II SA/Wa 354/17

PostanowienieWSA w Warszawie2017-06-08

Skład orzekający: Iwona Dąbrowska, Adam Lipiński, Janusz Walawski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na pismo Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego wstrzymujące wypłatę stypendium i żądające zwrotu środków finansowych, które zostało wniesione przed rozpatrzeniem wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jest dopuszczalna?
Ratio decidendi
Skarga jest niedopuszczalna, ponieważ została wniesiona przedwcześnie. Strona powinna najpierw wyczerpać środki zaskarżenia, w tym wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, który przysługiwał jej od decyzji Ministra. Dopiero po jego nierozpatrzeniu lub rozpatrzeniu można wnieść skargę na bezczynność organu.
Stan faktyczny
Skarżąca K.B. otrzymała stypendium naukowe decyzją Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Po prawomocnym orzeczeniu Komisji Dyscyplinarnej o popełnieniu przez nią plagiatu, Dyrektor Instytutu zwrócił się do Ministra o wstrzymanie wypłaty stypendium i zwrot środków. Minister pismem z lutego 2016 r. wstrzymał wypłatę i zażądał zwrotu środków. Skarżąca wniosła skargę do WSA na to pismo, uznając je za akt z zakresu administracji publicznej. WSA odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną, gdyż sprawa dotyczyła umowy cywilnoprawnej. NSA uchylił postanowienie WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając pismo Ministra za decyzję administracyjną podlegającą kontroli sądu administracyjnego. WSA, związany wykładnią NSA, odrzucił skargę jako przedwczesną, ponieważ nie wyczerpano środków zaskarżenia (wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy).
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako przedwczesną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Sędziowie WSA Adam Lipiński, Janusz Walawski, Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi K.B. na pismo Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania wypłaty stypendium i zwrot dotychczas wypłaconych środków finansowych postanawia: odrzucić skargę. Wnioskiem z dnia [...] marca 2013 r. Instytut [...] (zwany dalej I[...]) wystąpił do Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z wnioskiem o przyznanie stypendium naukowego dla wybitnego młodego naukowca – [...] K. B. (zwanej dalej skarżącą lub stypendystką). Decyzją z dnia [...] października 2013 r. nr [...], na podstawie art. 28 ust. 2 i art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki (Dz. U. 96, poz. 615, z późn. zm.) oraz art. 104 k.p.a., po rozpatrzeniu ww. wniosku, Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego przyznał jednostce naukowej – I[...] – środki finansowe w wysokości 162 900 złotych na finansowanie w latach 2013-2016 stypendium naukowego dla wybitnego młodego naukowca – skarżącej. Jednocześnie organ w decyzji zawarł warunek przekazania środków finansowych, w postaci złożenia w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja ta stanie się ostateczna, podpisanego projektu umowy określającej szczegółowe warunki finansowania i rozliczenia stypendium, pod rygorem uznania, że niezłożenie projektu takiej umowy w wymaganym terminie stanowi rezygnację z przyznanego finansowania. Decyzja została doręczona zarówno I[...], jak i beneficjentce stypendium – skarżącej. Umową z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] o finansowanie stypendium naukowego dla wybitnego młodego naukowca, zawartą pomiędzy Ministrem Nauki i Szkolnictwa Wyższego a I[...], postanowiono o finansowaniu stypendium naukowego ustanowionego decyzją Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] października 2013 r. nr [...] dla wybitnego młodego naukowca K. B.. Z treści § 8 przedmiotowej umowy wynikało, że w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości lub sporu pomiędzy jednostką naukową a stypendystą dotyczącego wypłaty stypendium, jednostka naukowa ma obowiązek niezwłocznie zawiadomić Ministra o tym fakcie, natomiast Minister w takim przypadku może wstrzymać dalsze finansowanie stypendium lub/i żądać zwrotu wypłaconych dotychczas środków. W konsekwencji powyższego, w dniu 11 grudnia 2013 r. I[...] i skarżąca zawarli umowę nr [...] o finansowanie stypendium naukowego dla wybitnego młodego naukowca. Z treści § 13 umowy wynikało, że w sprawach nieuregulowanych w umowie mają zastosowanie przepisy Kodeksu cywilnego, zaś spory wynikłe w toku realizacji umowy będą rozstrzygane przez sąd powszechny właściwy dla siedziby jednostki naukowej. Orzeczeniem Komisji Dyscyplinarnej I[...] z dnia [...] października 2015 r. nr [...] wymierzono skarżącej karę dyscyplinarną nagany za popełnienie plagiatu. Z treści orzeczenia wynika m.in., że obwiniona rok wcześniej stanęła przed Komisją Dyscyplinarną z tym samym zarzutem – wówczas Komisja umorzyła postępowanie z przyczyn formalno-prawnych orzeczeniem z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...], podnosząc w nim jednak te same braki warsztatu skarżącej, co w sprawie zakończonej orzeczeniem z dnia [...] października 2015 r. Pismem z dnia 4 stycznia 2016 r. Przewodnicząca Komisji Dyscyplinarnej I[...] przekazała odpis ww. orzeczenia dyscyplinarnego z dnia [...] października 2015 r. nr [...] Ministrowi Nauki i Szkolnictwa Wyższego, stosownie do art. 114 ust. 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o Polskiej Akademii Nauk (Dz. U. Nr 96, poz. 619, z późn. zm.). Pismem z dnia 14 stycznia 2016 r. Dyrektor I[...], działając na podstawie § 8 ust. 2 umowy z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...], w związku z prawomocnym orzeczeniem Komisji Dyscyplinarnej, zwrócił się do Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego o podjęcie decyzji w sprawie wstrzymania dalszego finansowania stypendium naukowego przyznanego skarżącej i żądania zwrotu wypłaconych dotychczas środków. W uzasadnieniu wskazał m.in., że popełnienie plagiatu przez pracownika naukowego instytutu [...], stwierdzonego prawomocnym orzeczeniem komisji dyscyplinarnej, jest ciężkim naruszeniem podstawowych obowiązków pracowniczych, skutkującym np. dla mianowanego pracownika naukowego, możliwością rozwiązania stosunku pracy bez wypowiedzenia (art. 101 ust. 3 lit. b ustawy o Polskiej Akademii Nauk). Pismem z dnia 20 stycznia 2016 r. K. B. poinformowała Ministra, że nie otrzymała 11 rat stypendium, jak również nie uzyskała od Dyrekcji I[...] (pomimo kierowanych na piśmie zapytań) wyjaśnień, na jakiej podstawie i na jaki czas zawieszono wypłatę stypendium. Wskazała, że sprawa ma związek z postępowaniem dyscyplinarnym oraz przedstawiła swoje stanowisko w tej materii. W odpowiedzi na pismo Dyrektora I[...] z dnia [...] stycznia 2016 r., Minister pismem z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...], skierowanym do tego Dyrektora, oznajmił, że w związku z prawomocnym orzeczeniem Komisji Dyscyplinarnej o popełnieniu plagiatu przez stypendystkę Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego wstrzymuje wypłatę stypendium ustanowionego decyzją z dnia [...] października 2013 r. nr [...] i wnosi na postawie § 8 umowy z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] o zwrot dotychczas przekazanych Instytutowi środków finansowych w kwocie 138 012 zł. Minister poprosił o dokonanie wpłaty środków finansowych przekazanych w latach 2013-2016 na podane konta bankowe – w terminie 14 dni od dnia otrzymania rzeczonego pisma. Pod pismem podpisał się z upoważnienia Ministra podsekretarz stanu prof. L. S. Następnie Dyrektor I[...] pismem z dnia 17 lutego 2016 r., skierowanym do K. B., poinformował stypendystkę, że w związku z prawomocnym orzeczeniem Komisji Dyscyplinarnej I[...] z dnia [...] października 2015 r. nr [...] o udzieleniu ww. kary dyscyplinarnej za popełnienie plagiatu, Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego podjęło decyzję o wstrzymaniu wypłaty dla niej stypendium naukowego oraz o zwrocie wypłaconych środków finansowych. Dyrektor I[...] wskazał też, że na podstawie § 8 umowy nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. o finansowaniu stypendium naukowego dla wybitnych młodych naukowców, przyznanego decyzją z dnia [...] października 2013 r. – Instytut zobowiązany jest do zwrotu Ministerstwu otrzymanych środków finansowych na wypłatę ww. stypendium naukowego. Poinformowano skarżącą również że I[...] wypłacił jej dotychczas z tytułu stypendium kwotę 67 875 zł., stąd też Instytut wniósł o zwrot tej kwoty w nieprzekraczalnym terminie do dnia 1 marca 2016 r., powołując się na § 8 ust. 2 ww. umowy oraz na decyzję Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] lutego 2016 r. o wstrzymaniu wypłaty skarżącej stypendium naukowego oraz o zwrocie dotychczas wypłaconych środków finansowych. Po otrzymaniu ww. pisma K. B., reprezentowana przez pełnomocnika, pismem z dnia 26 lutego 2016 r. zwróciła się do Ministra o doręczenie decyzji Ministra z dnia [...] lutego 2016 r. w przedmiocie wstrzymania wypłaty i obowiązku zwrotu stypendium dla wybitnego młodego naukowca. Pismem z dnia 1 marca 2016 r. Dyrektor I[...] poinformował Ministra, że dokonał zwrotu kwoty 70 137 złotych, jakie pozostawały na rachunku Instytutu "w momencie wydania decyzji MNiSzW z dnia [...] lutego 2016 r. o wstrzymaniu wypłaty ww. stypendium oraz o zwrocie wypłaconych środków". Dyrektor poinformował jednocześnie Ministra, że wystąpił do skarżącej o zwrot środków oraz, że skarżąca zwróciła się do niego o wstrzymanie dochodzenia ww. kwoty do czasu wyjaśnienia sprawy, w tym zapoznania się przez nią z pismem Ministra z dnia [...] lutego 2016 r. W związku z tym Dyrektor I[...] zwrócił się o wstrzymanie dalszych działań Ministra w stosunku do Instytutu do czasu uzyskania przez Instytut zwrotu środków od skarżącej. Ponadto Dyrektor I[...] poddał pod rozwagę Ministerstwa kwestię formalnej notyfikacji stypendystce przez Ministra "decyzji z dnia [...] lutego 2016 r. o wstrzymaniu wypłaty stypendium i zwrocie wypłaconych środków". Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego pismem z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] poinformował K. B., że biorąc pod uwagę zakończone prawomocnym orzeczeniem postępowanie dyscyplinarne, na podstawie § 8 umowy nr [...] podjął decyzję o wstrzymaniu dalszego finansowania stypendium oraz o żądaniu zwrotu dotychczas wypłaconych środków finansowych. Minister jako podstawę wskazał § 8 umowy nr [...], jak też poinformował skarżącą, że spory z realizacji umowy między nią a Instytutem rozstrzyga zgodnie z treścią umowy sąd powszechny, a Minister nie jest stroną dalszego sporu. Nadto, w odpowiedzi na pismo skarżącej z dnia [...] lutego 2016 r., Minister przy piśmie z dnia 7 marca 2016 r. nr [...] przesłał skarżącej kopię ww. pisma Ministra z dnia [...] lutego 2016 r. Po otrzymaniu ww. pisma Ministra z dnia [...] lutego 2016 r., K. B., reprezentowana przez pełnomocnika, pismem z dnia 22 marca 2016 r. wezwała Ministra do usunięcia naruszenia prawa, którym obarczone jest jej zdaniem pismo Ministra z dnia [...] lutego 2016 r. W wezwaniu tym wskazała, że akt Ministra z dnia [...] lutego 2016 r. jest wydany bez podstawy prawnej. Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2016 r. wznowił z urzędu postępowanie w sprawie wniosku o przyznanie stypendium naukowego dla wybitnego młodego naukowca, złożonego przez I[...], zakończonego ostateczną decyzją Ministra z dnia [...] października 2013 r., przyznającą środki finansowe na finansowanie stypendium skarżącej. W uzasadnieniu tego postanowienia podniesiono, że I[...], któremu przyznano środki na finansowanie stypendium K. B., poinformował pismem z dnia 14 stycznia 2016 r. Ministra o prawomocnym orzeczeniu Komisji Dyscyplinarnej I[...] z dnia [...] października 2015 r. dotyczącym popełnienia przez stypendystkę plagiatu w okresie, z którego dorobek podlegał ocenie przy przyznawaniu stypendium. Okoliczność ta nie była znana organowi w dacie przyznawania stypendium, a w ocenie organu może mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, dotyczącej przyznania tego stypendium. Pismem z dnia 24 maja 2016 r. K. B., reprezentowana przez pełnomocnika, złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na pismo Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] lutego 2016 r., określając go jako akt z zakresu administracji publicznej, dotyczący uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. Skarżąca zarzuciła wydanie aktu z naruszeniem art. 7 Konstytucji (przez wydanie aktu bez podstawy prawnej), zasady ochrony praw nabytych z art. 2 Konstytucji (przez arbitralne i pozbawione podstawy prawnej pozbawienie skarżącej uprawnienia do pobierania stypendium), zasady zaufania do państwa i stanowionego przez niego prawa wywodzonej z art. 2 Konstytucji (przez niespójność i nieprzewidywalność działań organu) oraz art. 16 § 1 k.p.a. (przez pozbawienie skarżącej uprawnienia do pobierania stypendium przyznanego pozostającą w obrocie prawnym decyzją administracyjną i bez uprzedniego jej wzruszenia w prawnie przewidzianym trybie nadzwyczajnym). Wniosła też o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej odrzucenie lub alternatywnie – w przypadku nieuwzględnienia wniosku o odrzucenie skargi – o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ wyjaśnił, że nie był uprawniony do wydawania decyzji administracyjnej w sprawie wstrzymania wypłaty stypendium i zwrotu wypłaconych stypendystce środków. W zaskarżonym piśmie Minister podał przyczynę i podstawę prawną podjętej na wniosek I[...] decyzji (§ 8 umowy z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...]). Jak wskazano, podstawą działania Ministra w tym zakresie były postanowienia umowy cywilnoprawnej, a wszelkie roszczenia z tytułu jej realizacji pozostają we właściwości sądu cywilnego. W związku z tym kognicja sądu administracyjnego w tej kwestii jest zdaniem organu wyłączona i dlatego skarga podlega odrzuceniu w całości. Ponadto Minister zwrócił uwagę, że popełnienie przez skarżącą plagiatu zostało uwzględnione przez niego w związku z art. 12 ustawy o zasadach finansowania nauki. Pismem z dnia 30 sierpnia 2016 r. skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, po zapoznaniu się z treścią odpowiedzi na skargę, podtrzymała wnioski i zarzuty zawarte w skardze. Podkreśliła, że umowa zawierana między daną jednostką a Ministrem Nauki i Szkolnictwa Wyższego ma jedynie charakter wtórny, wykonawczy wobec decyzji o przyznaniu stypendium. Uprawnienie do stypendium zdaniem skarżącej wynika z decyzji, a nie z później zawartej umowy, a zatem nie wyłącza ona kognicji sądów administracyjnych w sprawach wynikających z decyzji administracyjnych i norm prawa administracyjnego, na podstawie których została wydana. Skarżąca podniosła, że kwestia nawiązania i wygaśnięcia stosunku publicznoprawnego między nią a organem (czyli zarówno przyznania, jak i cofnięcia stypendium) pozostaje w kognicji sądów administracyjnych. Skarżąca powtórzyła, iż uznaje skarżone pismo za akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a, a jeżeli zapatrywanie to nie byłoby podzielone przez Sąd – to przyjmuje, że pismo to winno mieć formę decyzji administracyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 22 listopada 2016 r. o sygn. akt II SA/Wa 1116/16 odrzucił skargę, ponieważ w ocenie tego Sądu podstawę działania Ministra – wstrzymania dalszego finansowania stypendium i żądania zwrotu wypłaconych do tej pory środków – stanowiły postanowienia umowy z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] o finansowanie stypendium naukowego dla wybitnego młodego naukowca, zawartej pomiędzy Ministrem a I[...]. Dalej Sąd wskazał, że skoro podstawą działania Ministra w tym zakresie były postanowienia umowy cywilnoprawnej, a wszelkie roszczenia z tytułu jej realizacji pozostają we właściwości sądu cywilnego, to tym samym kognicja sądu administracyjnego w tej kwestii jest wyłączona i skarga K. B. na pismo Ministra z dnia [...] lutego 2016 r. jest niedopuszczalna. Nadto, zdaniem Sądu skarżony akt nie mieści się w katalogu wskazanym w art. 3 § 2 i § 3 p.p.s.a., stąd też, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 w związku z art. 3 § 2 i § 3 p.p.s.a., Sąd odrzucił skargę. W skardze obszernej skardze kasacyjnej K. B., reprezentowana przez pełnomocnika – adw. T. K., postawiła orzeczeniu Sądu pierwszej instancji zarzut naruszenia art. 1, art. 3 § 1, art. 3 § 2 pkt 1, art. 3 § 2 pkt 4, art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 184 Konstytucji RP oraz art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066, z późn. zm.) przez ich niewłaściwe zastosowanie i odmowę dokonania kontroli sądowoadministracyjnej zaskarżonego pisma, a w konsekwencji odrzucenie przez Sąd pierwszej instancji skargi, w sytuacji gdy sprawa ze skargi należy do właściwości sądu administracyjnego. W ocenie skarżącej kasacyjnie pismo Ministra z dnia [...] lutego 2016 r. to akt poddany właściwości sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Wskazała, że jej uprawnienie wynika z przepisów prawa – tj. z art. 28 ust. 2 ustawy o zasadach finansowania nauki. Gdyby jednak Sąd nie podzielił tej kwalifikacji, to powinien zdaniem skarżącej kasacyjnie dojść do przekonania, że pismo to jest decyzją administracyjną, zwłaszcza w świetle domniemania załatwienia sprawy w formie decyzji administracyjnej. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał swoje stanowisko, że rozstrzygnięcie zawarte w jego piśmie z dnia [...] lutego 2016 r. nie dotyczy kwestii prawa do stypendium naukowego, a jedynie wstrzymania i zwrotu środków finansowych przekazanych jednostce naukowej na ten cel. To zaś zostało ukształtowane przez strony na podstawie umowy cywilnoprawnej, zatem czynności dokonane w tym zakresie przez Ministra są w jego ocenie w istocie wykonaniem i realizacją tej umowy. Roszczenia z tytułu realizacji umowy pozostają we właściwości sądu cywilnego, wobec czego kognicja sądu administracyjnego jest wyłączona i skarga podlegała odrzuceniu. Na wezwanie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lutego 2017 r., pełnomocnik Ministra poinformował Sąd, że postępowanie wznowieniowe wszczęte postanowieniem organu z dnia [...] kwietnia 2016 r. nie zostało dotychczas zakończone, natomiast przeprowadzono postępowanie wyjaśniające, zasięgnięto opinii niezależnego eksperta oraz zespołu opiniodawczo-doradczego Ministra, a aktualnie strony zapoznają się z zebranym materiałem dowodowym. Jednocześnie pełnomocnik zadeklarował, że w przypadku wydania decyzji w tej sprawie przekaże ją niezwłocznie do Sądu celem włączenia do akt postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 14 lutego 2017 r. sygn. akt I OSK 211/17 uchylił ww. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu Sądowi. Naczelny Sąd Administracyjny uznał bowiem, że zaskarżony akt administracyjny podlega kontroli sądu administracyjnego jako decyzja administracyjna na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a., nie stanowi zaś aktu lub czynności, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 tej ustawy. Dalej Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że wbrew stanowisku skarżącej kasacyjnie pismo Ministra z dnia [...] lutego 2016 r. nie jest aktem lub czynnością, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., gdyż dotyczy uprawnienia, które nie wynika dla adresata pisma w sposób bezpośredni z przepisów prawa, lecz dopiero z indywidualnie konkretyzującej normy ustawowej decyzji administracyjnej Ministra z dnia [...] października 2013 r. Jak podał Naczelny Sąd Administracyjny w orzecznictwie tego Sądu zauważa się, że uprawnienie lub obowiązek wynika z przepisu prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., jeżeli ich powstanie nie wymaga konkretyzacji w drodze decyzji administracyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że aktem, który indywidualnie skonkretyzował przepisy ustawowe przez przyznanie jednostce naukowej środków finansowych na stypendium dla K. B. jest decyzja administracyjna Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] października 2013 r. nr [...]. Natomiast umowa określająca szczegółowe warunki finansowania i rozliczenia stypendium ma charakter wtórny wobec decyzji. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skoro wskazana decyzja o przyznaniu stypendium jest decyzją administracyjną, czyli aktem jednostronnym, władczym, zewnętrznym, wydanym przez organ administracji w indywidualnej i konkretnej sprawie, to nie można uznać, że nie jest takim aktem administracyjnym akt mający ten skutek, iż cofa przyznane tą decyzją środki finansowe – przez wstrzymanie ich dalszej wypłaty i zobowiązanie do zwrotu środków dotychczas wypłaconych. Akt, który neguje skutki prawne decyzji administracyjnej, musi być traktowany jako akt administracyjny. Naczelny Sąd Administracyjny przyjął zatem, że w braku odmiennej regulacji rozwiązanie czy przekształcenie administracyjnego stosunku prawnego nawiązanego wcześniej decyzją administracyjną następuje w tej samej formie, tj. również decyzją administracyjną. Skutkiem prawnym decyzji Ministra z dnia [...] października 2013 r. było przyznanie środków na stypendium. Skutkiem zaś pisma tego samego organu z dnia [...] lutego 2016 r. jest wstrzymanie wypłaty stypendium oraz wniesienie o zwrot dotychczas wypłaconych środków finansowych, a zatem w istocie podważenie skutków posiadającej przymiot ostateczności decyzji Ministra z dnia [...] października 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że Minister wydający decyzję o przyznaniu środków finansowych dla młodego naukowca, jak i decyzję o wstrzymaniu wypłaty tych środków oraz wnoszącą o zwrot dotychczas wypłaconych środków finansowych – nie działa w tym zakresie jako równorzędna strona stosunku umownego (cywilnoprawnego), lecz jako organ administracji nierównorzędny tak wobec I[...], jak i względem skarżącej. Skoro zatem skarżony akt zapada w relacji odpowiadającej stosunkowi administracyjnemu to uznać go należy za akt administracyjny. Działalność administracji publicznej w tej formie i relacji jest zaś poddana kontroli sądów administracyjnych (zob. art. 184 Konstytucji, art. 1 i art. 3 § 1 p.p.s.a. oraz art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Dodać należy, że na rozprawie w dniu 8 czerwca 2017 r. pełnomocnik Ministra złożył poświadczoną zgodność z oryginałem kserokopię decyzji Ministra Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] orzekającą o uchyleniu decyzji z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w całości i odmawiającą przyznania stypendium naukowego dla skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. W myśl § 2 ww. przepisu, przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Stosownie natomiast do treści art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę postanowieniem, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Nadto Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny (art. 190 zdanie 1 p.p.s.a.). Biorąc pod uwagę wskazania Naczelnego Sądu Administracyjnego, zawarte w postanowieniu z dnia 14 lutego 2017 r. sygn. akt I OSK 211/17, wyjaśnić należy, że od decyzji administracyjnej wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji (art. 127 § 3 k.p.a.). Przyjmując za Naczelnym Sądem Administracyjnym, że pismo K. B. z dnia 22 marca 2016 r. stanowiło wniesiony w terminie środek zaskarżenia, o którym mowa w art. 52 § 4 p.p.s.a., oraz, że od decyzji z dnia [...] lutego 2016 r. przysługiwało jej prawo wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, uznać należy skargę za przedwczesną, ponieważ została wniesiona przed rozpoznaniem wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Postanowienie niniejsze nie zamyka jednak stronie prawa wniesienia skargi na bezczynność organu w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie orzekającym stwierdził, że skarga jest przedwczesna, a zatem niedopuszczalna i podlega odrzuceniu, stąd też, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło