II SA/Wa 435/17
WyrokWSA w Warszawie2017-12-01
Skład orzekający: Sławomir Antoniuk, Adam Lipiński, Maria Werpachowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa zakwalifikowania wniosku o najem lokalu mieszkalnego z zasobu gminy, oparta na nieprzedstawieniu przez wnioskodawcę informacji o warunkach mieszkaniowych w poprzednich miejscach zamieszkania oraz na przekroczeniu kryterium dochodowego, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa zakwalifikowania wniosku o najem lokalu mieszkalnego była uzasadniona, ponieważ wnioskodawczyni nie przedstawiła wymaganych informacji o warunkach mieszkaniowych w poprzednich miejscach zamieszkania, co uniemożliwiło organowi przeprowadzenie analizy sytuacji mieszkaniowej. Dodatkowo, mimo wątpliwości co do prawidłowości ustalenia dochodu, sąd uznał, że brak możliwości analizy sytuacji mieszkaniowej stanowił wystarczającą podstawę do negatywnego rozpatrzenia wniosku, zgodnie z § 22 ust. 5 uchwały.Stan faktyczny
Skarżąca M. W. wniosła skargę na uchwałę Zarządu Dzielnicy odmawiającą zakwalifikowania jej wniosku o najem lokalu mieszkalnego. Organ odmówił, wskazując na nieprzedstawienie przez skarżącą informacji o warunkach mieszkaniowych w poprzednich miejscach zamieszkania oraz na przekroczenie kryterium dochodowego. Skarżąca zarzuciła organowi błędne ustalenia faktyczne i prawne, twierdząc, że jest osobą bezdomną i spełnia przesłanki do otrzymania lokalu socjalnego. Sąd rozpoznał sprawę, oceniając dopuszczalność skargi i analizując podstawy odmowy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk (spr.), Sędziowie WSA Adam Lipiński, Maria Werpachowska, Protokolant specjalista Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi M. W. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania wniosku o najem lokalu – oddala skargę –
Zarząd Dzielnicy[...] W. w dniu [...] lutego 2015 r., na podstawie § 6 pkt 8 uchwały Rady miasta stołecznego Warszawy z dnia 18 grudnia 2008 r. Nr XLVI/1422/2008 w sprawie przekazania dzielnicom m.st. Warszawy do wykonywania niektórych zadań i kompetencji m.st. Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 220, poz. 9485 ze zm.) oraz § 24 ust. 1 uchwały Rady miasta stołecznego Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. Nr LVIII/751/2009 w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miast stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 132, poz. 3937 ze zm. – dalej jako uchwała z dnia 9 lipca 2009 r.), podjął uchwałę nr [...] w sprawie rozpatrzenia wniosków o najem lokali mieszkalnych i socjalnych, mocą której postanowił odmówić zakwalifikowania wniosków o najem lokalu wnioskodawcom wymienionym w załączniku do uchwały. W przedmiotowym załączniku została wymieniona M. W. (poz. [...]).
W stanowiącym uzasadnienie odmowy uwzględniania wniosku M. W. (ur. – 1929 r.) opisie sprawy wskazano, iż wymieniona z wnioskiem o najem lokalu na czas nieoznaczony z mieszkaniowego zasobu miasta wystąpiła po raz kolejny. Uchwałą z dnia [...] października 2013 r. Zarząd Dzielnicy odmówił zakwalifikowania wymienionej do realizacji wniosku, z uwagi na niezamieszkiwanie zainteresowanej na terenie W., w tym Dzielnicy [...].
Z akt sprawy wynika, iż M. W. w 1983 r. zawarła związek małżeński z D. D. i zamieszkała w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. C. w W., którego mąż zainteresowanej był współwłaścicielem w udziale 1/2 części, natomiast drugim współwłaścicielem była jego wnuczka A. D. W 1999 r. po śmierci męża M. W., na podstawie testamentu nabyła całość spadku jaki pozostał po D. D. W 2000 r. na mocy orzeczenia sądu zniesiono współwłasność lokalu w ten sposób, że lokal nr [..] przy ul. C. przypadł w całości A. D. z obowiązkiem spłaty M. W. Zgodnie z oświadczeniem wnioskodawczyni, należną kwotę 130 tys. zł otrzymała ona w dwóch ratach (w 2011 r. - 90 tys. zł i w 2012 r. - 40 tys. zł), lecz środki te zostały w całości wydane przez wnioskodawczynię na bieżące wydatki oraz spłatę wcześniej zaciągniętych zobowiązań. Zainteresowana nie chciała dobrowolnie opuścić lokalu nr [...] przy ul. C. w W. W dniu [...] marca 2009 r. M. W. została wyeksmitowana z ww. lokalu. Zgodnie z wyjaśnieniami wnioskodawczyni, po opuszczeniu przedmiotowego lokalu mieszkała u rodziny i znajomych. Jako ostatnie miejsce zamieszkania M. W. wykazała własnościowy lokal syna położony w miejscowości K. przy ul. P. [...] (2 pokoje 15 i 30 m2), którym mieszkała wraz z synem.
Na skutek wydania ww. uchwały odmownej z dnia [...] października 2013 r. M.W. wystąpiła ponownie o najem lokalu, informując, iż nie mieszka w lokalu syna, nie posiada stałego miejsca pobytu i korzysta z pomocy znajomych.
Wydział Zasobów Lokalowych Dzielnicy [...] poinformował zainteresowaną o konieczności złożenia oświadczenia dotyczącego warunków mieszkaniowych z aktualnego miejsca pobytu. M. W. poinformowała, że osoby użyczające jej gościny nie wyraziły zgody na podanie swych adresów, dlatego też zainteresowana odmówiła podania informacji o warunkach mieszkaniowych z obecnego miejsca zamieszkania. Wnioskodawczyni poinformowała, iż najwięcej pomaga jej jedna z byłych sąsiadek T. S. z lokalu własnościowego nr [...] przy ul. C. w W. W wyniku dokonanych ustaleń ujawniono, iż w lokalu nr [...] przy ul. C. w W. zameldowana jest 1 osoba - T. S., która w czasie wizji oświadczyła, że w lokalu mieszka sama, natomiast M. W. nie mieszka i nigdy nie mieszkała w zajmowanym przez nią lokalu mieszkalnym.
Jak ustalono, wnioskodawczyni utrzymuje się z renty rodzinnej oraz dodatku pielęgnacyjnego. Zgodnie z zaświadczeniem lekarskim, zainteresowana choruje na nadciśnienie tętnicze, osteoporozę, stabilną chorobę wieńcową, chorobę zwyrodnieniową stawów kręgosłupa, hyperlipidemię, niedoczynność tarczycy, zaćmę, nietrzymanie moczu, ma zaburzenia snu oraz alergię skórną. Zainteresowana miała zlecone zabiegi rehabilitacyjne po przebytym złamaniu kości promieniowej prawej (leczonej operacyjnie), w Uzdrowisku K.
Nawiązując do przesłanek z § 4 uchwały z dnia 9 lipca 2009 r. organ Dzielnicy [...] wskazał, iż kryterium dochodowe, które należy spełnić wynosi 1.857,79 zł dla osób samotnych i samotnie wychowujących dzieci. Zgodnie z § 5 ust. 3 pkt 2 tej uchwały, kryterium dochodowe zwiększa się o 30% w stosunku do osób, dla których wyłącznym źródłem dochodu w gospodarstwie domowym jest emerytura, świadczenie przedemerytalne albo świadczenie z tytułu całkowitej niezdolności do pracy oraz do samodzielnej egzystencji i w tej sytuacji kryterium dochodowe wynosi 2.415,13 zł dla osób samotnych i samotnie wychowujących dzieci. Dochód skarżącej wynosi zaś 2.482,07 zł.
Nadto, zgodnie z § 22 ust. 5 uchwały z dnia 9 lipca 2009 r., odmowa złożenia oświadczenia i dokumentów, potwierdzenie w nich nieprawdy, odmowa złożenia oświadczenia bądź dokumentów umożliwiających przeprowadzenie analizy, również informacje uzyskane w toku analizy, mogą stanowić podstawę odmowy zakwalifikowania wniosku. Biorąc pod uwagę, iż informacje o przebywaniu wnioskodawczyni w lokalu nr [...] przy ul. C. w W. nie mają odzwierciedlenia w stanie faktycznym oraz to, że zainteresowana odmówiła podania informacji dotyczących jej faktycznego miejsca pobytu, nie jest możliwe ustalenie, czy M. W. spełnia kryteria uprawniające do najmu lokalu z mieszkaniowego zasobu miasta. Mając na uwadze przekroczone kryterium dochodowe oraz brak informacji o warunkach w obecnym miejscu zamieszkania zainteresowanej, organ orzekający stwierdził, iż nie jest możliwe zakwalifikowanie wniosku M. W. do najmu lokalu.
Po uprzednim skutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa (patrz wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 listopada 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 898/15), M. W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, sprecyzowaną pismem z dnia [...] marca 2017 r., na uchwałę Zarząd Dzielnicy [...] z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...].
Skarżąca zaskarżonej uchwale zarzuciła, iż uzasadnienie uchwały mija się ze stanem faktycznym (organ dokonał błędnych ustaleń) i prawnym sprawy. Bowiem ostatnim stałym miejscem zamieszkania i zameldowania skarżącej jest adres przy ul. C. lok. [...] w W., z którego została ona przymusowo wymeldowana decyzją Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...], utrzymaną w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. Tym samym skarżąca jest mieszkanką W. od kilkudziesięciu lat. Natomiast wskazany w toku postępowania adres swojego syna - ul. P. [...] m [...] w K. - został podany jako drugi adres, pod którym skarżąca tymczasowo przebywała kiedy nie miała gdzie nocować, ale nigdy nie była zameldowana pod danym adresem.
W ocenie skarżącej, kwestionowana uchwała narusza jej prawa obywatelskie. Urząd nie respektuje treści wydawanych orzeczeń sądowych, narażając się na roszczenia odszkodowawcze wobec wnioskodawczyni. Skarżąca wysuwa roszczenia cywilno-prawne w stosunku do W. o zapłatę odszkodowania w kwocie 1 miliona złotych z tytułu doznanej szkody. Od września 2008 r. wnioskodawczyni miała kilka procesów sądowych, nie mając gdzie na stałe mieszkać. Z winy Urzędu Dzielnicy [...] nadal nie otrzymała lokalu socjalnego, tracąc przy tym cały swój majątek, oszacowany na 1 milion złotych. Pomimo wielokrotnego wnioskowania do Wydziału Zasobów Lokalowych skarżąca ciągle otrzymuje odmowę, choć jest kombatantem utrzymującym się ze skromnej emerytury, który znalazł się w wyjątkowo ciężkiej sytuacji, szukając cały czas możliwości wynajęcia lokalu socjalnego, aby mieć możliwość zamieszkania w spokoju w swoim sędziwym wieku.
Zdaniem skarżącej, spełnia ona wszystkie przesłanki do zakwalifikowania na listę osób oczekujących na otrzymanie lokalu socjalnego, zwłaszcza, iż obecnie jestem osobą pozbawioną dachu nad głowa. Skarżąca nie ma stałego miejsca zamieszkania, nocuję po znajomych. Rozpatrując wniosek skarżącej Urząd Dzielnicy [...] powinien wziąć pod uwagę jej trudną sytuację materialną i wiek, a nie tylko kierować się zasadami pozwalającymi negatywnie rozpatrzyć składane wnioski. Skarżąca nie ma bliskiej rodziny, która mogłaby się nią zaopiekować i zapewnić stałe miejsce zamieszkania. Dlatego zaskarżoną uchwałę uważa za krzywdzącą.
W odpowiedzi na skargę Zarząd Dzielnicy [...] wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie skargi z powodów podanych w uzasadnieniu uchwały z dnia [...] lutego 2015 r.
Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi organ wskazał, iż przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie M. W. uczyniła uchwałę z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w sprawie rozpatrzenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa spowodowanego podjęciem uchwały z dnia [...] lutego 2015 r. w części dotyczącej odmowy zakwalifikowania do realizacji wniosku skarżącej. Uchwała w sprawie rozpatrzenia wniosku wzywającego do usunięcia naruszenia prawa nie stanowi żadnego z aktów wymienionych w art. 3 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W piśmie procesowym z dnia [...] listopada 2017 r. pełnomocnik z urzędu ustanowiony skarżącej w sprawie poparł skargę i wniósł o uchylenie zaskarżonego aktu.
Uzasadniając powyższe stanowisko pełnomocnik strony podniósł, iż kryterium dochodowe brane pod uwagę przez organ nie zostało w sposób niewątpliwy ustalone. W ocenie organu wnioskodawczyni utrzymuje się z renty rodzinnej oraz dodatku pielęgnacyjnego. Organ nie wskazał jakie są poszczególne składniki renty otrzymywanej przez skarżącą a jedynie ocenił, że dochód otrzymywany przez skarżącą to kwota 2.482,07 zł. Skarżąca natomiast twierdzi, że otrzymuje świadczenie do wypłaty w kwocie 2.163,92. (po waloryzacji od dnia 1 marca 2016 r.). Obliczenia organu nie daję się zweryfikować na podstawie dokumentów będących w aktach sprawy. O ile można potwierdzić kwotę otrzymywaną z ZUS przez skarżącą o tyle nie można ustalić jakie przychody i odliczenia zostały wzięte pod uwagę przez organ.
Pełnomocnik skarżącej podkreślił, iż zgodnie z art. 6 pkt 8 ustawy o pomocy społecznej osoba bezdomna to osoba niezamieszkująca w lokalu mieszkalnym w rozumieniu przepisów o ochronie praw lokatorów i mieszkaniowym zasobie gminy i niezameldowana na pobyt stały w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności. Pomimo składanych przez skarżącą w troku postępowania informacji wskazujących na to, że nie ma ona lokalu mieszkalnego, w którym zamieszkuje, organy Miasta notorycznie zwracały się do skarżącego o przedstawienie dokumentu potwierdzającego fakt zamieszkania i adres zamieszkania tej osoby. Tego warunku skarżąca jako bezdomna nie mogła spełnić i za wiarygodne należy uznać same wyjaśnienia skarżącej dotyczące jej sytuacji jako osoby bezdomnej. Skoro sam fakt posiadania lub braku miejsca zamieszkania na terenie dzielnicy nie został prawidłowo udowodniony, to tym samym stanowczo przedwcześnie byłoby ustalanie o posiadaniu przez skarżącą uprawnienia do lokalu mieszkalnego z zasobu mieszkaniowego Gminy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W pierwszej kolejności, odnosząc się do wniosku o odrzucenie skargi, należy wskazać, iż na wezwanie Sądu skarżąca sprecyzowała swą skargę czyniąc przedmiotem zaskarżenia uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...], jak i uchwałę [...] listopada 2016 r. nr [...]r. Skarga na uchwała z dnia [...] listopada 2016 r. w przedmiocie rozpatrzenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa została rozpoznana w odrębnym postępowaniu (postanowienie z dnia 3 kwietnia 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 41/17). Natomiast przedmiotem rozpoznania w niniejszym postępowaniu stała się uchwała z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...].
Zgodnie z oceną prawną wyrażoną w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lipca 2008 r. sygn. akt I OPS 4/08 (publ. https://orzeczenia.nsa.gov.pl), uchwała zarządu dzielnicy m.st. Warszawy w przedmiocie zakwalifikowania i umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy, w tym także lokalu będącego pracownią służącą prowadzeniu działalności w dziedzinie kultury i sztuki, jest aktem z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.). Uchwała ta dotyczy bowiem działań organów gmin, podejmowanych w innej niż umowa prawnej formie działania administracji, a mianowicie w drodze nienormatywnych aktów ogólnych organów jednostek samorządu terytorialnego, podejmowanych w sprawach z zakresu administracji publicznej.
Przepis art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej.
Skarga oceniania w świetle powyższych kryteriów jest dopuszczalna. Ponadto skarżąca poprzedziła skargę wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa.
Należy wskazać, że w postępowaniu poprzedzającym ustalenie listy osób oczekujących na zawarcie umowy najmu lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy nie mają zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczące wydawania decyzji administracyjnych, chociaż w art. 21 ust. 3 pkt 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 1610) ustawodawca określił działania organu gminy jako "rozpatrywanie i załatwianie" wniosków o najem lokali, co wyraźnie nawiązuje do pojęć z zakresu procedury administracyjnej (por. wyrok NSA z 19 stycznia 2010 r., sygn. akt I OSK 997/09, publ.: j.w.). Nie oznacza to jednak, że podstawowe standardy określone zasadami ogólnymi Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności dyspozycją art. 7 k.p.a., nie mają zastosowania do postępowania zakończonego wydaniem aktu z zakresu administracji publicznej. Obowiązkiem organu administracji, wynikającym z zasady prawdy obiektywnej zawartej w art. 7 k. p. a., jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Z zasady tej wynika także obowiązek określenia z urzędu, jakie dowody są niezbędne dla ustalenia stanu faktycznego sprawy. Zakres materiału dowodowego, niezbędnego do rozstrzygnięcia, wynika z treści żądania strony, a organ winien podjąć stosowne działania, w tym również żądania od strony przedstawienia dokumentów na poparcie jej twierdzeń, służące ustaleniu stanu faktycznego. Zasada oficjalności postępowania dowodowego nie oznacza jednak, iż strona może zachowywać się biernie w jego toku, dlatego też to na stronie spoczywa ciężar wskazania konkretnych faktów i zdarzeń z których wywodzi ona dla siebie określone skutki prawne. Jeżeli strona odmawia przedstawienia żądanego przez organ dokumentu, a okoliczności wynikającej z tego dokumentu nie można ustalić w inny sposób, organ może odmówić żądaniu strony, a taka odmowa nie narusza prawa. Nałożenie na organy prowadzące postępowanie administracyjne obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego nie zwalnia strony postępowania od współdziałania w realizacji tego obowiązku.
W niniejszej sprawie organ gminny (Zarząd Dzielnicy) odmowę umieszczenia skarżącej na liście osób oczekujących na najem lokalu socjalnego oparł na dwóch podstawach.
Pierwszą z nich stała się odmowa złożenia przez wnioskodawczyni informacji obrazujących warunki mieszkaniowe w poprzednich miejscach zamieszkania.
Z postanowień § 22 ust. 2 uchwały z dnia 9 lipca 2009 r. wynika, iż przy rozpatrywaniu wniosków osób występujących o zawarcie umowy najmu lokalu należy poddać wnikliwej analizie: 1) dotychczasowy sposób korzystania przez wnioskodawcę z lokalu, a w szczególności przestrzeganie przez wnioskodawcę warunków określonych w umowie najmu oraz wywiązywanie się z obowiązków najemcy; 2) zamieszkiwanie wnioskodawcy i innych osób zgłoszonych we wniosku do wspólnego zamieszkiwania w lokalu za zgodą właściciela; 3) posiadanie przez wnioskodawcę i inne osoby zgłoszone do wspólnego zamieszkiwania innego tytułu prawnego do lokalu niż wymienione w § 6 ust. 1 pkt 1; 4) rozporządzenie, przez wnioskodawcę i inne osoby zgłoszone do wspólnego zamieszkiwania, pod jakimkolwiek tytułem posiadanym prawem do lokalu, budynku mieszkalnego lub jego części w okresie ostatnich pięciu lat przed dniem złożenia wniosku, a także fakt dokonania przez te osoby zamiany lokalu, budynku mieszkalnego lub jego części na lokal kwalifikujący ich do ubiegania się o poprawę warunków zamieszkiwania w ramach mieszkaniowego zasobu, oraz dodatkowo 5) w przypadku osób ubiegających się o najem lokalu socjalnego (§ 12): a) warunki mieszkaniowe w poprzednich miejscach zamieszkania, b) warunki mieszkaniowe wstępnych, zstępnych, współmałżonka wnioskodawcy lub osoby pozostającej we wspólnym pożyciu i uwzględnić możliwość zamieszkania wnioskodawcy w tych lokalach.
Zgodnie z § 22 ust. 5 powołanej uchwały, odmowa złożenia oświadczeń i dokumentów, o których mowa w ust. 1, potwierdzenie w nich nieprawdy, odmowa złożenia oświadczeń bądź dokumentów umożliwiających przeprowadzenie analizy, o której mowa w ust. 2, jak również informacje uzyskane w toku analizy, o której mowa w ust. 2, mogą stanowić podstawę odmowy zakwalifikowania wniosku.
Jak wynika z materiału aktowego, skarżąca odmówiła podania szczegółowych informacji, z których wynikałoby u kogo i pod jakim adresem zamieszkiwała w okresie poprzedzającym złożenie wniosku o najem lokalu mieszkalnego z zasobów gminnych (notatka służbowa z dnia [...] stycznia 2015 r. – k.- 152 akt administracyjnych). Odmowę podania żądanych informacji uzasadniła tym, że zainteresowane koleżanki, u których zamieszkiwała, nie życzyły sobie podawania ich danych osobowych. Natomiast w oświadczeniu dotyczącym warunków mieszkaniowych z dnia [...] grudnia 2014 r. (k. – 127 akt administracyjnych) skarżąca oświadczyła, iż jest bezdomna od 2009 r. i nawiązała do okoliczności związanych z eksmisją z lokalu nr [...] przy ul. C. W. Wskazała, iż najwięcej pomagała jej sąsiadka T. S. z lokalu nr [...] przy ul. C. W "Odpowiedzi pełnomocnika wnioskodawcy na otrzymane pismo z dnia [...].09.2014 r." (k. – 125 akt administracyjnych) podano, iż: "Wnioskodawczyni wprost wskazała, iż obecnie sporadycznie przebywa i od czasu do czasu zamieszkuje przejściowo u swojej koleżanki T. S". Jak wynika z notatki z wizji przeprowadzonej w dniu [...] stycznia 2015 r. (k. – 152), T. S. stwierdziła, iż M. W. nigdy u niej nie mieszkała, a jej pomoc M. W. ograniczała się do obioru korespondencji kierowanej do byłej sąsiadki. Zatem należy przyjąć, iż podane przez zainteresowaną informacje maja charakter zbyt ogólny, czy wręcz sprzeczny z dokonanymi w sprawie ustaleniami, wobec tego nie mają ograniczoną wartości dowodową.
Tym samym należy przyjąć, że skarżąca nie złożyła wymaganych oświadczeń, co do warunków mieszkaniowych w poprzednich miejscach zamieszkania oraz warunków mieszkaniowych najbliższej rodziny, aby wykluczyć możliwość wspólnego z nią zamieszkiwania (z synem). Brak przedmiotowych informacji uniemożliwia de facto przeprowadzenie szczegółowej analizy sytuacji mieszkaniowej skarżącej, czy choćby potwierdzenia oświadczenia skarżącej, iż pozostaje ona osobą bezdomną. Zainteresowana poza ogólnymi stwierdzeniami nie wskazuje choćby gdzie obecnie zamieszkuje, np. w noclegowni, ośrodkach Caritas, itp. Niewątpliwie jest osobą schorowaną i wiekową, a zatem trudno byłoby jej funkcjonować bez tzw. dachu nad głową. Trzeba mieć na uwadze, iż skarżąca ubiega się o pomoc publiczną, a ta może zostać przyznana przy spełnieniu określonych przepisami prawa kryteriów. Sam fakt, iż wnioskodawczyni jest osobą w zawansowanym wieku i schorowaną, nie jest wystarczającą podstawą do przyznania pomocy mieszkaniowej. Uniemożliwienie organowi dokonania analizy sytuacji mieszkaniowej wnioskodawczyni, w ocenie Sądu, stanowi uzasadnioną podstawę do negatywnego załatwienia jej wniosku, albowiem taki sposób załatwienia sprawy przewiduje § 22 ust. 5 uchwały z dnia 9 lipca 2009 r.
Drugą przyczyną odmowy umieszczenia skarżącej na liście osób oczekujących na najem lokalu mieszkalnego z gminnego zasobu mieszkaniowego było stwierdzenie przekroczenia przez wnioskodawczynię kryterium dochodowego. Zwiększone o 30 % kryterium dochodowe (§ 5 ust. 3 pkt 2 ww. uchwały) w dniu orzekania wynosiło dla osób samotnych 2.415,13 zł, natomiast dochód skarżącej wyniósł 2.482,07 zł. Organ wobec tego przyjął, że wniosek nie spełnia jednej z obligatoryjnych przesłanej warunkujących pozytywne rozpatrzenie sprawy.
Kryteria, jakie powinna spełniać osoba ubiegająca się o wynajem lokalu z zasobu mieszkaniowego gminy określa przepis § 4 ww. uchwały z dnia 9 lipca 2009 r. podjętej na podstawie art. 20 ust. 3 i art. 21 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego.
W świetle powołanego przepisu, lokale z mieszkaniowego zasobu mogą być wynajmowane osobom: 1) które są bezdomne albo pozostają w trudnych warunkach mieszkaniowych, przy czym za trudne warunki mieszkaniowe uznaje się zamieszkiwanie za zgodą właściciela w lokalu, w którym na osobę przypada nie więcej niż 6 m2 powierzchni mieszkalnej, a także zamieszkiwanie w pomieszczeniach nienadających się na stały pobyt ludzi w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, a nadto, 2) w których gospodarstwie domowym średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego nie przekracza minimum dochodowego.
Minimum dochodowe przyjęte w § 1 pkt 26 ww. uchwały stanowi średni miesięczny dochód, o którym mowa w pkt 24 (należy przez to rozumieć dochód w rozumieniu ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych /tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 966 ze zm./), na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 6 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o najem lokalu lub datę wystąpienia przez zarząd dzielnicy/burmistrza dzielnicy z żądaniem przedstawienia przez wnioskodawcę aktualnej informacji o dochodach, nieprzekraczający 160% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie wieloosobowym i 220% tej kwoty w gospodarstwie jednoosobowym, a także w gospodarstwie osoby samotnie wychowującej dziecko (dzieci), obowiązujący w dniu złożenia wniosku lub w dniu wystąpienia przez zarząd dzielnicy/burmistrza dzielnicy z żądaniem przedstawienia przez wnioskodawcę aktualnej informacji o dochodach.
W świetle art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych (w brzmieniu z daty orzekania), za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się m.in. zasiłków pielęgnacyjnych.
Ustalając dochód jaki uzyskała skarżąca w okresie od [...] czerwca do [...] listopada 2014 r. organ oparł się na zaświadczeniu ZUS [...] Oddział w W. z dnia [...] grudnia 2014 r. znak [...] (k. – 144 akt administracyjnych), z którego wynika, iż wymieniona w tym okresie pobierała rentę rodzinną w wysokości 2.482,07 zł. Od dnia 1 marca 2014 r. najniższa emerytura wynosiła 844,45 zł, zaś minimum dochodowe to 2.415,73 zł (220% x 844,45 to 1857,79 zł powiększone o 30% - 557,33 zł). Otrzymując rentę rodzinną w podanej powyżej wysokości skarżąca nie spełniła kryterium minimum dochodowego z § 4 pkt 2 uchwały z dnia 9 lipca 2009 r.
Te ustalenia, co zasadnie podniósł pełnomocnik strony, nie mogą być uznane za jednoznaczne wobec twierdzenia skarżącej, iż na jej dochód w ww. okresie składała się renta oraz zasiłek pielęgnacyjny. W sytuacji, gdy zasiłek pielęgnacyjny (w kwocie 153 zł) nie jest wliczany do dochodu, a powyższe zaświadczenie ZUS uwzględnia to świadczenie w podanej kwocie 2.482 zł., skarżąca nie przekroczyłaby minimum dochodowego. Wobec zaistniałych wątpliwości nie można jednoznacznie określilić, iż dochód uzyskiwany przez skarżący został na potrzeby niniejszego postępowania ustalony prawidłowo.
W ocenie Sądu, powyższe uchybienie nie mogło jednak mieć istotnego wpływu na końcowy wynik sprawy, albowiem w sprawie zaistniały okoliczności uzasadniające odmowę zakwalifikowania wniosku skarżącej w oparciu o § 22 ust. 5 uchwały z dnia 9 lipca 2012 r.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło