II SA/Wa 326/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. na ustną decyzję urzędnika Powiatowego Urzędu Pracy w [...] z dnia [...] września 2007 r. postanawia odrzucić skargę. W dniu 17 stycznia 2014 r. A. S. sformułował skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz wniósł o "unieważnienie ustnej decyzji wydanej w dniu [...] września 2007 r. przez urzędnika Urzędu Pracy w [...], która uniemożliwiła mu zarejestrowanie się w urzędzie jako osoba bezrobotna". Wniósł ponadto o wypłacenie przez Urząd Pracy w [...] zasiłku dla bezrobotnych za okres od dnia [...] września 2007 r. do dnia [...] września 2007 r. Starosta [...], reprezentowany przez Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w [...], w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o oddalenie skargi. Organ podniósł, że w aktach administracyjnych nie ma żadnego śladu wydania ustnej decyzji z dnia [...] września 2007 r., gdyż takiej decyzji nie było. Organ podniósł także, że w dniu [...] września 2007 r. Starosta [...] wydał decyzję nr [...], znak: [...], orzekającą o uznaniu A. S. z dniem [...] września 2007 r. za osobę bezrobotną i przyznaniu prawa do zasiłku na okres 12 miesięcy od dnia [...] września 2007 r. w wysokości 646.00 zł. miesięcznie. Wobec powyższego, w wykonaniu zarządzenia z dnia 16 kwietnia 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 326/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wezwał A. S. do usunięcia braków formalnych skargi przez podanie, czy skarga dotyczy: -ustnej decyzji z dnia [...] września 2007 r. czy też, -decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2007 r. nr [...] znak: [...] orzekającej o uznaniu A. S. za osobę bezrobotną i przyznaniu prawa do zasiłku na okres 12 miesięcy od dnia [...] września 2007 r. w wysokości 646,00 zł. miesięcznie. Skarżący w piśmie sformułowanym w dniu 4 maja 2014 r., w odpowiedzi na powyższe wezwanie, określił, że skarga dotyczy ustnej odmowy zarejestrowania go jako osoby bezrobotnej podjętej w dniu [...] września 2007 r. przez urzędnika Urzędu Pracy w [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga wniesiona do sądu administracyjnego podlega rozpoznaniu tylko wówczas, gdy jest dopuszczalna. Nie ulega wątpliwości, że warunkiem dopuszczalności zaskarżenia aktu lub czynności jest fakt jego istnienia w chwili wniesienia skargi. Nie można skarżyć do Sądu aktu nieistniejącego, a zatem niefunkcjonującego w obrocie prawnym, albowiem brak jest wówczas przedmiotu zaskarżenia, który mógłby podlegać ewentualnej weryfikacji sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie skarżący złożył skargę na ustną decyzję z dnia [...] września 2007 r., wydaną przez urzędnika Powiatowego Urzędu Pracy w [...]. Jednak z odpowiedzi na skargę, udzielonej przez Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w [...], jak i z akt administracyjnych sprawy wynika, że zaskarżona decyzja ustna nie została wydana. Na gruncie ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: z 2013 r., poz. 267 ze zm.), pomimo prymatu zasady pisemności, dopuszczalne jest zgodnie z art. 14 § 2 kpa wydanie przez organ decyzji ustnej, gdy przemawia za tym interes strony, a przepis prawa nie stoi temu na przeszkodzie, przy czym treść oraz istotne motywy takiego załatwienia powinny być utrwalone w aktach w formie protokołu lub podpisanej przez stronę adnotacji. Powyższy wymóg potwierdza dodatkowo art. 67 § 2 pkt 5 kpa, wskazujący, kiedy obligatoryjnie sporządzany jest protokół z czynności organu. Jednak zastosowanie przepisu art. 14 § 2 kpa, zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 września 1981 r. o sygn. akt II SA 345/81, (publ. ONSA 1981, nr 2, poz. 96), jest wykluczone, gdy przepisy prawa określają pisemną formę decyzji lub gdy strona nie wyraża zgody na ustne załatwianie sprawy albo gdy stanowiska strony i organu są rozbieżne. W uchwale składu pięciu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 października 1997 r. o sygn. akt FPK 13/97, (publ. ONSA 1998, nr 1, poz. 7) stwierdzono, że: "Ogłoszenie ustne decyzji administracyjnej, jako wyjątek od zasady pisemności, wymaga utrwalenia tej czynności na piśmie w drodze sporządzenia protokołu (art. 67 § 2 pkt 5 kpa), który powinien odpowiadać wymaganiom art. 68 i 107 kpa w zakresie koniecznych elementów decyzji". Załatwienie sprawy w formie ustnej możliwe jest wyłącznie po uprzednim wszczęciu i przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w tej sprawie (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 maja 2007 r. o sygn. akt II OSK 712/06, publ. LEX nr 337413). Ustna decyzja, której treść powinna być odzwierciedlona w protokole, nie może być następnie potwierdzona odrębną pisemną decyzją (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 12 września 2007 r. o sygn. akt II SA/Bd 255/07, publ. https://orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie – zdaniem Sądu - brak jest pisemnej decyzji, bądź też wymaganego prawem pisemnego protokołu podjęcia decyzji ustnej. Zatem nie istnieje, nie funkcjonuje w obrocie prawnym akt, który byłby przedmiotem skargi. Wniesienie do sądu administracyjnego skargi na nieistniejącą decyzję ustną jest niedopuszczalne. Brak jest wówczas przedmiotu zaskarżenia, który mógłby podlegać ewentualnej weryfikacji sądu administracyjnego. Natomiast brak przedmiotu zaskarżenia czyni wniesioną skargę niedopuszczalną. Z tych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji postanowienia.