II SA/Wa 331/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska - Bigiej po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi Z. K. na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia specjalnego postanawia odmówić ustanowienia radcy prawnego. W toku postępowania w sprawie ze skargi Z. K. na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] stycznia 2012 r. w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia specjalnego, skarżąca zwróciła się do Sądu z wnioskiem o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika. Z wniosku sporządzonego na urzędowym formularzu PPF oraz z dokumentów źródłowych wynika, że skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z mężem L. K. Skarżąca uzyskuje dochód w wysokości 987,65 zł z tytułu emerytury, jej mąż – 2093,55 zł z tytułu emerytury. Wnioskodawczyni wymieniła następujące wydatki miesięczne: energia elektryczna – 180 zł, gaz z butli – 80 zł, woda – 50 zł, telefon – 100 zł, lekarstwa – 300 zł, dojazd do lekarza – 150 zł, wywóz śmieci – 50 zł, opał + ciepła woda + ogrzewania – 200 zł, wywóz ścieków (co 2 miesiące) – 100 zł, wyżywienie – ok. 1000 zł. W uzasadnieniu wniosku podała, że po uregulowani wszystkich opłat pozostaje mała suma, w związku z czym nie stać wnioskodawczyni na ustanowienie pełnomocnika z wyboru. W rubryce nr 4 wniosku wskazała, iż domaga się ustanowienia adwokata. W piśmie z dnia 2 kwietnia 2012 r., stanowiącym uzupełnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy podała, iż wnosi o ustanowienie radcy prawnego – W. K. Do pisma dołączyła także zaświadczenie z [...] z dnia [...] marca 2012 r., z którego wynika, iż na lokacie w dniu 28 marca 2012 r. miała zgromadzone środki finansowe w wysokości 5 602,02 zł. Rozpoznając przedmiotowy wniosek zważono, co następuje: Przede wszystkim przypomnieć należy, że prawo pomocy, zarówno w zakresie całkowitym, jaki i częściowym, jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest bowiem formą dofinansowania strony postępowania z budżetu Państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. akt I OZ 1099/11). Ponadto, w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Powinien on zatem przekonać Sąd o konieczności przyznania mu prawa pomocy. Wnioskodawca ubiegający się o przyznanie prawa pomocy musi wykazać, tj. należycie udokumentować swoją sytuację materialną, gdyż to na podstawie przekazanych przez niego informacji Sąd dokonuje merytorycznej oceny wniosku pod kątem wystąpienia przesłanek przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (por. np. postanowienia NSA z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt II GZ 409/10 i z dnia 20 stycznia 2012 r., sygn. akt IIFZ833/11). Stosownie bowiem do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012r., poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W rozpatrywanej sprawie, mimo iż początkowo skarżąca wskazała, iż wnosi o ustanowienie adwokata, to w związku z oświadczeniem zawartym w piśmie z dnia 2 kwietnia 2012 r. – uznano, iż domaga się ustanowienia radcy prawnego. W ocenie referendarza sądowego wniosek skarżącej o ustanowienie radcy prawnego nie zasługuje na uwzględnienie. Opisana przez wnioskodawczynię sytuacja materialna nie uzasadnia przyznania jej prawa pomocy. Skarżąca wraz z mężem uzyskuje stały comiesięczny dochód w wysokości 3081,20 zł (brutto). Podała, iż przeciętnie wydatki miesięczne wynoszą ok. 2210 zł, zatem jest w stanie wygospodarować co miesiąc niewielkie oszczędności. Ponadto, jak wynika z kserokopii zaświadczenia z banku – posiada lokatę, na której w chwili obecnej ma zgromadzone środki pieniężne w wysokości 5602,02 zł. W tym wypadku nie można zatem stwierdzić, iż została spełniona ustawowa przesłanka warunkująca przyznanie prawa pomocy tj., że skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i męża. Biorąc powyższe pod uwagę uznano, że sytuacja materialna wnioskodawczyni pozwala na ustanowienie pełnomocnika z wyboru z własnych środków, a odmowa przyznania prawa pomocy nie pozbawi skarżącej prawa do sądu. Z powyższych względów i na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.