II SA/Wa 275/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Śledzik po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. M. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi R. M. na decyzję Dyrektora Generalnego Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dalszego korzystania z zasobów archiwalnych Centralnego Archiwum Wojskowego postanawia - przywrócić termin do wniesienia skargi- Dyrektor Centralnego Archiwum Wojskowego w W. decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] nie wyraził zgody R. M. na udostępnienie materiałów archiwalnych. Pismem z dniu 3 grudnia 2010 r. R. M. zwrócił się do Dyrektora Generalnego Ministerstwa Obrony Narodowej o zdyscyplinowanie Dyrektora Centralnego Archiwum Wojskowego, “aby zajął się moim zgłoszeniem chęci dalszego korzystania z materiałów zgromadzonych w Centralnym Archiwum Wojskowym". W odpowiedzi na powyższe wystąpienie, Dyrektor Generalny Ministerstwa Obrony Narodowej pismem z dnia [...] stycznia 2011 r. [...] poinformował R. M., że po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego podtrzymuje stanowisko Dyrektora Centralnego Archiwum Wojskowego w W. odmawiające dalszego korzystania z zasobu tegoż archiwum. W dniu 3 czerwca 2011 r. R. M. wniósł skargę na bezczynność Dyrektora Generalnego Ministerstwa Obrony Narodowej w przedmiocie rozpoznania odwołania od wskazanej wyżej decyzji Dyrektora Centralnego Archiwum Wojskowego w W. z dnia [...] listopada 2010 r. Wyrokiem z dnia 4 stycznia 2012 r., sygn. akt II SAB/Wa 238/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę w powyższej sprawie. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że pismo Dyrektora Generalnego Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] posiada wszelke cechy decyzji administracyjnej. Ponadto Sąd stwierdził, że brak pouczenia w tym piśmie, że przysługuje od niego skarga do sądu administracyjnego nie może niweczyć roli tego pisma, zarówno w znaczeniu materialnoprawnym, jak i procesowym, jako decyzji administracyjnej. Sąd stwierdził również, że brak pouczenia o trybie i terminach zaskarżenia przedmiotowego aktu może być usunięty poprzez instytucję przywrócenia terminu do wniesienia skargi. W dniu 11 stycznia 2012 r. R. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dyrektora Generalnego Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Uzasadniając powyższy wniosek skarżący podniósł, że na rozprawie w dniu 4 stycznia 2012 r. w sprawie o sygn. akt II SAB/Wa 238/11 Sąd w ustnych motywach rozstrzygnięcia stwierdził, że pismo Dyrektora Generalnego Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] stycznia 2011 r. jest decyzją administracyjną. Wskazał, również, że wobec niejasności w zakresie charakteru powyższego pisma nie mógł dokonać w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy. Podał, że trudno, aby skarżący uznawał pismo z dnia [...] stycznia 2011 r. za decyzję, skoro sam organ tego pisma za taką decyzję nie uznawał. Ponadto decyzja ta nie zawierała pouczenia o środkach i terminie zaskarżenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi, wskazując że wprawdzie strona powinna być pouczona w treści decyzji o terminie i trybie wniesienia skargi, jednakże w tym przypadku strona skarżąca była reprezentowana przez radcę prawnego, czyli profesjonalnego pełnomocnika. Pismo zawierające wszystkie elementy decyzji nie powinno stanowić dla tego pełnomocnika problemu do uznania go za decyzję. Organ podniósł, że mimo tego, termin do wniesienia skargi nie został zachowany. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie natomiast z art. 87 § 1 powołanej ustawy pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 powołanej ustawy). Rozpatrując wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym sąd zobowiązany jest w pierwszej kolejności do zbadania, czy wniosek ten został złożony w terminie określonym w art. 87 § 1 cytowanej ustawy, tj. w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W niniejszej sprawie skarżący wyjaśnił, że na rozprawie w dniu 4 stycznia 2012 r. w sprawie o sygn. akt II SAB/Wa 238/11 Sąd w ustnych motywach rozstrzygnięcia stwierdził, że pismo Dyrektora Generalnego Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] stycznia 2011 r. jest decyzją administracyjną. W dniu ogłoszenia wyroku w tej sprawie ustała zatem przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi. W tej sytuacji wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi złożony w dniu 11 stycznia 2012 r. został wniesiony z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 87 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Odnosząc się do podniesionych we wniosku o przywrócenie terminu argumentów wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, należy stwierdzić, iż zasługują one na uwzględnienie. Skarżący w ocenie Sądu uprawdopodobnił, że nie ponosi winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Przyczyną uchybienia terminu do wniesienia skargi był w niniejszej sprawie brak wiedzy skarżącego o tym, że pismo organu z dnia [...] stycznia 2011 r. stanowiło decyzję administracyjną oraz brak pouczenia w tym piśmie o terminie i trybie wniesienia skargi. Istotnie pismu Dyrektora Generalnego Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] nie nadano formy decyzji. Pismo to nie zawiera również żadnego pouczenia o możliwości, terminie oraz trybie wniesienia skargi. O tym, że pismo to stanowi decyzję administracyjną przesądził dopiero Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 4 stycznia 2012 r., sygn. akt II SAB/Wa 238/11. W ocenie Sądu nie ma znaczenia w niniejszej sprawie, iż skarżący był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Należy zwrócić uwagę, że pełnomocnik skarżącego miał możliwość działania w imieniu skarżącego dopiero od dnia 11 kwietnia 2011 r. (data udzielenia pełnomocnictwa). W dniu 3 czerwca 2011 r. wniósł on w imieniu skarżącego wskazaną wyżej skargę na bezczynność Dyrektora Generalnego Ministerstwa Obrony Narodowej w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji Dyrektora Centralnego Archiwum Wojskowego w W. z dnia [...] listopada 2010 r. Charakter pisma z dnia [...] stycznia 2011 r., co wskazał Sąd w wyroku z dnia 4 stycznia 2012 r., sygn. akt II SAB/Wa 238/12, był sporny. Stwierdzenie, że przedmiotowe pismo stanowiło decyzję administracyjną nastąpiło, jak już wskazano wyżej, dopiero w tym wyroku. Zauważyć przy tym należy, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie różnicują sytuacji procesowej strony reprezentowanej przez profesjonalnego pełnomocnika oraz strony występującej w sprawie samodzielnie. Żaden z przepisów Kodeksu nie wskazuję, iż stronie reprezentowanej przez profesjonalnego pełnomocnika mogą być doręczane decyzje, czy też postanowienia bez pouczenia o dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Do stron reprezentowanych przez profesjonalnych pełnomocników ma zastosowanie również art. 112 k.p.a. stanowiący, iż błędne pouczenie w decyzji administracyjnej co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się tego pouczenia. Uchybienie terminu do wniesienia skargi było więc spowodowane w niniejszej sprawie okolicznościami, za które strona nie ponosi winy. Dodatkowo należy zauważyć, że w niniejszej sprawie nie ma zastosowania art. 87 § 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stanowiący, iż po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych. Skarżący wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję z dnia [...] stycznia 2011 r. złożył w dniu 11 stycznia 2012 r. Decyzja ta została zaś doręczona skarżącemu w dniu 1 lutego 2011 r. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został więc wniesiony przed upływem roku od uchybionego terminu. Z tych względów, na podstawie art. 86 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji postanowienia.