II SA/Wa 708/23
WyrokWSA w Warszawie2024-01-29
Skład orzekający: Łukasz Krzycki, Izabela Głowacka-Klimas, Mateusz Rogala
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o przyznaniu statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku dla bezrobotnych z 1998 r. może zostać uznana za nieważną z powodu rażącego naruszenia prawa, jeśli skarżąca posiadała grunty rolne o powierzchni przekraczającej 2 ha przeliczeniowe, co zgodnie z ówczesnym brzmieniem przepisów wykluczało nabycie statusu bezrobotnego?Ratio decidendi
Decyzja o przyznaniu statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku dla bezrobotnych z 1998 r. nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ w postępowaniu nadzorczym nie ujawniono jednoznacznych dowodów na to, że skarżąca w dacie wydania decyzji posiadała grunty rolne przekraczające 2 ha przeliczeniowe. Wątpliwości interpretacyjne dotyczące przepisów prawa materialnego oraz niejasności faktyczne w dacie wydania decyzji nie stanowią podstawy do stwierdzenia jej nieważności. Wady proceduralne, takie jak nieprawidłowe doręczenie decyzji, mogą być podstawą do wznowienia postępowania, ale nie do stwierdzenia nieważności decyzji.Stan faktyczny
Skarżąca A. B. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji z 1998 r. przyznającej jej status bezrobotnego i zasiłek, zarzucając rażące naruszenie prawa, ponieważ posiadała grunty rolne przekraczające 2 ha przeliczeniowe. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności, wskazując na brak jednoznacznych dowodów rażącego naruszenia prawa. WSA oddalił skargę, uznając, że postępowanie nadzorcze nie wykazało rażącego naruszenia prawa, a wątpliwości interpretacyjne i faktyczne nie są podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji z 1998 r.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Asesor WSA Mateusz Rogala (spr.), Protokolant specjalista, Monika Gieroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę.
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...] Minister Rodziny i Polityki Społecznej, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000, powoływanej dalej jako k.p.a.), utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2022 r. nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Rejonowego Urzędu Pracy w [...] z dnia [...] sierpnia 1998 r. nr [...] w przedmiocie uznania A. B. za osobę bezrobotną oraz o przyznaniu zasiłku dla bezrobotnych.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ podał, że A. B. na mocy wskazanej na wstępie decyzji z dnia [...] sierpnia 1998 r. nabyła status bezrobotnego oraz od dnia [...] sierpnia 1998 r. prawo do zasiłku dla bezrobotnych w wysokości 80% kwoty zasiłku podstawowego na okres nieprzekraczający 12 miesięcy. W dniu rejestracji strona przedstawiła świadectwo pracy z firmy "[...]", w której zatrudniona była w okresie od [...] kwietnia 1996 r. do [...] czerwca 1998 r. Przyczyną rozwiązania stosunku pracy była likwidacja stanowiska pracy na mocy porozumienia stron. Ponadto w aktach sprawy znajduje się nakaz płatniczy wystawiony przez Burmistrza Miasta i Gminy [...] na A. B. w dniu [...] lutego 1998 r. potwierdzający obowiązek wniesienia opłaty za grunty o powierzchni przeliczeniowej 0,68 ha. Dokumenty te stały się podstawą do wydania decyzji pozytywnej w zakresie przyznania statusu bezrobotnego oraz prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
W dniu 31 października 2022 r. A. B. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Rejonowego Urzędu Pracy w [...] z dnia [...] sierpnia 1998 r., zarzucając jej rażące naruszenie prawa.
W dalszej części uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy przypomniał, że aby stwierdzić nieważność decyzji, nie wystarczy ustalenie naruszenia prawa w toku postępowania prowadzonego przez organ, lecz należy jednoznacznie stwierdzić, że naruszenia te mają charakter kwalifikowanych wad prawnych wskazanych w art. 156 k.p.a. Ponadto przedmiotem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji powinno być ustalenie istnienia przesłanek określonych w art. 156 § 1 k.p.a., a nie rozstrzyganie sprawy co do istoty. Organ nadzorczy nie prowadzi zatem nowego postępowania wyjaśniającego w celu skompletowania dowodów składających się na całość stanu faktycznego będącego podstawą wydania decyzji merytorycznej, lecz dokonuje oceny, czy organ dysponując zgromadzonym materiałem dowodowym w dacie wydawania weryfikowanej decyzji mógł podjąć określone rozstrzygnięcie nie naruszając w oczywisty sposób przepisów prawa obowiązującego w dacie wydania decyzji.
Organ przywołał następnie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. d) ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 1995 r. Nr 1, poz. 1), obowiązującej w dniu wydania decyzji z dnia [...] sierpnia 1998 r., z którego wynikało, że bezrobotny lub bezrobotny małżonek rolnika wykonujący na stałe pracę w gospodarstwie rolnym o powierzchni powyżej 2 ha przeliczeniowe i posiadający ubezpieczenie społeczne rolników z tego tytułu, nie mógł nabyć statusu bezrobotnego.
Minister zwrócił uwagę, że przepis regulujący tą kwestię pomimo upływu lat oraz zmian ustaw regulujących tę tematykę, nie zmienił swojego brzmienia. W tym zakresie natomiast ewaluowała zarówno wykładnia, jak i samo orzecznictwo sądowe. Tymczasem zmiana wykładni przepisów oraz podejścia organów do sprawy nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji. Ponadto strona postępowania nadal nie przedstawiła aktu notarialnego lub innego dokumentu potwierdzającego prawo własności gospodarstwa rolnego o powierzchni przekraczającej 2 ha przeliczeniowe, które przysługiwało jej w dniu rejestracji.
A.B. wniosła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie decyzji obydwu instancji i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia z włączeniem jako dowodów do sprawy pisma uzupełniającego z dnia 17 stycznia 2023 r. wraz z załącznikami.
W ocenie skarżącej, decyzja Kierownika Rejonowego Urzędu Pracy w [...] z dnia [...] sierpnia 1998 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ w momencie jej wydania skarżąca posiadała ponad 2 ha przeliczeniowe użytków rolnych, co wykluczało ją z uzyskania statusu bezrobotnego z prawem do zasiłku. Zarzuciła ponadto organom:
1. że Rejonowy Urząd Pracy w [...] nie dostarczył pod właściwy adres decyzji z dnia [...] sierpnia 1998 r. Decyzja została odebrana przez mamę, która podpisała ją imieniem i nazwiskiem skarżącej i zagubiła ją. Decyzję tę skarżąca otrzymała dopiero w październiku 1999 r.;
2. że nie cofnięto skarżącej statusu osoby bezrobotnej z prawem do zasiłku w związku z utratą gotowości do podjęcia pracy związaną z koniecznością opieki nad córką;
3. że nie rozpatrzyły prawidłowo sprawy podnosząc, że nie przesłała niezbędnych dokumentów świadczących o tytule do własności gruntów powyżej 2 ha przeliczeniowych podczas, gdy nie mogła uzyskać oryginałów dokumentów, które potwierdzają fakt posiadania przez skarżącą wraz z mężem gruntów ornych o powierzchni powyżej 2 ha przeliczeniowych;
4. naruszenie art. 10 k.p.a. i opieszałość urzędów w wydawaniu dokumentów i zaświadczeń a nawet celowe utrudnianie sprawy, przez co skarżąca nie mogła dotrzymać terminów dołączenia dokumentów i przesłania ich do organów. Zatem z przyczyn opóźniania, utrudniania udostępniania dokumentów przez urzędy, jak i z przyczyn obiektywnych nie dało się w odpowiednich terminach zgromadzić wszystkich dokumentów. Jednak obecnie są nowe okoliczności w sprawie oraz nowe dowody;
5. zatajanie i brak pouczenia jak wyjaśnić istotne sprawy urzędowe;
6. uniemożliwianie złożenia wyjaśnień w sprawie i dokumentów przez brak pouczenia, informacji;
7. brak wezwań do uzupełnienia dowodów w sprawie;
8. celowe wprowadzanie w błąd przez urzędników i twierdzenie, że nie ma takich dokumentów, chociaż istnieją adnotacje i informacje, że takie są;
9. odmowę wydawania zaświadczeń i archiwaliów w celu utrudnienia wyjaśnienia sprawy;
10. skarżąca oświadczyła, że nie zgadza się również z podnoszonym argumentem przedawnienia, ze względu na fakt że KRUS w [...] po 25 latach wszczął postępowanie i unieważnił dwie swoje decyzje w kluczowych dla skarżącej sprawach ubezpieczeniowych;
11. naruszenie art. 8 k.p.a., poprzez zmianę wykładni art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w zakresie posiadania ponad 2 ha przeliczeniowych. Zmiana wykładni tych samych przepisów po upływie wielu lat całkowicie burzy zaufanie obywatela do państwa i burzy ład społeczny i ekonomiczny, gdyż uniemożliwia obywatelom podejmowanie racjonalnych decyzji, które będą zgodne z prawem i jednocześnie zgodne z interesem każdego obywatela;
12. naruszenie zasady proporcjonalności, tj. art. 7 i art. 77 k.p.a., poprzez zarejestrowanie jej bez wystarczającego zbadania dokumentów.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
W piśmie procesowym z dnia 2 listopada 2023 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącej podtrzymał dotychczasową argumentację przedstawioną w sprawie i stwierdził, że skarżąca wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, a także o nakazanie organowi wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] sierpnia 1998 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2023 r. nie narusza prawa.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że zaskarżona decyzja została wydana w postępowaniu toczącym się w trybie nadzwyczajnym z wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Rejonowego Urzędu Pracy w [...] z dnia [...] sierpnia 1998 r. Organy nadzorcze nie przeprowadzały zatem ponownie, działając jako organ kolejnej instancji, postępowania administracyjnego w sprawie uznania skarżącej za osobę bezrobotną oraz przyznania jej prawa do zasiłku. Rolą organu nadzorczego było natomiast ustalenie, czy w sprawie zostały spełnione enumeratywnie wymienione w art. 156 § 1 k.p.a. przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji. Jak wielokrotnie podnosił Naczelny Sąd Administracyjny, postępowanie dowodowe prowadzone przez właściwy organ w ramach postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej jest postępowaniem ograniczonym, organ nie prowadzi bowiem postępowania dowodowego w zakresie, w jakim było prowadzone w postępowaniu zwyczajnym (por. wyrok NSA z dnia 11 października 2022 r. sygn. akt III OSK 1339/21, wszystkie powoływane orzeczenia dostępne są w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych).
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela stanowisko organów obydwu instancji, że decyzja Kierownika Rejonowego Urzędu Pracy w [...] z dnia [...] sierpnia 1998 r. nr [...] nie została wydane z rażącym naruszeniem prawa, nie jest również obarczona innymi wadami skutkującymi stwierdzeniem ich nieważności.
Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, zasada trwałości decyzji administracyjnej określona w art. 16 k.p.a., która ma podstawowe znaczenie dla stabilizacji opartych na decyzji stosunków prawnych i służy realizacji m.in. takich wartości jak ochrona i niezmienialność praw nabytych, pewność, stabilność i bezpieczeństwo obrotu prawnego, skutkuje tym, że wszelkie ewentualne wątpliwości co do ustaleń, iż decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa należy rozstrzygać na korzyść legalności zaskarżonej decyzji. Wobec tego brak jednoznacznych dowodów w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzwyczajnym zezwalających na podważenie ustaleń zawartych w decyzjach ostatecznych powinien skutkować odmową stwierdzenia nieważności decyzji (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2018 r. sygn. akt I OSK 602/16). Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie w postępowaniu nadzorczym, prowadzonym z wyżej omówionymi ograniczeniami w zakresie postępowania dowodowego, nie zostały ujawnione dowody na okoliczność wydania kontrolowanej decyzji z rażącym naruszeniem prawa.
Zasadniczym przedmiotem sporu w tej sprawie jest to, czy skarżąca w dniu wydawania decyzji z dnia [...] sierpnia 1998 r. spełniała przesłankę uznania jej za osobę bezrobotną, określoną w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. d) ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Zgodnie z tym przepisem, w brzemieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji z dnia [...] sierpnia 1998 r., ilekroć w ustawie jest mowa o bezrobotnym - oznacza to osobę, o której mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1 i 2, nie zatrudnioną i nie wykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującego w danym zawodzie lub służbie, z zastrzeżeniem lit. g), nie uczącą się w szkole w systemie dziennym, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania (stałego lub czasowego) rejonowym urzędzie pracy, jeżeli nie jest właścicielem lub posiadaczem (samoistnym lub zależnym) nieruchomości rolnej w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego, o powierzchni użytków rolnych przekraczającej 2 ha przeliczeniowe, lub nie podlega ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu z tytułu stałej pracy jako domownik w gospodarstwie rolnym o powierzchni użytków rolnych przekraczającej 2 ha przeliczeniowe.
Zdaniem skarżącej, organ wydając decyzję z dnia [...] sierpnia 1998 r. nieprawidłowo zakwalifikował ją jako osobę bezrobotną, pomimo że nie spełniała przesłanki określonej w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. d) ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, była bowiem właścicielem lub posiadaczem (samoistnym lub zależnym) nieruchomości rolnej w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego, o powierzchni użytków rolnych przekraczającej 2 ha przeliczeniowe.
W rozpoznawanej sprawie organ nadzoru był zatem zobowiązany do dokonania oceny, czy kontrolowana przez niego decyzja nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa materialnego, tzn. czy z akt administracyjnych sprawy w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości wynika, że organ wydał decyzję w stosunku do osoby, co do której wystąpiła przesłanka negatywna określona w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. d) ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. W ocenie Sądu, taka sytuacja nie wystąpiła w niniejszej sprawie, co oznacza, że organ prawidłowo stwierdził, że decyzja będąca przedmiotem wniosku o stwierdzenie nieważności nie narusza prawa w sposób rażący.
Wypada zauważyć, że postępowanie w sprawie uznania A. B. za osobę bezrobotną i przyznania jej prawa do zasiłku toczyło się na wniosek strony. To skarżąca przedłożyła dokumenty mające potwierdzać wystąpienie przesłanek warunkujących wydanie pozytywnej dla niej decyzji. Kwestia nieposiadania przez nią ponad 2 ha przeliczeniowych użytków rolnych nie była przez nią w żaden sposób podważana aż do momentu złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. Ponadto, jak przyznała sama skarżąca na rozprawie w dniu 29 stycznia 2024 r., "gdy stawiła się w urzędzie pracy, celem ustalenia statusu bezrobotnego, sytuacja prawna dotycząca gruntów była bardzo niejasna. Kwestia zakupionych gruntów była sporna. Nastąpiło zawłaszczenie fragmentu dzierżawionego."
Powyższe oznacza, że organy, prowadząc postępowanie w sprawie uznania skarżącej za osobę bezrobotną, zgromadziły wystarczający materiał dowodowy, z którego wynikało, że spełnia ona wszystkie przesłanki do wydania decyzji pozytywnej. Sam fakt, że zdaniem skarżącej okoliczności dotyczące posiadania przez nią ponad 2 ha przeliczeniowych użytków rolnych były ówcześnie niejasne, nie oznacza, że organ na dzień orzekania w przedmiocie statusu bezrobotnego dysponował materiałem dowodowym, z którego wynikałoby, że nie zostały spełnione przesłanki uznania skarżącej za osobę bezrobotną. Wydanie decyzji z dnia [...] sierpnia 1998 r. z rażącym naruszeniem prawa nastąpiłoby natomiast jedynie w sytuacji, gdyby ze zgromadzonego materiału dowodowego wynikało jednoznacznie, że skarżąca nie spełnia przesłanek do uznania jej za osobę bezrobotną, a pomimo tego taka decyzja zostałaby wydana.
W związku z powyższym nie można zgodzić się ze skarżącą, że w toku postępowania przed organami doszło do rażącego naruszenia przepisów postępowania w zakresie zebrania i oceny materiału dowodowego (tj. w szczególności art. 7 i art. 77 k.p.a.). Postawione w pkt 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 skargi dotyczące przede wszystkim nieprawidłowości w zgromadzeniu i ocenie materiału dowodowego w tej sprawie nie mogły z powyższych przyczyn zostać uwzględnione. Z omawianych przyczyn Sąd nie uwzględnił również zgłaszanych na rozprawie wniosków dowodowych, bowiem dotyczyły one okoliczności, które nie mogły być przedmiotem rozważań organów w postępowaniu nadzorczym, bowiem - jak już wskazano – organy te nie prowadzą ponownego postępowania w sprawie uznania skarżącej za osobę bezrobotną.
Ponadto, jak słusznie zauważył organ, podnoszone przez skarżącą w toku postępowania nadzorczego argumenty nie podważyły w sposób kategoryczny ustaleń organów, że w niniejszej sprawie doszło do spełnienia przesłanki wymienionej w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. d) ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Zarzuty skarżącej polegały natomiast jedynie na wykazaniu wątpliwości w tym zakresie, w związku z czym nie mogły być uznane za wystarczające do stwierdzenia wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Tego rodzaju wątpliwości nie mogą bowiem stanowić podstawy do stwierdzenia wydania spornej decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Jak już wspomniano, istniejące wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy, nie oznaczają, że decyzja o uznaniu za osobę bezrobotną i przyznaniu prawa do zasiłku została wydana z rażącym naruszeniem prawa, zaś organ prowadzący postępowanie nadzorcze powinien rozstrzygać zaistniałe w sprawie wątpliwości na korzyść legalności zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu, w toku postępowania nie zostało zaś w sposób kategoryczny dowiedzione, że znajdujące się w posiadaniu skarżącej użytki rolne przekraczały 2 ha przeliczeniowe.
Wypada również przypomnieć, że w ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, iż oczywistość naruszenia prawa występuje w sytuacji zastosowania prawa wbrew jednoznacznym i zgodnym rezultatom interpretacji otrzymanym na podstawie dyrektyw interpretacyjnych (językowych, systemowych, funkcjonalnych), które są typowe w każdym przypadku poprawnie przeprowadzonej legislacji. Natomiast różnice w wykładni językowej, systemowej i funkcjonalnej, które w procesie stosowania prawa wymagają podjęcia decyzji o przyznaniu pierwszeństwa jednej z nich (vide: M. Zieliński, Clara non sunt interpretanda – mity i rzeczywistość, ZNSA 2012/6/18-21) uniemożliwiają uznanie oczywistości naruszenia prawa. Nie jest bowiem rażącym naruszeniem prawa zastosowanie przepisu, którego wykładnia prowadzi do odmiennych rezultatów (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 sierpnia 2022 r. sygn. akt I OSK 1593/19). Postawione przez skarżącą zarzuty w istocie potwierdzają, że spór w tej sprawie koncentruje się na sposobie wykładni przepisów prawa materialnego, w tym w szczególności dotyczących powierzchni posiadanych użytków rolnych, które mogą budzić wątpliwości interpretacyjne, jednak okoliczność ta nie świadczy sama w sobie o wydaniu decyzji o uznaniu za osobę bezrobotną z rażącym naruszeniem prawa. Z tej przyczyny jako niezasadny należy ocenić zarzut postawiony w pkt 11 skargi.
Odnosząc się do postawionego w pkt 1 petitum skargi zarzutu dotyczącego doręczenia decyzji z dnia [...] sierpnia 1998 r. na niewłaściwy adres, należy zauważyć, że skarżąca w istocie nie kwestionuje faktu otrzymania spornej decyzji, lecz twierdzi, że zapoznała się z nią dopiero w październiku 1999 r. Nie budzi zatem wątpliwości okoliczność wejścia decyzji z dnia [...] sierpnia 1998 r. do obrotu prawnego. Ponadto, jak już wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie sądów administracyjnych, niewzięcie udziału przez osobę mającą interes prawny w postępowaniu administracyjnym stanowi przesłankę wznowienia postępowania, nie może być natomiast przedmiotem kontroli organu nadzorczego w postępowaniu nieważnościowym. System nadzwyczajnych trybów postępowania oparty jest na zasadzie niekonkurencyjności, zgodnie z którą poszczególne tryby mają na celu usunięcie tylko określonego rodzaju wadliwości decyzji i nie mogą być stosowane zamiennie. Wady proceduralne, wymienione w art. 145 § 1 k.p.a. jako przesłanki wznowienia, zostały wyłączone przez ustawodawcę z podstaw nieważności decyzji, stanowiąc zamknięty katalog wad uzasadniających wznowienie postępowania. Jest to konsekwencja zarówno niekonkurencyjności trybów nadzwyczajnych, jak i gradacji wad decyzji administracyjnej, która zakłada konieczność odróżnienia wadliwości powodujących wzruszalność decyzji od wad powodujących jej nieważność (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2022 r. sygn. akt I OSK 825/19). Zarzuty dotyczące nieprawidłowego doręczenia skarżącej decyzji z dnia [...] sierpnia
1998 r. nie mogły zatem stanowić podstawy do stwierdzenia jej nieważności.
Bez znaczenia dla oceny wystąpienia przesłanki rażącego naruszenia prawa przy wydaniu decyzji z dnia [...] sierpnia 1998 r. były również powoływane przez skarżącą w pkt 2 skargi okoliczności dotyczące utraty przez nią gotowości do podjęcia pracy. W niniejszej sprawie organ oceniał bowiem wystąpienie przesłanek określonych w art. 156 § 1 k.p.a. na dzień wydawania kontrolowanej decyzji. Ewentualne zmiany okoliczności faktycznych, które nastąpiły już po wydaniu decyzji z dnia [...] sierpnia 1998 r., nie mogły – co oczywiste – mieć wpływu na prawidłowość jej wydania.
Odnosząc się do postawionych w pkt 10 i 12 skargi zarzutów, należy wyjaśnić, że nie dotyczą one istoty rozpoznawanej sprawy, tj. zasadności zastosowania trybu nadzwyczajnego i stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] sierpnia 1998 r. Skarżąca odnosi się bowiem do konsekwencji prawnych wydania decyzji o uznaniu jej za osobę bezrobotną, a także kwestii utraty prawa do ubezpieczenia społecznego rolników, co pozostaje bez związku z oceną wystąpienia w tej sprawie wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] sierpnia 1998 r.
Konkludując, Sąd podziela stanowisko organu, że decyzja Kierownika Rejonowego Urzędu Pracy w [...] z dnia [...] sierpnia 1998 r. nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, a także nie zawiera innych wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a., co uzasadniało wydanie decyzji odmawiającej stwierdzenia jej nieważności.
Biorąc wszystkie powyższe okoliczności pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło