II SA/Wa 590/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak Sędziowie WSA Janusz Walawski Anna Mierzejewska (spr.) Protokolant specjalista Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2014 r. sprawy ze skargi K. D. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania i nieumieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały; 2. stwierdza, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu w całości. |Wnioskiem z dnia [...] listopada 2013 r. K. D. wystąpił do Zarządu Dzielnicy [...] w [...] o zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego. | |Uzasadniając powyższy wniosek wskazał na trudną sytuacją mieszkaniową, rodzinną i finansową. Podał, że mieszka w lokalu nr [...] przy | |ulicy [...]. Lokal składa się z jednego pokoju i kuchni, jego powierzchnia użytkowa wynosi 33,02 m2, w tym powierzchnia mieszkalna | |18,13 m2. Tytuł prawny do lokalu posiada matka wnioskodawcy A. D. | |Powyższy wniosek został zaopiniowany przez Komisję Mieszkaniową oraz rozpatrzony przez Zarząd Dzielnicy [...] na podstawie § 4 uchwały| |nr [...] Rady Miasta [...] z [...] lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta | |[...] ze zm. i uchwałą nr [...] z [...] grudnia 2013 r. Zarząd Dzielnicy [...] nie wyraził zgody na zakwalifikowanie K. D. do | |umieszczenia na liście osób zakwalifikowanych do najmu lokalu. | |Podstawą odmowy był fakt, iż po rozwodzie małżonków B. i K. D. Pani B. została udzielona pomoc polegająca na wydaniu w dniu | |[...].02.2013 r. skierowania do zawarcia umowy najmu lokalu z mieszkalnego zasobu [...]. W związku z udzieleniem B. D. pomocy, warunki | |mieszkaniowe w lokalu nr [...] przy ulicy [...] uległy poprawie. Obecnie w przedmiotowym lokalu zamieszkują 2 osoby, a powierzchnia | |mieszkalna wynosi 9,06 m2 na osobę. Średni miesięczny dochód K. D. za ostatnie sześć miesięcy wynosi 1268,60 zł i nie przekracza | |minimum zdefiniowanego w § 4 pkt 2 uchwały. | |Powyższą uchwałę skarżący zakwestionował w piśmie z [...] grudnia 2013 r. W piśmie podał, iż § 5.2 stanowi, że postanowień § 4 nie | |stosuje się do osób pozostających w trudnej sytuacji obejmującej niepełnosprawność, ciężką przewlekłą chorobę wnioskodawcy lub osoby | |uprawnionej do wspólnego zamieszkania. Wobec powyższego, kryterium metrażowe nie może być brane pod uwagę przy rozpatrywaniu | |przedmiotowego wniosku. Podał, że do wniosku zostały dołączone dokumenty dotyczące niepełnosprawności jego matki. | |Zarząd Dzielnicy [...] w dniu [...] stycznia 2014 r. podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko. | |Pismem z [...] marca 2014 r. K. D., w ustawowym terminie wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na uchwałę | |Zarządu Dzielnicy [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. w sprawie niewyrażenia zgody na zakwalifikowanie do umieszczenia na | |liście osób zakwalifikowanych do najmu lokalu. | |W uzasadnieniu skargi podkreślił, iż spełnia wymogi prawne kwalifikujące go do zawarcia umowy najmu lokalu tj. rozdz. 2 § 4 pkt 2, | |rozdz. 2 § 5.2 pkt 3 a, b, rozdz. 3 par 7.1 pkt 8 a, b. | |W odpowiedzi na skargę organ, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie. | |W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę podkreślił, że w lokalu nr [...] przy ulicy [...] mieszkają dwie bliskie sobie osoby matka i syn na| |powierzchni powyżej minimalnej. Ponadto zły stan zdrowia matki wymaga opieki innej osoby, co również uzasadnia zamieszkiwanie syna w | |tym lokalu. | | | |Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: | | | |Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy | |administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle | |paragrafu drugiego powołanego wyżej przepisu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią | |inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem | |materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. | |W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze | |zm., dalej jako P.p.s.a.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz | |powołaną podstawą prawną. | |Zaskarżona uchwała Zarządu Dzielnicy [...] nr [...] z [...] grudnia 2013 r. mieści się w katalogu aktów i czynności poddanych kognicji| |sądu administracyjnego zgodnie z przepisem art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a., w myśl którego kontrola działalności administracji publicznej | |przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne | |niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. | |Skarga na powyższą uchwałę, zgodnie z art. 52 § 4 P.p.s.a., została poprzedzona wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa i | |została wniesiona w terminie trzydziestodniowym, określonym w art. 53 § 2 P.p.s.a. W tej sytuacji należało uznać ją za dopuszczalną. | |Przechodząc do merytorycznej oceny skargi, Sąd uznał, że zasługuje ona na uwzględnienie. W przepisie art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 21 | |czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266 | |ze zm.) ustawodawca określił kategorie osób, które posiadają prawo do najmu lokalu mieszkalnego z gminnego zasobu, a osobami takimi są,| |jak wskazuje powyższy przepis, osoby niemające zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych, mieszkające na terenie gminy, posiadające niskie | |dochody. Określenie zasad oraz trybu wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy, w tym sposobu postępowania | |przy rozpatrywaniu i załatwianiu wniosku o najem lokali, ustawodawca powierzył radzie gminy (art. 21 ww. ustawy). | |W rozpoznawanej sprawie upoważnienie zawarte w powyższym przepisie realizuje uchwała nr [...] Rady [...] z dnia [...] lipca | |2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta [...] (Dz. Urz. Nr 132, poz. 3937 ze zm.),| |zwanej dalej uchwałą, która w § 4 określa warunki, jakie muszą spełniać osoby ubiegające się o zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego| |z zasobu mieszkaniowego. | |Uchwała w § 4 przewiduje, że lokale z mieszkaniowego zasobu mogą być wynajmowane osobom, które są bezdomne albo pozostają w trudnych | |warunkach mieszkaniowych, przy czym za trudne warunki mieszkaniowe uznaje się zamieszkiwanie w lokalu, w którym na osobę przypada nie | |więcej niż 6m2 powierzchni mieszkalnej, a także zamieszkiwanie w pomieszczeniach nienadających się na stały pobyt ludzi w rozumieniu | |przepisów prawa budowlanego, a nadto, w których gospodarstwie domowym średni dochód na jednego członka gospodarstwa domowego nie | |przekracza minimum dochodowego. | |Stosownie do § 5 ust. 2 pkt 3 lit. a uchwały postanowień § 4 pkt 1 nie stosuje się do osób pozostających w związku z warunkami | |mieszkaniowymi w wyjątkowo trudnej sytuacji zdrowotnej, rodzinnej lub społecznej obejmującej niepełnosprawność wnioskodawcy lub innej | |osoby uprawnionej do wspólnego zamieszkiwania. | |Tryb rozpatrywania i załatwiania wniosków o zawarcie umowy najmu lokali oraz sposób poddania tych spraw kontroli społecznej określony | |został w Rozdziale 7 uchwały. | |Zgodnie z § 22 ust. 2 pkt 2 uchwały, przy rozpatrywaniu wniosków osób występujących m.in. o zawarcie umowy najmu lokalu należy poddać | |wnikliwej analizie zamieszkiwanie wnioskodawcy i innych osób zgłoszonych we wniosku do wspólnego zamieszkiwania w lokalu za zgodą | |właściciela. Natomiast stosownie do pkt 5 ww. przepisu, w przypadku osób ubiegających się o najem lokalu na podstawie § 4, § 12 i § 31 | |wnikliwej analizie należy poddać warunki mieszkaniowe w poprzednich miejscach zamieszkania oraz warunki mieszkaniowe wstępnych, | |zstępnych, współmałżonka wnioskodawcy lub osoby pozostającej we wspólnym pożyciu i uwzględnić możliwość zamieszkania wnioskodawcy w | |tych mieszkaniach. | |W rozpoznawanej sprawie odmowę umieszczenia K. D. na liście osób zakwalifikowanych do zawarcia umowy najmu oparto na § 4 pkt 1 uchwały | |i uzasadniono zabezpieczeniem jego potrzeb mieszkaniowych w lokalu, w którym jest zameldowany. Przyjęto, że powierzchnia mieszkalna | |lokalu, w którym jest zameldowany, na jedną osobę przypada 9 m2. W uchwale wskazano również, że lokal składa się z jednego pokoju i | |kuchni i w kuchni K. D. wygospodarował dla siebie "kąt". Matka skarżącego jest osobą niepełnosprawną. | |W ocenie Sądu przyjęte w uchwale ustalenia faktyczne nie obejmowały wszystkich okoliczności istotnych dla podjęcia uchwały zgodnie z | |powołanymi przepisami. | |W pierwszej kolejności wskazać należy, że nie oceniono, czy skarżący wraz z niepełnosprawną matką może zamieszkiwać w lokalu nr [...] | |przy ul. [...], tak aby uprawnione było stanowisko, że lokal ten zabezpiecza potrzeby mieszkaniowe. | |Uwzględniając powyższe okoliczności faktyczne – w ocenie Sądu – nie można uznać, że organ, przed podjęciem skarżonej uchwały, poddał | |wnikliwej analizie zamieszkiwanie, czy też możliwość zamieszkiwania skarżącego wraz z matką w lokalu położonym przy ul. [...] w [...]. | |Procedując w przedmiotowej sprawie organ nie rozważył też w dostatecznym stopniu sytuacji rodzinnej skarżącego, w tym znaczeniu, że nie| |poczynił ustaleń co do stanu zdrowia matki, gdyż okoliczność ta determinuje – stosownie do przywołanego powyżej § 5 ust. 2 pkt 3 | |uchwały – możliwość odstąpienia od wymogów określonych w § 4 pkt 1 uchwały. | |Uwzględniając powyższe Sąd uznał, że choć Zarząd Dzielnicy, prowadząc postępowanie w przedmiotowej sprawie, był obowiązany stosować | |przepisy procesowe zawarte w powołanej uchwale z [...] lipca 2009 r., to jednak jako organ władzy publicznej nie powinien tracić z pola| |widzenia zasad prawnych określonych w art. 6 i 7 K.p.a., zgodnie z którymi organy administracji publicznej działają na podstawie | |przepisów prawa, a w toku postępowania stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności | |niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny| |interes obywateli. Tych zasad w niniejszej sprawie nie respektowano. | |Rozpoznając ponownie sprawę organ obowiązany będzie jeszcze raz przeanalizować sytuację rodzinną i mieszkaniową skarżącego. Powinien | |wziąć pod uwagę, że przedmiotowy lokal mieszkalny składa się z jednego pokoju i kuchni. Wobec powyższego zamieszkiwanie dwóch osób w | |takim lokalu, dorosłego syna i niepełnosprawnej matki, może być bardzo utrudnione. | |Skarżący podał, że w kuchni przy pomocy płyty karton-gipsu wydzielił dla siebie powierzchnię mieszkalną. Okoliczności tych organ w | |ogóle nie wziął pod uwagę. Przeróbka kuchni – jak podaje skarżący – utrudnia korzystanie z niej niepełnosprawnej matce. | |Jeszcze raz należy podkreślić, że w takiej sytuacji organ powinien przeanalizować, czy stosownie do treści § 5 ust. 2 pkt 3 uchwały w | |przedmiotowej sytuacji będą miały zastosowanie normy metrażowe z § 4 ust. 1 uchwały. | |Uwzględniając powyższe Sąd uznał, że zaskarżona uchwała nie mogła ostać się w obrocie prawnym i dlatego też, na podstawie art. 147 § 1 | |P.p.s.a. w zw. z art. 94 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 594), orzekł jak w | |sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 wyroku zostało oparte o przepis art. 152 P.p.s.a. |