II SA/Wa 654/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Sławomir Antoniuk Sędzia WSA – Iwona Dąbrowska (sprawozdawca) Sędzia WSA – Anna Mierzejewska Protokolant – specjalista Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2013 r. sprawy ze skargi P. M. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 października 2010 r. o sygn. akt II SA/Wa 877/10 postanawia: – odrzucić skargę – W dniu 4 kwietnia 2013 r. P. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 21 października 2010 r. sygn. akt II SA/Wa 877/10. Wyrokiem tym została oddalona skarga P. M. na decyzję Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r., mocą której zwolniono skarżącego ze służby kandydackiej. P. M. skargę oparł na treści art. 273 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 poz. 270; dalej p.p.s.a.) i wniósł o: ← wznowienie na podstawie przepisów art. 273 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem z dnia 21 października 2010r sygn. akt II SA/Wa 877/10; ← przywrócenie terminu do złożenia skargi o wznowienie postępowania w sytuacji uznania upływu terminu określonego w przepisach art. 277 ustawy p.p.s.a.; ← uchylenie lub zmianę prawomocnego powyższego orzeczenia, a w związku z tym uchylenie lub stwierdzenie nieważności: a) decyzji Rektora Komendanta [...] we W. Nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r., b) decyzji ostatecznej Ministra obrony Narodowej Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. Dodatkowo skarżący wniósł o dopuszczenie w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. dowodu z szeregu załączonych do skargi dokumentów, w tym orzeczeń Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej W. nr [...] z [...] marca 2012 r. oraz nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r., a także o wystąpienie do Rektora [...] we W., Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. oraz do Prokuratora Generalnego lub naczelnego Prokuratora Wojskowego w W.. Jako podstawę wniesienia skargi P. M. podał okoliczność, iż w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 stycznia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1780/12, oddalającym skargę na decyzję MON w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie zwolnienia ze służby kandydackiej, doręczonym mu w dniu 1 marca 2013 r. stwierdzono, że jeżeli na etapie postępowania w sprawie prawomocnie zakończonej wyrokiem o sygn. akt II SA/Wa 877/10, nieznana była okoliczność skutkująca stwierdzeniem nieważności, to istnieje możliwość wznowienia postępowania sądowego. W związku z powyższym skarżący wskazał, iż w toku postępowania sądowego w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 877/10 nie mógł przedstawić dowodów z dokumentów tj. orzeczeń wojskowych komisji lekarskich, gdyż procedura postępowania orzeczniczego przed wojskowymi komisjami lekarskimi została wszczęta w dopiero grudniu 2011 r., a zakończona w lipcu 2012 r. Zdaniem P. M., ustalone przez wojskowe komisje lekarskie powstanie długotrwałego uszczerbku na zdrowiu skarżącego miało znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie, albowiem miało to wpływ na możliwość jego uczestnictwa w egzaminach z wychowania fizycznego, których to niezaliczenie stanowiło podstawę do zwolnienia ze służby kandydackiej. Wobec powyżej wskazanych okoliczności skarżący uznał za zasadne wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, zakończonego prawomocnym wyrokiem. W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej, za pośrednictwem pełnomocnika, wniósł o odrzucenie skargi, a z ostrożności procesowej o jej oddalenie. W uzasadnieniu pełnomocnik organu zauważył, że skarżący skargę opiera na uzasadnieniu wyroku z dnia 17 stycznia 2013 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 1780/12 oraz orzeczeniu Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w W. Nr [...] z dnia [...] lutego 2012 r. Zdaniem organu fakt doręczenia uzasadnienia nie stanowi w żadnym wypadku przesłanki zawartej w art. 273 § 2 p.p.s.a., albowiem wskazane powyżej uzasadnienie wyroku nie jest okolicznością faktyczną lub środkiem dowodowym, tym bardziej istniejącym w czasie prowadzonego postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie o sygn. akt. II SA/Wa 877/10. W kwestii orzeczenia lekarskiego pełnomocnik MON zauważył, że zostało ono wydane w dniu [...] lutego 2012 r., a więc już po wyroku w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 877/10, który zapadł w dniu 21 października 2010 r. Ponadto, skarżący o wskazanym orzeczeniu lekarskim wiedział już w marcu 2012 r. a skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego złożył w marcu 2013 r. a więc rok później, co stanowi uchybienie wobec trzymiesięcznego terminu wskazanego w art. 277 p.p.s.a. Odnosząc się do pozostałych argumentów i wniosków skarżącego pełnomocnik organu zauważył, że były one już podnoszone w skargach do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Obrony Narodowej Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. utrzymujące w mocy postanowienie Ministra Obrony Narodowej Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania, w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Ministra Obrony Narodowej Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. oraz na decyzję Ministra Obrony Narodowej Nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r. utrzymującą w mocy decyzję Ministra Obrony Narodowej Nr [...] z dnia [...] marca 2012 r., w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. Obie skargi zostały oddalone wyrokami odpowiednio z dnia 16 kwietnia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 2004/12 oraz z dnia 17 stycznia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1780/12. W dniu 24 czerwca 2013 r. skarżący wniósł pismo procesowe, w którym ustosunkował się do argumentów wskazanych przez pełnomocnika organu. Nie zgodził się z interpretacją art. 273 § 2 p.p.s.a. wskazującą iż "wykryte okoliczności lub środki prawne musiały istnieć w czasie prowadzenia postępowania zakończonego skarżonym orzeczeniem" i uznał, że powyższe zastrzeżenie nie ma oparcia w treści przepisu, a organ nie wyjaśnił, czemu dokonał rozszerzającej wykładni przepisu. Ponadto wskazał, że argumentacja organu dotycząca uzasadnienia wyroku z dnia 17 stycznia 2013 r. sygn. alt II SA/Wa 1780/12 prowadzi do wniosku, że wadliwy jest albo wyrok w sprawie II SA/Wa 877/10, albo też w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 1780/12, który wskazuje na możliwość wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego. Podniósł także, że musiał czekać na sporządzenie pisemnego uzasadnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem sądu administracyjnego jest szczególną instytucją procesową, obwarowaną szczególnymi warunkami dopuszczalności. Zgodnie z treścią art. 279 p.p.s.a. skarga o wznowienie postępowania powinna zawierać m. in. podstawę wznowienia i jej uzasadnienie. Natomiast w art. 271 – 273 p.p.s.a. zostały określone podstawy, na których można oprzeć skargę o wznowienie postępowania sądowego. Zgodnie z art. 280 p.p.s.a., sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga o wznowienie postępowania jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Na wyznaczonej rozprawie sąd rozstrzyga przede wszystkim o dopuszczalności wznowienia - raz jeszcze bada, czy skarga o wznowienie postępowania została wniesiona w terminie i czy została oparta na ustawowej podstawie wznowienia. W sytuacji, gdy brak ustawowej podstawy wznowienia albo termin do wniesienia skargi nie został zachowany, Sąd odrzuca wniosek (art. 281 zdanie pierwsze p.p.s.a.). W niniejszej sprawie skarżący oparł swoją skargę na treści art. 273 § 2 p.p.s.a., który stanowi, że można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Konkretyzując podstawy, skarżący podał fakt doręczenia mu w dniu 1 marca 2013 r. uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 stycznia 2013 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 1780/12, w którym to uzasadnieniu zawarta została informacja o możliwości wznowienia postępowania sądowego w przypadku, gdy na etapie tego postępowania nie była znana okoliczność faktyczna skutkująca stwierdzeniem nieważności. Taką okoliczność – zdaniem skarżącego – stanowią orzeczenia lekarskie Terenowych oraz Rejonowych Wojskowych Komisji Lekarskich, wydane w 2012 r. w wyniku postępowania orzeczniczego dotyczącego ustalenia uszczerbku na zdrowiu dla celów odszkodowawczych. W ocenie Sądu powołane przez skarżącego okoliczności nie mogą zostać uznane za podstawy wymienione w powołanym przepisie. Podkreślić przy tym należy, że samo sformułowanie podstaw wznowienia w sposób odpowiadający powołanemu wyżej przepisowi nie oznacza jeszcze oparcia skargi na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli z uzasadnienia skargi wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi. Samo wskazanie podstawy wznowienia nie oznacza, że skarga na takiej podstawie się opiera. Oceniając powyższe należy wziąć pod uwagę, czy powołana w skardze podstawa wznowienia ma w danej sprawie charakter rzeczywisty. Skarżący w swojej skardze powołał się na fakt powzięcia informacji o możliwości wznowienia postępowania sądowego, która to informacja została zawarta w uzasadnieniu do wyroku w sprawie II SA/Wa 1780/12. Jednakże ta okoliczność nie znajduje żadnego oparcia w przepisach dotyczących podstaw wznowienia postępowania sądowego. Odnosząc się zaś do argumentów dotyczących orzeczeń lekarskich dotyczących skarżącego, zauważyć należy, iż zawarty w art. 273 § 2 p.p.s.a. zwrot "późniejszego wykrycia" implikuje, że okoliczności, które są powoływane w skardze o wznowienie postępowania, muszą istnieć w czasie jego prowadzenia, a jedynie nie zostały one w nim ujawnione. Powyższa teza została potwierdzona w postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2012 r. sygn. I GSK 68/12 oraz z dnia 20 listopada 2012 r. sygn. I OSK 1853/12, a także Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi II SA/Łd 93/13 z dnia 21 maja 2013 r. (orzeczenia dostępne w internetowej bazie orzeczeń http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query). Wyrok w sprawie II SA/Wa 877/10, której wznowienia domaga się skarżący, zapadł w dniu 21 października 2010 r. a prawomocny stał się od dnia 17 grudnia 2010 r. Wobec powyższego faktu niemożliwym jest uznanie, że okoliczności faktyczne wskazane przez skarżącego istniały w czasie prowadzenia postępowania sądowego. To z kolei oznacza, że powołane okoliczności nie spełniają warunków określonych w art. 273 § 2 p.p.s.a. i nie mogą zostać uznane za podstawy do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego. W związku z powyższymi ustaleniami nie ma konieczności badania terminowości złożenia skargi o wznowienie postępowania sądowego. Wobec konieczności łącznego spełnienia przesłanek wskazanych w art. 280 § 1 p.p.s.a. tj. wniesienia skargi w terminie oraz oparcia jej na ustawowych podstawach wznowienia, nieziszczenie się jednej z nich powoduje konieczność odrzucenia skargi. Powyższe stanowisko zostało potwierdzone w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygn. OW 87/04 z dnia 3 czerwca 2006 r. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 281 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.