II SA/Wa 696/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Szustakiewicz, Sędziowie WSA Jacek Fronczyk, Olga Żurawska – Matusiak (spr.), Protokolant spec. Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi R.S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę Decyzją z [...] stycznia 2011 r. nr [...] Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] października 2010 r. nr [...], cofającą R.i S. (dalej jako skarżący) pozwolenie na broń palną myśliwską. Do wydania powyższej decyzji doszło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. [...] czerwca 2010 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską z uwagi na informację o podejrzeniu popełnienia przez skarżącego przestępstwa określonego w art. 158 § 1 kk. W toku prowadzonego postępowania administracyjnego organ uzyskał informację, że skarżący prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] z [...] czerwca 2010 r., sygn. akt [...] został uznany winnym popełnienia czynu z art. 158 § 1 kk, tj. tego, iż działając wspólnie i w porozumieniu z inną osobą poprzez uderzanie pięściami po głowie, a następnie przewrócenie na ziemię i kopanie po całym ciele, wziął udział w pobiciu osoby trzeciej, powodując u niej obrażenia ciała w postaci wielomiejscowych stłuczeń powłok twarzy z krwiakami obu warg, otarcia skóry policzka prawego, naruszenia ruchomości 4 zębów żuchwy, stłuczenia barku lewego ze zwichnięciem w stawie ramiennym, stłuczenia pośladka i okolicy biodra lewego w postaci krwiaka pourazowego powłok, naruszających czynności narządów ciała na okres powyżej 7 dni, wyczerpujące znamiona art. 157 § 1 kk. Za powyższy czyn Sąd skazał go na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności, warunkowo zawieszając jej wykonanie na: okres 2 lat próby, wymierzył mu karę 50 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość każdej stawki na kwotę 10 zł oraz zasądził od niego na rzecz Skarbu Państwa 240 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. W ocenie organu fakt popełnienia przez skarżącego przestępstwa z art. 158 § 1 kk w pełni pozwala na zakwalifikowanie skarżącego do kategorii osób, co do których istnieje obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego (art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji). Tym samym organ uznał, że zostały wyczerpane przesłanki stanowiące podstawę cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską i decyzją z [...] października 2010 r. cofnął skarżącemu pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej do celów łowieckich. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wnosił o jej uchylenie, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Podniósł, iż sam fakt prawomocnego skazania za przestępstwo nie uzasadnia obawy, iż osoba taka może użyć broni w sposób opisany w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Do takiego wniosku może doprowadzić dopiero wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez posiadacza broni czynem, za który został skazany, a jego dotychczasowym postępowaniem. Skarżący zaznaczył, iż w stosunku do niego obawa, że może on użyć broni sprzecznie z prawem nie zachodzi, ponieważ broń przechowuje prawidłowo, posiada pozytywną opinię zarówno w miejscu zamieszkania, jak i wśród władz łowieckich, a ponadto skazanie za czyn z art. 158 § 1 kk było incydentem w jego życiu. Na koniec oświadczył, że myślistwo jest jego pasją i realizuje je od wielu lat, odebranie mu zaś prawa do posiadania broni będzie dla niego tragedią życiową. Powołaną na wstępie decyzją Komendant Główny Policji, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie, organ wskazał, że przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji nakazuje cofnięcie pozwolenia na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy o broni i amunicji. W rozpoznawanej sprawie został zastosowany art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, zgodnie z którym właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeśli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Powyższy przepis ma charakter obligatoryjny, co oznacza, iż ujawnienie przez organ Policji wyżej wskazanych okoliczności obliguje go do cofnięcia pozwolenia na broń. W rozpatrywanej sprawie obawa użycia przez skarżącego broni niezgodnie z przepisami wynika – w ocenie organu – z ustalonego w toku postępowania faktu, iż prawomocnym wyrokiem sądu karnego skarżącego uznano winnym popełnienia przestępstwa z art. 158 § 1 kk sklasyfikowanego w Kodeksie karnym jako przestępstwo skierowane przeciwko życiu i zdrowiu. Ustalenie, że skarżący dopuścił się popełnienia tego rodzaju czynu karalnego jest dla organów Policji wiążące w sprawie cofnięcia mu pozwolenia na broń. W takich bowiem przypadkach ustawa sama rozstrzyga, iż obawa użycia broni przez daną osobę sprzecznie z prawem wynika, m.in. z faktu skazania jej za tego rodzaju przestępstwo, a zatem osobom spełniającym te przesłanki pozwolenia wydać nie wolno, a wydane należy cofnąć (art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy). Na poparcie swojego stanowiska organ powołał uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09, w której stwierdzono, iż osoba skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu jest osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń takiej osobie, na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji. Organ podkreślił, że ustawodawca nie przewidział możliwości zachowania pozwolenia na broń osobom, które zostały skazane, m.in. za czyny skierowane przeciwko życiu i zdrowiu. Z woli więc samego ustawodawcy w takich przypadkach interes strony postępowania, polegający na posiadaniu szczególnego prawa, jakim jest pozwolenie na broń, ustępuje na rzecz ochrony interesu społecznego, przejawiającego się w tym, by osoby skazane za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu, a tym samym stwarzające obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, pozwolenia na broń posiadać nie mogły. Zatem w tej sytuacji nawet dowody pozytywnie o stronie świadczące, takie jak opinia z miejsca zamieszkania i z koła łowieckiego czy prawidłowo przechowywana broń nie mogą przesądzić sprawy na jej korzyść. W skardze na powyższą decyzję, która wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów: – prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz ustawy o broni i amunicji; – postępowania, tj. art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez brak rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a także brak wskazania okoliczności, poza wyrokiem skazującym, na podstawie których organ wywiódł, iż skarżący spełnia przesłanki zawarte w art. 15 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy. Mając powyższe na względzie, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Uzasadniając powyższe zarzuty, skarżący podkreślił, że organ pominął wszystkie pozytywnie świadczące o nim opinie, co stanowi naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Zdaniem skarżącego sam fakt prawomocnego skazania nie wystarcza do uznania, iż obawa, o jakiej mowa w art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji istnieje lub też może zaistnieć. Przy ocenie stanu faktycznego nie można pominąć okoliczności, że przed zarzucanym mu czynem posiadał wszelkie przymioty osoby przestrzegającej porządku prawnego i spełniał kryteria niezbędne do udzielenia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej i sytuacja ta trwała przez ponad 24 lata. Skarżący podkreślił, że nadal te cechy posiada i zwrócił uwagę, że Naczelny Sąd Administracyjny niejednokrotnie podkreślał, że przy cofnięciu pozwolenia na broń nie można powoływać się jedynie na fakt skazania wyrokiem. W takiej sytuacji niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem, za który został skazany i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które stwarzałoby obawy, że posiadacz pozwolenia na broń bezpieczeństwa państwa lub porządku publicznego. Zdaniem skarżącego, w jego sytuacji taka przesłanka nie zachodzi. Nadto skarżący zwrócił uwagę, że utrata pozwolenia na broń – w jego przypadku – stanowiłaby nieznany ustawom środek karny. W odpowiedzi na skargę organ, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoją dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Sąd administracyjny nie ocenia decyzji organu pod kątem jej słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy, kierując się zasadami współżycia społecznego. Dokonując oceny zasadności wniesionej przez R. S. skargi na decyzję Komendanta Głównego Policji, Sąd doszedł do przekonania, że skarga ta nie ma uzasadnionych podstaw. Materialnoprawną podstawę skarżonej decyzji stanowi art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Jak wynika z treści art. 15 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli co do osoby, której takie pozwolenie wydano, istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie stoi na stanowisku, ugruntowanym obecnie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że osoba prawomocnie skazana za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu jest osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń takiej osobie na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji. Dla uzasadnienia tego stanowiska zasadnym jest odwołanie się do argumentów zawartych w uzasadnieniu uchwały 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09, LEX Nr 527545. Uchwała ta w swoim meritum dotyczy właśnie kwestii cofnięcia pozwolenia na broń osobie prawomocnie skazanej za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Dokonując wykładni przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, wskazać należy, że skoro w przepisie tym określono najpierw “osoby co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego", a następnie wskazano, że “w szczególności" są to osoby skazane prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mienia albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw, to krąg osób wymienionych w grupie pierwszej – szerszej, obejmuje w całości krąg osób wymienionych po słowach “w szczególności". Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu tejże uchwały wywiódł konkluzję, którą Sąd w pełni podziela, iż użycie słów “w szczególności" oznacza, że co do osób wymienionych po tym stwierdzeniu ustawodawca sam rozstrzygnął, iż co do nich istnieje obawa sprzecznego z prawem użycia broni. Organ nie musi więc wobec tych osób przeprowadzać oceny, czy obawa rzeczywiście istnieje gdyż oceny tej dokonał już ustawodawca w sposób wiążący. Pozwolenia na broń nie wydaje się, a wydane cofa, zatem osobom wymienionym po słowach “w szczególności", ale także innym osobom, co do których, jednak z innych powodów, organ ustali okoliczności wskazujące na istnienie uzasadnionej obawy, że użyją broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wskazać przy tym należy, że treść przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nie budzi jakichkolwiek wątpliwości interpretacyjnych i brak jest podstaw do odstąpienia od wykładni językowej tego przepisu. W tym miejscu podkreślenia wymaga fakt, na co zasadnie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 13 października 2005 r., sygn. akt II OSK 97/05, że posiadanie i używanie broni palnej stanowi tradycyjnie w polskim systemie prawnym sferę daleko idącej reglamentacji administrocyjnoprawnej. Prawa do posiadania broni nie można zaliczyć do kategorii wolności i praw osobistych obywatela w świetle Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Dostęp obywatela do broni poddany jest istotnym organiczeniom, co wynika zarówno z monopolu państwa na stosowanie środków przymusu, jak i potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zasadnicze znaczenie ma to, że pozwolenie na broń może być wydane tylko wówczas, gdy istnieją okoliczności uzasadniające jego wydanie. Restrykcyjność przepisów dotyczących zarówno wydania pozwolenia na broń, jak i przede wszystkim jego cofnięcia jest zatem uzasadniona specyficznym charakterem tego uprawnienia. Reasumując wskazać należy, iż osoba skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu jest osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń takiej osobie, na podstawie art. 15 ust. pkt 6 i art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji. Skoro zatem R. S. został prawomocnym wyrokiem skazany za przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu, to już sam ten fakt przesądza, iż należy on do kręgu osób, które zdaniem ustawodawcy stwarzają zagrożenie użycia broni w sposób niezgodny z przepisami prawa, a w stosunku do niego istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Okoliczność ta stanowiła wystarczającą przesłankę do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską do celów łowieckich. Dlatego też nie można uznać za usprawiedliwiony podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Nie sposób również zgodzić się z zarzutem, że organy prowadzące postępowanie administracyjne w tej sprawie naruszyły wskazane w skardze przepisy postępowania, w tym przepisy dotyczące postępowania dowodowego, co miałoby prowadzić do niewyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, czy też braku wystarczającego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, gdyż przeczą temu akta sprawy. Organ I instancji zgromadził opinie o skarżącym, które zostały omówione w uzasadnieniu decyzji cofającej skarżącemu pozwolenie na broń. Do dowodów tych odniósł się również organ odwoławczy. Jednakże organy przy podejmowaniu decyzji nie uwzględniły tych opinii, tak jakby oczekiwał tego skarżący, wskazując jednoznacznie, że przesądzające znaczenie w tej sprawie miało skazanie skarżącego za popełnienie przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu. Nie jest to jednak błędne bądź niepełne ustalenie stanu faktycznego sprawy, lecz świadoma ocena materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, istotnego z punktu widzenia przesłanek wynikających z przepisów stanowiących materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji. W tych okolicznościach nieuprawniony jest zarzut naruszenia przepis art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienie organu odwoławczego zawiera wszystkie elementy wymagane powyższym przepisem, istotne z punktu widzenia rozpoznawanej sprawy i podstawy materialnoprawnej wydanej decyzji. Wobec zarzutów skargi na podkreślenie zasługuje, że cofnięcie pozwolenia na broń nie jest karą dodatkową związaną z popełnieniem określonego przestępstwa, lecz ma charakter sankcji administracyjnej i jest konsekwencją oceny skarżącego jako posiadacza broni. Mając wszystkie powyższe względy na uwadze, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Organ ustalił prawidłowy stan faktyczny, a następnie dokonał prawidłowej subsumcji faktów uznanych za udowodnione pod stosowną normę prawną. Dlatego też Sąd, działając na zasadne art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.