II SA/Wa 3112/21

PostanowienieWSA w Warszawie2021-12-15

Skład orzekający: Danuta Kania

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie komisji lekarskiej ustalające inwalidztwo funkcjonariusza i związek schorzeń ze służbą, wydane na potrzeby postępowania emerytalno-rentowego, podlega kontroli sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania skarg na orzeczenia komisji lekarskich dotyczące ustalenia inwalidztwa funkcjonariusza i związku schorzeń ze służbą, gdy orzeczenia te mają na celu ustalenie prawa do świadczeń emerytalno-rentowych. Kontroli takich orzeczeń dokonują sądy powszechne w ramach odwołań od decyzji organów rentowych lub odszkodowawczych.
Stan faktyczny
L. C., emerytowany funkcjonariusz, został skierowany na badanie do komisji lekarskiej w celu ustalenia inwalidztwa i związku schorzeń ze służbą. Rejonowa Komisja Lekarska stwierdziła zdolność do służby z ograniczeniami (kategoria B) i brak związku schorzeń ze służbą. Centralna Komisja Lekarska uchyliła częściowo orzeczenie i zmieniła rozpoznanie, nadal orzekając kategorię B i brak związku schorzeń ze służbą. L. C. złożył skargę do WSA w Warszawie, domagając się rzetelnego ustalenia związku schorzeń ze służbą i faktycznego stanu zdrowia. Organ wniósł o odrzucenie skargi z powodu braku właściwości sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący sędzia WSA Danuta Kania po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L. C. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia inwalidztwa oraz związku schorzeń ze służbą postanawia: odrzucić skargę. L. C., jako emerytowany funkcjonariusz, został skierowany przez Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w W. na badanie komisyjne do [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w B. w celu ustalenia co do uznania funkcjonariusza zwolnionego ze służby za inwalidę lub za niezdolnego do samodzielnej egzystencji, ustalenia związku albo braku związku inwalidztwa ze służbą. [...] Rejonowa Komisja Lekarska w B. orzeczeniem z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] stwierdziła, że ww. jest zdolny do służby z ograniczeniami – kategoria B. Uznała, że jest trwale niezdolny do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku. Organ dokonał rozpoznania: 1. Sytuacyjna reakcja dezadaptacyjna nieznacznie upośledzająca zdolności przystosowawcze - § 58 p.1 rub.5, kat. A; 2. Cukrzyca typ 2 - § 48 p.1 rub.5, kat. B; 3. Nadciśnienie tętnicze - § 31 p.1 rub.5, kat. A; 4. Hiperlipidemia – bez §; 5. Stan po appendektomii - bez §. Komisja uznała, że nie istnieje związek orzeczonych schorzeń czy ułomności ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby. Opis warunków służby oraz stwierdzone schorzenia nie spełniają łącznie kryteriów rozporządzenia Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie wykazu chorób i schorzeń pozostających w związku ze służbą w Służbie Celno – Skarbowej (Dz. U. z 2017 r., poz. 2473 zał. nr 1). Po rozpatrzeniu odwołania L. C. od powyższego orzeczenia Centralna Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych orzeczeniem z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] uchyliła w części zaskarżone orzeczenie oraz zmieniła rozpoznanie: 1. Choroby kręgosłupa upośledzające sprawność ustroju - § 25 p.2 rub.5, kat. B; 2.Cukrzyca insulinoniezależna bez powikłań narządowych - § 48 p.1 rub.5, kat. B; 3. Sytuacyjne reakcje dezadaptacyjne nieznacznie upośledzające zdolności przystosowawcze § 58 p.1 rub.5 kat. A; 4. Hiperlipidemia – bez §; 5. Stan po appendectomii – bez §. Organ stwierdził, że były funkcjonariusz posiada kategorię zdolności do służby lub pracy - B. Jest zdolny do służby z ograniczeniem. Trwale niezdolny do służby na zajmowanym stanowisku. Organ stwierdził też, iż nie zachodzi związek schorzenia lub ułomności ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby. L. C. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższe orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych. Skarżący wniósł o rzetelne ustalenie czy jego schorzenia pozostają w związku ze służbą lub szczególnymi warunkami lub właściwościami służby. Rzetelne ustalenie zdolności do służby poprzez ustalenie aktualnego i faktycznego stanu zdrowia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi, bowiem sprawa będąca przedmiotem zaskarżenia nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd administracyjny rozpoznając skargę w pierwszej kolejności bada, czy wniesiona skarga jest dopuszczalna. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.) sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Na podstawie art. 207 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422) o zdolności fizycznej i psychicznej kandydata do służby w Służbie Celno-Skarbowej oraz funkcjonariusza do pełnienia służby, orzekają komisje lekarskie podległe ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, o których mowa w ustawie z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 398, z późn. zm.). Z przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 398, z późn. zm.) wynika, że orzekają one o zdolności kandydatów i funkcjonariuszy do służby, a także m.in. o uznaniu funkcjonariuszy zwolnionych ze służby za inwalidów lub uznaniu ich za niezdolnych do samodzielnej egzystencji, jak również ustaleniu związku albo braku związku inwalidztwa ze służbą, ustaleniu zdolności do pracy funkcjonariuszy zwolnionych ze służby w celu określenia grupy inwalidzkiej. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że orzeczenia komisji lekarskich dzielą się na dwie zasadnicze grupy. Pierwsza z nich obejmuje kwestie zaliczenia danej osoby do określonej kategorii zdolności do służby. Orzeczenia w tych sprawach są wiążące dla organu w sprawie powołania danej osoby do służby lub zwolnienia ze służby. Podlegają one zaskarżeniu do sądów administracyjnych na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a. Druga grupa orzeczeń, to orzeczenia ustalające schorzenia danej osoby, ich związek ze służbą i stopień inwalidztwa, m.in. dla celów emerytalno-rentowych. Podstawą tych orzeczeń są odrębne przepisy m.in.: a) rozporządzenie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 13 kwietnia 2017 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do pełnienia służby przez kandydata do Służby celno-Skarbowej oraz funkcjonariusza Służby Celno-Skarbowej (Dz. U. z 2017 r. poz. 831), b) rozporządzenie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie wykazu chorób i schorzeń pozostających w związku ze służbą w Służbie Celno-Skarbowej (Dz. U. z 2017 r. poz. 2473). Tego rodzaju orzeczenia są poddawane kontroli przez sądy powszechne w ramach odwołań od decyzji, wydawanych w innych postępowaniach przez organy właściwe w sprawach odszkodowawczych lub emerytalno-rentowych. Orzeczenia z tej grupy mają wyłącznie charakter orzeczenia wstępnego, jako jedna z przesłanek ustalenia prawa do określonych świadczeń, ich zakresu i wysokości. W konsekwencji nie podlegają one zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż sprawy orzekania o inwalidztwie i związku schorzeń ze służbą nie należą do jego właściwości (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 30 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 93/10; z dnia 29 maja 2008 r., sygn. akt II OSK 667/08; uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 1998 r., sygn. akt OPS 8/97; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 września 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 1116/17; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 maja 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 108/17, publ. CBOSA). W sprawie jest bezsporne, że zaskarżone orzeczenie zostało wydane na skutek skierowania Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w zakresie ustalenia co do uznania funkcjonariusza zwolnionego ze służby za inwalidę lub za niezdolnego do samodzielnej egzystencji, ustalenia związku albo braku związku inwalidztwa ze służbą. Skarżący jest byłym funkcjonariuszem Służby Celno-Skarbowej, zwolnionym ze służby z dniem 28 października 2020 r. Oznacza to, że przedmiotowe orzeczenie należy do grupy orzeczeń nie podlegających kontroli sądów administracyjnych. Ustalenia Sądu w tym zakresie nie zmienia zawarte w treści orzeczenia dodatkowe wskazanie "zdolny do służby z ograniczeniem". Od tego rodzaju orzeczeń nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Są one poddawane kontroli przez sądy powszechne w ramach odwołań od decyzji wydawanych w innych postępowaniach przez organy właściwe w sprawach emerytalno-rentowych lub odszkodowawczych. Orzeczenie komisji lekarskiej jest w tym wypadku elementem sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, do których rozpoznania powołane są sądy powszechne. Biorąc zatem pod uwagę powyższe rozważania należy stwierdzić, że rozpoznawana sprawa nie ma charakteru sprawy administracyjnej, gdyż zaskarżony akt nie mieści się w katalogu aktów prawnych lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. – i jako taki – nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej. Abstrahując od powyższego zauważyć również należy, że skarżący mimo prawidłowo doręczonego wezwania nie uzupełnił braku formalnego skargi – nie nadesłał swojego numeru PESEL. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło