II SA/Wa 46/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-06-18

Skład orzekający: Olga Żurawska-Matusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd może przywrócić termin do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, gdy strona uchybiła terminowi bez swojej winy z powodu nagłej choroby bliskiego członka rodziny i związanych z tym przeżyć psychicznych?
Ratio decidendi
Sąd może przywrócić termin do dokonania czynności procesowej, jeśli wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia oraz strona uprawdopodobniła, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. Nagła, poważna choroba bliskiego członka rodziny oraz związane z tym przeżycia psychiczne mogą stanowić okoliczności wyłączające winę strony w uchybieniu terminu.
Stan faktyczny
D. R. złożył skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z czerwca 2013 r. dotyczącą odmowy przyznania świadczenia. Po oddaleniu skargi przez WSA w Warszawie 8 maja 2014 r., D. R. nie zdążył w terminie złożyć wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Uchybienie terminu nastąpiło z powodu ciężkiego wypadku komunikacyjnego siostry, która znajdowała się w śpiączce, co wpłynęło na stan psychiczny skarżącego i zażywanie przez niego środków psychotropowych.
Rozstrzygnięcie
Przywrócono termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Przewodniczący Sędzia WSA – Olga Żurawska-Matusiak po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. R. o przywrócenie terminu do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 maja 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 46/14 w sprawie ze skargi D. R. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: przywrócić termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. 6 czerwca 2014 r. D. R. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 maja 2014 r., sygn. akt II SA/Wa 46/14, którym oddalono jego skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] czerwca 2013 r. nr [...]. Równocześnie skarżący zwrócił się do Sądu o sporządzenie uzasadnienia wyroku i jego doręczenie. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że 12 maja 2014 r. jego siostra miała wypadek komunikacyjny. Skarżący wyjaśnił, że stan siostry jest ciężki, znajduje się w śpiączce i nie wiadomo czy odzyska przytomność. Podał, że 2 czerwca 2014 r. uzyskał informację telefoniczną o wyroku wydanym 8 maja 2014 r. Jednocześnie wyjaśnił, że ze względu na stan psychiczny i zażywanie środków psychotropowych uchybił ustawowemu terminowi do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Do wniosku skarżący załączył zaświadczenie wystawione przez Publiczny Samodzielny ZOZ - Wojewódzkie Centrum Medyczne Oddział Anestezjologii i Intensywnej Terapii w [...], z którego wynika, że P. R. od 13 maja przebywa w ww. ośrodku, a nadto, że uległa wypadkowi komunikacyjnemu, w wyniku którego doznała urazu głowy i znajduje się w stanie śpiączki mózgowej. Do wniosku skarżący załączył też kserokopię artykułu prasowego zatytułowanego "Potworny wypadek w centrum", opublikowanego w lokalnej gazecie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako "P.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Stosownie do treści art. 87 § 1 P.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Oznacza to, że Sąd może przywrócić termin jedynie pod warunkiem wniesienia prośby o jego przywrócenie w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu z równoczesnym dopełnieniem czynności, dla której termin był określony (art. 87 § 4 P.p.s.a.) oraz uprawdopodobnienia przez wnioskodawcę braku winy w uchybieniu terminu. W pierwszej kolejności Sąd zobowiązany jest zbadać, czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w zakreślonym przez ustawodawcę w art. 87 § 1 P.p.s.a. terminie. Oczywiście, dokonując tego rodzaju ustalenia, Sąd musi określić początek i koniec tego terminu. W rozpatrywanej sprawie wniosek o przywrócenie terminu dotyczy terminu do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, a zatem wobec treści wniosku skarżącego moment powzięcia wiadomości o powstałym uchybieniu należy odnieść do dnia uzyskania przez stronę informacji o wydaniu przez Sąd wyroku tj. do 2 czerwca 2014 r. (początek terminu). Wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku skarżący złożył 3 czerwca 2014 r. (data nadania w urzędzie pocztowym – koniec terminu). Zestawiając powyższe daty, należy stwierdzić, że skarżący składając wniosek dzień po dniu, w którym powziął wiadomość o powstałym uchybieniu, dochował siedmiodniowego terminu do jego złożenia. Przechodząc z kolei do oceny okoliczności podanych przez skarżącego w uzasadnieniu przedmiotowego wniosku, trzeba wskazać, że brak winy - jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu - polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, Sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona (lub jej pełnomocnik) nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (vide: postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 21 lutego 2006 r. sygn. akt I SAB/Wa 78/05 LEX nr 192260). W przedmiotowej sprawie skarżący uprawdopodobnił, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Z wniosku skarżącego i załączonego do niego zaświadczenia lekarskiego wynika, że w terminie otwartym do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku siostra skarżącego uległa poważnemu wypadkowi komunikacyjnemu, doznała urazu głowy, w wyniku którego zapadła w śpiączkę mózgową. Obecnie przebywa na Oddziale Anestezjologii i Intensywnej Terapii w Wojewódzkim Centrum Medycznym w [...]. W ocenie Sądu powyższe okoliczności tj. nagła, niespodziewana choroba członka rodziny i związane z tym przeżycia psychiczne oraz udzielanie pomocy siostrze świadczyć mogą o braku winy strony w uchybieniu terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Należy bowiem zauważyć, że "Sąd, rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności faktyczne i prawne, które mogły mieć wpływ na uchybienie terminu do dokonania takiej czynności, a dokonując ich oceny powinien uwzględnić konteksty językowy, systemowy, społeczny i aksjologiczny przepisów oraz cel przepisów. Nie jest w szczególności prawidłowym stanowisko, zgodnie z którym nadmierny formalizm sądowy przedkłada się ponad poszanowanie sprawiedliwości i praworządności, jak i innych praw wynikających wprost z Konstytucji RP z 1997 r." (por. postanowienie NSA z 29 lutego 2012 r. w sprawie sygn. akt I OZ 100/12, LEX nr 112290). W konsekwencji Sąd uznał, że D. R. spełnił warunki określone w art. 87 P.p.s.a. Z tych względów, na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło