II SA/Wa 58/16
WyrokWSA w Warszawie2016-06-24
Skład orzekający: Sławomir Antoniuk, Eugeniusz Wasilewski, Maria Werpachowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie zastępcze wezwania do Urzędu Pracy, polegające na dwukrotnym awizowaniu przesyłki, która następnie została zwrócona do nadawcy, jest skuteczne w świetle przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Doręczenie zastępcze wezwania do Urzędu Pracy nie jest skuteczne, jeśli organ nie udokumentuje ścisłego dokonania wszystkich czynności przewidzianych w art. 44 k.p.a., w szczególności nie wykaże, że adresat został prawidłowo powiadomiony o możliwości odbioru przesyłki i terminach. Samo powołanie się na pismo reklamacyjne poczty, powtarzające adnotacje z koperty, nie jest wystarczające do stwierdzenia skuteczności doręczenia.Stan faktyczny
H. C. został zarejestrowany jako osoba bezrobotna. Urząd Pracy wezwał go do stawiennictwa w celu potwierdzenia gotowości do podjęcia szkolenia lub stażu. H. C. nie stawił się w wyznaczonym terminie i nie powiadomił o przyczynie niestawiennictwa, co skutkowało utratą statusu osoby bezrobotnej. Skarżący twierdził, że nie otrzymał żadnego wezwania ani awiza. Organy administracji uznały doręczenie za skuteczne na podstawie przepisów o doręczeniu zastępczym, powołując się na dwukrotne awizowanie przesyłki i jej zwrot do nadawcy.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta [...]Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędziowie WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.), Maria Werpachowska, Protokolant specjalista Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi H. C. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...].
Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2015 r. wydaną na podstawie 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 33 ust. 4 pkt 4 i ust. 4 pkt 3 lit. a w zw. z art. 10 ust. 2 pkt 4 i ust. 7pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2015 r., poz. 149 z późn. zm.), utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. orzekającą o utracie przez H.C. statutu osoby bezrobotnej z dniem 10 lutego 2015 r.
W uzasadnieniu decyzji podano, iż H.C. w dniu [...].01.2015 r. został zarejestrowany w Urzędzie Pracy [...] jako osoba bezrobotna. Prezydent m. st. Warszawy decyzją nr [...] z dnia [...].01.2015 r. orzekł o uznaniu H.C. z dniem [...].01.2015 r. za osobę bezrobotną oraz o odmowie przyznania prawa do zasiłku. Pismem znak [...] z dnia 21.07.2015 r. Urząd Pracy [...] wezwał wymienionego do zgłoszenia się w Urzędzie Pracy m. st. Warszawy w dniu 18.08.2015 r. w celu potwierdzenia gotowości do: podjęcia szkolenia, podjęcia stażu. W wyznaczonym terminie H.C. nie stawił się w Urzędzie i nie powiadomił w terminie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa.
W konsekwencji powyższego, Prezydent [...] decyzją Nr [...] z dnia [...].08.2015 r. orzekł o utracie przez H.C. statutu osoby bezrobotnej z dniem [...].08.2015 r., w związku z niestawieniem się w Urzędzie Pracy [...] w wyznaczonym terminie i niepowiadomieniem w ciągu 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa. Od powyższej decyzji H.C. złożył odwołanie do Wojewody [...], podnosząc, iż nie otrzymał żadnego pisma wzywającego do stawiennictwa w Urzędzie Pracy w W., bowiem nie dostarczono mu żadnego zawiadomienia – przesyłki listowej. Nie trzymał także żadnej awizowanej korespondencji o przesyłce. W tj. stymulacji nie wiedział nic o terminie znajdującym się w tej przesyłce.
Wojewoda [...] uznał, iż odwołanie nie jest zasadne i nie może być uwzględnione. Wskazał, iż zgodnie z art. 33 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, bezrobotny ma obowiązek zgłaszania się do właściwego powiatowego urzędu pracy w wyznaczonym przez urząd terminie w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy proponowanej przez urząd lub w innym celu wynikającym z ustawy i określonym przez urząd pracy, w tym potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy. W przypadku bezrobotnego będącego dłużnikiem alimentacyjnym, w rozumieniu przepisów o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, wyznaczony termin nie może być dłuższy niż 90 dni.
Natomiast zgodnie z art. 33 ust. 4 pkt 4 cytowanej wyżej ustawy, starosta, pozbawia statusu bezrobotnego, który nie stawił się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i nie powiadomił w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa; pozbawienie statusu bezrobotnego następuje od dnia niestawienia się w powiatowym urzędzie pracy na okres:
a) 120 dni w przypadku pierwszego niestawiennictwa,
b) 180 dni w przypadku drugiego niestawiennictwa
c) 270 dni w przypadku trzeciego i każdego kolejnego niestawiennictwa.
Przepisy powyższe mają charakter bezwzględnie obowiązujący.
Organ odwoławczy ustalił, że urząd Pracy [...] pismem znak [...] z dnia 21.07.2015 r. wezwał H.C. do zgłoszenia się w Urzędzie Pracy [...] w dniu 18.08.2015 r. w celu potwierdzenia gotowości do: podjęcia szkolenia, podjęcia stażu. Powyższe wezwanie zostało wysłane do strony przesyłką listowną za potwierdzeniem odbioru, na wskazany podczas rejestracji jako osoba bezrobotna w dniu [...].01.2015 r. adres zameldowania na pobyt stały. Z pisma reklamacyjnego znak [...] z dnia 21.10.2015 r. przesyłki rejestrowanej Polskiej Grupy Pocztowej S.A. tj. zawierającej ww. wezwania wynika, że przesyłkę awizowano w dniu 22.07.2015 r., natomiast w dniu 30.07.2015 r. pozostawiono powtórne zawiadomienie, a w dniu 06.08.2015 r. nieodebraną przesyłkę w terminie przez adresata zwrócono do nadawcy.
Wojewoda [...] stwierdził, że skuteczne doręczenie powyższego wezwania nastąpiło w sposób określony przepisami art. 44 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wezwanie uważa się za doręczone H.C. z datą 05.08.2015 r., tj. z upływem 14 dni od daty pozostawienia pierwszego zawiadomienia o przesyłce poleconej. Urząd Pracy [...] skutecznie wezwał zatem do zgłoszenia się w dniu 18.08.2015 r. w celu określonym w wezwaniu. Termin wyznaczonej wizyty określony w wezwaniu był terminem obligatoryjnym, a z kolei H.C. zobowiązany był zgłosić się do Urzędu Pracy [...] w wyznaczonym terminie.
Wojewoda [...] podzielił pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15.07.2014 r. sygn.. akt II GSK 860/13 zgodnie z którym "W sytuacji niemożności doręczenia przesyłki adresatowi osobiście lub innym osobom, na gruncie przepisów art. 44 k.p.a. brak jest wymogu umieszczania na przesyłce danych dotyczących miejsca pozostawienia pisma oraz możliwości jego odbioru. Te dane zamieszcza się na awizie przeznaczonym dla adresata, nie zaś na przesyłce.
Organ wskazał, że z pisma reklamacyjnego znak [...] z dnia 21.10.2015 r. przesyłki rejestrowanej Polskiej Grupy Pocztowej S.A. zawierającej wezwanie z dnia 21.07.2015 r. wynika, że przesyłkę awizowanego w dniu 22.07.2015 r., natomiast w dniu 30.07.2015 r. pozostawiono powtórne zawiadomienie, a w dniu 06.08.2015 r. nieodebraną przesyłkę w terminie prze adresata zwrócono do nadawcy. Zatem wystarczającym dowodem potwierdzającym skuteczne doręczenie przesyłki H.C. zawierającej przedmiotowe wezwanie jest znajdujące się w zgromadzonym materiale dowodowym pismo reklamacyjne znak [...] z dnia 21.10.2015 r.
Wojewoda [...] uznał, że nie ma podstaw do kwestionowania rozpatrzenia przez Polską Grupę Pocztową S.A. reklamacji przesyłki rejestrowanej zawierającej wezwanie z dnia 21.07.2015 r.
Odnosząc się do wskazanego przez stronę terminu obowiązkowej wizyty w Urzędzie Pracy [...] wyznaczonego na dzień [...].10.2015 r., Wojewoda [...] wyjaśnił, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że w dniu 06.05.2015. H.C. został wyznaczony termin kolejnego obowiązkowej wizyty na dzień [...].10.2015 r. w Urzędzie Pracy [...], czego dowodem jest "Karta wizyt w Centrum Aktywizacji Zawodowej". Jednakże w między czasie został on wezwany do zgłoszenia się w Urzędzie Pracy [...] w celu potwierdzenia gotowości do podjęcia szkolenia, podjęcia stażu.
Wojewoda [...] podkreślił, że H.C. w dniu rejestracji tj. [...].01.2015 r. został pouczony o warunkach zachowania statusu bezrobotnego, o prawach i obowiązkowych bezrobotnego, w tym m.in. obowiązku zgłaszania się w wyznaczonych przez Urząd terminach, o obowiązku powiadomienia Urzędu Pracy w terminie 7 dni o uzasadnionej przyczynie niestawiennictwa oraz o skutkach niedopełnienia obowiązków, czego dowodem jest złożony własnoręczny podpis bezrobotnego na dokumencie: "Wydruk danych z karty rejestracyjnej bezrobotnego", "Informacja dla osób zgłaszających się w celu rejestracji jako osoba bezrobotna".
Zaznaczył, iż to na osobie bezrobotnej ciąży odpowiedzialność dopełnienia wszelkich obowiązków nałożonych na nią z tytułu posiadaniu statusu bezrobotnego, w tym obowiązku zgłoszenia się na wyznaczoną przez Urząd Pracy wizytę celem potwierdzenia gotowości do podęcia zatrudnienia oraz zapoznania się z ofertami odpowiedniej pracy lub innymi formami pomocy wynikającymi z ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Tym samym osoba bezrobotna winna dołożyć wszelkich starań, aby z tego obowiązku się wywiązać.
Wskazał, że rejestracja w Urzędzie Pracy jest dobrowolna, jednakże każdy, kto zdecydował się na rejestrację jako osoba bezrobotna i został zarejestrowany w powiatowym urzędzie pracy misi mieć świadomość, iż posiadanie statusu bezrobotnego wiąże się z przyznaniem pewnych uprawnień, ale i nałożeniem na taką osobę pewnych obowiązków. Zaniedbywanie ciążących na bezrobotnym obowiązków skutkuje pozbawieniem statusu bezrobotnego, co za tym idzie utratą wiążących się z tym statusem uprawnień. Obowiązek stawiennictwa w urzędzie pracy w wyznaczonych terminach należy do podstawowych obowiązków osób bezrobotnych.
W ustalonej sytuacji faktycznej i prawnej zaskarżona decyzja nie narusza prawa i nie może być zmieniona. Argumentacja H.C. podnoszona we wniesionym odwołaniu nie może stanowić przesłanki do jej uchylenia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2015 r. H.C. zarzucił naruszenie przepisów postepowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy w postaci obrazy m.in. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., poprzez nieustalenie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, nieprzesłuchanie strony i świadków wymienionych w protokole zgłoszenia reklamacji do PGP, wadliwego doręczenia zastępczego.
Podnosząc powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania oraz przeprowadzenie dowodu z przesłuchania skarżącego oraz J.B.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, iż cytowany w decyzji Wojewody [...] fragment wyroku nie dotyczy przedmiotowej sprawy, gdyż w odwołaniu nie odnosił się do miejsca pozostawienia pisma oraz możliwości jego odbioru lecz do miejsca pozostawienia awiza, którego nie otrzymał. Wskazał, iż w wyroku z dnia 23 września 2009 r., sygn. akt I OSK 1359/08 Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że samo zamieszczenie na kopercie zawierającej przesyłkę lub na dowodzie potwierdzającym doręczenie pisma pieczęci urzędu pocztowej i daty czy wzmianki o awizowaniu przesyłki nie może być wystarczającym do przyjęcia, że spełnione zostały przesłanki doręczenia pisma ustanowione w art. 44 k.p.a. Bezwarunkowo konieczna jest wyraźna adnotacja, że doręczyciel zawiadomił adresata o przesyłce w sposób określony w art. 44 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), sądy administracyjne sprawując kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja (postanowienie) nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art.134 powołanej wyżej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia wykazało, że jest ono dotknięte uchybieniami uzasadniającymi wyeliminowanie go z obrotu prawnego.
W sprawie spornym jest, czy wezwanie H.C. do zgłoszenia się w Urzędzie Pracy [...] w dniu [...] sierpnia2015 r. w celu potwierdzenia gotowości do podjęcia szkolenia, stażu, zostało skutecznie doręczane adresatowi.
Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, Wojewoda [...] stwierdził, że skuteczne doręczenie powyższego wezwania nastąpiło w sposób określany przepisami art. 44 Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ przyjął bowiem, iż pismo Urzędu Pracy [...] z dnia 21 lipca 2015 r. nr [...] zawierające wezwanie do zgłoszenia się w siedzibie urzędu, było dwukrotnie awizowane i wobec niepodjęcia zostało zwrócone do nadawcy.
W sprawie wskazać należy, iż przepisy dotyczące procedury doręczania pism w postępowaniu administracyjnym zostały uregulowane w art. 39 i nast. Zgodnie z brzemieniem art. 44 § 1 k.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43:
1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej – w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego;
2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) – w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ.
Stosownie do postanowień art. 44 § 2 k.p.a. zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Na podstawie art. 44 § 3 k.p.a. w przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 k.p.a.).
Z przytoczonych przepisów wynika, że dla skutecznego doręczenia stronie pisma procesowego w trybie art. 44 k.p.a. koniecznie jest, aby operator pocztowy przesyłkę przechowywał przez 14 dni w swojej placówce, przy czym o tym fakcie powinien powiadomić adresata (pozostawiając awizo). Zaznaczyć należy, że operator powinien poinformować o możliwości odebrania przesyłki w terminie 7 dni od dnia pozostawienia awiza (ustawodawca szczegółowo wymienił przy tym miejsca, w których można pozostawić awizo i są to: oddawcza skrzynka odbiorcza, drzwi mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, widoczne miejsce przy wejściu na posesję adresata). W razie niepodjęcia pisma w ciągu 7 dni, operator pozostawia kolejne awizo z informacją o terminie odbioru przesyłki. Zgodnie z wprowadzoną przez ustawodawcę fikcją doręczenia pismo uważa się za doręczone po upływie 14 dni od dnia pozostawienia pierwszego awiza (pismo organ pozostawia w aktach sprawy).
Odnosząc poczynione przez Sąd uwagi do okoliczności rozpoznawanej sprawy, wskazać należy, że na kopercie przesyłki skierowanej na adres skarżącego podano jedynie, ze była ona awizowana dnia 22 lipca2015 r. i powtórnie dnia 30 lipca 2015 oraz, że nie została podjęta w terminie 7 sierpnia 2015 r.
W sprawie brak było podstaw do przyjęcia, iż wystarczającym dowodem potwierdzającym skuteczne doręczenie przesyłki jest znajdujące się w aktach postepowania administracyjnego pismo reklamacyjne nr [...] z dnia 21.10.2015 r., gdyż jego treść powtarza jedynie adnotacje znajdująca się na kopercie przesyłki.
Wobec powyższych ustaleń nie można uznać, iż pismo Urzędu Pracy [...] z dnia 21 lipca 2015 r. skutecznie doręczono skarżącemu w trybie zastępczym, skoro organ nie dysponuje dowodem zachowania wymogu doręczenia z art. 44 § 2 k.p.a. Podkreślenia wymaga, że dla stwierdzenia skuteczności opartego na domniemaniu doręczenia pisma w trybie art. 44 k.p.a. konieczne jest, zwłaszcza w sytuacji gdy strony domniemaniu takiemu przeczą, udokumentowanie ścisłego dokonania wszystkich ustanowionych w tym artykule czynności doręczyciela.
Reasumując, zaskarżona decyzja oraz utrzymania nią w mocy decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2015 r. wydane zostały z naruszeniem art. 33ust. 4 pkt 3 lit a pkt 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
W świetle przedstawionych wyżej wywodów należało uwzględnić skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi, orzec jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło