II SA/Wa 566/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Werpachowska (spr.), Sędziowie WSA Andrzej Góraj, Iwona Maciejuk, , Protokolant specjalista Monika Gieroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2017 r. sprawy ze skargi S.M. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej – oddala skargę – Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23), zwanej dalej k.p.a., oraz art. 10 ust. 1, ust. 2 pkt 1 i ust.3 pkt 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r., poz. 576 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] odmawiającej S. M. wydania pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej. W uzasadnieniu podał, że wnioskiem z dnia [...] lutego 2016 r. S. M. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] o wydanie pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej. Wskazał, iż pozwolenie na broń palną posiadał już jako poseł [...], członek sejmowego [...], a zostało mu ono niesłusznie cofnięte w 2008 r. w związku z doniesieniem prasowym, że posiada broń palną. W tym czasie był bowiem oskarżony o [...], poprzez wypisanie [...] w procesie politycznym, gdyż jako radny wojewódzki zagłosował przeciwko rządzącej wtedy opcji. W 2013 r. został prawomocnie uniewinniony i otrzymał odszkodowanie za doznane krzywdy. Dodatkowo podniósł, iż jest [...] i przyjmuje dużą ilość [...] z różnymi dolegliwościami, w tym [...] Okresowo przyjmuje pacjentów w odległych ośrodkach zdrowia, do pracy chodzi często wczesnym rankiem, wraca w nocy. Jest uważany za osobę majętną, mieszka sam, a wokół bloku, w którym mieszka w godzinach wieczornych kręcą się różne osoby, interesujące się jego mieszkaniem. Z tego też powodu realnie zagrożone jest jego życie, zdrowie i mienie, m. in. gdy wychodzi na spacer, zwłaszcza w godzinach nocnych. Do wniosku wymieniony dołączył orzeczenia lekarskie i psychologiczne potwierdzające, że może dysponować bronią. Oceniając powyższe okoliczności Komendant Wojewódzki Policji w [...] uznał, iż nie uzasadniają one rozstrzygnięcia zgodnego z wolą wnioskodawcy, w związku z czym odmówił wydania pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej. W odwołaniu od powyższej decyzji S. M. wskazał, że jest ona wysoce niesprawiedliwa. Posiadał już bowiem pozwolenie na broń w okresie pełnienia mandatu poselskiego. Jednakże z uwagi na zagubienie broni gazowej zostało mu cofnięte pozwolenie na broń ostrą, która od tego czasu znajduje się w depozycie organu Policji. Dalej skarżący podniósł, że obecnie pełni wiele funkcji i w dalszym ciągu narażony jest na duże niebezpieczeństwo ze strony przeciwników politycznych. Wracając zaś z różnych spotkań, czy z przychodni [...] w późnych godzinach nocnych często spotyka niebezpiecznych osobników. Z tego też powodu uważa, że zagrożenie jego zdrowia i życia jest nadzwyczajne, gdyż politycy, którym zaszkodził mają "dobrą pamięć". Komendant Główny Policji po ponownym rozpoznaniu stwierdził, że zgodnie z art. 10 ust. 1, ust. 2 pkt 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy o broni i amunicji, pozwolenie na broń wydaje się, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni, przy czym, w przypadku broni palnej do ochrony osobistej za ważną przyczynę uważa się w szczególności stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia lub zdrowia. Przesłanki powyższe muszą istnieć łącznie, a zagrożenie wynikać z obiektywnych okoliczności, a nie tylko z przekonania osoby wnioskującej o wydanie jej pozwolenia na broń, iż teoretycznie może paść ofiarą napadu. Istotne jest wykazanie przez wnioskodawcę, że zagrożenie to jest realne. Skarżący winien udowodnić, iż znajdował się już w sytuacji realnego, stałego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia lub zdrowia, ewentualnie powinien wykazać, iż pewnego rodzaju zdarzenia, które go dotykają, o takim zagrożeniu świadczą. W ocenie Komendanta Głównego Policji argumenty S. M. przedstawione w toku postępowania administracyjnego nie uzasadniają zasadności wydania pozwolenia na tego rodzaju broń. Skarżący nie wskazał bowiem żadnych zdarzeń na jego szkodę, zarówno powstałych ze strony oponentów politycznych czy gospodarczych. Zagrożenia takiego nie można bowiem upatrywać w medialnych "nagonkach" z 2005 czy 2008 r., gdyż każda osoba zajmująca się polityką musi mieć świadomość, że jej działania będą - niejako siłą rzeczy - obserwowane i komentowane przez media oraz oponentów politycznych. Osoba publiczna przestaje być bowiem anonimowa. Ponadto nagonki te nie spowodowały zagrożenia życia, zdrowia czy mienia skarżącego, takiego zagrożenia nie stwierdzono też ze strony pacjentów prowadzonej przychodni [...]. O żadnych takich zdarzeniach S. M. nie informował miejscowej jednostki Policji. Tym samym uzasadnione jest przyjęcie, że skarżący nie jest zagrożony w sposób szczególny, jak tego wymaga art. 10 ust. 3 pkt 1 ustawy, lecz w sposób teoretyczny, przeciętny, jak każdy inny obywatel. Dalej Komendant Główny Policji stwierdził, że wydaniu skarżącemu pozwolenia na broń palną do ochrony osobistej sprzeciwia się interes społeczny. Wobec braku okoliczności świadczących o niezbitej konieczności wyposażenia wnioskodawcy w ten środek ochrony, organ musi mieć na względzie ochronę bezpieczeństwa i porządku publicznego, których istotą - wynikającą także z reglamentacyjnego charakteru ustawy o broni i amunicji (dostęp do broni jest ograniczony z woli samego ustawodawcy) - jest, aby pozwoleń na broń nie było więcej, niż to wynika z oczywistej potrzeby, określonej celem, do którego broń ma być używana. S. M. nie dowiódł, iż za rozstrzygnięciem sprawy zgodnym z jego wolą przemawia jego słuszny interes, a zawarte w odwołaniu argumenty nie dają podstaw do zmiany bądź uchylenia decyzji organu I instancji. Późne powroty z pracy czy spotkań, jak też wczesne wyjścia do pracy dotyczą bowiem również innych osób i trudno tylko z tego tytułu oczekiwać wydania każdej z nich broni palnej do ochrony osobistej. To samo tyczy się zabezpieczenia mieszkania - skarżący może zamontować alarm, a jeśli widzi lub słyszy osoby kręcące się w pobliżu jej mieszkania to może wezwać patrol policyjny lub straż miejską. Ponadto okoliczność posiadania we wcześniejszym okresie pozwolenia na broń palną do ochrony osobistej nie może sama w sobie gwarantować uzyskania tego pozwolenia obecnie. Za innym sposobem rozpatrzenia sprawy nie może przemawiać okoliczność ponoszenia wysokich kosztów przechowywania broni w depozycie organu Policji. Skarżący może bowiem rozporządzić bronią w inny sposób, co umożliwia art. 22 ustawy o broni i amunicji. Reasumując Komendant Główny Policji stwierdził, że nie zostały ujawnione zdarzenia czy okoliczności, które tworzyłyby obraz istniejącego zagrożenia dla życia lub zdrowia skarżącego, a zatem nie zostały spełnione przesłanki niezbędna do uzyska nia pozwolenia na broń do ochrony osobistej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie S. M. wniósł o przywrócenie prawa do posiadania broni palnej do ochrony osobistej lub skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Policję. Decyzje uważa za wysoce niesprawiedliwe i krzywdzące oraz nadmiernie rygorystyczne. Ponownie wskazał, że broń palną do ochrony osobistej posiadał już jako poseł [...] kadencji i członek Sejmowego Zespołu [...]. Podkreślił, że obecnie także pełni mandat radnego województwa [...], przewodniczącego Komisji [...] i przyjmuje w przychodni [...] w [...] do późnych godzin wieczornych. Jako polityk, samorządowiec i lekarz jest narażony na ciągłe niebezpieczeństwa, ponieważ wielokrotnie zmuszony był narażać się różnym układom i znaczącym osobom aby zregenerować stan zdrowia uprawia długie spacery leśne i wówczas również jest w niebezpieczeństwie. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. W pierwszej kolejności podkreślić należy, że skarżący wystąpił z wnioskiem o wydanie pozwolenia na broń palną bojową w celu ochrony osobistej. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny stanu faktycznego przez pryzmat normy art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy o broni i amunicji, tj. do ustalenia, czy skarżący przedstawił ważną przyczynę posiadania broni w celu ochrony osobistej, którą jest stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia, zdrowia lub mienia. Uzyskanie pozwolenia na posiadanie broni do ochrony osobistej jest uzależnione od wystąpienia po stronie wnioskodawcy okoliczności faktycznych, które przekonają organ, że wydanie pozwolenia jest uzasadnione ze względu na zaistnienie przesłanek ustawowych, tj. ze względu na stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie zdrowia, życia lub mienia. Organy Policji nie mogą przy wydawaniu pozwoleń na broń kierować się uznaniem administracyjnym, jednak mają prawo i obowiązek oceny całokształtu materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.) przy ustalaniu, czy sytuacja faktyczna ubiegającego się o pozwolenie uzasadnia wydanie pozwolenia. Rolą Sądu jest natomiast zbadanie, czy ocena ta nie była dowolna. Kontrolując prawidłowość oceny okoliczności, które według skarżącego uzasadniają wydanie pozwolenia na broń, Sąd miał na względzie, że z treści obowiązujących przepisów prawa nie da się wywieść prawa obywateli do posiadania broni, gdyż prawo to nie zostało zaliczone do wolności i praw osobistych obywatela w świetle Konstytucji RP, a posiadanie broni jest ściśle reglamentowane. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 października 2005 r., sygn. akt II OSK 97/05, potwierdził ustaloną linię orzeczniczą, że "posiadanie i używanie broni i amunicji stanowi tradycyjnie sferę daleko idącej reglamentacji administracyjnoprawnej. Oznacza to, że dostęp jednostki do broni poddany jest istotnym ograniczeniom, co wynika zarówno z monopolu państwa na stosowanie środków przemocy, jak i potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego". Ustawodawca w art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy o broni i amunicji i opisując zagrożenia uzasadniające udzielenie pozwolenia na broń bojową w celu ochrony osobistej, posłużył się m.in. określeniem "realne zagrożenie". Literalna wykładnia tego zwrotu świadczy o tym, iż realne zagrożenie jest zagrożeniem przewidywalnym, czy wielce prawdopodobnym. Musi ono wynikać z ciągu wydarzeń, jakie miały miejsce w życiu wnioskodawcy i dotyczyły jego osoby. Inaczej mówiąc, strona winna udowodnić, że znajdowała się już w sytuacji realnego, stałego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia lub zdrowia, ewentualnie powinna wykazać, iż pewnego rodzaju zdarzenia, które ją dotykają, świadczą o takim zagrożeniu. Analiza materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie wskazuje zaś na to, że skarżący nie udowodnił istnienia powyższych przesłanek. Sąd uznał, że organy orzekające w sprawie prawidłowo przeprowadziły postępowanie dowodowe - oceniły wskazane przez wnioskodawcę okoliczności, a następnie rozważyły ich znaczenie i zbadały, czy uzasadniają one wydanie pozwolenia na broń. Skarżący we wniosku o wydanie pozwolenia na broń w celu ochrony osobistej wskazał na niesłuszne cofnięcie pozwolenia na broń w 2008 r. w związku z doniesieniem prasowym, że posiada broń palną, wykonywany zawód lekarza, co wiąże się z przyjmowaniem dużej liczby pacjentów z różnymi dolegliwościami w tym psychicznymi. Przyjmowanie pacjentów w odległych ośrodkach i w związku z tym wychodzenie do pracy wczesnym rankiem i powrót w nocy. Podniósł też, że jako radny wojewódzki i prezes Zarządu Okręgowego Związku Żołnierzy [...] w [...] bierze udział w różnych uroczystościach, co również wiąże się z nocnymi powrotami. Stwierdził, że uważany jest za osobę majętną, mieszka sam a wokół bloku, w którym mieszka kręcą się różne osoby interesujące się jego mieszkaniem. Ze wskazanych przyczyn realnie zagrożone jest życie, zdrowie i mienie skarżącego, m. in. gdy wychodzi na spacer zwłaszcza w godzinach nocnych. Organa Policji słusznie uznały, że argumenty przedstawione przez skarżącego nie uzasadniają wydania pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej. Strona nie wykazała bowiem żadnych zdarzeń na jej szkodę, które wskazywałyby, iż życie lub zdrowie, czy też mienie skarżącego było zagrożone. Nie odnotowano takich zdarzeń w miejscu zamieszkania, na zdarzenia takie nie wskazywał również skarżący. Pozwolenie na broń nie może być wydane w celu obrony przed ewentualnym zamachem na zdrowie, czy życie skarżącego. Tym samym Sąd podziela ocenę organu, że skarżący nie wykazał przesłanek uzasadniających konieczność posiadania broni do ochrony osobistej, natomiast subiektywne przekonanie, że może on stać się ofiarą zamachu na życie lub zdrowie, nie jest wystarczające. Jak podkreślono w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 marca 2003 r. (sygn. akt III SA 1857/01) brak poczucia bezpieczeństwa, z różnych powodów deklarowany jest przez bardzo wiele osób. Nie oznacza to jednak obowiązku wydania pozwolenia na broń każdemu, kto o takie pozwolenie wystąpił. Ponadto okoliczność posiadania we wcześniejszym okresie pozwolenia na broń palną do ochrony osobistej nie może sama w sobie gwarantować uzyskania tego pozwolenia obecnie bez wykazania stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia, zdrowia lub mienia. Dla oceny przesłanek z art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy o broni i amunicji bez znaczenia pozostaje okoliczność, że skarżący ponosi wysokie koszty przechowywania broni w depozycie organu Policji. Skarżący ma możliwość, zgodnie z art. 22 ustawy o broni i amunicji rozporządzić bronią w inny sposób, niż złożenie jej do depozytu. Skarżący nie udowodnił, że znajduje się w stanie stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia lub zdrowia. Zgodzić się należy z organem, że wskazane przez skarżącego okoliczności dowodzą jedynie subiektywnego odczucia zagrożenia. Organy Policji uprawnione do wydawania pozwoleń na broń muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także mieć wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. Ten wzgląd zaś dyktuje konieczność ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń (zwłaszcza broń palną, której użycie w każdym przypadku zagraża zdrowiu lub życiu innych osób), tj. wydawanie ich tylko w sytuacjach uznanych za szczególne. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, że organy Policji prawidłowo oceniły, iż skarżący nie wykazał okoliczności uzasadniających wydanie pozwolenia na broń palną bojową w celu ochrony osobistej. W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze oraz uznając, że organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, jak również, że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów postępowania, a także dokonał prawidłowej wykładni przepisów ustawy o broni i amunicji mających zastosowanie wobec ustalonych okoliczności faktycznych sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369).