II SA/Wa 48/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.), Sędzia WSA Przemysław Szustakiewicz, Asesor WSA Jarosław Trelka, Protokolant Bartosz Piwoński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie odmowy przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego, przyznania statusu bezrobotnego oraz odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewody P. z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3. przyznaje adw. B. K. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, powiększoną o należny podatek od towarów i usług w wysokości 52,80 (pięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r., wydaną na podstawie art. 10 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 z późn. zm.), art. 147, art. 150 § 1 i art. 151 § 1 pkt 1 – Kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu wniosku A. B. o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] września 2004 r., znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję Starosty Powiatu K. z dnia [...] sierpnia 2004 r., znak: [...] w sprawie odmowy przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego, przyznania statusu bezrobotnego od dnia [...] lipca 2004 r. oraz odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, orzekł o odmowie uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2004 r., znak [...]. W uzasadnieniu podano, iż A. B. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w K. w dniu [...] lipca 2004 r. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r., znak: [...] Starosta Powiatu K. odmówił stronie prawa do świadczenia przedemerytalnego, przyznał status bezrobotnego od dnia [...] września 2004 r. oraz orzekł o odmowie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2004 r., znak [...] powyższą decyzję utrzymał w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 13 października 2005 r., sygn. akt II SA/Rz 878/04, oddalił skargę A. B. na wydane decyzje, zaś skargę kasacyjną wniesioną od tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 5 lipca 2006 r., sygn. akt OSK 224/06, oddalił. W dniu [...] czerwca 2007 r. A. B. złożył w Powiatowym Urzędzie Pracy wniosek o wznowienie postępowania w sprawie przyznania "zasiłku przedemerytalnego z 2004 r.", do którego dołączył: - świadectwo pracy z dnia [...] czerwca 2007 r. wydane przez N. w K., * protokół rozprawy z dnia [...] maja 2007 r. w sprawie Sądu Rejonowego w K., sygn. akt [...], * zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu wydane przez C. w J. dnia [...] czerwca 2006 r., * zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu wydane przez N. dnia [...] czerwca 2006 r., * zaświadczenie o okresach nieskładkowych po dniu [...] listopada 1991 r. wydane przez N. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2007 r. Wojewoda [...] wznowił postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] września 2004 r., utrzymującą w mocy decyzję Starosty Powiatu K. z dnia [...] sierpnia 2004 r. Wprawdzie wnioskodawca nie wskazał przesłanki wznowienia postępowania, jednakże skoro dołączył ww. dokumenty, to jego zdaniem należało przyjąć, iż swój wniosek opiera na podstawie wznowienia postępowania administracyjnego określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. W myśl tego przepisu wznawia się postępowanie zakończone decyzją ostateczną, gdy wyjdą na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Aby więc wznowić postępowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., muszą zajść łącznie następujące przesłanki: 1) sprawa została zakończona decyzją ostateczną, 2) istniały w dniu wydania tej decyzji takie okoliczności faktyczne lub dowody, które nie były znane organowi, 3) wyszły one na jaw po dniu wydania decyzji, 4) okoliczności te i dowody mają mieć znaczenie "istotne" dla rozstrzygnięcia sprawy. Zdaniem Wojewody [...] nie można jednak przyjąć, iż okoliczności faktyczne wynikające z protokołu sporządzonego na posiedzeniu Sądu Rejonowego w dniu [...] maja 2007 r. oraz świadectwa pracy z dnia [...] czerwca 2007 r. wydanego przez N. istniały w dniu wydania przez Wojewodę [...] decyzji utrzymującej w mocy decyzję Starosty, rozstrzygającej o odmowie przyznania świadczenia przedemerytalnego, przyznaniu statusu bezrobotnego od dnia [...] lipca 2004 r. oraz odmowie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, tj. dnia [...] września 2004 r. Rozstrzygnięcie zawarte w decyzji z tej daty zostało podjęte m.in. na podstawie przepisu art. 37 k ust. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Stosownie do powołanego przepisu świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, jeżeli do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 50 lat – kobieta i 55 lat – mężczyzna oraz osiągnęła okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn. Na podstawie zalegającego w aktach sprawy świadectwa pracy wydanego przez N. w K. w dniu [...] lipca 2004 r. ustalono, iż A. B. był zatrudniony w okresie od [...] lutego 2004 r. do [...] lipca 2004 r. Stosunek pracy, który pracodawca rozwiązał ze skarżącym z przyczyn dotyczących zakładu pracy nie trwał zatem co najmniej 6 miesięcy. W tym stanie rzeczy stwierdzono, że A. B., rejestrując się w Urzędzie Pracy w dniu [...] lipca 2004 r., nie spełniał określonej w art. 37 k ust. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu przesłanki warunkującej nabycie prawa do świadczenia przedemerytalnego, którą jest rozwiązanie stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym był zatrudniony przez okres co najmniej 6 miesięcy. Z załączonego do wniosku o wznowienie postępowania protokołu z dnia [...] maja 2007 r., sporządzonego na posiedzeniu Sądu Rejonowego w K. w sprawie przeciwko N. w K. oraz C. w J. o sprostowanie świadectwa pracy wynika, iż strony zawarły ugodę, w której ustaliły, że z dniem [...] lutego 2004 r. powód – A. B. stał się pracownikiem pozwanego N. na zasadzie art. 231 k.p., wobec przejęcia przez tego pozwanego od pozwanego C. w J. części zakładu pracy. Jednocześnie pozwany N. zobowiązał się sprostować powodowi świadectwo pracy z dnia [...] lipca 2004 r. w ten sposób, że obejmie ono okres zatrudnienia A. B. w N. oraz C. w J. W związku z tym w świadectwie pracy wydanym przez N. [...] czerwca 2007 r. w pkt 1 zawarto zapis następującej treści: "Stwierdza się że A. B. (...) był zatrudniony w C. w okresie od [...].01.2003r. do dnia [...].02.2004 r. ( art. 23 1 k.p. ) N. w okresie od [...].02.2004 r. do [...].07.2004 r." Według Wojewody [...] nie można przyjąć, że okoliczności mające charakter nowych dla rozstrzygnięcia, wynikające m.in. z ugody zawartej [...] maja 2007 r. przed Sądem Rejonowym w K. oraz ze świadectwa pracy wydanego przez N. dnia [...] czerwca 2007 r., istniały [...] września 2004 r., tj. w dacie wydania decyzji, co do której na wniosek A. B. wznowiono postępowanie. Nie ulega bowiem wątpliwości, że do sprostowania świadectwa pracy wydanego przez N. [...] lipca 2004 r. w części dotyczącej okresu zatrudnienia, doszło dopiero w wyniku ugody zawartej [...] maja 2007 r. W ocenie organu wynikająca z ugody okoliczność, iż A. B. z dniem [...] lutego 2004 r. stał się pracownikiem N. na zasadzie art. 231 k.p., wobec przejęcia przez tego pracodawcę od C. części zakładu pracy, jest okolicznością istotną dla rozstrzygnięcia sprawy świadczenia przedemerytalnego zakończonej decyzją z dnia [...] września 2004 r., jednakże nie istniała ona w dacie wydania decyzji rozstrzygającej m.in. o prawie do świadczenia przedemerytalnego. Stan faktyczny uległ zmianie dopiero w dniu [...] maja 2007 r., tj. w dniu zawarcia ugody. Tym samym, nie zachodzi w przedmiotowej sprawie przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Stosownie do art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. organ administracji publicznej, po przeprowadzeniu postępowania co do przyczyn wznowienia, wydaje decyzję, w której odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 k.p.a. Mając powyższe na uwadze, organ orzekł o odmowie uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2004 r., utrzymującej w mocy decyzję Starosty Powiatu K. z dnia [...] sierpnia 2004 r. w sprawie odmowy przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego, przyznania statusu bezrobotnego od dnia [...] lipca 2004 r. oraz odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Z powyższym stanowiskiem nie zgodził się A. B. i w odwołaniu podkreślił, iż dokumenty przedłożone wraz z wnioskiem o wznowienie postępowania dotyczyły okoliczności i faktów, a także dowodów istniejących w dniu wydawania decyzji, co do której wznowiono postępowanie, nie były jednak znane organowi rozstrzygającemu sprawę. Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] października 2007 r., nr [...] podjętą na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy, podzielając stanowisko organu pierwszej instancji, iż w sprawie nie zaistniały przesłanki do uchylenia decyzji ostatecznej odmawiającej stronie przyznania świadczenia przedemerytalnego. Organ odwoławczy stwierdził, iż ugoda sądowa nie mieści się w kategorii dowodów, które wyszły na jaw, są istotne dla sprawy i istniały w dniu wydania decyzji, a nie były znane organowi, który wydał decyzję. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. B. wniósł o uchylenie decyzji wydanych w sprawie przez organy obu instancji. W uzasadnieniu skargi skarżący zarzucił im błędną ocenę charakteru ugody zawartej przed Sądem Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w sprawie sygn. akt [...]. Wskazał, iż ugoda sądowa nie była jedynie wyrazem wzajemnych ustępstw stron, ale potwierdzeniem rzeczywistej sytuacji, która w 2004 r. nie znalazła odzwierciedlenia w zawartej wówczas umowie o pracę z firmą N. oraz poprzedzającym ją rozwiązaniu umowy o pracę ze Spółką C. Zawarta ugoda nie stworzyła zatem, wbrew stanowisku wyrażonemu w zaskarżonej decyzji, nowej rzeczywistości prawnej, a była jedynie potwierdzeniem przez pracodawców rzeczywistego stanu faktycznego. W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W sprawie jest bezspornym, iż A. B., rejestrując się w Powiatowym Urzędzie Pracy w K. w dniu [...] lipca 2004 r., przedłożył dokumenty potwierdzające ukończenie 55 roku życia oraz legitymowanie się okresem uprawniającym do emerytury wynoszącym ponad 35 lat. Z przedstawionego świadectwa pracy wydanego przez spółkę N. w K. wynikało, że skarżący był zatrudniony od [...] lutego 2004 r. do [...] lipca 2004 r., zatem poniżej 6 miesięcy. Tym samym Starosta Powiatu K. uznał, że rejestrując się w dniu [...] lipca 2004 r., nie spełniał przesłanki określonej w art. 37k ust. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu do przyznania świadczenia przedemerytalnego. Poza sporem jest też, iż w dniu [...] maja 2007 r. w sprawie Sądu Rejonowego w K., sygn. akt [...] z powództwa A. B. przeciwko N. w K. i C. w J. o sprostowanie świadectwa pracy strony zawarły ugodę, w której ustaliły, że z dniem [...] lutego 2004 r. powód stał się pracownikiem pozwanego N. na zasadzie art. 231 k.p., wobec przejęcia przez tego pozwanego od pozwanego C. w J. części zakładu pracy. Pozwany N. zobowiązał się sprostować A. B. świadectwo pracy z dnia [...] lipca 2004 r. w ten sposób, że obejmuje ono okres zatrudnienia powoda u tego pozwanego oraz u pozwanego C. W sprostowanym świadectwie pracy miały zostać uwzględnione dane ze świadectwa pracy wystawionego powodowi przez pozwanego C. w J. Wydane po zawarciu ugody przez N. świadectwo pracy z dnia [...] czerwca 2007 r. stwierdza, iż A. B. był zatrudniony w C. w okresie od dnia [...] stycznia 2003 r. do dnia [...] lutego 2005 r. (art. 231 k.p.), w N. w okresie od [...] lutego 2004 r. do [...] lipca 2004 r. Po wznowieniu postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Wojewody [...] z dnia [...] września 2004 r., utrzymującą w mocy decyzję Starosty Powiatu K. z dnia [...] sierpnia 2004 r., organ uznał, że wynikająca z zawartej ugody okoliczność, iż skarżący z dniem [...] lutego 2004 r. stał się pracownikiem spółki N. na zasadzie art. 231 k.p., wobec przejęcia przez tego pracodawcę od spółki C. części zakładu pracy, jest okolicznością istotną dla rozstrzygnięcia sprawy świadczenia przedemerytalnego zakończonej decyzją z dnia [...] września 2004 r. Przyjmuje jednak, że okoliczność ta nie istniała w dacie wydania decyzji rozstrzygającej m.in. o prawie do świadczenia przedemerytalnego, zatem – w ocenie organu, stan faktyczny uległ zmianie w dniu [...] maja 2007 r., tj. w dniu zawarcia ugody. Z powyższym stanowiskiem nie można się zgodzić. Ustalenia ugody, iż A. B. stał się pracownikiem spółki N. na zasadzie art. 231 k.p. wskazuje, iż okoliczność ta istniała już w dacie wydania decyzji ostatecznej, a jedynie została stwierdzona w ugodzie sądowej, kończącej spór o sprostowanie świadectwa pracy. Zawarta w toku procesu pod powagą sądu ugoda określała w sposób wiążący dla organu stan faktyczny w zakresie zatrudnienia skarżącego, który miał miejsce w 2004 r. Z mocy prawnej ugody sądowej, zrównanej z wyrokiem wynika, iż praworządnie działający organ nie może nie uwzględniać stanu faktycznego, który określa ugoda sądowa. W tej konkretnej sprawie ugoda ukształtowała w sposób wiążący dla stron, jak i osób trzecich (organu) stan w sferze zatrudnienia skarżącego w 2004 r. Przyjęcie przez organ, iż stan faktyczny uległ zmianie w dniu [...] maja 2007 r., tj. w dniu zawarcia ugody stanowiło nierespektowanie mocy prawnej ugody sądowej. Moc prawna ugody nie dopuszcza w ogóle operowania innym stanem faktycznym niż w niej określony. Nadto sama w sobie ugoda nie jest dowodem, ale szczególnym dokumentem prawnym, stąd też błędem organu jest traktowanie jej na równi z dowodami. Wbrew zatem stanowisku organu okoliczności mające charakter nowych, wynikające z ugody sądowej, istniały w dacie wydania decyzji ostatecznej. W sprawie zaistniała zatem podstawa do wznowienia postępowania wskazana w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w wyroku. O wynagrodzeniu z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 250 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).