II SA/Wa 391/20

WyrokWSA w Warszawie2020-11-03

Skład orzekający: Łukasz Krzycki, Piotr Borowiecki, Janusz Walawski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji o zwolnieniu funkcjonariusza z zajmowanego stanowiska i mianowaniu na inne stanowisko służbowe, bez zmiany składników uposażenia, wydany na podstawie potrzeb służby, narusza prawo, w szczególności przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące zapewnienia czynnego udziału strony w postępowaniu i zasady uwzględniania jej słusznego interesu?
Ratio decidendi
Stosunek służbowy policjanta jest stosunkiem administracyjnoprawnym, a nie cywilnoprawnym, co oznacza, że organ dysponuje szerokim zakresem władzy dyskrecjonalnej w kształtowaniu polityki kadrowej. Przełożony jest uprawniony do jednostronnego ustalenia treści stosunku służbowego, w tym mianowania funkcjonariusza na równorzędne stanowisko służbowe bez jego zgody, kierując się potrzebami służby. Indywidualny interes funkcjonariusza może być uwzględniony jedynie w zakresie, w jakim nie stoi w sprzeczności z interesem służby, który w przypadku Policji ma prymat.
Stan faktyczny
Funkcjonariusz Policji T. M. skarżył rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2019 r., który utrzymał w mocy rozkaz Komendanta [...] Policji z [...] września 2019 r. o zwolnieniu go z dotychczasowego stanowiska i mianowaniu na inne stanowisko służbowe, bez zmiany uposażenia. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów K.p.a. dotyczących zapewnienia czynnego udziału strony w postępowaniu, nieuwzględnienie jego słusznego interesu oraz błędne uzasadnienie decyzji i nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności. Organ administracji argumentował, że przeniesienie było podyktowane potrzebami służby i zapewnieniem prawidłowego funkcjonowania jednostki organizacyjnej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Sędzia WSA Piotr Borowiecki, Sędzia WSA Janusz Walawski, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 listopada 2020 r. sprawy ze skargi T. M. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia z zajmowanego stanowiska i mianowanie na inne stanowisko służbowe oddala skargę Zaskarżonym aktem - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", utrzymano w mocy rozkaz personalny Komendanta [...] Policji z [...] września 2019 r. o zwolnieniu [...] T. M., zwanego dalej "Funkcjonariuszem", z zajmowanego stanowiska i mianowania na inne, zwany dalej "Rozkazem o przeniesieniu". W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia organ przywołał następujące okoliczności faktyczne i prawne uwarunkowania sprawy: - organ I. instancji - Rozkazem o przeniesieniu - zwolnił Funkcjonariusza - [...] Ogniwa [...] Sekcji [...] Wydziału [...] Komendy [...] Policji (dalej jako "K[...]P") - z zajmowanego stanowiska z dniem [...] września 2019 r. i - z dniem [...] października 2019 r. - mianował na stanowisko [...] Ogniwa [...] Sekcji [...][...] Wydziału [...] K[...]P, bez zmiany składników uposażenia; w uzasadnieniu Rozkazu wskazano, że z wnioskiem personalnym o mianowanie Funkcjonariusza na wskazane stanowisko służbowe wystąpił Naczelnik Wydziału [...] K[...]P; było to podyktowane potrzebami służby - wynikającymi z charakteru zadań, realizowanych przez Wydział [...] K[...]P - oraz koniecznością zapewnienia prawidłowego funkcjonowania tej komórki organizacyjnej; decyzji - na podstawie art. 108 § 1 K.p.a. - nadano rygor natychmiastowej wykonalności, - wobec skutecznego wniesienia przez Funkcjonariusza odwołania, sprawa jest rozpatrywana ponownie, - organ II. instancji jest upoważniony do wprowadzenia nowych aspektów uzasadnienia do decyzji; może zawrzeć w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia argumentację, jaka doprowadziła go do podjęcia konkretnego orzeczenia, nawet jeśli było ono odmienne od argumentacji, zawartej w decyzji organu I instancji; "rozszerzenie" argumentacji w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego wobec argumentacji zawartej w decyzji organu I. instancji, nie narusza przy tym art. 15 K.p.a., - analizując sprawę, a jednocześnie odnosząc się do zarzutów odwołania, w pierwszej kolejności wskazano treść art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2019 r., poz. 161 ze zm.); zgodnie z nim Policja stanowi umundurowaną i uzbrojoną formację, służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego; jednym z podstawowych warunków wykonania tych zadań jest dyspozycyjność i zdyscyplinowanie jej funkcjonariuszy; granice tej dyspozycyjności określa ustawa o Policji oraz - wydane na jej podstawie - akty wykonawcze (tak: wyrok Sądu Najwyższego Izby Administracyjnej, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z 4 lutego 1993 r" sygn. akt IIIAZP 38/92), - stosunek służbowy policjanta nie jest stosunkiem pracy, w którym strony mogą kształtować i modyfikować określone jego elementy (np. stanowisko, uposażenie, miejsce i czas pracy, zakres podporządkowania, dyspozycyjności) na zasadzie ich woli, a więc zasadzie równości podmiotów (pracownika i pracodawcy); służba w Policji ma charakter stosunku administracyjnego - gdzie organ jednostronnie i władczo kształtuje sytuację prawną funkcjonariusza oraz przewidziano prawo dla właściwego przełożonego do dobierania sobie personelu; z tego właśnie względu art. 28 ust. 1 ustawy o Policji stanowi, że mianowanie, będące źródłem stosunku służbowego, następuje na podstawie dobrowolnego zgłoszenia do służby; konsensusu wymaga zatem jedynie zadecydowanie o przyjęciu do służby, a nie ustalenie warunków jej pełnienia; oznacza to także dyspozycyjność policjanta; nakazuje to z kolei oceniać dopuszczalność jednostronnych zmian warunków służby funkcjonariusza według kryteriów zobiektywizowanych, uwzględniających mobilność i skuteczność Policji, a nie według osobistych odczuć, czy potrzeb policjanta (tak: wyrok WSA o sygn. akt II SA/Ol 605/11 - dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query - w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, zwanej dalej "CBOSA"), - stosunek służbowy policjantów - jako funkcjonariuszy służb zmilitaryzowanych - charakteryzuje się więc znaczną dyspozycyjnością i zdyscyplinowaniem, bez których służby te tracą - nieodzowną w ich funkcjonowaniu - operatywność (tak wyroki: Sądu Najwyższego z 4 lutego 1993 r. sygn. akt III AZP 38/92 i WSA o akt II SA/Wa 1788/14 – ostatni dostępny w CBOSA). - Funkcjonariusz zgłosił się do służby w Policji dobrowolnie; tym samym zgodził się podporządkować szczególnej dyscyplinie służbowej w formacji, - obowiązek policjanta podporządkowania się szczególnej dyscyplinie służbowej wynika wprost z art. 25 ust. 1 ustawy o Policji; przełożony zyskuje w ten sposób znaczną, dyskrecjonalną władzę kształtowania sytuacji prawnej pełniącego służbę; zgłaszająca się dobrowolnie do służby w Policji osoba wyraża gotowość podporządkowania się szczególnej - obowiązującej w tej formacji - dyscyplinie służbowej; kandydat na policjanta świadomie poddaje się zatem służbowej dyspozycji przełożonego; może ona polegać także na swobodnym określeniu miejsca pełnienia służby oraz stanowiska funkcjonariusza; decydująca się dobrowolnie na podjęcie służby w Policji osoba rezygnuje zatem z pewnej części swobód obywatelskich (tak: postanowienie NSA z 17 marca 1999 r., sygn. akt ISAB 8/99), - ustawowe ograniczenia w zakresie rozstrzygania o przeniesieniu policjanta na niższe stanowisko służbowe stanowią zatem wyjątki od zasady, gdy przełożony ma władzę jednostronnego ustalania treści stosunku służbowego; poza tymi ograniczeniami - właściwy w sprawach osobowych - przełożony może - bez zgody policjanta - przenieść go na równorzędne stanowisko służbowe, - nie do przyjęcia byłby pogląd, że funkcjonariusza Policji - służby, która ze swojej istoty wymaga podporządkowania oraz dyspozycyjności - nie można mianować bez jego zgody na stanowisko równorzędne, gdy przemawia za tym dobro tej służby; wynika to a contrario z art. 38 ust. 1 i ust. 2 ustawy o Policji; wymieniono tam wyczerpująco obligatoryjne i fakultatywne przesłanki przeniesienia na niższe stanowisko służbowe, - w myśl art. 32 ust. 1 ustawy o Policji, do mianowania policjanta na stanowiska służbowe, przenoszenia oraz zwalniania z tych stanowisk właściwi są przełożeni m.in.: Komendant Główny Policji, komendanci wojewódzcy i powiatowi (miejscy) Policji; przepis ten ma wprawdzie charakter kompetencyjny, ale w praktyce działania organów Policji - zaakceptowanej w orzecznictwie sądów administracyjnych - przyjęto, że stanowi on samodzielną podstawę do podjęcia decyzji o mianowaniu funkcjonariusza Policji na inne równorzędne stanowisko służbowe; żaden inny przepis tej ustawy nie normuje bowiem przesłanek: "mianowania na stanowisko" i "zwalniania ze stanowiska", - wymienionym powyżej przełożonym - odpowiedzialnym za stan bezpieczeństwa i porządku publicznego na podległym terenie bądź w ramach jednostki organizacyjnej - przyznano uprawnienie do kształtowania polityki kadrowej; kreują ją tak, by optymalnie wykorzystać zasoby ludzkie dla realizacji ustawowych zadań Policji; ustawa nie określa przy tym żadnych warunków mianowania policjanta na stanowisko równorzędne, nie wskazuje też kryteriów i przesłanek, którymi powinien się kierować mianujący organ; takie sformułowanie przepisu pozwala uznać, że mianowanie policjanta na stanowisko służbowe pozostawiono uznaniu organu, który powinien się kierować kryteriami potrzeb służby, jej interesu i koniecznością zapewnienia sprawnego, optymalnego wykonywania ustawowych zadań Policji (tak wyroki NSA o sygn. akt I OSK 2630/13 oraz WSA o sygn. akt II SA/Wa 2305/14 – dostępne w CBOSA), - wobec tego przełożony - właściwy w sprawach osobowych - jest uprawniony do jednostronnego ustalenia treści stosunku służbowego - w tym mianowania funkcjonariusza na równorzędne stanowisko służbowe bez jego zgody; jest to decyzja uznaniowa, przy czym ramy uznania wyznacza proceduralna norma art. 7 K.p.a. (tak wyrok NSA o sygn. akt I OSK 919/09 – dostępny w CBOSA), - w kontekście powyższego - Rozkaz o przeniesieniu wydał właściwy organ z uwzględnieniem obowiązujących w tym zakresie regulacji prawnych, - w przedmiotowej sprawie - wydając kwestionowaną decyzję - kierowano się interesem służby; przejawiał się on w konieczności wzmocnienia funkcjonowania Wydziału [...] K[...]P, gdzie znajduje się obecnie stanowisko służbowe, zajmowane przez Funkcjonariusza; ponadto - mając na uwadze dotychczasowy przebieg jego służby, w tym także pozytywne opinie służbowe oraz doświadczenie zawodowe – można wnosić, że nowe zadania będzie wykonywał z należytą starannością oraz z pełnym zaangażowaniem; wpłynie to z kolei na poprawną realizację zadań, przewidzianych dla Wydziału [...] K[...]P, - zaznaczono, że niekwestionowanym prawem organu Policji jest określenie - w ramach art. 1 ust. 2 ustawy o Policji - konkretnych zadań jednostek i komórek organizacyjnych Policji oraz ich optymalna realizacja - przy pomocy odpowiednio wykwalifikowanych funkcjonariuszy, w ramach ukształtowanej struktury organizacyjnej; jeżeli z tego względu konieczne jest mianowanie policjanta na inne równorzędne stanowisko służbowe, to ustawa stwarza taką możliwość, - potrzeba taka wystąpiła właśnie w omawianej sprawie; gotowość do służby każdy policjant potwierdził poprzez złożenie ślubowania - według roty, określonej w art. 27 ustawy o Policji; w stosunku służbowym policjanta występuje znaczne nasilenie elementów władczych, a zatem zasadą jest (i wstępując do służby należy mieć tego świadomość), że policjanci podlegają poleceniom służbowym przełożonych, którzy mogą bez ich zgody kształtować lub zmieniać treść istotnych elementów stosunku służbowego; zatem w omawianym przypadku, zmiana stanowiska służbowego - wbrew oczekiwaniom policjanta - wiąże się nieodłącznie ze specyfiką służby w Policji; policjant nie może dopatrywać się w tym jakiejkolwiek krzywdy; zmiana dotyczy mianowania w innej komórce organizacyjnej K[...]P, zaś miejsce świadczenia służby nadal pozostanie na terenie Warszawy - w tej samej co dotychczas miejscowości; policjant nie może oczekiwać, że przez cały okres pełnienia służby będzie to czynił w tej samej komórce organizacyjnej, wykonując takie same obowiązki, - każdy policjant winien też pamiętać, że służba w Policji wiąże się ze swej istoty z większą dyspozycyjnością i koniecznością podporządkowania poleceniom przełożonego, a także wymaga umiejętności szybkiej adaptacji do nowych warunków, w których przyjdzie realizować ustawowe zadania Policji; służba w Policji może też dawać poczucie stabilizacji - rozumianej jako większa niż przeciętna gwarancja zatrudnienia; stabilizacja ta nie może być jednak kojarzona z pełnieniem służby w jednej, określonej jednostce lub komórce organizacyjnej, czy na danym stanowisku, - Naczelnik Wydziału [...] K[...]P swój wniosek z [...] września 2019 r. - o zwolnienie Funkcjonariusza z zajmowanego stanowiska i mianowanie na stanowisko [...] Ogniwa [...] Sekcji [...][...] Wydziału [...] K[...]P - uzasadnił potrzebami służby, wynikającymi z charakteru zadań, realizowanych przez Wydział [...] K[...]P, oraz koniecznością zapewnienia prawidłowego funkcjonowania powyższej komórki organizacyjnej; wskazał ponadto, ze Funkcjonariusz ma odpowiednie przygotowanie ogólne i zawodowe, zdobyte na obecnie zajmowanym stanowisku, jak również cechuje go duża odpowiedzialność, terminowość i wysoka jakość realizowanych zadań służbowych; wniosek ten uzyskał poparcie dotychczasowego przełożonego Funkcjonariusza - Naczelnika Wydziału [...] K[...]P; przełożony uznaje, że w danych okolicznościach jest potrzeba innego "zagospodarowania" Funkcjonariusza i odbywa się to zgodnie z prawem; zarzuty odwołania - gdzie kwestionowano prawidłowość rozkazu personalnego (np.: "ogłoszenie przedmiotowej decyzji stanowiło dla mnie zaskoczenie, albowiem przełożeni nie informowali mnie o zamiarze przeniesienia mnie z urzędu do innej komórki organizacyjnej K[...]P, jak również nie zgłaszali żadnych zastrzeżeń do przebiegu mojej służby"), zmierzały w istocie do kwestionowania polityki kadrowej przełożonego - nie mogą więc stanowić argumentacji w niniejszej sprawie - uzasadniać uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia (analogicznie: wyrok WSA o sygn. akt IISA/Wa 1931/13 – dostępny w CBOSA), - nie zgodzono się z zarzutem odwołania, jakoby Funkcjonariusz nie miał: "żadnych kwalifikacji zawodowych do pełnienia służby w Wydziale [...] Komendy [...] Policji"; zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 czerwca 2007 r. w sprawie wymagań w zakresie wykształcenia, kwalifikacji zawodowych i stażu służby, jakim powinni odpowiadać policjanci na stanowiskach komendantów Policji i innych stanowiskach służbowych oraz warunków ich mianowania na wyższe stanowiska służbowe (Dz. U. Nr 123, poz. 857), warunkiem mianowania na stanowisko [...] jest wykształcenie średnie lub średnie branżowe, kwalifikacje zawodowe podstawowe i 3 letni staż służby; Funkcjonariusz wszystkie te wymagania spełnia, - odnosząc się do zarzutu wydania decyzji na podstawie wyłącznie art. 32 ust. 1 ustawy o Policji - mimo, że "zapewne przeniesiony zostałem do Wydziału [...] Komendy [...] Policji na stanowisko równorzędne, jednakże z treści zaskarżonej decyzji nie wynika takie rozstrzygnięcie" – wskazano: w sprawie nie doszło do naruszenia art. 36 ust. 1 ustawy o Policji; stosownie do niego, policjant może być przeniesiony do pełnienia służby albo delegowany do czasowego pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej Policji lub w innej miejscowości z urzędu lub na własną prośbę; przeniesienie Funkcjonariusza na nowe stanowisko nastąpiło bowiem w ramach tej samej jednostki organizacyjnej Policji (K[...]P) i tej samej miejscowości; wobec tego nie doszło do zastosowania art. 36 ust. 1 ustawy o Policji, - Funkcjonariusza mianowano na stanowisko służbowe równorzędne do wcześniej zajmowanego; nie ma wprawdzie w przepisach definicji "stanowiska równorzędnego"; kryteria oceny równorzędności stanowisk wypracowano jednak w orzecznictwie; na tym tle ukształtował się pogląd, że pojęcie "stanowiska równorzędnego" oznacza takie, które musi charakteryzować się przede wszystkim takimi samymi parametrami uposażenia zasadniczego i stopnia etatowego (tak: wyrok NSA o sygn. akt 1OSK 692/17 – dostępny w CBOSA), - Funkcjonariusza zwolniono ze stanowiska [...] Ogniwa [...] Sekcji [...] Wydziału [...] K[...]P i mianowano na stanowisko [...] Ogniwa [...] Sekcji [...][...] Wydziału [...] K[...]P; zachowano zatem tożsamość stanowiska służbowego - [...] - oraz stopień etatowy - [...] - na dotychczasowym i na nowym stanowisku służbowym; uposażenie policjanta nie uległo ponadto zmianie (tak: wyrok WSA o sygn. akt III SA/Lu 259/18 – dostępny w CBOSA), - odnosząc się do zarzutu Funkcjonariusza, co do naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. wskazano, że wymagane jest każdorazowo zbadanie, czy niezapewnienie stronie udziału na pewnym etapie postępowania administracyjnego mogło skutkować odmiennym rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej; wykazanie tego związku pomiędzy uchybieniem a potencjalnym rozstrzygnięciem spoczywa na stronie, która to twierdzi (tak: wyrok NSA o sygn. akt II OSK 1022/17 – dostępny w CBOSA); w niniejszej sprawie takiej zależności strona nie wywiodła; Funkcjonariusz miał ponadto możliwość zrealizowania uprawnień wynikających z art. 10 K.p.a. w postępowaniu przed organem II. instancji; nie przedstawił jednak żadnych dowodów lub okoliczności, które mogłyby rzutować na treść podjętego w sprawie rozstrzygnięcia, - żaden powszechnie obowiązujący przepis nie zobowiązuje przełożonego do zapoznawania policjanta - przed podjęciem decyzji o przeniesieniu służbowym - z prowadzoną polityką kadrową, w tym z zasadami typowania policjantów do przeniesienia służbowego (tak: wyrok NSA o sygn. akt I OSK 436/07 – dostępny w CBOSA), - oceniając, czy organ Policji zachował warunki do wydania decyzji uznaniowej, stwierdzono, że słuszny interes Funkcjonariusza nie stoi w sprzeczności z podjętym rozstrzygnięciem, zaś jego argumentacja - gdzie kwestionuje przedmiotowy rozkaz - nie góruje nad interesem służby (interesem społecznym); w przeciwnym wypadku trudno byłoby założyć, że możliwe jest sprawne i prawidłowe funkcjonowanie danej formacji; rozpatrywanie interesu społecznego nie powinno - co do zasady - pozostawać w sprzeczności z interesem indywidualnym; ze względu jednak na przewidziany przez ustawodawcę dla Policji rodzaj zadań, należy w pierwszym rzędzie badać, jakie działania mają na względzie dobro służby i są zgodne z jej interesem; tylko takie są bowiem tożsame z interesem społecznym; organ odwoławczy był zobowiązany zbadać wyłącznie, czy w danym przypadku przełożony działał w granicach przyznanych mu kompetencji a jego decyzja nie miała cech dowolności; nie budzi wątpliwości, że działanie w granicach uznania administracyjnego, o którym mowa wyżej, nie naruszyło normy zawartej w art. 7 K.p.a., - odnosząc się do żądania Funkcjonariusza przeprowadzenia, na podstawie art. 136 § 2 K.p.a. postępowania "w zakresie pozwalającym na usunięcie podnoszonych w odwołaniu wątpliwości oraz wydanie rozstrzygnięcia zgodnego z obowiązującymi przepisami" wskazano: organ odwoławczy może przeprowadzić - na żądanie strony lub z urzędu - dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić jego przeprowadzenie organowi, który wydał decyzję; Funkcjonariusz nie złożył w tym zakresie żadnego wniosku dowodowego; zdaniem natomiast organu odwoławczego - procedując w I. instancji, działając w granicach uznania administracyjnego - przed podjęciem rozstrzygnięcia wyjaśniono wnikliwie i wszechstronnie stan faktyczny sprawy w świetle mających do niej zastosowanie przepisów prawa materialnego, - organ I. instancji słusznie nadał swojemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności - na podstawie art. 108 § 1 K.p.a.; w zaistniałej sytuacji interes służby jest tożsamy z interesem społecznym, wynikającym z konieczności zapewnienia prawidłowej realizacji zadań przez Komendę [...] Policji; jedną z przesłanek nadania rygoru jest "niezbędność" niezwłocznego wprowadzenia rozstrzygnięcia decyzji w życie; ma to miejsce, gdy - w danym czasie i w danej sytuacji - nie można się obejść bez wykonania praw lub obowiązków, o których rozstrzyga się w decyzji, ponieważ zwłoka w ich wykonaniu zagraża dobrom chronionym, określonym w art. 108 § 1 K.p.a. nadając zaskarżonemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności należy mieć na uwadze ważny interes społeczny, przejawiający się szczególnym statusem i zadaniami Policji, będącej formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego; Policja jest jedną z instytucji o szczególnej roli i zhierarchizowanej strukturze, wymagającą skutecznego i prawidłowego działania; roli swej nie może wypełniać, gdy nie ma możliwości dostosowania obsady kadrowej do dokonanych zmian organizacyjnych, jak też potrzeb służby, jej interesu i konieczności zapewnienia sprawnego, optymalnego wykonywania ustawowych zadań Policji; w danej sprawie występują przesłanki uzasadniające przedłożenie interesu społecznego nad indywidualny interes strony; w praktyce orzeczniczej sądów administracyjnych ugruntował się też pogląd o zasadności wykonywania bez zbędnej zwłoki czynności, dotyczących stosunku służbowego policjantów. W skardze zarzucono naruszenie: - art. 64 § 1 i art. 10 w zw. z art. 81 K.p.a. upatrywane w niepowiadomieniu Funkcjonariusza o wszczęciu i zakończeniu postępowania, a także o możliwości składania wniosków dowodowych i zaznajomienia się z aktami postępowania; skutkowało to niezapewnieniem możliwości wzięcia czynnego udziału w postępowaniu, - art. 7 K.p.a., poprzez nieuwzględnienie przy wydawaniu decyzji interesu służbowego Policji oraz słusznego interesu Funkcjonariusza - strony niniejszego postępowania, - art. 77 § 1 w zw. z art. 80 K.p.a., poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy oraz brak wyczerpującego rozpatrzenia zebranego materiału dowodowego, - art. 10 K.p.a., poprzez niezapewnienie czynnego udziału strony w prowadzonym postępowaniu, - art. 11 K.p.a., poprzez niewyjaśnienie zasadności przesłanek, którymi kierował się organ przy załatwianiu niniejszej sprawy, - art. 107 § 1 i 3 K.p.a., poprzez nienależyte sporządzenie uzasadnienia faktycznego oraz prawnego decyzji, - art. 108 K.p.a., poprzez brak wskazania realnego zagrożenia przy zwłoce w wykonaniu Rozkazu o przeniesieniu - w szczególności do czasu rozpoznania odwołania. W uzasadnieniu skargi podniesiono: - [...] września 2019 r. wezwano niespodziewanie (w dniu wolnym od służby) Funkcjonariusza do siedziby Wydziału; ogłoszono mu treść Rozkazu o przeniesieniu; ku wielkiemu zaskoczeniu dowiedział się, że od [...] października 2019 r. mianowano go na stanowisko [...] Ogniwa [...] Sekcji [...][...] Wydziału [...] K[...]P - bez zmiany składników uposażenia, - Funkcjonariusz nigdy nie kwestionował prawa przełożonego do jednostronnego kształtowania treści jego stosunku służbowego; prowadziło to do traktowania go przedmiotowego - jako policjanta; dowodem są rozkazy o delegowaniu do różnych jednostek organizacyjnych K[...]P, gdzie zawsze powoływano się na interes społeczny, tożsamy z interesem służby, polegającym na zapewnieniu ładu i porządku publicznego na podległym sobie terenie, - jednakże sformułowanie art. 36 ust. 1 ustawy o Policji pozwala stwierdzić, że uznaniu organu - który kierować się powinien kryteriami potrzeb służby, jej interesu i koniecznością zapewnienia sprawnego, optymalnego wykonywania ustawowych zadań Policji - poddano przeniesienie policjanta bez jego zgody, ale na równorzędne stanowisko służbowe w innej (jednostce) komórce organizacyjnej, - tymczasem organ nie rozważył żadnej z opisanych wyżej kwestii; gdyby przełożeni zapoznali się z aktami osobowymi Funkcjonariusza wiedzieliby, że wszelkie szkolenia (łącznie z kursem podstawowym) odnosiły się wyłącznie do działań pododdziałów zwartych Policji oraz przygotowały go do służby w Oddziale [...] Policji; natomiast do służby w Wydziale [...] K[...]P Funkcjonariusz przygotował się sam - w ramach samokształcenia, - w interesie służby leży więc, aby każdy policjant - przeniesiony do innej komórki organizacyjnej - wsparł jej działanie, podejmując niezwłocznie nowe zadania służbowe - zgodnie z posiadaną wiedzą i doświadczeniem, - w tym świetle, decyzja o przeniesieniu Funkcjonariusza do dalszej służby w Wydziale [...] K[...]P stanowi zaprzeczenie wspomnianego wcześniej interesu służby; jako policjant nieposiadający żadnego przeszkolenia, Funkcjonariusz nie może pełnić służby na drogach z wykorzystaniem aparatury pomiarowej lub też kierować ruchem na skrzyżowaniu, - brak jakiegokolwiek doświadczenia w dziedzinie ruchu drogowego budzić będzie u Funkcjonariusza obawy przed podejmowaniem jakichkolwiek czynności na miejscu kolizji lub wypadków drogowych i związaną z tym odpowiedzialnością karną; podkreślono, ze żaden policjanci nie mają taryfy ulgowej ze strony przełożonych i są rozliczani z realnych wyników osiąganych w służbie; z tego tytułu ocena Funkcjonariusza, jako policjanta - wyłącznie poprzez pryzmat służby w Wydziale [...] - przekreśli ponad 20 lat jego służby oraz wszelkie jego wyrzeczenia - poniesione na jej rzecz, - Funkcjonariusz poważnie traktuje rotę ślubowania; dlatego nie zgadza się na rozwiązania, które - w dalszej perspektywie - mogą doprowadzić do obniżenia zaufania społecznego wobec Policji, - decyzja byłaby zrozumiała w przypadku np. zmian w strukturze organizacyjnej K[...]P; jednakże nie miało to miejsca w tym przypadku; Funkcjonariusz nie rozumie więc, dlaczego nie może pełnić służby w dotychczasowej jednostce, gdzie się spełnia, osiąga wysokie wyniki w służbie - co znajduje odzwierciedlenie w opinii służbowej (ocena przełożonych - 5), - odstępując od prowadzenia postępowania, skutecznie uniemożliwiono Funkcjonariuszowi przedstawienie swojej argumentacji oraz wysłuchanie racji przełożonych - leżących u podstaw zaskarżonych rozstrzygnięć, - wątpliwości nie rozwiewa argumentacja w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji; nie wyjaśniono przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności; przywołanie ogólnej argumentacji - odnoszącej się do ważnego interesu służby czy też szczególnej dyscypliny służbowej - czyni uzasadnienie pozornym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Przy dodatkowym piśmie (k. 44-45) Funkcjonariusz przedłożył kopię orzeczenia od lekarza medycyny pracy (k. 46). Wywodził, że wynika zeń istnienie przeciwskazań do przeniesienia go na nowe stanowisko. Czyni to działania jego przełożonych nieracjonalnymi. Winni oni to przewidywać, mając wiedzę o wypadku, jakiemu Funkcjonariusz uległ na służbie (w 2009 roku). Sąd rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym wobec treści § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 października 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. poz. 1758, ze zm.), § 4 zarządzenia nr 21 Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 października 2020 r. w sprawie wdrożenia w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażeniem wirusem SARS-CoV-2 ustalonych w zarządzeniu nr 39 Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2020 r. oraz § 1 pkt 2 i § 3 zarządzenia nr 39 Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia w Naczelnym Sądzie Administracyjnym działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażenia wirusem SARS-CoV-2 w związku z objęciem Miasta [...] Warszawy obszarem czerwonym – tak zarządzenie k. 41 akt sądowych. Sąd zważył, co następuje: Skargę oddalono, gdyż kwestionowany rozkaz personalny nie narusza prawa. Trafne jest stanowisko organu administracji, prezentowane w zaskarżonym akcie, co do istotnych uwarunkowań formalnych i faktycznych sprawy. Szeroko i trafnie przytoczono w danym zakresie poglądy judykatury. Wobec uprzedniego szczegółowego zreferowania, powtarzanie argumentacji organu byłoby zbędne. Sąd uznaje ją za własną. Odnosząc się do zarzutów skargi należy jedynie dodać, co następuje. Organ prawidłowo wskazał, że stosunek służby różni się znacznie od stosunku zatrudnienia na podstawie przepisów prawa pracy. Już samo mianowanie do służby, powoduje nawiązanie pomiędzy funkcjonariuszem, a organem administracji państwowej stosunku administracyjno-prawnego, a nie cywilno-prawnego. Występują więc dwa odrębne reżimy prawne. Służba w formacjach mundurowych cechuje się służbowym podporządkowaniem i niezbędną w tej służbie dyspozycyjnością. Organ dysponuje zatem przy mianowaniu na stanowisko w danej formacji szerokim zakresem władzy dyskrecjonalnej, choć nie oznacza to pełnej dowolności, gdy chodzi o kształtowanie polityki kadrowej. W ramach realizacji tej polityki ramę materialnoprawną zakreśla art. 32 ust. 1 oraz art. 36 ust. 1 i 2 ustawy o Policji. Ponieważ jednak mianowanie odbywa się w drodze decyzji, w ramach postępowania administracyjnego, znajdzie w sprawie zastosowanie zasada ogólna z art. 7 in fine K.p.a. Wynika z niej obowiązek uwzględnienia przez organ - w stosownym zakresie - nie tylko interesu służby, ale także interesu strony. Oznacza to w praktyce, że gdy - w realiach danej sprawy - możliwe jest pogodzenie indywidualnego interesu funkcjonariusza z potrzebami służby należy jego interes uwzględnić. W rozpoznawanej sprawie nie ma podstaw do uznania, aby regule tej uchybionego. Wprawdzie - co podkreśla Funkcjonariusz – zaskoczyła go potrzeba podjęcia obowiązków na nowym stanowisku (zakomunikowano mu to w przeddzień zmiany). Nie mogło mieć to jednak znaczenia z perspektywy oceny legalności wydanego rozstrzygnięcia. Jak bowiem wskazano w uzasadnieniu skarżonego aktu, powodem przeniesienia Funkcjonariusza do innej jednostki organizacyjnej K[...]P był konkretny wniosek, gdzie - kierujący daną jednostką - wskazał go personalnie, jako osobę, której doświadczenie i kwalifikacje będą bardzo przydatne z perspektywy właściwego wykonywania zadań (tak: k. 1 akt administracyjnych). Taka deklaracja pełniącej funkcje publiczną osoby korzysta z domniemania zgodności z prawdą. Wykazano więc istotny interes publiczny, przemawiający za przeniesieniem danego Funkcjonariusza na równorzędne stanowisko (zwolnienie z dotychczasowego i mianowanie na inne). W tej sytuacji argumentacja Funkcjonariusza, którą mógł faktycznie przedstawić dopiero w postępowaniu przed organem II. instancji - gdzie podnosił, że dana zmiana nie jest zgodna z jego planem kariery zawodowej (wiązał ją ze służbą w dotychczasowej jednostce a ponadto obawia się, czy posiadane umiejętności będą adekwatne do nowych zadań), a przy tym uważa ją za nieracjonalną z perspektywy realnych potrzeb Policji (podnosił ponownie brak właściwych kwalifikacji) - nie mogła mieć wpływu na podjęcie odmiennej decyzji - wobec prymatu interesu służby. Równocześnie, bowiem organ uznał, że akcentowany przez Funkcjonariusza brak przeszkolenia i praktyki - gdy chodzi o umiejętności przydatne dla policjantów Wydziału [...] - nie będzie istotną przeszkodą dla podjęcie przezeń nowych obowiązków, wobec ogólnych wysokich umiejętności i doświadczenia tej osoby. Konstatacji tej nie sposób podważyć. To bowiem bezpośredni kierownik określonej komórki organizacyjnej - odpowiedzialny za właściwą organizację w niej pracy – ocenia, o jakich kwalifikacjach osoby będą konieczne dla zapewnienia optymalnego funkcjonowania danej struktury Policji. W tym kontekście nie jest trafne argumentacja Funkcjonariusza, gdzie wywodzi, jakoby jego kwalifikacje i umiejętności nie były właściwe dla skutecznego wykonywania obowiązków na nowym powierzonym stanowisku. Jak bowiem podnosi organ wysoka ocena jego ogólnych predyspozycji pozwala uznać, że może skutecznie pełnić nowe, powierzone mu w Policji obowiązki. Nie wyklucza to oczywiście zasadności dodatkowego przeszkolenia w określonych dziedzinach. W przedmiotowej sprawie nie sposób przy tym uznać, że przeszkolenia takiego nie zakładano - nie wynika to z treści kwestionowanych orzeczeń. Ponieważ każdy policjant może pełnić służbę w dowolnej wyspecjalizowanej jednostce Policji przeznaczonej do wykonywania różnorakich zadań - oczywiście po spełnieniu warunku właściwego przeszkolenia, czy wymagań zdrowotnych - nie sposób uznać, aby samo przeniesienie do służby w jednostce o innej specyfice niż dotychczasowa przesądzało o braku racjonalności określonego działania bądź stanowiło o przeniesieniu na stanowisko nierównorzędne. Z kolei w skardze nie kwestionowano ustaleń organu odwoławczego odnośnie równorzędności stanowisk - także w kontekście przysługującego uposażenia. Zrozumiałe może być niezadowolenie Funkcjonariusza wobec dotyczącej go zmiany, która - z jego perspektywy - nie wydaje się korzystna (np. gorsza ocena pracy wobec braku doświadczenia). Z taką ewentualnością liczyć musi się jednak każdy funkcjonariusz, podejmujący służbę w formacji zmilitaryzowanej, jaką stanowi również Policja. Trafnie odnotował organ odwoławczy, że uchybienie przepisom postępowania w kontekście możliwości udziału Funkcjonariusza w postępowaniu przed organem I. instancji mogłoby mieć znaczenie wyłącznie gdyby determinowało konkretne negatywne skutki w kontekście ustalenie stanu faktycznego. W rozpoznawanej sprawie Funkcjonariusz swoje stanowisko (argumentację) mógł przedstawić dopiero w postępowaniu odwoławczym. Żadne jednak istotne faktyczne uwarunkowania sprawy nie budzą wątpliwości (tu wniosek o przeniesienie konkretnego Funkcjonariusza od osoby odpowiedzialnej za organizację pracy jednostki organizacyjnej Policji i akceptacja jego przełożonego). Powyższej oceny nie może zmienić, przedłożone przez Funkcjonariusza orzeczenie lekarskie. Wydano je po orzekaniu w sprawie przez organy obu instancji ([...] luty 2020 r.). Wskazane jego treścią ograniczenia nie były więc im znane. Będą je musieli mieć na uwadze jego przełożeni, określając aktualny zakres obowiązków. Nie sposób też uznać, aby sama wiedza o wypadku, jakiemu Funkcjonariusz uległ w związku z pełnieniem służby w 2009 roku, musiała a priori wykluczyć przeniesienie go do pełnienia innych obowiązków niż dotychczas. Chybione są więc zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, zakreślających przesłanki przyniesienie Funkcjonariusze na inne, równorzędne stanowisko (zwolnienia i mianowania na inne) – w tym ogólnych ram w danym zakresie, wynikających z art. 7 in fine K.p.a. – jak i powołanych w skardze przepisów występowanie, dotyczących obowiązku właściwego wyjaśnienia sprawy, uzasadnienia orzeczenia oraz zapewnienia stronie udziału w postępowaniu. Trafne są wyłącznie zarzuty, co do braku stosownie wnikliwego wyjaśnienia - co musiałoby znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu - czy w sprawie powinien znaleźć zastosowanie rygor natychmiastowej wykonalności. Słusznie wprawdzie organ odnotował, że w judykaturze akceptowany jest pogląd a możliwości nadania takiego rygoru orzeczeniom o charakterze personalnym, co służy zapewnieniu jednoznaczności sytuacji prawnej pełniących obowiązki funkcjonariuszy, którzy mieliby być zwolnieni ze służby, czy odsunięci do zadań wobec określonych szczególnych zdarzeń. W rozpatrywanej sprawie zastosowanie rygoru znajdowałoby uzasadnienie, gdyby było niezbędne - wobec konkretnych uwarunkowań sprawy - pilne zapewnienie zmiany zakresu obowiązków Funkcjonariusza - objecie nowego stanowiska. O potrzebie takiej można wnosić pośrednio, wobec szczególnych okoliczności faktycznych doręczenia Rozkazu o przyniesieniu - w terminie bezpośrednio, poprzedzającym podjęcie przez Funkcjonariusza nowych obowiązków, jak i wobec treści uzasadnienia Rozkazu o przeniesieniu. W kwestii tej jednak organ odwoławczy nie zajął w ogóle stanowiska. Uchybienie w danym zakresie nie mogło mieć jednak znaczenie dla oceny legalności zaskarżonego aktu. Wobec zasadności utrzymaniu w mocy Rozkazu o przeniesieniu, nie mogłoby znaleźć uzasadnienia ewentualne uchylenie nadanego temu aktowi rygoru natychmiastowej wykonalności, nawet w razie uznania, że czyniono to bezzasadnie. W świetle powyższych rozważań Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy nie ujawniły wad tego rodzaju, które mogłyby prowadzić do jej uchylenia. Z przytoczonych wyżej przyczyn, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325), orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło