II SA/Wa 457/13
WyrokWSA w Warszawie2013-06-27
Skład orzekający: Janusz Walawski, Ewa Grochowska-Jung, Stanisław Marek Pietras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy okres pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym rodziców może być zaliczony do okresu czynnej służby wojskowej uprawniającego do nagrody jubileuszowej żołnierza zawodowego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy administracji publicznej nieprawidłowo prowadziły postępowanie wyjaśniające i nie zastosowały właściwych przepisów prawa materialnego. Wskazano na naruszenie zasad postępowania administracyjnego, w szczególności dotyczących wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. Sąd podkreślił, że organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i orzekając co do istoty sprawy po przeprowadzeniu postępowania uzupełniającego, nieprawidłowo zastosował art. 138 § 1 pkt 2 Kpa, zamiast uchylić decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia na podstawie art. 138 § 2 Kpa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy zaliczenia G. W. okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców do okresu czynnej służby wojskowej, co miało wpływ na nabycie prawa do nagrody jubileuszowej. Po wieloletnim postępowaniu administracyjnym, w którym wydano szereg decyzji uchylających poprzednie i przekazujących sprawę do ponownego rozpatrzenia, Szef Centrum Wsparcia Teleinformatycznego Sił Zbrojnych wydał decyzję odmawiającą zaliczenia tego okresu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Kpa oraz przepisów dotyczących nagród jubileuszowych.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji; określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski (spraw.) Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Głowala po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi G. W. na decyzję Szefa Centrum Wsparcia Teleinformatycznego Sił Zbrojnych z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zaliczenia okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców do okresu czynnej służby wojskowej uprawniającego do nagrody jubileuszowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji; 2. określa że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 czerwca 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 180/10 uchylił decyzję Szefa Zarządu [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zaliczenia okresu pracy w gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (służby) uprawniającego do nabycia prawa do nagrody jubileuszowej kolejnego stopnia.
W uzasadnieniu wyroku sąd podał, że zaskarżoną decyzją została utrzymana w mocy decyzja nr [...] Szefa Regionalnego [...] w L. z dnia [...] października 2009 r. w sprawie odmowy zaliczenia G. W. do stażu służby uprawniającego do nabycia prawa do nagrody jubileuszowej kolejnego stopnia, okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców w T., wykonywanej od dnia 19 marca 1986 r. do dnia 27 stycznia 1992 r.
Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów obowiązujących w dacie jej wydania, tj. organ naruszył art.. 7, art. 75, art. 77 Kpa, co znalazło swój negatywny wyraz w realizacji art. 107 § 3 Kpa.
W uzasadnieniu wyroku zostały zawarte wytyczne dla organu w zakresie ponownego rozpatrzenia sprawy.
Szef Zarządu [...], działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), w dniu [...] sierpnia 2010 r. wydał decyzję nr [...], którą uchylił w całości decyzję nr [...] Szefa Regionalnego [...] w L. z dnia [...] października 2009 r. w powyżej określonym przedmiocie.
Organ w uzasadnieniu decyzji odwołał się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 czerwca 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 180/10 i stwierdził, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, w którym organ pierwszej instancji powinien zwrócić uwagę na przestrzeganie zasad określonych w art. 7, art. 75, art. 77 i art. 107 § 3 Kpa.
Szef Regionalnego [...] w L., działając na podstawie art. 104 § 1 Kpa w zw. z art. 85 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750) i § 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 11 maja 2004 r. w sprawie nagród jubileuszowych żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 127, poz. 1325) oraz ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy art. 1 ust. 1 ppkt. 3 (Dz. U. Nr 54, poz. 310) z dnia 17 sierpnia z 1990 r., w dniu [...] listopada 2010 r. wydał decyzję nr [...], którą ponownie odmówił G. W. zaliczenia okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców od dnia 19 marca 1986 r. do dnia 27 stycznia 1992 r. do pracowniczego stażu pracy (służby) uprawniającego do nabycia prawa do nagrody jubileuszowej kolejnego stopnia.
Organ w uzasadnieniu decyzji podał m.in., że w żadnym z przedłożonych przez ww. dokumentów nie udowodnił on, kiedy rodzice i na jakiej podstawie weszli w posiadanie nieruchomości wskazanej w informacji Starostwa Powiatowego w S., która jest sprzeczna z doręczonym odpisem aktu własności ziemi, o którym mowa w informacji. Ponadto w omawianym przypadku ma zastosowanie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1964 r. w sprawie przenoszenia własności nieruchomości rolnych, znoszenia współwłasności i dziedziczenia gospodarstw rolnych, w którym określone są wielkości nieruchomości, jakie powinno posiadać gospodarstwo rolne (Dz. U. Nr 45, poz. 304 z późn. zm.). W spornym okresie czasu obowiązywały następujące normy powierzchniowe: od dnia 23 grudnia 1971 r. do dnia 30 czerwca 1989 r. 0,5 ha, a od dnia 1 lipca 1989 r. do dnia 30 września 1990 r. 1 ha. Reasumując powyższe, należy stwierdzić, iż brak jest podstawy prawnej do zaliczenia wskazanego przez wnioskodawcę okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców od dnia 19 marca 1986 r. do dnia 27 stycznia 1992 r. do pracowniczego stażu pracy (służby) upoważniającego do nabycia prawa do nagrody jubileuszowej kolejnego stopnia.
Szef Zarządu [...], po rozpatrzeniu odwołania, działając na podstawie art. 138 § 2 Kpa w zw. z art. 85 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.) oraz § 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 11 maja 2004 r. w sprawie nagród jubileuszowych żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 127, poz. 1325 ze zm.), w dniu [...] stycznia 2011 r. wydał decyzję nr [...], którą uchylił decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] i przekazał temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia, stwierdzając, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości.
Szef Regionalnego [...] w L., działając na podstawie art. 104 § 1 Kpa w zw. z art. 85 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750) i § 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 11 maja 2004 r. w sprawie nagród jubileuszowych żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 127, poz. 1325) oraz ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy art. 1 ust. 1 ppkt. 3 (Dz. U. Nr 54, poz. 310) z dnia 17 sierpnia z 1990 r., w dniu [...] lutego 2011 r. wydał decyzję nr [...], którą ponownie odmówił G. W. zaliczenia okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców od dnia 19 marca 1986 r. do dnia 27 stycznia 1992 r. do pracowniczego stażu pracy (służby) uprawniającego do nabycia prawa do nagrody jubileuszowej kolejnego stopnia.
Organ w uzasadnieniu decyzji podał m.in., że w wyniku przeprowadzonego postępowania uzupełniającego nie znaleziono żadnej podstawy do zmiany uchylonej decyzji nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r. G. W. nie przedłożył żadnych nowych dowodów pozwalających na zmianę decyzji i w ocenie organu nie spełnia on warunków wynikających z przepisów ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczeniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (służby).
Szef Zarządu [...], po rozpatrzeniu odwołania, działając na podstawie art. 138 § 2 Kpa w zw. z art. 85 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.) oraz § 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 11 maja 2004 r. w sprawie nagród jubileuszowych żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 127, poz. 1325 ze zm.), w dniu [...] kwietnia 2011 r. wydał decyzję nr [...], którą uchylił decyzję nr [...] organu pierwszej instancji z dnia [...] lutego 2011 r. i przekazał temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia, stwierdzając, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części.
Szef Regionalnego [...] w L., działając na podstawie art. 104 § 1 Kpa w zw. z art. 85 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750) i § 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 11 maja 2004 r. w sprawie nagród jubileuszowych żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 127, poz. 1325) oraz ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy art. 1 ust. 1 ppkt. 3 (Dz. U. Nr 54, poz. 310) z dnia 17 sierpnia z 1990 r., w dniu [...] października 2011 r. wydał decyzję nr [...], którą ponownie odmówił G. W. zaliczenia okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców od dnia 19 marca 1986 r. do dnia 27 stycznia 1992 r. do pracowniczego stażu pracy (służby) uprawniającego do nabycia prawa do nagrody jubileuszowej kolejnego stopnia.
Organ w uzasadnieniu decyzji podał, że od początku wszczęcia postępowania G. W. nie współpracował z organem i to na nim spoczywał ciężar dowodu w niniejszej sprawie. Był również informowany o toczącym się postępowaniu. Organ nie widzi konieczności dalszego prowadzenia postępowania administracyjnego, ponieważ zostały ustalone wszystkie okoliczności związane z ta sprawą. Podkreślenia wymaga, że zalecenia określone w decyzji nr [...] Szefa Zarządu [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. zostały wykonane już w toku pierwszego postępowania administracyjnego.
Szef Zarządu [...], po rozpatrzeniu odwołania, działając na podstawie art. 138 § 2 Kpa w zw. z art. 85 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.) oraz § 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 11 maja 2004 r. w sprawie nagród jubileuszowych żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 127, poz. 1325 ze zm.), w dniu [...] grudnia 2011 r. wydał decyzję nr [...], którą uchylił decyzję nr [...] organu pierwszej instancji z dnia [...] października 2011 r. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, gdyż rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji wskazał na uchybienia procesowe organu pierwszej instancji, że organ ten nie rozumie istoty instytucji kasacji zawartej w art. 138 § 2 Kpa. Kasacja przewidziana w tym przepisie powoduje całkowite i bezpowrotne usunięcie z obrotu prawnego decyzji administracyjnej, której ona dotyczy. Przed organem pierwszej instancji pozostaje zatem wszczęcie i przeprowadzenie postępowania administracyjnego, które zostanie zwieńczone wydaniem stosownej decyzji administracyjnej.
Szef Regionu [...] w K. (zmiana właściwości organu związana z rozformowaniem Regionalnego [...] w L.), działając na podstawie art. 104 w zw. z art. 85 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.), § 3 ust. 3 w zw. z § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 11 maja 2004 r. w sprawie nagród jubileuszowych żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 127, poz. 1325 z późn. zm.) oraz art. 104 Kpa, w dniu [...] czerwca 2012 r. wydał decyzję nr [...], którą odmówił G. W. wliczenia okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, wykonywanej w okresie od dnia 19 marca 1986 r. do dnia 27 stycznia 1992 r. do okresu czynnej służby wojskowej uprawniającego do nagrody jubileuszowej oraz ustalania prawa do nagrody jubileuszowej po dwudziestu latach czynnej służby wojskowej.
Organ w uzasadnieniu decyzji podał, że w związku z jego wnioskiem z dnia 23 lutego 2009 r. zostało wszczęte postępowanie administracyjne.
Przepisy odnoszące się do stosunku pracy mają zastosowanie w przypadku żołnierzy zawodowych w zakresie pełnionej przez nich służby tylko w razie, gdy zostały one w pełni uregulowane w ustawie z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Przepisy te nie przewidują możliwości wliczania okresu pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pełnienia czynnej służby wojskowej, od którego uzależnione jest nabycie prawa do nagrody jubileuszowej. Praca w gospodarstwie rolnym nie jest niewątpliwie zatrudnieniem, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 11 maja 2004 r. w sprawie nagród dla żołnierzy zawodowych. Zatem ogół spraw związanych z zaliczeniem okresów pracy, służby i nauki do okresu pełnienia czynnej służby wojskowej, od którego uzależnione jest nabycie prawa do nagrody jubileuszowej, został w pełni uregulowany wyłącznie w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz w rozporządzeniu w sprawie nagród jubileuszowych żołnierzy zawodowych.
Szef Centrum Wsparcia Teleinformatycznego Sił Zbrojnych, po rozpatrzeniu odwołania, działając na podstawie art. 138 § 2 Kpa w zw. z art. 85 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.) oraz § 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 11 maja 2004 r. w sprawie nagród jubileuszowych żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 127, poz. 1325 ze zm.), w dniu [...] lipca 2012 r. wydał decyzję nr [...]., którą uchylił decyzję nr [...] organu pierwszej instancji z dnia [...] czerwca 2012 r. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdyż rozstrzygnięcie sprawy wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji wskazał na uchybienia proceduralne organu pierwszej instancji i nakazał mu:
1) skompletowanie akt postępowania;
2) rozpatrzenie całości materiału dowodowego, uwzględniając dotychczasowe rozstrzygnięcia organu drugiej instancji oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 czerwca 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 180/10;
3) powiadomienie strony o terminie załatwienia sprawy.
Szef Regionu [...] w K., działając na podstawie art. 104 w zw. z art. 85 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.), § 3 ust. 3 w zw. z § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 11 maja 2004 r. w sprawie nagród jubileuszowych żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 127, poz. 1325 z późn. zm.) oraz art. 104 Kpa, w dniu [...] września 2012 r. wydał decyzję nr [...], którą odmówił G. W. wliczenia okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, wykonywanej w okresie od dnia 19 marca 1986 r. do dnia 27 stycznia 1992 r. do okresu czynnej służby wojskowej uprawniającego do nagrody jubileuszowej oraz ustalania prawa do nagrody jubileuszowej po dwudziestu latach czynnej służby wojskowej.
Organ w uzasadnieniu decyzji podał, że odmawiając wliczenia okresu pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym w charakterze domownika do pracowniczego stażu pracy na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy, nie mogą one mieć zastosowania w stosunku do żołnierzy zawodowej służby wojskowej. Możliwość wliczania okresu pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do okresu pełnienia czynnej służby wojskowej istniała w oparciu o przepisy powyżej określonej ustawy do 30 czerwca 2004 r. Do tego czasu w odniesieniu do żołnierzy zawodowych miał zastosowanie § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 czerwca 2000 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o uposażeniu żołnierzy (Dz. U. Nr 62, poz. 729 z późn. zm.). Zgodnie z tą regulacja, do stażu służby żołnierza zawodowego uprawniającego do nagrody jubileuszowej zaliczało się również inne okresy, jeżeli z mocy odrębnych przepisów podlegały one wliczeniu do okresu pracy, od którego zależały uprawnienia pracownicze. Przepisy odnoszące się do stosunku pracy mają zastosowanie w przypadku żołnierzy zawodowych w zakresie pełnionej przez nich służby tylko w razie, gdy zostały one w pełni uregulowane w ustawie z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z dnia 11 maja 2004 r. w sprawie nagród jubileuszowych żołnierzy zawodowych. Przepisy te nie przewidują możliwości wliczania okresu pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pełnienia czynnej służby wojskowej, od którego uzależnione jest nabycie prawa do nagrody jubileuszowej. Praca w indywidualnym gospodarstwie rolnym nie jest niewątpliwie zatrudnieniem, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 11 maja 2004 r. w sprawie nagród dla żołnierzy zawodowych.
Szef Centrum Wsparcia Teleinformatycznego Sił Zbrojnych, po rozpatrzeniu odwołania, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 oraz art. 136 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) w zw. z art. 85 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.), § 3 ust. 3 w zw. z § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 11 maja 2004 r. w sprawie nagród jubileuszowych żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 127, poz. 1325 z późn. zm.), w dniu [...] grudnia 2012 r. wydał decyzję nr [...], którą uchylił decyzję nr [...] organu pierwszej instancji z dnia [...] września 2012 r. w całości i odmówił G. W. wliczenia okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, wykonywanej w okresie od dnia 19 marca 1986 r. do dnia 27 stycznia 1992 r. do okresu czynnej służby wojskowej uprawniającego do nagrody jubileuszowej oraz ustalenia prawa do nagrody jubileuszowej po dwudziestu latach czynnej służby wojskowej.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji podał, że na podstawie przytoczonych w nim przepisów brak jest możliwości wliczenia okresu pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pełnienia czynnej służby wojskowej, od którego uzależnione jest nabycie prawa do nagrody jubileuszowej.
Mając na uwadze, że organ pierwszej instancji nie odniósł się w sposób wyczerpujący do zaleceń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zawartych w wyroku z dnia 8 czerwca 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 180/10, organ odwoławczy zgodnie z art. 136 Kpa, na podstawie akt sprawy oraz teczki akt personalnych G. W., przeprowadził dodatkowe postępowanie uzupełniające. Z uwagi na fakt, iż organ pierwszej instancji bez przeprowadzenia analizy zebranych w sprawie dowodów, bezpodstawnie uznał ww. za domownika w rozumieniu ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz biorąc pod uwagę, że uzasadnienie decyzji jest jej integralną częścią, należało uchylić decyzję organu pierwszej instancji i orzec co do istoty sprawy.
Decyzja nr [...] Szefa Centrum Wsparcia Teleinformatycznego Sił Zbrojnych z dnia [...] grudnia 2012 r. stała się przedmiotem skargi, wniesionej przez G. W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Skarżący zaskarżonej decyzji zarzucił, że została wydana z naruszeniem następujących przepisów:
1) art. 138 § 1 pkt 2 oraz art. 15 Kpa przez uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy oraz przez wydanie decyzji odmownej po przeprowadzeniu postępowania uzupełniającego w oparciu o zasadniczo odmienne ustalenia faktyczne (kwestia uznania za domownika), w sytuacji gdy organ drugiej instancji winien, z uwagi na wydanie decyzji przez organ pierwszej instancji z naruszeniem przepisów postępowania oraz konieczność wyjaśnienia szeregu okoliczności, uchylić decyzję tego organu i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, co pozbawiło skarżącego dwukrotnego rozpoznania sprawy;
2) art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 Kpa w zw. z art. 11 przez dokonanie bezzasadnych ustaleń faktycznych sprzecznie ze zgromadzonymi dowodami na niekorzyść skarżącego, iż nie był domownikiem (mimo iż organ pierwszej instancji uznał go za domownika), bowiem nie pracował stale w gospodarstwie rodziców, zamieszkiwał w innej miejscowości i uczęszczał w przedmiotowym okresie do szkoły, zaś gospodarstwo rolne nie spełniało normy obszarowej, w sytuacji gdy zostały przedstawione dowody potwierdzające stałą pracę we wnioskowanym okresie w gospodarstwie rolnym rodziców, co uzasadniało uznanie go domownika;
3) art. 6, art. 8 i art. 139 Kpa przez uznanie, iż organ pierwszej instancji bezpodstawnie uznawał skarżącego za domownika w rozumieniu ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, dlatego należało uchylić jego decyzję i orzec co do istoty;
4) § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 11 maja 2004r. w sprawie nagród jubileuszowych żołnierzy zawodowych przez jego niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji gdy winien być zastosowany art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy w zw. z § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 czerwca 2000 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o uposażeniu żołnierzy, które to przepisy obowiązywały, a tym samym winny być stosowane.
Skarżący, podnosząc powyższe zarzuty, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Szef Centrum Wsparcia Teleinformatycznego Sił Zbrojnych w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy jest ocena przez Sąd prawidłowości prowadzonego przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz wydanego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy stwierdzić, że ustalony stan faktyczny, a w szczególności ilość wydanych przez organy decyzji, świadczy o tym, że nie były one w stanie na przestrzeni ponad 4 lat wydać prawidłowej decyzji w przedmiotowej sprawie.
Zgodnie z art. 61 § 1 i 3 Kpa, postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej.
Z akt sprawy wynika, że postępowanie administracyjne zostało wszczęte na wniosek skarżącego z dnia 19 lutego 2009 r. Zakres żądania skarżącego nie budził żadnych wątpliwości. Tym samym niezrozumiałe jest działanie Szefa Regionu Wsparcia Teleinformatycznego w K., który w dniu 19 kwietnia 2012 r. zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego z jego wniosku. Ponadto organ w zawiadomieniu wezwał skarżącego do sprecyzowania roszczenia. W takim działaniu organu nie sposób doszukać się logiki, a z całą pewnością nie znajduje ono potwierdzenia w przepisach postępowania administracyjnego.
Celem postępowania dowodowego jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, aby jej załatwienie oparte było na udowodnionych faktach i aby właściwe normy prawne zostały zastosowane do stanu faktycznego, odpowiadającego stanowi rzeczywistemu zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej. Realizacji zasady prawdy obiektywnej służy art. 77 § 1 Kpa, który stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zaniechanie przez organ administracji publicznej podjęcia czynności procesowych, zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, skutkującym wadliwością decyzji. Obowiązek przeprowadzenia całego postępowania co do wszystkich istotnych okoliczności spoczywa na organie.
W ocenie Sądu organ pierwszej instancji wydał decyzję z naruszeniem art. 77 § 1 i art. 80 Kpa, co znalazło również potwierdzenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 Kpa, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tą decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części.
Jeżeli organ odwoławczy kwestionuje rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, przy czym nie ma wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy i nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia materiału dowodowego w myśl art. 136 Kpa, to ma obowiązek zastosować w swej decyzji instytucję reformacji i orzec co do istoty sprawy.
Takie rozwiązanie w rozpoznawanej sprawie zastosował organ odwoławczy, jednakże nie jest ono prawidłowe.
O ile dopuszczalne jest uzupełnienie materiału dowodowego w trybie art. 136 Kpa, to nie jest dopuszczalne, ani możliwe usunięcie w postępowaniu odwoławczym wadliwości postępowania prowadzonego przez organ pierwszej instancji, a za takie należy uznać działanie Szefa Regionu [...] w K., który nie wykonał wytycznych Sądu, zawartych w wyroku z dnia 8 czerwca 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 180/10.
Przeprowadzenie przez organ odwoławczy dodatkowego postępowanie uzupełniającego w zakresie wskazanym przez Sąd doprowadziło do ustalenia zgoła odmiennego stanu faktycznego sprawy.
Skoro organ odwoławczy stwierdził, że organ pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, to zachodziła podstawa do uchylenia jego decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia na podstawie art. 138 § 2 Kpa., wskazując równocześnie jakie okoliczności organ pierwszej instancji powinien wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Rozpoznając ponownie sprawę, organ zobowiązany jest usunąć stwierdzone uchybienia, wykonać wytyczne Sądu, zawarte w powyżej określonym wyroku. Ponadto jest zobowiązany do dokonania analizy przepisów prawa materialnego, które mają zastosowanie w niniejszej sprawie. Swoje rozstrzygnięcie organ przedstawi w uzasadnieniu decyzji, zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 107 § 3 Kpa.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło