzjach podatkowych, odwołaniach i zaległościach. Organ odmówił udostępnienia informacji, uznając ją za informację przetworzoną i wskazując na brak wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego. Wnioskodawca złożył odwołanie, podkreślając, że żąda informacji prostej, dostępnej w systemach informatycznych urzędu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz decyzję Prezydenta [...], stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu w całości, oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski Sędziowie WSA Iwona Maciejuk Sławomir Antoniuk (spr.) Protokolant straszy sekretarz sądowy Aneta Duszyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] października 2014 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącego A. Z. kwotę 457 (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] grudnia
2014 r. nr [...] , wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] października 2014 r. nr [...]odmawiającą A. Z. udostępnienia informacji publicznej zbiorczej, dotyczącej podatku od nieruchomości dla budynku lub samodzielnych lokali w budynku przy ul. [...]w [...] w okresie od 1 stycznia 2013 r. do
31 grudnia 2013 r.
Z ustaleń organu i akt administracyjnych wynika następujący stan sprawy:
W dniu [...] lipca 2014 r. A. Z. złożył w Wydziale Obsługi Mieszkańców dla Dzielnicy [...]Urzędu [...] wniosek o udostępnienie informacji publicznej w postaci zbiorczej, dotyczącej podatku od nieruchomości dla budynku lub samodzielnych lokali w budynku przy ul. [...]w [...] w okresie 1 stycznia do 31 grudnia 2013 roku. Wskazał, iż w szczególności interesuje go "jaka kwota wpłynęła w tym okresie z tytułu podatku od nieruchomości w budynku, ilu było podatników podatku od nieruchomości, czy dla wszystkich podatników była jednakowa stawka podatku, w jakich datach zostały wydane decyzje podatkowe, ile zostało wydanych decyzji, czy były jakieś odwołania od decyzji, czy były jakieś zaległości w płatnościach tego podatku, czy stosowano w decyzji/decyzjach stawkę dla działalności gospodarczej".
Po wezwaniu wnioskodawcy do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu informacji publicznej przetworzonej i otrzymaniu odpowiedzi od zainteresowanego, Burmistrz Dzielnicy [...] , działając z upoważnienia Prezydenta [...], w dniu [...] października 2014 r. wydał decyzję, na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 16 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782) oraz art. 104 i art. 107 k.p.a., na mocy której odmówił udostępnienia wnioskowanej informacji.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji przywołał treść art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt lit. a oraz art. 3 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W nawiązaniu do powyższych regulacji prawnych wskazał, iż informacje, których dotyczy wniosek zostały uzyskanie w ramach działalności ustawowych kompetencji Urzędu, wobec tego są informacją o działalności organów władzy publicznej, a zatem stanowią informację publiczną i powinny zostać udostępnione, o ile nie zaistniały podstawy do odmowy ich udostępnienia.
Prezydent [...] stwierdził, iż Wydział Budżetowo-Księgowy dla Dzielnicy [...]prowadzi rejestr podatników podatku od nieruchomości, który jest uporządkowany według numerów ewidencyjnych wynikających z terminu zgłoszenia nieruchomości do opodatkowania. Wysokość zobowiązania podatkowego w roku bieżącym, wpłaty (i wynikające z nich nadpłaty i zaległości), daty wystawienia decyzji są ujmowane na indywidualnych kontach podatników. Dane z poprzednich lat znajdują się w danych archiwalnych. Urząd nie posiada żądanych danych w formie informacji prostej, możliwej do natychmiastowego udostępnienia. Przygotowanie żądanej informacji wymaga wglądu w każde indywidualne konto podatnika, wyszukane wg wskazanego adresu, wynotowanie odpowiednich danych z roku 2013, a następnie przygotowanie zestawienia po uprzedniej anonimizacji danych. Nadto system informatyczny funkcjonujący w Dzielnicy umożliwia automatyczne uzyskanie informacji o wysokości wpływu podatku od nieruchomości na dany dzień jedynie w podziale na podatek od osób prawnych i osób fizycznych.
Analiza wniosku A. Z. wykazała, iż żądana informacja ma charakter informacji przetworzonej w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Dlatego pismem z dnia 8 sierpnia 2014 r. wnioskodawca został poinformowany, że Urząd nie dysponuje na dzień złożenia wniosku gotową informacją zgodną z żądaniem wnioskodawcy na podstawie kryteriów przez niego wskazanych, dotyczącą podatku od nieruchomości w okresie od 1 stycznia 2013 r. do 31 grudnia 2013 r. dla budynku przy ul. [...], a jej udostępnienie wymaga podjęcie dodatkowych czynności polegających na sięgnięciu do dokumentacji źródłowej i dokonania procesu jej przetwarzania. W związku z tym A. Z. został wezwany, zgodnie z art. 3 ust.1 powołanej ustawy, do uzupełnienia wniosku poprzez wykazanie, że jego rozpatrzenie będzie szczególnie istotne, dla interesu publicznego. Wnioskodawcę poinformowano również, iż nieuzupełnienie wniosku skutkuje wydaniem przez organ decyzji odmawiającej wydania takiej informacji.
W dniu [...] września 2014 r. A. Z. uzupełnił wniosek z dnia [...] lipca 2014 r. W złożonym piśmie stwierdził, że żądana informacja jest informacją prostą, niewymagającą przetworzenia, nawet jeżeli znajduje się w wielu zestawieniach, czy zbiorach. Zaznaczył jednocześnie, że w przypadku jeżeli organ ma życzenie przygotować informację publiczną przetworzoną, to zamierza on przygotować publikację prasową dotyczącą podatku od nieruchomości, a jego intencją jest usprawnienie procesów związanych z poborem podatków i innych opłat publiczno-prawnych od obywateli i zaproponowaniem tańszych instrumentów i rozwiązań, co może przełożyć się na obniżenie wysokości tych opłat oraz zwiększenie efektywności ich poboru, dystrybucji a także stworzenie przyjaznego systemu dla podatników. Publikacja ma za zadanie analizę całego procesu i zaproponowanie rozwiązań korzystnych dla wszystkich jego stron z obniżeniem kosztów i przyspieszeniem całego procesu oraz uproszczeniem procedury co pozwoli uzyskać zwiększenie efektywności wpływów podatkowych, a nawet możliwość obniżenia stopy podatku. Publikację chce oprzeć na rzeczywistych przypadkach przykładowo wybranych dla kilku adresów w [...]. Ponadto publikacja prasowa zostanie przesłana podmiotom i osobom mającym realny wpływ na zmiany gospodarowania zasobem środków publicznych, a jej treść i wnioski płynące z badania sytuacji na rynku podatków i opłat dla samorządów zostaną opublikowane, co umożliwi zapoznanie się z jej treścią szeroko rozumianej opinii publicznej, osoby decydującej i mającej wpływ na zmianę przepisów prawa i uproszczenie procedur w tym zakresie.
Organ I instancji powołując się na wyroki NSA: z dnia 9 grudnia 2010 r. sygn. akt I OSK 1768/10 i dnia 17 grudnia 2011 r. sygn. akt I OSK 1737/11 podniósł, iż wnioskodawca żądający informacji publicznej przetworzonej powinien wykazać nie tylko, że jest ona ważna dla dużego kręgu potencjalnych odbiorców, ale również że jej uzyskanie stwarza realną możliwość wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania organów administracji i lepszej ochrony interesu publicznego. Samo zaś istnienie interesu publicznego nie jest wystarczającym warunkiem uzyskania informacji przetworzonej, gdyż ustawodawca odwołuje się do szczególnej istotności dla interesu publicznego", a zatem nie każda informacja istotna dla interesu publicznego jest "szczególnie istotna".
W ocenie Prezydenta [...], sam zamiar publikacji artykułu prasowego na ten temat nie uzasadnia istnienia szczególnie ważnego interesu publicznego. Żądane dane na temat kwoty wpłat podatku od nieruchomości w tym konkretnym budynku, liczby odwołań, dat wystawienia decyzji, ilości podatników i ich podziału na prowadzących działalność gospodarczą i zwykłych, czy zaległości w płatnościach tego podatku nie mają związku ze zmianami przepisów prawa i uproszczenia procedur w tym zakresie, dlatego trudno się zgodzić, ze stwierdzeniem wnioskodawcy, że ich uzyskanie będzie służyć przygotowaniu propozycji rozwiązań prawnych służących odformalizowaniu procedur, czy obniżeniu kosztów ściągania danin publicznych. Wnioskodawca nie wyjaśnił jakie koszty ma na myśli, jakie procedury, jak można zwiększyć efektywność poboru opłat, dystrybucji i wykorzystania ich na cele publiczne. Zdaniem organu wnioskodawca nie wykazał, iż żądana informacja jest ważna dla dużego kręgu potencjalnych odbiorców, a także nie wykazał, że jej uzyskanie stwarza realną możliwość wykorzystania danych dla poprawy funkcjonowania organów administracji i lepszej ochrony interesu publicznego w omawianym obszarze. Argumentacja jest nazbyt ogólnikowa i nieprzekonująca, a wnioskujący nie ma obiektywnych możliwości spowodowania zmiany stosowanych zasad, które reguluje ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa oraz ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. Wysokość stawek podatku od nieruchomości określa, w drodze uchwały, rada gminy, z uwzględnieniem górnych granic stawek ogłaszanych przez Ministra Finansów w drodze obwieszczenia.
Zatem okoliczności przedmiotowej sprawy wskazują na brak istnienia szczególnego interesu publicznego, przemawiającego za udostępnieniem A. Z.wnioskowanej przez niego informacji przetworzonej. Nie zostały więc spełnione warunki określone w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, których zaistnienie obligowałoby do uwzględnienia żądania wnioskodawcy.
A. Z. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, w którym podkreślił, iż domaga się on wydania informacji publicznej prostej, nie zaś jak to przyjął organ I instancji przetworzonej. Wskazał, iż budynek przy ul. [...] to niewielka nieruchomość posiadająca kilkadziesiąt lokali mieszkalnych. Z księgi wieczystej budynku wynika, iż w tym budynku sprzedanych zostało 35 samodzielnych lokali mieszkalnych. Zatem w 2013 r. wydanych zostało 35 decyzji podatkowych. Wydział wydający decyzje prowadzi rejestr wydanych decyzji, z którego w łatwy sposób można ustalić jakie decyzje, w jakim czasie odnośnie lokali we wnioskowanej nieruchomości zostały wydane, a także które z nich stały się przedmiotem odwołania. Pozostałe dane wnioskowane we wniosku są dostępne w programie komputerowym Info System służącym do księgowej ewidencji i rozliczania podatku od nieruchomości za poszczególne budynki w dzielnicy. Według wiedzy wnioskodawcy Dzielnica [...] używa do księgowości podatku od nieruchomości programu komputerowego o nazwie Info System TR Groszek, który ewidencjonuje zobowiązania podatkowe z tytułu podatku od nieruchomości, ale także inne zobowiązania. Program ten ewidencjonuje podatników pod kątem każdego lokalu, ale także umożliwia przygotowanie statystyki dla całej nieruchomości, w której znajdują się lokale mieszkalne. Taka funkcja umożliwia wyszukiwanie osób zalegających z płatnościami swoich zobowiązań. Zgodnie z zapewnieniami producenta programu zapewnia on możliwość wydruków określonych kategorii informacji, jak również zrzutów z programu do innych plików komputerowych. Ponieważ wnioskodawca żąda posiadanej przez organ informacji prostej, istnieje możliwość pozytywnego załatwienia wniosku poprzez wydrukowanie z programu komputerowego danych interesujących wnioskodawcę, którą to formę alternatywnie wskazał on w odwołaniu (skopiowanie dokumentacji zawartej w programie Info System i pozbawienie jej chronionych danych osobowych podatników umożliwiających ich identyfikację). Organ zupełnie nie rozważył możliwości udostępnienia informacji publicznej w formie prostej. Takie działanie organu, w kontekście zasady jawności finansów publicznych oraz szerokiego dostępu do informacji publicznej wyrażonej w art. 61 Konstytucji RP jest nadużywaniem prawa poprzez odmowę udzielenia informacji.
Dodatkowo odwołujący się podkreślił, iż w orzecznictwie sądowym dostrzeżono, iż w związku z rolą prasy w demokratycznym państwie prawnym żądanie przez dziennikarzy informacji publicznej mieści się w kategorii szczególnie istotnego interesu publicznego, a w niniejszej sprawie w uzasadnieniu wydanej decyzji organ zupełnie nie odniósł się do informacji będących w treści wniosku.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] grudnia
2014 r. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, iż w niniejszej sprawie żądana informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jest to jednocześnie informacja przetworzona, gdyż musiałaby zostać przygotowana specjalnie dla wnioskodawcy według podanych przez niego kryteriów, zaś udostępnienie wykazu wszystkich kwot wpłaconych z tytułu podatku od nieruchomości przy ul. [...]w [...] za rok 2013 z wyszczególnieniem stawek opłat, wydanych w tych sprawach decyzji podatkowych, ewentualnych odwołań i zaległości, wymaga ich opracowania, tj. wyselekcjonowania, dokonania analizy i zestawień danych zebranych z różnych rejestrów i ewidencji oraz dokonania anonimizacji danych osobowych. Wymaga to znacznie dalej idących czynności, aniżeli tylko technicznego przeniesienia danych. Jej udzielenie wiązałoby się także z koniecznością dokonania szczegółowej analizy całości wyselekcjonowanej dokumentacji pod kątem zakazów odnoszących się do udzielania informacji, przewidzianych w art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, oraz usunięcia danych chronionych prawem. W stanie faktycznym niniejszej sprawy udzielenie żądanej informacji publicznej z całą pewnością nie jest determinowane przez kryterium czysto technicznych możliwości przekształcenia jej formy. Zbiór takich informacji nie stanowiłby informacji przetworzonej tylko wtedy, gdy jego wytworzenie nie wymusza analizowania posiadanego zasobu dokumentów.
Odnosząc się natomiast do przesłanki warunkującej możliwość udzielenia informacji publicznej przetworzonej, Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że skoro wnioskodawca zażądał informacji przetworzonej, to był zobowiązany wykazać się szczególnie ważnym interesem publicznym uzasadniającym jego żądanie (art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej). A. Z. zaś nie wykazał, że udzielenie żądanej informacji przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Odwołujący się nie wyjaśnił też w istocie, jak dzięki uzyskanym informacjom może wpłynąć realnie na poprawę funkcjonowania organów administracji, co uzasadnia odmowę udostępnienia żądanej informacji.
Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2014 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez A. Z. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej, jak i utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta [...] skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj.:
1. art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji, poprzez nieudostępnienie informacji publicznej w postaci wskazanej we wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
2. art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 14 ust. 2 i art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, poprzez uznanie, że żądane informacje stanowią informację przetworzoną,
3. art. 1 ust. 1 w zw. z art.. 10 ust. 2, art. 13 ust. 1 i art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, poprzez uznanie za prawidłowe żądanie wykazania szczególnego interesu publicznego dla informacji niewymagającej przetworzenia,
oraz przepisów procesowych - art. 7 i art. 107 § 3 k.p.a., poprzez brak właściwego i rzetelnego ustalenia stanu faktycznego i wskazania dowodów na jakich organ oparł swe rozstrzygnięcie wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Z podanych powodów skarżący wniósł o uchylenie skarżonych decyzji oraz zobowiązanie do rozpatrzenia wniosku zgodnie z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej, a także zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi strona przytoczyła argumentację zbieżną z już przedstawioną w odwołaniu od decyzji organu I instancji podkreślając przy tym, iż żądana przez niego informacja publiczna nie ma waloru informacji przetworzonej. Bowiem w systemach informatycznych, a także w rejestrach wydanych decyzji podatkowych w przedmiocie podatku od nieruchomości w Dzielnicy [...] znajdują się wszystkie wnioskowane informacje, a jedyną czynnością jaką organ musi wykonać w celu realizacji wniosku, jest pozbawienie tej dokumentacji danych osobowych chronionych prawem. Udostępnienie takiej informacji nosi cechy informacji prostej i nie wymaga żadnych intelektualnych działań nazywanych przetworzeniem. Organ wydając decyzję odmowną w żaden sposób nie wskazał dlaczego dokonał takiej kwalifikacji, a także jakie czynności w realiach niniejszej sprawy wiążą się z przetworzeniem informacji i dlaczego wnioskowana informacja nie może zostać udostępniona w formie najprostszej, w jakiej organ ją posiada.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie oraz w całości podtrzymało stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Na wstępie wskazać należy, że kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej p.p.s.a.), sprowadza się do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta ogranicza się więc do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, czy zgodnie z art. 7, art. 77 § 1 i art.
80 k.p.a. dokonano prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, a dokonana ocena tych ustaleń znajduje oparcie w materiale dowodowym i uzasadnieniu decyzji sporządzonym zgodnie z art. 107 k.p.a., a więc w sposób przekonywujący. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie istotne jest, czy żądana przez skarżącego wnioskiem z dnia [...] lipca 2014 r., doprecyzowanym pismem z dnia [...] września 2014 r., informacja publiczna jest informacją publiczną przetworzoną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, czy też informacją prostą.
Przechodząc do oceny powyższego zagadnienia, wskazać należy, że art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r. poz. 782) stanowi, iż poza informacją prostą istnieje możliwość żądania dostarczenia informacji przetworzonej. W powołanej ustawie brak jest definicji pojęcia "informacji przetworzonej", w związku z tym prawidłowe rozumienie tego terminu wiąże się z oceną konkretnego stanu faktycznego w danej sprawie.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest już pogląd, zgodnie z którym "informacją przetworzoną" jest informacja publiczna opracowana przez podmiot zobowiązany przy użyciu dodatkowych sił i środków, na podstawie posiadanych przez niego danych, w związku z żądaniem wnioskodawcy i na podstawie kryteriów przez niego wskazanych, czyli innymi słowy informacja, która zostanie przygotowana "specjalnie" dla wnioskodawcy wedle wskazanych przez niego kryteriów. Będzie to zatem taka informacja, co do której podmiot zobowiązany do jej udzielania nie dysponuje "gotową" informacją na dzień złożenia wniosku, ale jej udostępnienie wymaga podjęcia dodatkowych czynności. Informacja przetworzona to taka informacja, której wytworzenie wymaga intelektualnego zaangażowania podmiotu zobowiązanego" (por. wyrok NSA z dnia [...] października
2006 r., sygn. akt I OSK 1347/05; wyrok WSA w Warszawie z dnia 22 sierpnia 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 1048/07; wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 89/13; publ. http//:orzeczenia.nsa.gov.pl).
W niniejszej sprawie pierwotny wniosek skarżącego z dnia [...] lipca 2014 r. o udostępnienie żądanej informacji "w postaci zbiorczej" w istocie sugerował adresatowi tego wniosku sporządzenie zestawienia tabularycznego wg podanych przez wnioskodawcę kryteriów. Organ zatem, posiadając rozeznanie w jakich zbiorach przedmiotowa informacja się znajduje, miał uzasadnione podstawy przyjąć, że wniosek nie dotyczy informacji publicznej tzw. prostej i wymagała stworzenia jakościowo nowej informacji (zestawienia dotychczas niestniejacego), wg kryteriów podanych w tym wniosku. To z kolei wskazuje na żądanie udostępnienia informacji przetworzonej, co wymagało od wnioskodawcy wykazania istnienia szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu tejże informacji.
Jednakże organy orzekające w sprawie całkowicie pominęły fakt, iż skarżący w piśmie z dnia [...] września 2014 r. zrezygnowała z żądania udostępnienia informacji wg podanego wcześniej kryterium (w postaci zbiorczej) na rzecz informacji prostej. W piśmie tym skarżący wskazał, iż cyt.: "Dlatego zwracam się o przesłanie wnioskowanej informacji prostej nawet jeżeli znajduje się w wielu zestawieniach, czy zbiorach i niedokonywanie żadnego przetwarzania informacji. Zatem od strony zbiorczej mogą to być kopie kartotek z posiadanych zbiorów urzędowych".
W doktrynie prezentowany jest zgodny pogląd, iż sięgnięcie do zbiorów dokumentów zawierających informacje proste i wyselekcjonowanie spośród nich żądanych dokumentów nie skutkuje przekształceniem informacji prostej w informację przetworzoną. Nie są to czynności prowadzące w rezultacie do powstania całkowicie nowej informacji. Przetworzenie informacji wymaga bowiem podjęcia przez podmiot zobowiązany do jej udostępnienia działań o charakterze intelektualnym w odniesieniu do zbioru informacji, który jest w jego posiadaniu i nadania skutkom tego działania cech całkowicie nowej informacji (vide: H. Izdebski, Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2001 r.). Takie czynności organu, jak selekcja dokumentów i ich analiza pod względem treści są zwykłymi czynnościami, które nie mają wpływu i nie dają podstaw do zakwalifikowania żądanych dokumentów, jako informacji przetworzonej (vide: wyrok WSA w Warszawie z dnia 11 stycznia 2012 r. w sprawie sygn. akt: VIII SA/Wa 1072/11 http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Także proces polegający na wykreśleniu z dokumentu elementów dotyczących danych osobowych bez naruszania samego rozstrzygnięcia, czyli anonimizacja, nie jest przetworzeniem informacji. Czynność ta polega jedynie na przekształceniu informacji, a nie jej przetworzeniu. Innymi słowy, informacja prosta nie zmienia się w informację przetworzoną poprzez proces anonimizacji (vide: wyroki NSA: z dnia 9 sierpnia 2011 r., w sprawie sygn. akt I OSK 792/11 i I OSK 977/11 oraz wyroki WSA: w Warszawie z dnia 5 listopada 2013 r., w sprawie sygn. akt II SA/Wa 1455/13; w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 22 marca 2012 r., w sprawie sygn. akt II SA/Go 48/12; http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Również przekształceniem informacji, a nie jej przetworzeniem, jest zmiana nośnika danych informacji, czyli poddanie dokumentu procesowi kopiowania, czy skanowania (vide: wyroki WSA w Poznaniu: z dnia 22 maja 2013 r., w sprawie sygn. akt IV SAB/Po 31/13; z dnia 25 kwietnia 2013 r., w sprawie sygn. akt II SAB/Po 11/13; z dnia 6 marca 2013 r.,
II SAB/Po 87/12; http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Mając powyższe na względzie trudno w niniejszej sprawie zaakceptować stanowisko organów orzekających, iż skarżący po modyfikacji swego wniosku nadal żądał udostępnienia informacji publicznej przetworzonej.
Dostrzec należy, iż w pewnych przypadkach suma informacji prostych posiadanych przez adresata wniosku może przekształcić się w informację przetworzoną, jeżeli uwzględnienie wniosku wymaga ich zgromadzenia poprzez przegląd materiałów źródłowych w których są zawarte, a ilość informacji prostych konieczna dla sporządzenia wykazu wskazanego we wniosku jest znaczna i angażuje po stronie podmiotu obowiązanego środki i zasoby konieczne dla jego prawidłowego funkcjonowania (patrz wyrok NSA z dni 6 października 2011 r. sygn. akt I OSK 1199/11, z dnia 17 maja 2012 r. sygn. akt I OSK 416/12). W niniejszej jednak sprawie organy orzekające nie przeprowadziły analizy wniosku skarżącego pod kątem ilościowego kryterium przedmiotu żądania (np. ilości kserokopii decyzji podatkowych dla wskazanej nieruchomości, czy wydruków danych z sytemu informatycznego), zaś skarżący podaje, iż jego żądania dotyczy 35 lokali znajdujących się w budynku przy ul. [...]w [...], co nie przemawia za znaczną ilością materiału do odszukania i skopiowania, czy wydrukowania.
W kręgu zainteresowania skarżącego znajduje się informacja o kwocie jaka wpłynęła do urzędu miejskiego z tytułu podatku od nieruchomości w budynku przy ul. [...]w [...], ilu było podatników podatku od nieruchomości, czy dla wszystkich podatników była jednakowa stawka podatku, w jakich datach zostały wydane decyzje podatkowe, ile zostało wydanych decyzji, czy były jakieś odwołania od decyzji, czy były jakieś zaległości w płatnościach tego podatku, czy stosowano w decyzji/decyzjach stawkę dla działalności gospodarczej. Ogromna większość informacji żądanej przez skarżącego znajduje się w samych decyzjach podatkowych, których udostępnienie w formie zanonimizowanch kopii, nie wiąże się z przetworzeniem informacji. Natomiast odszukania i przygotowania w zbiorach danych (lecz nie przetworzenia) wymaga jedynie informacja, czy od decyzji podatkowej wpłynęło odwołanie (czynność sprawdzenia) oraz czy powstały zaległości podatkowe, a te organ powinien posiadać w systemie komputerowym.
Zwrócić należy uwagę, że pochopne uznanie informacji publicznej za przetworzoną prowadzić może do niedopuszczalnego i bezzasadnego ograniczania obywatelskiego prawo do uzyskania informacji publicznej, o którym mowa zarówno w art. 61 Konstytucji R.P., jak i w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej. Przepis art. 3 ust. 1 pkt 1 tej ustawy w istocie ma na celu ograniczenie ilości wniosków o udostępnienie informacji o skomplikowanym charakterze, której wytworzenie wymaga od organu analizy wielu źródeł, w następstwie której powstaje nowa informacja niż ta zawarta w materialne źródłowym. Traktowanie informacji publicznej jako informacji przetworzonej, tylko dlatego, że miałaby to być ona przygotowana specjalnie dla wnioskującego o nią podmiotu, a owo przygotowanie ogranicza się do odnalezienia odpowiednich dokumentów, ich zeskanowania, czy skopiowania i anonimizacji, pozostaje w sprzeczności z zasadą dostępu do informacji publicznej. Tym samym wyjątki od owej zasady nie powinny być interpretowane w sposób rozszerzający. Stąd uznanie określonej informacji za przetworzoną nakłada na organ obowiązek wykazania w przekonywujący sposób przyczyn, dla których zajął w takie stanowisko. Tego zaś organy w niniejszej sprawie nie wyjaśniły, błędnie, konsekwentnie i wbrew stanowisku wnioskodawcy przyjmując, iż związane są pierwotną treścią wniosku o sporządzenie zestawienia tabelowego, w miejsce udostępnienia wydruków i kopii dokumentów źródłowych.
Zatem decyzje w sprawie zostały wydane przedwcześnie z naruszeniem art. 3 ust. 1 pkt 1 i art. 16 ust.1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, jak też istotnym naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a.
Przy ponownym rozpoznawaniu wniosku skarżącego Prezydent [...] winien mieć na względzie powyższe rozważania Sądu.
W tym stanie rzeczy, biorąc pod uwagę wyżej przedstawiony stan faktyczny
i prawny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a) i c) w związku z art. 135 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji. Koszty przyznano stronie skarżącej na mocy art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło