II SA/Wa 693/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K.K. z dnia 26 kwietnia 2013 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi K.K. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenie postępowania w sprawie zaliczenia okresu pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym rodziców do dodatku za wysługę lat postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; zwanej dalej P.p.s.a.), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W treści formularza wniosku K.K. oświadczył, że ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, z uwagi na niskie dochody rodziny. Podał, że nie posiada wystarczającej wiedzy prawniczej, aby występować przed Sądem osobiście. Nadto wskazał, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostają dwie pełnoletnie córki, przy czym starsza córka jest studentką uczelni wyższej z siedzibą poza miejscem jej zamieszkania i z tego powodu ponosi wysokie koszty utrzymania. Z kolei do składników majątku skarżący zaliczył dom o pow. 117 m2 z garażem na działce o pow. 628 m2 oraz nieruchomości rolne o łącznej powierzchni 28,78 ha, a także samochód osobowy marki [...] z 2006 r. Skarżący wezwany do przedstawienia dokumentów źródłowych poświadczających dochody, stan majątkowy oraz możliwości płatnicze złożył do akt potwierdzenia przelewów obejmujących stałe miesięczne wydatki, wyciąg z rachunku bankowego za okres od 1 marca 2013 r. do 27 maja 2013 r., fakturę VAT za wodę i ścieki za okres od 1 listopada 2012 r. do 28 lutego 2013 r., rachunki za energię elektryczną, a także decyzję o waloryzacji emerytury policyjnej z 28 lutego 2013 r. Ze złożonych potwierdzeń przelewów wynika, że podstawowe wydatki pokrywane są z rachunku bankowego w formie przelewów, a każdorazowe miesięczne saldo końcowe na rachunku jest dodatnie. Wysokość tych wydatków kształtuje się na poziome 2.000 zł miesięcznie, z tą uwagą, że poza opisanymi wydatkami z rachunku bankowego dokonywane są wypłaty gotówkowe na kwoty od 200 zł do 4.000 zł. Natomiast w dniu 31 maja 2013 r. skarżący dokonał przelewu kwoty 4.500 zł na dobro rachunku uczelni wyższej, której studentem jest jego córka. Z wyciągu z rachunku wynika także ze zgromadzonych na nim środków pieniężnych opłacane są składki na ubezpieczenie w KRUS. Analizując sytuacje majątkową skarżącego należy w pierwszej kolejności wyjaśnić, że ponoszenie kosztów postępowania i wydatków związanych z ewentualnym ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika zawsze powoduje określony uszczerbek utrzymania skarżącego i jego rodziny, ale nie uzasadnia to jeszcze przyznania prawa pomocy chyba, że strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania albo poniesienie pełnych kosztów postępowania spowoduje uszczerbek utrzymania koniecznego skarżącego i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. W niniejszej sprawie ewentualny koszt ustanowienia adwokata w zestawieniu ze stałymi dochodami wnioskodawcy i posiadanym przez skarżącego i jego rodzinę majątkiem (nieruchomości rolne) nie daje podstaw do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Należy bowiem zauważyć, że po opłaceniu stałych miesięcznych wydatków skarżący dysponuje środkami pieniężnymi, które pozwalają na wypłaty gotówkowe we wskazanych powyżej wysokościach, a także na pokrywanie wydatków przekraczających osiągany dochód ze świadczenia emerytalnego (opłata za studia córki). Co więcej, opłacane składki na ubezpieczenie w KRUS oraz duży obszar posiadanych przez rodzinę nieruchomości rolnych wskazują, że grunty te wykorzystywane są na działalność rolniczą i stanowią dodatkowe źródło utrzymania rodziny. Ponadto żona skarżącego otrzymuje dopłaty bezpośrednie. Wprawdzie świadczenia te objęte są przedmiotowym zwolnieniem podatkowym (vide art. 21 pkt 116 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.), to jednak pozwalają na utrzymanie gospodarstwa rolnego, a w konsekwencji zmniejszają ogólną wysokość wydatków w gospodarstwie domowym skarżącego pokrywanych z dochodu osiąganego z tytułu świadczenia emerytalnego. Nadto środki, którymi dysponuje wnioskodawca i jego żona mogą być wykorzystane w sposób dowolny, ponieważ ze złożonych dokumentów źródłowych nie wynika, aby środki te podlegały zajęciu w trybie egzekucji administracyjnej, czy sądowej. Dodatkowo skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych i nie ma obowiązku ich uiszczania, co jednocześnie zmniejsza ogólną wysokość obciążających skarżącego wydatków związanych ze sprawą z jego skargi (art. 239 pkt 1 lit. 2 P.p.s.a.) . Tym samym, skarżący nie wykazał istnienia przesłanek określonych w art. 246 § 1 pkt 2 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Natomiast z uwagi na ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy nie został w tej części rozpoznany. Z tych względów, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. ,246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.