II SA/Wa 45/18

WyrokWSA w Warszawie2018-09-19

Skład orzekający: Janusz Walawski, Piotr Borowiecki, Przemysław Szustakiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy żołnierzowi zawodowemu, który nabył lokal mieszkalny od Agencji Mienia Wojskowego z bonifikatą przed rozpoczęciem służby wojskowej, przysługuje świadczenie mieszkaniowe?
Ratio decidendi
Żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, w tym świadczenie mieszkaniowe, jeżeli on lub jego małżonek nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji lub jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia. Okoliczność, że nabycie lokalu nastąpiło przed rozpoczęciem służby wojskowej, nie ma wpływu na utratę tego prawa, ponieważ celem przepisu jest uniemożliwienie kolejnego zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych przy udziale państwa i nie zawiera on cezury czasowej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła żołnierza zawodowego, K. S., któremu wypłacano świadczenie mieszkaniowe w latach 2011-2016. Organ administracji wezwał ją do zwrotu nienależnie wypłaconego świadczenia w kwocie ponad 47 tys. zł, powołując się na fakt nabycia przez nią i jej męża lokalu mieszkalnego od Agencji Mienia Wojskowego z dużą bonifikatą w 2005 roku, co zgodnie z przepisami wyłącza prawo do świadczenia. Skarżąca kwestionowała zasadność zwrotu, argumentując, że lokal nabyła przed rozpoczęciem służby wojskowej i że roszczenie uległo przedawnieniu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędziowie WSA Piotr Borowiecki, Przemysław Szustakiewicz (spr.), Protokolant specjalista Aleksandra Weiher, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2018 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie wypłaconego świadczenia mieszkaniowego - oddala skargę - Prezes Agencji Mienia Wojskowego decyzją z dnia [...] października 2017 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: k. p.a.), art. 21 ust. 6 pkt 3, art. 48d ust. 12 i 13 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (j. t. Dz. U. z 2016 r. poz. 207 ze zm.) (dalej: ustawy o zakwaterowaniu) w zw. z art. 17 ust. 4, art. 120 i art. 121 oraz art. 42 ust. 1 ustawy o Agencji Mienia Wojskowego (j. t. Dz. U. z 2017 poz. 1456) (dalej: ustawy o Agencji), utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w S. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. o zwrocie należności z tytułu nienależnie wypłaconego świadczenia mieszkaniowego K. S. za okres od [...] grudnia 2011 r. do [...] maja 2016 r. na kwotę łączną 47.758,06 zł, słownie (czterdzieści siedem tysięcy siedemset pięćdziesiąt osiem złotych 06/100). W uzasadnieniu wskazał następujący stan faktyczny: W dniu [...] stycznia 2012 r. K. S., wystąpiła z wnioskiem do Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w S. (obecnie: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w S.) o wypłatę świadczenia mieszkaniowego. Dowódca Jednostki Wojskowej nr [...] poświadczył, że szer. K. S., pełni służbę jako żołnierz służby kontraktowej, w miejscowości S. Wniosek został rozpatrzony pozytywnie i świadczenie mieszkaniowe było wypłacane w kwocie 900 zł miesięcznie za okres od grudnia 2011 r. do maja 2016 r. Łącznie Dyrektor wypłacił kwotę 47.758,06 zł (k. 28-30). W związku z kolejnym wyznaczeniem na stanowisko służbowe od dnia [...] czerwca 2016 r. do [...] czerwca 2019 r., w garnizonie S., strona ponownie wystąpiła o wypłatę świadczenia mieszkaniowego. Dyrektor, powołując się na treść art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu, negatywnie rozpatrzył ww. wniosek, orzekając o odmowie wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Decyzja ta nie została zaskarżona. Jednocześnie wezwano stronę do zwrotu nienależnie wypłaconego świadczenia mieszkaniowego za okres od [...] grudnia 2011 r. do [...] maja 2016 r., w łącznej kwocie 47.758,06 zł. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w S. orzekł o zwrocie należności z tytułu nienależnie wypłaconego świadczenia mieszkaniowego K. S. za okres od [...] grudnia 2011 r. do [...] maja 2016 r. na kwotę łączną 47.758,06 zł. Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie, w którym wystąpiła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania organu I instancji ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Prezes Agencji Mienia Wojskowego wskazał, że Wojskowa Agencja Mieszkaniowa po połączeniu z Agencją Mienia Wojskowego otrzymała nazwę Agencji Mienia Wojskowego, a w związku z przejęciem Agencji Mienia Wojskowego wstąpiła we wszystkie prawa i obowiązki Agencji Mienia Wojskowego, co umożliwiło m.in. prowadzenie spraw dotyczących zwrotu świadczenia mieszkaniowego zaistniałych również przed połączeniem, tj. przed dniem [...] października 2015 r. Podkreślił, że po tej dacie nastąpiła także zmiana przepisów ustawy o zakwaterowaniu w zakresie procedury zwrotu świadczenia mieszkaniowego. Ustawodawca zrezygnował bowiem z trybu cywilnoprawnego dochodzenia zwrotu nienależnie lub w nienależnej wysokości wypłaconego świadczenia mieszkaniowego i wprowadził tryb administracyjnoprawny, poprzez dodanie art. 48d ust. 12 i 13 ustawy o zakwaterowaniu. Organ wskazał, że zgodnie z dyspozycją ust. 12 ww. artykułu, zwrot świadczenia mieszkaniowego wypłaconego nienależnie lub w nienależnej wysokości następuje w formie decyzji administracyjnej. W ustępie 13 natomiast został określony tryb postępowania dyrektora oddziału regionalnego Agencji. W przypadku stwierdzenia nadpłaty świadczenia mieszkaniowego dyrektor oddziału regionalnego Agencji wzywa do zwrotu należności w terminie 14 dni od otrzymania przez żołnierza wezwania, a po bezskutecznym upływie terminu wydaje decyzję administracyjną. Zdaniem organu, z treści przepisu art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu wynika, że wyłączone jest uprawnienie żołnierza zawodowego do zakwaterowania, jeżeli żołnierz lub jego małżonek nabył lokal mieszkalny z bonifikatą od Agencji. Organ wskazał, że w niniejszej sprawie fakt nabycia lokalu mieszkalnego od Agencji nie jest okolicznością sporną, bowiem K. S. wraz z mężem P. S. nabyli w dniu [...] lutego 2005 r. od Wojskowej Agencji Mieszkaniowej lokal mieszkalny z 95% bonifikatą. Okoliczność ta została potwierdzona aktem notarialnym Repertorium A Nr [...] z [...] lutego 2005 r. W ocenie organu, fakt, że lokal został nabyty przez stronę jeszcze przed rozpoczęciem służby wojskowej nie ma wpływu na utratę prawa do zakwaterowania w rozstrzyganej sprawie, bowiem celem tego przepisu jest uniemożliwienie kolejnego zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych przy udziale państwa, a nadto nie zawiera on żadnej cezury czasowej. Prezes AMW, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, iż ustawodawca, ograniczając prawo żołnierza zawodowego do zakwaterowania w przypadku, gdy nabył on lokal mieszkalny z bonifikatą, objął tą przesłanką wszelkie stany faktyczne, niezależnie od daty nabycia lokalu, czy też jego późniejszej sprzedaży. W tej sytuacji, bez znaczenia pozostaje okoliczność, czy do nabycia lokalu doszło przed powołaniem żołnierza do zawodowej służby wojskowej, czy w trakcie jej pełnienia oraz czy lokal ten stanowił własność żołnierza w dacie wejścia w życie znowelizowanych przepisów. Jednocześnie organ stwierdził, że przepis art. 42 ust. 1 ustawy o Agencji, stanowi, iż roszczenia Agencji o charakterze administracyjnoprawnym ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Wskazał, że taki charakter przedmiotowych należności został ukształtowany dopiero od dnia 1 października 2015 r., gdy został wprowadzony art. 48d ust. 12 ustawy o zakwaterowaniu, stanowiący podstawę materialnoprawną do wydania decyzji o zwrocie, która jest decyzją konstytutywną - powstaje wówczas należność, która ma charakter administracyjnoprawny. Wyjaśnił, że przed tą datą nie było możliwe wydanie decyzji o zwrocie, a zatem nie mogła powstać należność o charakterze administracyjnoprawnym. Uprzednio należności te były traktowane jako cywilnoprawne, a roszczenia o ich zwrot przedawniały się z upływem 10 lat, stosownie do przepisów Kodeksu cywilnego. Organ wskazał, że w niniejszej sprawie świadczenie stało się wymagalne od [...] sierpnia 2016 r., czyli po 14 dniach od doręczenia stronie wezwania o zwrot nienależnie wypłaconego świadczenia, co oznacza, że nie doszło do przedawnienia roszczenia. K. S. pismem z dnia [...] grudnia 2017 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] października 2017 r., zarzucając jej naruszenie: 1. art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2016 r., poz. 207), poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż na skutek nabycia od Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w dniu [...] lutego 2005 r. lokalu mieszkalnego przy ul. S. nie przysługuje jej prawo do zakwaterowania z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej, podczas gdy wskazany lokal mieszkalny został nabyty jeszcze przed rozpoczęciem przez nią służby wojskowej, zatem brak jest podstaw do odmowy przyznania prawa do zakwaterowania, a tym samym do uznania, że świadczenie mieszkaniowe zostało nadpłacone, 2. art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1456), poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż trzyletni termin przedawnienia może być liczony dopiero od dnia wejścia w życie art. 42 ustawy, a wymienione w zaskarżonej decyzji roszczenia nie zostały jeszcze przedawnione, podczas gdy taka interpretacja wskazanego przepisu jest niewłaściwa i sprzeczna z intencją ustawodawcy, nadto prowadzi do obciążenia strony postępowania roszczeniami, które zgodnie z literalnym brzmieniem przepisu już dawno zostały przedawnione. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji, o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 133 ze zm.), zgodnie z którym odprawa mieszkaniowa nie przysługuje żołnierzowi zawodowemu, jeżeli on lub jego małżonek nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia. Przepis ten wprowadził art. 1 ustawy z dnia 22 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz niektórych innych ustaw, który wszedł w życie z dniem 1 lipca 2010 r. Wskazać należy, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu (...), żołnierzowi zawodowemu, od dnia wyznaczenia na pierwsze stanowisko służbowe do dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej, przysługuje prawo do zakwaterowania na czas pełnienia służby wojskowej w miejscowości, w której żołnierz pełni służbę, albo w miejscowości pobliskiej, albo za jego zgodą w innej miejscowości. Zgodnie zaś z ust. 2 tego artykułu, prawo do zakwaterowania żołnierza zawodowego jest realizowane w jednej z następujących form: - przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego; - przydziału miejsca w internacie albo kwaterze internatowej; - wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Ustawodawca, przyznając prawo do zakwaterowania, określił również przesłanki negatywne, których spełnienie wyłącza dopuszczalność realizacji prawa żołnierza zawodowego do zakwaterowania, tj. realizacji tego prawa w formie przydziału kwatery oraz w innej formie, w tym wypłaty świadczenia mieszkaniowego. W świetle art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu, żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli on lub jego małżonek, z zastrzeżeniem ust. 10: 1. otrzymał ekwiwalent pieniężny w zamian za rezygnację z kwatery, wypłacony na podstawie przepisów ustawy obowiązujących do dnia 30 czerwca 2004 r.; 2. otrzymał odprawę mieszkaniową wypłaconą albo zrealizowaną w formie rzeczowej na podstawie przepisów ustawy obowiązujących od dnia 1 lipca 2004 r.; 3. nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia; 4. otrzymał pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia 31 grudnia 1995 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976 r., o zakwaterowaniu sił zbrojnych (Dz. U. z 1992 r. Nr 5, poz. 19 oraz z 1994 r. Nr 10, poz. 36); 5. nabył własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego od Agencji. Bezspornym jest, że skarżąca wraz z mężem P. S. aktem notarialnym Repetytorium A nr [...] [...] lutego 2005 r. nabyli lokal mieszkalny od Wojskowej Agencji Mieszkaniowej przy zastosowaniu aż 95% bonifikaty. W tak ukształtowanych okolicznościach faktycznych sprawy, niewątpliwie spełniona została przesłanka negatywna do wypłaty skarżącej świadczenia mieszkaniowego, określona w art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu (...). W ocenie Sądu, organy dokonały prawidłowej interpretacji, zarówno art. 21 ust, 1 i 2, jak również art. 21 ust. 6 pkt 3 ww. ustawy, stwierdzając, że stronie nie przysługuje prawo do zakwaterowania, albowiem nabyła wraz z mężem lokal mieszkalny od Agencji z uwzględnieniem 95% bonifikaty. Zgodzić się należy z organem, że przepisy nie odnoszą się do kwestii czasu, w jakim miało miejsce nabycie lokalu mieszkalnego od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia. Istotne znaczenie ma odpowiedź na pytanie, czy osoba posiadająca obecnie status żołnierza zawodowego lub jej małżonek kiedykolwiek wcześniej skorzystała z jednej z form pomocy na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych, o której mowa w art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu. Jeżeli, jak w sprawie niniejszej, odpowiedź ta jest twierdząca, to żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje uprawnienie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu. W tym kontekście należy zwrócić uwagę na orzecznictwo sądów administracyjnych wypracowane na kanwie art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP w odniesieniu do stanów faktycznych, w których organy podejmowały rozstrzygnięcia w przedmiocie odmowy wypłaty świadczenia mieszkaniowego na rzecz wnioskodawcy - żołnierza zawodowego, który sam lub jego małżonek nabyli lokal mieszkalny w sposób wskazany w powołanym przepisie. Tego rodzaju okoliczność, tj. nabycie przez małżonków lokalu mieszkalnego od Skarbu Państwa, Agencji lub jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia - bez względu na datę nabycia takiego lokalu, małżeński ustrój majątkowy między małżonkami w dacie nabycia lokalu, okoliczność czy lokal ten pozostaje nadal własnością małżonka, czy też nie, a także bez względu na okoliczność, czy małżonek w dacie nabycia lokalu pozostawał w związku małżeńskim z wnioskodawcą, czy też nie - traktowana była jako przeszkoda w uznaniu, że żołnierzowi zawodowemu przysługuje prawo do zakwaterowania, w tym także do wypłaty świadczenia mieszkaniowego, o którym mowa w art. 21 ust. 2 pkt 3 ustawy. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 grudnia 2013 r., sygn. akt I OSK 3038/12 (CBOSA), "(...) ratio legis art. 21 ustawy jest zakwaterowanie żołnierza i jego rodziny w jeden ze sposobów przewidzianych w tym przepisie, a takie wyjątkowe prawo, jak zakup mieszkania z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia, rodzina żołnierza może wykorzystać tylko jeden raz. Tak ogólne sformułowanie art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy (...) pozwala przyjąć, że zamiarem ustawodawcy było szerokie ujęcie omawianego wyłączenia, obejmujące przypadki, gdy żołnierzowi lub jego małżonkowi kiedykolwiek udzielono pomocy ze środków publicznych na cele mieszkalne tam wskazane. Oczywistym jest też, że podobnie jak w pozostałych przypadkach wymienionych w art. 21 ust. 6 ustawy, w których żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, wskazane zdarzenia dotyczyć mogą zdarzeń zaistniałych w przeszłości, przed datą wprowadzenia zmiany ustawy, która obowiązuje od dnia 1 lipca 2010 r. Taka wykładnia art. 21 ust. 6 pkt 3 powołanej ustawy pozostaje w zgodzie z konstytucyjną zasadą praworządności, wyrażoną w art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, który stanowi, że organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa (podobnie wyrok WSA w Warszawie z dnia 18.sierpnia 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 137/18 i z dnia 10 maja 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 1324/17). Z zasady tej wynika, że w postępowaniu administracyjnym organy administracji publicznej obowiązane są stosować przepisy prawa obowiązujące w dniu wydania decyzji. Od tej reguły mogą zostać wprowadzone odstępstwa przepisami przejściowymi, które mogą ograniczyć moc przepisów prawa w czasie, przez wyłączenie stosowania danych przepisów do zdarzeń prawnych mających miejsce przed wejściem ich w życie. Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 22 stycznia 2010 r. zmieniającej ustawę o zakwaterowaniu sił zbrojnych, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostatecznymi decyzjami administracyjnymi lub zawarciem umowy stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1 ustawy (tj. ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP), w brzmieniu dotychczasowym. Art. 18 ust. 1 ustawy nowelizującej nie przyjął zatem ograniczenia mocy obowiązującej przepisów zmienionych, w tym art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy, do zdarzeń prawnych powstałych po ich wejściu w życie". Wbrew twierdzeniom skarżącej zgodzić się należy z organem odwoławczym, że okoliczność, iż nabycie przedmiotowego lokalu mieszkalnego nastąpiło przed rozpoczęciem służby wojskowej nie ma znaczenia dla konieczności zwrotu świadczenia. A zatem skoro K. S. otrzymała świadczenie mieszkaniowe w okresie od [...] grudnia 2011 r. do [...] maja 2016 r., w łącznej kwocie 47.758, 06 zł, mimo istnienia negatywnej przesłanki do realizacji świadczenia, o czym organ I instancji dowiedział się dopiero w czerwcu 2016 r., to okoliczność ta jest decydującą w sprawie i w oparciu o dyspozycję art. 48d ust. 12 w związku z ust. 1 ustawy zobowiązywała ona dyrektora oddziału regionalnego do wydania decyzji o zwrocie świadczenia mieszkaniowego wypłaconego nienależnie. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skargi, że organ, zobowiązując skarżącą do wypłaty świadczenia, naruszył art. 42 ustawy o zakwaterowaniu (...), poprzez przyjęcie, że trzyletni okres przedawnienia może być liczony dopiero od chwili wejścia w życie ww. przepisu, a co za tym idzie wymienione w zaskarżonej decyzji roszczenia nie zostały jeszcze przedawnione. Z akt analizowanej sprawy wynika, że po otrzymaniu informacji, iż skarżąca wraz z mężem nabyła lokal mieszkalny od Skarbu Państwa z bonifikatą, Oddział Regionalny AMW w S., z dniem [...] maja 2016 r., zakończył wypłatę świadczenia mieszkaniowego na rzecz skarżącej. Następnie, kierując się treścią art. 48d ust. 13 ustawy o zakwaterowaniu (...), pismem z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] , wezwał żołnierza do zwrotu nadpłaconego świadczenia. Z powyższego jednoznacznie wynika, iż w analizowanym przypadku stosunek prawny - rozumiany jako obowiązek zwrotu nienależnie wypłaconego świadczenia - zapoczątkowany jeszcze przed wejściem w życie znowelizowanego art. 48d ust. 12 i 13 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, nie został zakończony do dnia obwiązywania tej normy prawnej. Zatem w niniejszej sprawie mamy do czynienia ze "stosunkiem prawnym w toku", czyli retrospektywnością prawa, a nie retroakcją prawa, co postuluje skarżąca. Konsekwencją zaprezentowanego stanowiska jest brak podstaw do twierdzenia, iż roszczenie o zwrot nienależnie wypłaconego świadczenia uległo przedawnieniu. Skoro bowiem administracyjnoprawny tryb dochodzenia nienależnie wypłaconego świadczenia pieniężnego powstał w dniu [...] czerwca 2016 r., a pierwszą decyzję organu I instancji wydano w dniu [...] października 2016 r., to choćby już z zestawienia tych dat wynika, iż nie może być mowy o przedawnieniu roszczenia Agencji o charakterze administracyjnoprawnym. W świetle bowiem art. 42 ust. 1 ustawy o AMW, roszczenia Agencji o charterze administracyjnoprawnym ulegają przedawnieniu z upływem lat 3 od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Ponadto dodać należy, że zgodnie z art. 42 ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu, do spraw roszczeń administracyjnoprawnych Agencji, w zakresie nieuregulowanym przez ustawę o zakwaterowaniu, stosuje się odpowiednio przepisy księgi pierwszej, tytułu VI Kodeku cywilnego. Zgodnie z art. 120 § 1 K.c., bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Roszczenie staje się w świetle przepisów prawa wymagalne wtedy, gdy wierzyciel może skutecznie żądać wykonania świadczenia od dłużnika. W przypadku sprawy o charakterze administracyjnym, żądanie następuje z chwilą wydania odpowiedniego aktu (decyzji) administracyjnego (por. M. Pyziak – Szafnicka, Komentarz do art. 120 Kodeksu cywilnego, LEX 2018, t. 3). Uznać zatem można, że dopiero, gdy decyzja administracyjna, nakazująca zwrot świadczenia przez skarżącą, stała się ostateczna zaczął płynąć trzyletni termin przedawnienia, o którym mowa w art. 42 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu. Mając na uwadze, że zaskarżona decyzja znajduje oparcie w obowiązujących przepisach prawa materialnego i nie narusza przepisów postępowania administracyjnego w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło