II SA/Wa 580/09
WyrokWSA w Warszawie2009-10-29
Skład orzekający: Joanna Kube, Janusz Walawski, Anna Mierzejewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy samo prowadzenie postępowania karnego o przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu publicznemu, życiu, zdrowiu lub mieniu, a także posiadanie bez wymaganego pozwolenia broni, amunicji i materiałów wybuchowych, może stanowić podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską z uwagi na uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego?Ratio decidendi
Prowadzenie postępowania karnego o przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu publicznemu, życiu, zdrowiu lub mieniu, a także posiadanie bez wymaganego pozwolenia broni, amunicji i materiałów wybuchowych, może stanowić podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską. Fakt ten, wraz z zagrożeniem dla życia, zdrowia i mienia, wzbudza uzasadnioną obawę, że posiadacz pozwolenia może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zasada domniemania niewinności nie ma zastosowania w postępowaniu administracyjnym dotyczącym cofnięcia pozwolenia na broń.Stan faktyczny
Skarżący L.C. został pozbawiony pozwolenia na broń palną myśliwską z uwagi na toczące się przeciwko niemu postępowanie karne o przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu powszechnemu, życiu, zdrowiu i mieniu, a także posiadanie bez wymaganego pozwolenia broni, amunicji i materiałów wybuchowych. Skarżący kwestionował zasadność cofnięcia pozwolenia, argumentując, że sam fakt postawienia zarzutów nie przesądza o jego winie i nie może stanowić podstawy do cofnięcia pozwolenia, powołując się na zasadę domniemania niewinności. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając argumentację organów za prawidłową.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę L.C. na decyzję Komendanta Głównego Policji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędziowie WSA Janusz Walawski, Anna Mierzejewska, Protokolant Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2009 r. sprawy ze skargi L.C. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską – oddala skargę –
Komendant Główny Policji decyzją z [...] lutego 2009 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...], [...] o cofnięciu L.C. pozwolenia na broń palną myśliwską.
L.C. uzyskał pozwolenie na posiadanie broni myśliwskiej na podstawie decyzji z dnia [...] października 1996 r. [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w B.
Cofnięcie przedmiotowego pozwolenia nastąpiło na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 tej ustawy, bowiem L.C. został zaliczony do osób, wobec których istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Organ ustalił, że przeciwko L.C. toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa z art. 163 § 1 pkt 3 k.k. i 171 § 1 k.k. (przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu powszechnemu) i z art. 263 § 1 i 2 k.k. (nielegalne wyrabianie oraz posiadanie broni i amunicji), wskutek czego Sąd Rejonowy XI Wydział Karny w B. na wniosek Prokuratury Rejonowej [...] zastosował wobec strony środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania na okres dwóch miesięcy od dnia [...] stycznia 2008 r. do dnia [...] marca 2008 r. W akcie oskarżenia zarzucono L.C. posiadanie bez wymaganego pozwolenia broni różnego kalibru i amunicji oraz substancji wybuchowych, a także spowodowanie eksplozji materiałów wybuchowych i amunicji, czym wywołał zagrożenie dla życia lub zdrowia wielu osób albo mienia w wielkich rozmiarach.
Organ stwierdził, że przestępstwa, o których popełnienie posiadający pozwolenie na broń został oskarżony nie należą wprawdzie do katalogu przestępstw wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, jednak są przestępstwami przeciwko porządkowi publicznemu i powszechnemu, co ma istotne znaczenie zważywszy na dyspozycję powołanego artykułu, chroniącego takie dobra jak życie, zdrowie i mienie, w które swoim nieodpowiedzialnym zachowaniem bezpośrednio godził.
W ocenie organu fakt, iż L.C. stoi pod zarzutem popełnienia takich czynów powoduje, że nie jest wiarygodny co do zgodnego z prawem posiadania i używania broni, a tym samym stwarza uzasadnioną obawę jej użycia w sposób, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy.
W interesie społecznym nie leży więc zachowanie mu pozwolenia na broń, na co wskazał także ustawodawca nadając dyspozycji art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy charakter obligatoryjny nie przewidując w takich przypadkach innego sposobu rozstrzygnięcia sprawy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie L.C. wniósł o uchylenie decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2009 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Wnoszący skargę stwierdził, że cofnięcie mu pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej było bezpodstawne.
Zarzucił zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji I instancji naruszenie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, które miało wpływ na cofnięcie mu pozwolenia na broń myśliwską.
Zdaniem skarżącego, niezasadnie został zakwalifikowany do kategorii osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Sam fakt przedstawienia mu zarzutów popełnienia przestępstw z art. 163 § 1 pkt 3 k.k., art. 263 § 1 i 2 k. k. i art. 171 § 1 k. k. nie może stanowić podstawy do cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej. Z faktu tego nie wynika również samo przez się, że należy do kategorii osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że może on użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Podał, że nie popełnił żadnego z wymienionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przestępstw, co zostanie wykazane w prowadzonym postępowaniu sądowym. Dopóki nie ma prawomocnego orzeczenia sądu stwierdzającego popełnienie przestępstwa lub wykroczenia, jest osobą niewinną.
Ponadto zwrócił uwagę, że nie był w przeszłości karany sądownie za przestępstwa lub wykroczenia.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga oceniana pod tym względem nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, stosownie do którego właściwy organ cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
Organy uprawnione do wydawania pozwoleń na broń muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także mieć wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. W związku z tym istnieje konieczność ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń poprzez wydawanie ich tylko w sytuacjach uznanych za szczególne, oraz cofanie takich pozwoleń w sytuacjach, gdy powyższy interes jest zagrożony. Ocena czy w konkretnym przypadku takie szczególne obawy występują i czy są one uzasadnione, należy do organów Policji, zaś rolą Sądu jest kontrola, czy ocena ta nie nosi cech dowolności oraz, czy przy wydawaniu decyzji nie zostały naruszone przepisy prawa.
W rozpoznawanej sprawie Sąd nie dopatrzył się przekroczenia tych granic. Zdaniem Sądu, organy Policji właściwie zastosowały przepisy prawa materialnego oraz należycie oceniły całokształt zgromadzonego materiału dowodowego.
W ocenie składu orzekającego, organ prawidłowo stwierdził, że w przypadku skarżącego zachodzi uzasadniona obawa, że może on użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Czyny bowiem, o które toczy się przeciwko niemu postępowanie karne, tj. posiadanie broni i amunicji bez wymaganego pozwolenia oraz substancji wybuchowych, spowodowanie eksplozji materiałów wybuchowych i amunicji powodujące zagrożenie życia i zdrowia wielu osób lub mienia w znacznych rozmiarach, wskazują na wyjątkowo dużą nieodpowiedzialność strony oraz jej lekceważący stosunek do obowiązującego prawa, a tym samym wzbudzają uzasadnioną obawę, że skarżący może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Należy stwierdzić, że w sytuacji gdy osoba posiadająca pozwolenie na broń, jednocześnie posiada broń i materiały wybuchowe, których nie wolno posiadać to niewątpliwie istnieje uzasadniona obawa, że może ona również użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2007 r., sygn. akt II OSK 335/06 - dostępny w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Pojęcie "uzasadniona obawa" jest niedookreślone i ustalenie jej istnienia zawsze stwierdza się tylko na podstawie prognoz. Prognoza zaś nigdy nie opiera się na pewności, bo ze swej istoty wybiega w przyszłość. Jest to swoisty mechanizm zabezpieczający interes bezpieczeństwa i porządku publicznego, który wprowadził ustawodawca biorąc pod uwagę możliwe zagrożenia jakie niesie ze sobą posiadanie broni.
Na stwierdzenie istnienia uzasadnionej obawy nie ma wpływu fakt, że skarżący nie został skazany prawomocnym wyrokiem karnym. Jak już wcześniej zostało powiedziane ustawodawca w zakresie postępowania dotyczącego cofnięcia pozwolenia na broń wprowadził przesłankę "uzasadnionej obawy", że posiadacz pozwolenia może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zatem do stwierdzenia tego faktu nie jest konieczne, aby skarżący był prawomocnie osądzony.
Jeśli zaś chodzi o zasadę domniemania niewinności, to jest to fundamentalna zasada prawa karnego i nie ma ona zastosowania do postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń, w której nie przesądza się o winie.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Sąd nie uwzględnił wniosku o zasądzenie kosztów postępowania, ponieważ zgodnie z art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwrot kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw, przysługuje skarżącemu od organu w wypadku uwzględnienia skargi, co w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło