II SA/Wa 415/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.) Sędziowie WSA Ewa Pisula – Dąbrowska Janusz Walawski Protokolant referent stażysta Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi J. S. na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie uchwały w sprawie statutu Gminy [...] 1. oddala skargę, 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie adwokatowi K. J. wynagrodzenie w kwocie 240 złotych (dwieście czterdzieści) oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć i 20\100) złotych stanowiących 23 % podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na uchwałę nr [...] z dnia [...] listopada 2008 r. Rady Gminy [...], uchwalającą tekst jednolity Statutu Gminy [...], J. S. wniósł o stwierdzenie nieważności § 106 Statutu z uwagi na jego sprzeczność z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Skarżący podniósł, iż wbrew przepisom tej ustawy dostęp do dokumentów został istotnie ograniczony do dni i godzin wyznaczonych przez Urząd Gminy – § 106 ust. 1, do dni i godzin przyjmowania interesantów – § 106 ust. 2, a także poprzez zakaz ich kopiowania, utrwalania w inny sposób, przenoszenia na inny nośnik, udostępniania w innej formie, za wyjątkiem ograniczonego wglądu i sporządzania notatek – 106 ust. 3. Skarżący, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, wskazał, iż potwierdza ono, że nie jest dopuszczalnym wprowadzenie do statutu gminy zapisów ograniczających udostępnienie informacji publicznej do określonych dni tygodnia oraz godzin. Wskazał, iż podstawą skargi jest art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminy oraz że organ nie odpowiedział na jego pismo wzywające do usunięcia naruszenia prawa. W piśmie z dnia 25 maja 2011 r. Rada Gminy w [...], przedstawiając akta administracyjne, wskazała, iż zarówno w wezwaniu, jak i w skardze skarżący mylnie wskazał uchwałę będącą przedmiotem skargi, gdyż skarżona uchwała była podjęta w sprawie zmiany uchwały nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2003 r. w sprawie Statutu Gminy [...] i zarzuty skargi nie mogły się odnosić do tej uchwały. Po kolejnych zmianach Statutu Rada w dniu [...] grudnia 2008 r. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie ogłoszenia tekstu jednolitego Statutu Gminy [...]. Jednocześnie poinformowano, że na VIII zwyczajnej sesji Rady, która odbyła się w dniu [...] maja 2011 r. Rada rozpatrzyła i przyjęła uchwałę nr [...] w sprawie zmian w Statucie Gminy [...], które to zmiany dotyczyły także paragrafów Statutu skarżonych przez J. S.. Ponadto przekazano poświadczoną za zgodność z oryginałem kopię zarządzenia nr [...] Wójta Gminy [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. w sprawie udostępniania informacji publicznej w Urzędzie Gminy [...]. Organ wniósł o oddalenie skargi, ewentualnie o umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wskazując, że w dniu [...] września 2010 r. Wójt Gminy [...] wydał zarządzenie, w którym określił tryb udostępniania informacji publicznej zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej i skarżący zgodnie z zarządzeniem uzyskuje informację publiczną. Na rozprawie w dniu 12 grudnia 2011 r. pełnomocnik skarżącego wskazał, iż w skardze wystąpiła oczywista omyłka w oznaczeniu numeru uchwały, powinien być to numer [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. Również w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa został wskazany nieprawidłowy numer uchwały. Jednocześnie stwierdził, że istnieje związek między zaskarżoną uchwałą a sytuacją prawną skarżącego i wyraża się on w tym, że skarżący jest stroną wielu postępowań prowadzonych z udziałem Urzędu Gminy w [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. A zatem przepis ten daje prawo skargi każdemu, czyj interes prawny lub uprawnienie zostało naruszone uchwałą organu gminy, podjętą w sprawie z zakresu administracji publicznej. Ze sformułowania powyższego wynika, że nie jest to skarga powszechna (aktio popularis), służąca każdemu, kto zarzuca wyłącznie naruszenie obiektywnego porządku prawnego. Do jej wniesienia nie legitymuje stan zagrożenia naruszeniem prawa, ani nawet samo naruszenie prawa, bez wykazania związku tego naruszenia z sytuacją prawną skarżącego. Skarżący, skarżąc uchwałę organu gminy na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, musi wykazać istnienie związku pomiędzy zaskarżona uchwałą a jego indywidualną sytuacją prawną. Musi on udowodnić, że zaskarżona uchwała, naruszając prawo, jednocześnie negatywnie wpływa na jego sferę prawnomaterialną, pozbawia go przykładowo pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację. Sama przynależność do wspólnoty samorządowej nie jest źródłem interesu prawnego. Interes prawny skarżącego, do którego wprost nawiązuje art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną wnoszącego skargę. W orzecznictwie i doktrynie wskazuje się, że ten interes prawny musi być bezpośredni i realny w tym znaczeniu, iż można go wywodzić wyłącznie z własnej, określonej przez prawo materialne sytuacji prawnej. Naruszenie interesu prawnego skarżącego musi być ponadto rzeczywiste, wobec czego nie wystarczy powołanie się na samo zagrożenie dla sytuacji prawnej skarżącego ze strony kwestionowanej uchwały. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, iż skarżący nie wykazał, iż § 106 Statutu Gminy [...] w brzmieniu nadanym uchwałą Rady Gminy [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. w sprawie ogłoszenia tekstu jednolitego Statutu Gminy [...], narusza jego interes prawny. Statut w jego Rozdziale VIII. Zasady dostępu i korzystania przez obywateli z dokumentów Rady, Komisji i Wójta, w § 106 stanowi: 1. Dokumenty z zakresu działania Rady i Komisji udostępnia pracownik Urzędu Gminy zajmujący się obsługą Rady, w dniach pracy Urzędu Gminy, w dniach i godzinach wyznaczonych przez Urząd Gminy. 2. Dokumenty z zakresu działania Wójta oraz Urzędu Gminy udostępnia Sekretarz Gminy, w dniach i godzinach przyjmowania interesantów. 3. Dostęp do dokumentów określa się następująco: – zapoznanie się z dokumentami może odbywać się w biurze Rady Gminy w obecności pracownika obsługi Rady, – zabrania się kopiowania dokumentów i wynoszenia poza pomieszczenie, w którym są udostępniane, zabrania się wglądu do protokołów i dokumentów, jeżeli będą one odzwierciedleniem załatwienia spraw indywidualnych obywateli, – zezwala się na sporządzanie odręcznych notatek z przeglądanych dokumentów. Analiza treści § 106 Statutu wskazuje, iż ograniczenia w dostępie do informacji, których skarżący się dopatruje, w istocie nie występują. Przepis ten nie wskazuje bowiem konkretnych dni i godzin przyjmowania interesantów, czy też korzystania z dokumentów Rady, Komisji czy Wójta Gminy [...], a jedynie ogólnie mówi o dniach i godzinach bez ich skonkretyzowania, a zatem nie można przyjąć, iż ogranicza prawa skarżącego w zakresie dostępu do informacji publicznej. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), oddalił skargę jako niezasadną. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu orzeczono na podstawie art. 250 powołanej wyżej ustawy w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).