II SA/Wa 311/16

PostanowienieWSA w Warszawie2018-02-05

Skład orzekający: Paulina Paczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Jaka jest podstawa prawna i wysokość wynagrodzenia dla radcy prawnego ustanowionego z urzędu za zastępstwo procesowe w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, w tym uwzględnienie podatku VAT?
Ratio decidendi
Radca prawny ustanowiony z urzędu za zastępstwo procesowe w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym ma prawo do wynagrodzenia określonego na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Wynagrodzenie to obejmuje opłatę ustaloną zgodnie z rozporządzeniem, podwyższoną o podatek od towarów i usług, przy czym nie może ono przekraczać wartości przedmiotu sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczy wniosku radcy prawnego M. W. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Pełnomocnik został ustanowiony dla skarżącego W. F. w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, gdzie brał udział w rozprawie i wniósł skargę kasacyjną. Wcześniej WSA w Warszawie oddalił skargę W. F. na decyzję Prezesa ZUS, a NSA oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Przyznano ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego M. W. kwotę 240 zł oraz kwotę 55,20 zł tytułem podatku od towarów i usług, łącznie kwotę 295,20 zł, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Paulina Paczkowska po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego M. W. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi W. F. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego M. W. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) oraz kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), stanowiącą 23% podatku od towarów i usług – łącznie kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 27 października 2016 r., oddalił skargę W. F. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku. W związku z wnioskiem strony skarżącej, postanowieniem starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądy Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 listopada 2016 r. umorzono postępowanie w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i przyznano W. F. prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Okręgowa Izba Radców Prawnych w W. pismem z dnia 18 listopada 2016 r. wyznaczyła r. pr. M. W. pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego. W dniu 28 grudnia 2016 r. pełnomocnik skarżącego ustanowiony z urzędu wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Pełnomocnik oświadczył, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części. Ponadto, pełnomocnik wziął udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 20 października 2017 r. w sprawie I OSK 267/17, po rozpoznaniu której Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem oddalił skargę kasacyjną. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stosownie natomiast do art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielanej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, reguluje w rozpatrywanej sprawie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1715) – dalej jako "rozporządzenie". W myśl § 2 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz 2) niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego ustanowionego z urzędu. Natomiast w myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Opłaty w postępowaniu przed sądami administracyjnymi reguluje Rozdział 4 rozporządzenia. Zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. "a" rozporządzenia, opłaty wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji: za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - 75% opłaty określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji sprawy nie prowadził ten sam radca prawny - 100% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Przy czym opłata w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w innej sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna bądź decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynosi 240 zł (§ 21 ust. 1 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia). W myśl zaś § 4 ust. 3 rozporządzenia opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik z urzędu skarżącego, wyznaczony od drugiej instancji, sporządził skargę kasacyjną, wziął udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym oraz złożył wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej zawierający oświadczenie o nieopłaceniu tych kosztów ani w całości ani w części. Mając na uwadze treść powołanych wyżej przepisów oraz uwzględniając charakter sprawy, nakład pracy pełnomocnika, postanowiono przyznać wyznaczonemu z urzędu pełnomocnikowi wynagrodzenie zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. "a" rozporządzenia w kwocie 240 zł, jest to bowiem 100 % stawki podstawowej określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. "c". Powyższą kwotę, w myśl § 4 ust. 3 rozporządzenia, podwyższono o stawkę 23 % podatku od towarów i usług tj. o kwotę 55,20 zł, co łącznie stanowi kwotę 295,20 zł. Z tych względów, na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. "a" i pkt 1 lit. "c" oraz § 4 ust. 1 i 3 rozporządzenia, orzeczono jak w postanowieniu. Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło