II SA/Wa 467/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube (spr.) Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska Ewa Grochowska – Jung Protokolant starszy referent Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2013 r. sprawy ze skargi K.K. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej 1. uchyla zaskarżone orzeczenie, 2. stwierdza, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu w całości. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B. orzeczeniem z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...], na podstawie art. 5 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.), rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2010 r. Nr 15, poz. 80) oraz § 3 ust. 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2004 r. Nr 151, poz. 1594 ze zm.) i art. 127 § 1 i art. 138 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania, utrzymała w mocy orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w sprawie uznania K.K. za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej – grupa I, kategoria N. W uzasadnieniu orzeczenia organ wskazał, że w czasie czynności orzeczniczych w Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B., przeprowadzonych w dniu [...] listopada 2012 r., w badaniu krwi żołnierza stwierdzono nieprawidłowe wartości bilirubiny całkowitej – [...] umol/1 (norma 5-21). Wykonano także USG jamy brzusznej, których wyniki skonsultowano ze specjalistą chorób wewnętrznych-gastrologiem, rozpoznając [...], co potwierdza wcześniejsze ustalenia komisji lekarskiej. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B., biorąc powyższe pod uwagę, a także zalecenia Naczelnego Gastrologa WP prof. [...], dotyczące [...] (stres i infekcje gorączkowe, niekorzystne warunki sanitarno-higieniczne nasilają zwykle bezobjawową [...] prowadząc do objawów rzekomo grypowych) oraz charakter zawodowej służby wojskowej i związane z tym obciążenia stwierdziła, że istnieją podstawy do rozpoznania przewlekłej [...], która zgodnie z zał. nr 1 do powołanego wyżej rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. uzasadnia do zastosowania kwalifikacji orzeczniczej określonej w § 44 pkt 11, co wskazuje jednoznacznie kategorię "N" - niezdolny do zawodowej służby wojskowej. Powyższe schorzenie wymaga dalszej diagnostyki i leczenia w poradni hepatologicznej. Organ zauważył, że stwierdzona kilkukrotnie podczas badań [...] wskazuje na przewlekły charakter schorzenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie K.K. zakwestionował orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] co do orzeczonej niezdolności do zawodowej służby wojskowej - kategoria N, zarzucając brak możliwości odwołania się od badań, które stanowiły podstawę do jego wydania. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego orzeczenia podkreślił, że przeprowadził badania prywatnie. Wynik bilirubiny całkowitej wyniósł [...] mg/dl, a zatem był prawidłowy mając na względzie, że norma obejmuje (5-21). Zaznaczył, że organ niezasadnie odmówił mu powtórnych badań lekarskich, zamykając w ten sposób drogę do zawodowej służby wojskowej, przyjmując za wiarygodny jedynie wynik badania wskazany w powyższym orzeczeniu, tj. [...] umol/l. W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B., za którą obecnie działa Centralna Wojskowa Komisja Lekarska, wniosła o jej oddalenie, powołując się na argumentację wyrażoną w zaskarżonym orzeczeniu. Zwrócono uwagę, że zgodnie z § 12 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2012 r., poz. 1013) z dniem 31 grudnia 2012 r. została zniesiona Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B., a od dnia 1 stycznia 2013 r., stosownie do § 4 tego rozporządzenia, jedyną komisją wyższego stopnia w stosunku do wszystkich pozostałych wojskowych komisji lekarskich jest Centralna Wojskowa Komisja Lekarska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Rozpatrywana pod tym względem skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone orzeczenie narusza przepisy postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Na gruncie orzecznictwa sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, że wojskowe komisje lekarskie są organami administracji publicznej wydającymi decyzje w indywidualnych sprawach, w tym również decyzje w sprawach zdolności do zawodowej służby wojskowej i do pełnienia tej służby poza granicami ze względu na stan zdrowia. Dlatego też do postępowania w sprawach tego rodzaju, w zakresie nieunormowanym przepisami szczególnymi, mają zastosowanie przepisy K.p.a., w tym ogólne zasady postępowania administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lutego 1999 r., sygn. akt I SA 2114/97 - LEX 47973, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 listopada 1995 r., sygn. akt SA/Gd 1655/95 - OSP z 1997 r. Nr 7-8, poz. 135 i inne). Ustalając stan faktyczny w sprawie organ związany jest zatem zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 K.p.a., z której wynika obowiązek szczególnie starannego ustalenia stanu faktycznego sprawy. W tym celu właściwy organ obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 K.p.a.). W myśl bowiem zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 80 K.p.a. organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, a ocena dowodów, aby nie przekształciła się w samowolę musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem określonych reguł tej oceny. Przepis art. 77 § 1 K.p.a. nakłada na organ orzekający obowiązek zebrania całego materiału dowodowego koniecznego do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Z powołanego przepisu prawa wynika między innymi, że jest on zobowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 1994 r., sygn. akt SA/Lu 1921/93). Nadto, jak wskazuje orzecznictwo, jako dowolne należy traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 listopada 1994 r., sygn. akt III ARN 55/94). Realizacja zasady ogólnej prawdy obiektywnej musi znaleźć odbicie w uzasadnieniu faktycznym decyzji. Zgodnie z art. 107 § 3 K.p.a., uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej (...). Zdaniem Sądu, w rozpoznawanej sprawie Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B. uchybiła wymogom wynikającym ze wskazanych wyżej zasad i przepisów postępowania administracyjnego. Jak wynika z akt sprawy, wojskowe organy lekarskie stwierdziły u skarżącego [...], co mieści się w zakresie pojęciowym § 44 pkt 11 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, kwalifikując badanego jako niezdolnego do zawodowej służby wojskowej. Jednakże taka kwalifikacja schorzenia w świetle poczynionych ustaleń, jest, co najmniej przedwczesna. Nie poddają się bowiem weryfikacji powołane przez organ zalecenia Naczelnego Gastrologa WP prof. [...] w sprawie [...], gdyż nie zostały one udokumentowane w aktach sprawy ani też nie podano materiału źródłowego, z którego one wynikają. Zwrócić ponadto należy uwagę na niejednoznaczność rozpoznania wynikającą z faktu, że na karcie badań lekarskich dla kandydatów do zawodowej służby wojskowej lekarz [...] - specjalista chorób wewnętrznych, specjalista gastroenterologii stwierdził u skarżącego przejściowo łagodną [...] niemającą wpływu na czynność ustroju, a jednocześnie na tej samej karcie zostało umieszczone przez bliżej nieokreślonego lekarza gastrologa (brak pieczątki wskazującej imię i nazwisko) rozpoznanie [...] (§ 44 pkt 11). Wobec tego, że organ odwoławczy nie wyjaśnił tej okoliczności w uzasadnieniu swojego orzeczenia ani też nie uwzględnił wniosku skarżącego zawartego w odwołaniu, o skierowanie go na dodatkowe badania lekarskie, to koniecznym jest uzupełnienie i wyjaśnienie stanu faktycznego w zakresie jego stanu zdrowia. Ma to tym większe znaczenie, że orzeczeniem Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] listopada 2008 r. orzeczono o jego zdolności do zawodowej służby wojskowej kategoria "Z" rozpoznając u niego [...] (§ 44 p.10). Przy czym orzeczeniem tym uchylono zaskarżone orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] września 2008 r. w sprawie uznania za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej. Ponadto zwrócić należy uwagę, że Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w O. orzeczeniem z dnia [...] czerwca 2009 r. uznała K.K. za zdolnego do zawodowej służby wojskowej poza granicami kraju, rozpoznając u niego jednocześnie [...] (§ 44 p.10). Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji Sąd orzekł w oparciu o przepis art. 152 powołanej ustawy.