II SA/Wa 671/25
WyrokWSA w Warszawie2025-08-08
Skład orzekający: Joanna Kube, Łukasz Krzycki, Anna Pośpiech-Kłak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa wyrażenia zgody na wycofanie wypowiedzenia stosunku służbowego przez żołnierza zawodowego, a w konsekwencji jego zwolnienie z zawodowej służby wojskowej, jest zgodna z prawem, nawet jeśli żołnierz podał powody rodzinne i wskazał na nienaganną służbę?Ratio decidendi
Żołnierz zawodowy ma prawo wypowiedzieć stosunek służbowy bez podania przyczyny. Organ wojskowy nie ma obowiązku uzasadniać odmowy wyrażenia zgody na wycofanie wypowiedzenia, a sąd administracyjny nie jest władny oceniać polityki kadrowej organów wojskowych ani powodów złożenia wypowiedzenia przez żołnierza. Zwolnienie z zawodowej służby wojskowej wskutek upływu terminu wypowiedzenia jest obligatoryjne po spełnieniu przesłanek ustawowych.Stan faktyczny
Skarżący, D. R., będący żołnierzem zawodowym, wypowiedział stosunek służbowy. Następnie złożył wniosek o wycofanie wypowiedzenia, który został odrzucony przez Szefa Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych. W związku z upływem terminu wypowiedzenia, skarżący został zwolniony z zawodowej służby wojskowej. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego. Skarżący zaskarżył decyzję, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów KPA i ustawy o obronie Ojczyzny, wskazując na powody rodzinne złożenia wypowiedzenia oraz na błędy formalne w procesie wydawania decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Asesor WSA Anna Pośpiech-Kłak, , Protokolant specjalista Maryla Wiśniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi D. R. na decyzję Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] lutego 2025 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby i przeniesienie do pasywnej rezerwy oddala skargę
Szef Sztabu Generalnego WP (dalej też: "organ odwoławczy", "organ II instancji"), zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z dnia [...] lutego 2025 r. nr [...], na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, utrzymał w mocy rozkaz personalny Szefa Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych (dalej też: "organ I instancji")
z dnia [...] grudnia 2024 r. nr [...] (pkt 15), w sprawie zwolnienia [...] D. R. (dalej: skarżący) z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] stycznia 2025 r.
i przeniesienia do pasywnej rezerwy wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza zawodowego.
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następujących okolicznościach sprawy.
Pismem z dnia 2 października 2024 r., skierowanym do organu pierwszej instancji, D. R. - pełniący zawodową służbę wojskową w [...] Wojskowym Oddziale [...] na stanowisku służbowym podoficer specjalista służby uzbrojenia i elektroniki - wypowiedział stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej.
W dniu 28 października 2024 r. żołnierz złożył pismo z wnioskiem o wycofanie wypowiedzenia stosunku służbowego złożonego 2 października 2024 r.
Szef Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych pismem z dnia 9 grudnia 2024 r., na podstawie § 7 ust. 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lutego 2023 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej (Dz. U. poz. 443), nie wyraził zgody na wycofanie wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, dokonanego w dniu 2 października
2024 r. Następnie rozkazem personalnym z dnia [...] grudnia 2024 r. nr [...] (pkt 15) Szef Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych, w oparciu o art. 226 pkt 9, art. 229 ust. 1
i 4, art. 231 ust. 1 i 2 i art. 238 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2024 r., poz. 248 z późn. zm.) oraz § 7 ust. 1, 3 i 6 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lutego 2023 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej, zwolnił skarżącego z zawodowej służby wojskowej i przeniósł do pasywnej rezerwy wskutek upływu
z dniem 31 stycznia 2025 r. terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, dokonanego przez żołnierza zawodowego.
Od ww. rozkazu personalnego skarżący złożył odwołanie uzasadniając, że wypowiedział stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej z powodu pogarszającego się stanu zdrowia małżonki. Zwrócił ponadto uwagę na nienaganny przebieg swojej dotychczasowej służby, posiadaną wiedzę specjalistyczną oraz doświadczenie zawodowe.
Po rozpoznaniu odwołania, Szef Sztabu Generalnego WP, powołaną na wstępie decyzją, utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny.
Organ II instancji, wskazując na ustalony stan faktyczny w sprawie uznał, że spełnione zostały przesłanki uzasadniające zwolnienie żołnierza z zawodowej służby wojskowej.
Wskazał, że zgodnie z art. 230 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny żołnierz zawodowy może w każdym czasie wypowiedzieć stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej bez podawania przyczyny.
Na podstawie art. 226 pkt 9 w zw. z art. 231 ust. 2 powołanej ustawy, żołnierza zawodowego zwalnia się z zawodowej służby wojskowej wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza zawodowego. Żołnierz zawodowy nie ma zatem obowiązku motywować dokonanego wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Tym samym, w przypadku zwolnienia żołnierza
z zawodowej służby wojskowej wskutek dokonanego wypowiedzenia stosunku służbowego, nie podlegają badaniu przyczyny, którymi kierował się, dokonując wypowiedzenia.
Przepis art. 231 ustawy stanowi w ust. 2, że zwolnienie z zawodowej służby wojskowej żołnierza zawodowego wskutek dokonanego wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej następuje po upływie trzech miesięcy od dnia złożenia wypowiedzenia, w ostatnim dniu miesiąca.
Natomiast w myśl art. 231 ust. 1 w zw. z art. 186 ust. 1 pkt 3 ustawy, organem właściwym do wydania rozkazu w sprawie zwolnienia podoficera z zawodowej służby wojskowej był Szef Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych.
Wyjaśnił, iż zgodnie z § 7 ust. 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej
z dnia 20 lutego 2023 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej, wycofanie wypowiedzenia może nastąpić na pisemny wniosek żołnierza, wyłącznie za zgodą organu zwalniającego, przy czym wbrew przekonaniu strony wyrażonym w odwołaniu, organ ten nie ma obowiązku uzasadnienia przyczyn ewentualnego negatywnego rozpoznania złożonego przez żołnierza wniosku
o wycofanie wypowiedzenia stosunku służbowego.
Zdaniem organu odwoławczego, w procesie zwolnienia D. R.
z zawodowej służby wojskowej nie zaistniały żadne nowe okoliczności faktyczne
i prawne, które uzasadniałyby konieczność zmiany zaskarżonego rozkazu organu
I instancji. Podniesione w odwołaniu argumenty nie mogły zostać uwzględnione, ponieważ nie stanowią żadnych merytorycznych zarzutów.
D. R. (dalej: "skarżący") pismem z dnia 6 marca 2025 r. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na opisaną wyżej decyzję, której zarzucił naruszenie:
1) art. 6, art. 8, art. 12, art. 35 § 1-3, art. 36, art. 130 § 2, art. 133 oraz art. 136 § 1 i 2
Kodeksu postępowania administracyjnego, dalej "k.p.a.";
2) art. 231 ust. 2 w zw. z art. 239 ust. 1 i art. 236 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny, dalej: "ustawa";
3) § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 września 2023 r.
w sprawie świadectw służby żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2023 r. poz. 2093).
Skarżący uzasadniając zarzuty podniósł, że złożone przez niego wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej podyktowane było względami rodzinnymi, a pomimo złożenia wniosku do Szefa Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych o wyrażenie zgody na wycofanie wypowiedzenia, spotkał się z decyzją odmowną.
Wydanej decyzji o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej zarzucił zbyt długi termin jej wydawania, co w jego ocenie doprowadziło do sytuacji braku możliwości skorzystania z prawa przekwalifikowania zawodowego - praktyk
u nowego pracodawcy.
Wskazał na nieprzekazanie przez organ I instancji dokumentacji sprawy
w terminie, o którym mowa w art. 137 k.p.a., co również - jego zdaniem - miało wpływ na termin wydania decyzji przez organ II instancji.
Skarżący, wskazując na naruszenie art. 231 ust. 2 oraz art. 239 ust. 1 ustawy, zwrócił uwagę, że ponieważ pełnił zawodową służbę wojskową do dnia [...] lutego 2025 r., to dopiero w tym dniu otrzymał świadectwo służby oraz decyzje związane
z naliczeniami finansowymi przysługującymi żołnierzowi zawodowemu zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej.
Podnosząc powyższe zarzuty, wniósł o uchylenie wydanych w sprawie decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się do argumentacji skargi, organ zauważył, że zgodnie z § 7 ust. 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lutego 2023 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej, wycofanie wypowiedzenia może nastąpić na pisemny wniosek żołnierza, za zgodą organu zwalniającego.
Z dokumentacji sprawy wynika, że skarżący złożył w dniu [...] października 2024 r. wniosek o wyrażenie zgody na wycofanie wypowiedzenia, otrzymując - pismem Szefa Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych z dnia [...] grudnia 2024 r. - odpowiedź odmowną.
W konsekwencji, zdaniem organu, nie został spełniony warunek formalny umożliwiający podoficerowi pozostanie w zawodowej służbie wojskowej. Dlatego też Szef Sztabu Generalnego WP, wydając decyzję z dnia [...] lutego 2025 r., nie miał innej możliwości, jak tylko utrzymać w mocy rozkaz personalny Szefa Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych z dnia [...] grudnia 2024 r., pomimo że decyzja wydawana była po dacie zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej.
Zaznaczono, że w sytuacji zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej na skutek złożonego wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, przepis art. 231 ust. 2 ustawy ma bezwzględne zastosowanie i zwolnienie z zawodowej służby wojskowej następuje po upływie 3 miesięcy od dnia złożenia wypowiedzenia przez żołnierza, w ostatnim dniu miesiąca. Jednocześnie w sprawach zwalniania żołnierzy z zawodowej służby wojskowej nie znajduje zastosowania art. 130 § 1 k.p.a., ponieważ wniesienie odwołania od rozkazu personalnego nie wstrzymuje zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej. Także organ rozpatrujący odwołanie nie ma możliwości modyfikacji daty zwolnienia ponad okres wskazany w art. 231 ust. 2 ustawy.
W ocenie organu II instancji, podnoszone przez skarżącego okoliczności formalnego zwolnienia go z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] lutego 2025 r. wynikają z błędnego działania Komendanta [...] Wojskowego Oddziału [...], który jako dowódca jednostki wojskowej zobowiązany był do realizacji rozkazu personalnego nr [...] (pkt 15) Szefa Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych z dnia [...] grudnia 2024 r. i zwolnienia podoficera ze służby z dniem [...] stycznia 2025 r.
Faktycznie bowiem skarżący został zwolniony z zawodowej służby wojskowej wskutek złożonego wypowiedzenia z dniem [...] stycznia 2025 r. Jednak, zdaniem organu, błędne działanie dowódcy jednostki wojskowej nie ma wpływu na prawidłowość działania organów I i II instancji w zakresie postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia podoficera z zawodowej służby wojskowej.
Natomiast, fakt wydania żołnierzowi świadectwa służby oraz decyzji finansowych związanych z należnościami żołnierza zawodowego zwalnianego
z zawodowej służby wojskowej w dniu [...] lutego 2025 r. stanowi błąd formalny dowódcy jednostki wojskowej, który na skutek interwencji organów przełożonych został już skorygowany poprzez wskazanie w powyższych dokumentach prawidłowej daty, tj. 31 stycznia 2025 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przepis art. 226 pkt 9 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny stanowi, że żołnierza zawodowego zwalnia się z zawodowej służby wojskowej wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza zawodowego. Stosownie do art. 230 ustawy, żołnierz zawodowy może w każdym czasie wypowiedzieć stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej bez podawania przyczyny. Natomiast w myśl art. 231 ust. 2 ustawy, zwolnienie z zawodowej służby wojskowej żołnierza zawodowego wskutek dokonanego wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej następuje po upływie 3 miesięcy od dnia złożenia wypowiedzenia przez żołnierza, w ostatnim dniu miesiąca. Z kolei według art. 231 ust. ustawy, okres wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, o którym mowa w ust. 2, może być skrócony za pisemną zgodą zwalnianego żołnierza zawodowego
i właściwego organu, przy czym kończyć się musi ostatniego dnia miesiąca.
Tryb rozwiązania stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej
w drodze wypowiedzenia dokonanego przez żołnierza zawodowego szczegółowo normują przepisy § 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lutego 2023 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej.
I tak, w przypadku wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza, wypowiedzenie to składa się do organu zwalniającego (ust. 1). Wypowiedzenie żołnierz składa w formie pisemnej i zawiera
w nim oświadczenie swojej woli wskazujące jednoznacznie na zamiar wypowiedzenia stosunku służbowego (ust. 2). Wypowiedzenie uważa się za dokonane, jeżeli zostało złożone przez żołnierza bezpośrednio i za potwierdzeniem w kancelarii jednostki wojskowej albo wysłane przesyłką poleconą na adres jednostki wojskowej, w której żołnierz pełni zawodową służbę wojskową (ust. 3). Dowódca jednostki wojskowej, do którego wpłynęło wypowiedzenie żołnierza, przesyła je niezwłocznie bezpośrednio do organu zwalniającego oraz do wiadomości swoich przełożonych będących
w podległości tego organu, o ile sam nie jest tym organem (ust. 4).
W przypadku, gdy żołnierz złoży wypowiedzenie, organ zwalniający wydaje decyzję o zwolnieniu żołnierza z zawodowej służby wojskowej i w tej decyzji określa wynikającą z wypowiedzenia datę zwolnienia z zawodowej służby wojskowej (ust. 6). Wycofanie wypowiedzenia może nastąpić na pisemny wniosek żołnierza i za zgodą organu zwalniającego. Przepisy ust. 1-5 stosuje się odpowiednio (ust. 7). Złożenie wniosku, o którym mowa w ust. 7, nie wstrzymuje wykonania decyzji, o której mowa w ust. 6 (ust. 8).
Z powyższych regulacji wynika, że żołnierz zawodowy w każdym czasie może wypowiedzieć stosunek służbowy bez podawania przyczyny. Wypowiedzenie stosunku służbowego przez żołnierza zawodowego wywołuje skutki od dnia jego złożenia i zobowiązuje organ do wydania decyzji (rozkazu personalnego)
o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, z dniem określonym w decyzji. Innymi słowy, w przypadku złożenia wypowiedzenia, obowiązkiem organu jest wydanie wyłącznie decyzji w przedmiocie zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego; dalej: "NSA" z dnia 10 marca
2020 r., sygn. akt I OSK 2648/19 - orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne
w internetowej bazie orzeczeń na stronie NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Również organ zwalniający nie musi podawać przyczyny braku zgody na wycofanie przez żołnierza wypowiedzenia stosunku służbowego. Natomiast wycofanie wypowiedzenia wywołuje skutek od momentu wyrażenia zgody przez właściwy organ.
Skoro przepisy prawa nie zobowiązują organu do wskazania powodów niewyrażenia zgody na wycofanie wypowiedzenia, a przez to nie określają wzorców kontroli w tym zakresie, to motywy tego działania organu pozostają poza kontrolą sądu administracyjnego. W judykaturze podkreśla się autonomię polityki kadrowej organów wojskowych, której słuszności czy celowości nie jest władny oceniać sąd administracyjny (vide wyrok NSA z dnia 28 lutego 2025 r., sygn. akt III OSK 2790/24). Podobnie zresztą ani organy wojskowe, ani sąd nie mogą weryfikować powodów, dla których żołnierz zawodowy złożył wypowiedzenie stosunku służbowego.
Jak wynika z akt administracyjnych niniejszej sprawy, wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej bez wątpienia nastąpiło na wniosek skarżącego. W badanej sprawie nie może budzić wątpliwości okoliczność, że organ zwalniający – Szef Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych - nie wyraził zgody na wycofanie przez skarżącego oświadczenia o wypowiedzeniu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej.
Zaskarżona decyzja - wydana w oparciu o art. 231 ust. 2 w związku z art. 230 ustawy o obronie Ojczyzny - ma charakter związany, bo złożenie wypowiedzenia implikowało po stronie Szefa Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych obowiązek zwolnienia skarżącego ze służby wojskowej.
W ocenie Sądu, nie doszło do naruszenia prawa zarówno materialnego (art. 226 pkt 9 w związku z art. 230 oraz § 7 pkt 1, 3, 6 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lutego 2023 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych
z zawodowej służby wojskowej), jak i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Organy wojskowe obu instancji poczyniły wszystkie istotne ustalenia w sprawie oraz zastosowały, w ramach oceny prawnej, właściwe przepisy do stanu faktycznego, zatem dokonały prawidłowej subsumcji.
Choć w sprawie doszło do przekroczenia terminów załatwienia sprawy określonych w k.p.a., to należy stwierdzić, że uchybienie to pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Trzeba też zaznaczyć, że w sprawie ze skargi na decyzję organu administracji sąd administracyjny nie rozstrzyga o bezczynności lub przewlekłym prowadzeniu postępowania.
W sprawie nie miały zastosowania przepisy dotyczące korzystania z pomocy
w zakresie doradztwa zawodowego, w szczególności rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2022 r. w sprawie korzystania z pomocy
w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania, pośrednictwa pracy
i odbywania praktyk zawodowych przez żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2022 r., poz. 978), a także rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 września 2023 r. w sprawie świadectw służby żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2023 r. poz. 2093),
a tym samym nie mogły zostać naruszone w przedmiotowej sprawie.
Zasadnie też, jako termin zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej, wskazano 31 stycznia 2025 r., przyjmując ostatni dzień trzymiesięcznego okresu od dnia złożenia wypowiedzenia przez skarżącego (przypadający na ostatni dzień miesiąca), a to wobec braku zgody właściwego organu na wycofanie wypowiedzenia oraz obligatoryjnego charakteru art. 231 ust. 2 ustawy o obronie Ojczyzny.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm.), orzekł jak
w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło