II SA/Wa 328/18
PostanowienieWSA w Warszawie2018-03-05
Skład orzekający: Danuta Kania
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego przysługuje na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej dotyczące ustalenia związku schorzenia ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych, rentowych lub zaopatrzenia emerytalnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w zakresie ustalenia schorzeń danej osoby oraz ich związku ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych, rentowych lub zaopatrzenia emerytalnego. Takie orzeczenia mają charakter wstępny i podlegają kontroli sądów powszechnych w ramach postępowań dotyczących świadczeń.Stan faktyczny
Skarżący A. S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej (CWKL) utrzymujące w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej (RWKL) w zakresie zakwalifikowania choroby zwyrodnieniowo-dyskopatycznej kręgosłupa piersiowego jako niepozostającej w związku ze służbą wojskową. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego poprzez nierozpatrzenie materiału dowodowego. Organ wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na brak właściwości sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania po rozpoznaniu w dniu 05 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie kontrolnego badania inwalidy postanawia - odrzucić skargę.
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w W., działając na podstawie przepisów § 12 ust. 1, § 28, § 30, § 31 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 stycznia 2006 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych, a także właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (t. j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1078 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania [...] A. S. od orzeczenia Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w S. z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w sprawie kontrolnego badania inwalidy, orzeczeniem z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...], utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie.
Pismem z dnia [...] lutego 2018 r. A. S. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na orzeczenie CWKL w W. z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...]- w zakresie zakwalifikowania rozpoznanej choroby zwyrodnieniowo-dyskopatycznej kręgosłupa jako nie pozostającej w związku ze służbą wojskową.
Skarżący wniósł o jego uchylenie w zaskarżonej części oraz uchylenie orzeczenia Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w S. z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w zakresie zakwalifikowania rozpoznanej choroby zwyrodnieniowo-dyskopatycznej kręgosłupa piersiowego jako nie pozostającej w związku ze służbą wojskową; jak również o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata.
Skarżący zarzucił zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie przepisów postępowania: art. 7, art. 77 § 1 kpa polegające na ich niezastosowaniu poprzez uznanie za prawidłowe ustaleń organu I instancji poprzez przyjęcie, iż zdiagnozowana choroba zwyrodnieniowo-dyskopatyczna kręgosłupa piersiowego pozostaje bez związku z pełnioną służbą wojskową, podczas gdy organ nie dokonał koniecznych badań w tym zakresie, a tym samym orzekł w oparciu o niepełny materiał dowodowy, co skutkowało niesłusznym utrzymaniem w mocy orzeczenia organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie.
Organ wyjaśnił, że RWKL w S. orzeczeniem z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...], wydanym w sprawie kontrolnego badania inwalidy rozpoznała u A. S. – w grupie schorzeń powodujących niezdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej – 1) "zaburzenia stresowe pourazowe utrwalone" (§ 67 pkt 4) oraz schorzenia współistniejące: 2) "pourazowa przepuklina jądra miażdżystego L5/S1 z okresowym zespołem korzeniowym" (§ 62 pkt 1); 3) "lewostronne upośledzenie słuchu wyłącznie w zakresie tonów wysokich" (§ 21 pkt 1); 4) "bliznę po przebytej operacji ginekomastii prawostronnej" (§ 3 pkt 1); 5) "braki w uzębieniu" (§ 24 pkt 1) oraz 6) "chorobę zwyrodnieniowo-dyskopatyczną kręgosłupa piersiowego" (§ 34 pkt 5) i stwierdziła, że ww. jest niezdolny do pełnienia zawodowej służby wojskowej. Jednocześnie RWKL w S., stwierdzając, iż schorzenie wskazane w pkt 1 i 2 orzeczenia pozostaje w związku ze służbą wojskową, zaliczyła A. S. do trzeciej grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia oraz do trzeciej grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową. Po rozpatrzeniu odwołania A. S. od ww. orzeczenia, CWKL w W. orzeczeniem z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] utrzymała w mocy orzeczenie RWKL w S..
A. S. zaskarżył orzeczenie CWKL w W. w części dotyczącej związku rozpoznanego schorzenia ze służbą wojskową, wnosząc o "uchylenie orzeczenia CWKL w W. w części oraz poprzedzającego orzeczenia RWKL w S. w zakresie zakwalifikowania rozpoznanej choroby zwyrodnieniowo-dyskopatycznej jako choroby nie pozostającej z związku ze służbą wojskową".
Organ wskazał, że od orzeczeń wojskowych komisji lekarskich w zakresie dotyczącym ustalenia schorzeń danej osoby oraz ich związku ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych, rentowych lub zaopatrzenia emerytalnego oraz w zakresie ustalenia grupy inwalidztwa, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – dalej: ppsa, sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 2 ppsa).
W rozpoznawanej sprawie skarżący przedmiotem skargi uczynił orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w W. z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] utrzymujące w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w S. z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...]. Skarżący zaskarżył ww. orzeczenie w części dotyczącej rozpoznanej choroby zwyrodnieniowo-dyskopatycznej kręgosłupa piersiowego jako nie pozostającej w związku ze służbą wojskową. Skierowanie skarżącego do wojskowej komisji lekarskiej nastąpiło przez Wojskowe Biuro Emerytalne w S.
Wyjaśnić należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w tezach wyroku z dnia 9 marca 2005 r., sygn. OSK 1203/04 (dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl) wskazał, że wojskowe komisje lekarskie orzekają w dwóch reżimach prawnych, stąd orzeczenia tych komisji dzielą się na dwie grupy.
Pierwsza grupa orzeczeń wojskowych komisji lekarskich obejmuje kwestię zaliczenia danej osoby do określonej kategorii zdolności do służby wojskowej, jak i samej zdolności do służby wojskowej. Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach są wiążące dla organów rozstrzygających o powołaniu danej osoby do służby wojskowej lub o zwolnieniu z tej służby. Od takich orzeczeń służy skarga do sądu administracyjnego, gdyż orzeczenia te mają charakter decyzji rozstrzygających istotę sprawy - zdolność do służby wojskowej.
Natomiast drugą grupę orzeczeń wojskowych komisji lekarskich stanowią orzeczenia ustalające schorzenia danej osoby, ich związek ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych lub rentowych albo zaopatrzenia emerytalnego. Podstawę takich orzeczeń stanowią w obecnym stanie prawnym przepisy ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1726 ze zm.), ustawa z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2193), ustawa z 11 kwietnia 2003 r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą wojskową (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1950), czy wreszcie ustawa z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich rodzin (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2225 ze zm.).
Te orzeczenia poddawane są kontroli przez sądy powszechne w ramach rozpoznawanych odwołań od decyzji o świadczeniach odszkodowawczych, rentowych lub z zaopatrzenia emerytalnego. Dzieje się tak dlatego, że decyzje administracyjne w tych sprawach wydawane są nie przez wojskowe komisje lekarskie, lecz przez inne organy (wojskowy organ emerytalny lub ZUS). Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w tych postępowaniach mają natomiast wyłącznie charakter orzeczenia wstępnego jako jedna z przesłanek rozstrzygnięcia sprawy i nie podlegają odrębnemu zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
Biorąc zatem pod uwagę te dwa reżimy prawne wskazać należy, iż od orzeczeń wojskowych komisji lekarskich w zakresie dotyczącym ustalenia schorzeń danej osoby oraz ich związku ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych, rentowych lub zaopatrzenia emerytalnego, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje.
Potwierdzeniem powyższego stanowiska jest utrwalony w orzecznictwie administracyjnym pogląd, że sąd administracyjny nie jest właściwy w sprawie skargi na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w przedmiocie związku choroby (inwalidztwa) ze służbą wojskową (vide: uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27 października 1999 r., sygn. akt III ZP 9/99, OSNP 2000/5/167). Takie stanowisko zajął również Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu Składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2000 r., sygn. akt OSA 1/100 (ONSA 2001/2/47) w odniesieniu do orzeczenia w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia żołnierza i związku ze służbą wojskową stwierdzonych schorzeń dla m.in. celów zaopatrzenia emerytalnego (rentowego), stwierdzając, że w tych sprawach skarga nie przysługuje. Na tle przytoczonego stanu prawnego stanowisko to jest nadal aktualne, co potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyżej wyroku z dnia 9 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1203/04, a także w wyroku z dnia 20 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 2227/11.
W niniejszej sprawie A. S. zaskarżył orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w W. utrzymujące w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w S. w sprawie kontrolnego badania inwalidy, w części dotyczącej rozpoznanej choroby zwyrodnieniowo-dyskopatycznej kręgosłupa piersiowego jako nie pozostającej w związku ze służbą wojskową.
Na tą kategorię orzeczeń Komisji, jak już wyżej wskazano, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje, w związku z powyższym skarga podlega odrzuceniu, jako nienależąca do właściwości sądu administracyjnego.
Z tych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 oraz § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji postanowienia.
-----------------------
4
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło